໑໐. ອິນ຺ທ຺ຣິຍຍມກໍ

ອິທານິ ເຕສຎ຺ເຎວ ມູລຍມເກ ເທສິຕານໍ ກຸສລາທິຘມ຺ມານໍ ລພ຺ຠມານວເສນ ເອກເທສໍ ສໍຄຓ຺ຫິຕ຺ວາ ຘມ຺ມຍມການນ຺ຕຣໍ ເທສິຕສ຺ສ ອິນ຺ທ຺ຣິຍຍມກສ຺ສ ວຓ຺ຓນາ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ຂນ຺ຘຍມກາທີສຸ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ປາຬິວວຕ຺ຖານໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ອິຘາປິ ຫິ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວາຣາທໂຍ ຕໂຍ ມຫາວາຣາ ອວເສສາ ອນ຺ຕຣວາຣາ ຈ ສທ຺ຘິໍ ກາລປ຺ປເຠທາທີຫິ ຂນ຺ຘຍມກາທີສຸ ອາຄຕສທິສາວ. ອິນ຺ທ຺ຣິຍານໍ ປນ ພຫຸຕາຍ ຘາຕຸຍມກໂຕປິ ພຫຸຕຣານິ ຍມການິ ໂຫນ຺ຕິ. ຍຖາ ປນ ເຫຏ຺ຐາ ປຸຄ຺ຄລວາຣາທີສຸ ຈກ຺ຂາຍຕນຈກ຺ຂຸຘາຕຸມູລເກ ນເຍ ຈກ຺ຂາຍຕນຈກ຺ຂຸຘາຕູຫິ ສທ຺ຘິໍ ຊິວ຺ຫາຍຕນກາຍາຍຕນານິ ນ ໂຍຊິຕານິ. ຊິວ຺ຫາຍຕນກາຍາຍຕນມູລການິ ຈ ຍມກາເນວ ນ ຄຫິຕານິ, ຕຖາ ອິຘາປິ ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍມູລເກ ນເຍ ຊິວ຺ຫິນ຺ທ຺ຣິຍກາຍິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ນ ໂຍຊິຕານິ, ຊິວ຺ຫິນ຺ທ຺ຣິຍກາຍິນ຺ທ຺ຣິຍມູລການິ ຈ ຍມກາເນວ ນ ຄຫິຕານິ. ເຕສໍ ອຄ຺ຄຫເຓ ກາຣຓໍ ຕຕ຺ຖ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ພໍ. ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປນ ຍຖາ ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍາທິມູລເກຫິ ຕເຖວ ອິຕ຺ຖິນ຺ທ຺ຣິຍາທິມູລເກຫິປິ ສທ຺ຘິໍ ຍສ຺ມາ ໂຍຊນໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ຕສ຺ມາ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕປຏິປາຏິຍາ ອໂຍເຊຕ຺ວາ ສພ຺ເພຫິປິ ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍມູລກາທີຫິ ສທ຺ຘິໍ ປຣິໂຍສາເນ ໂຍຊິຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິເຍນ ສທ຺ຘິໍ ອິຕ຺ຖິນ຺ທ຺ຣິຍປຸຣິສິນ຺ທ຺ຣິຍຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ໂຍຊິຕານິ ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍທຸກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ນຕ຺ຖີຕິ ນ ຄຫິຕານິ. ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍອຸເປກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິສພ຺ຠາວໂຕ ຄຫິຕານິ. ຕຖາ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍາທີນິ ປຎ຺ຈ. ໂລກຸຕ຺ຕຣານິ ຕີຓິ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ອຠາເວເນວ ນ ຄຫິຕານິ. ອິຕິ ຍານິ ຄຫິຕານິ, ເຕສໍ ວເສເນຕ຺ຖ ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍມູລເກ ນເຍ ຍມກຄຓນາ ເວທິຕພ຺ພາ. ຍຖາ ເຈຕ຺ຖ, ເອວໍ ສພ຺ພຕ຺ຖ. ຍານິ ປນ ນ ຄຫິຕານິ, ເຕສໍ ວເສນ ຍມການິ ນ ຄເຓຕພ຺ພານິ. ຄເຓນ຺ເຕນ ວາ ໂມຆປຸຈ຺ຉາວເສນ ຄເຓຕພ຺ພານີຕິ ເອວໍ ຕາວ ສພ຺ພວາເຣສຸ ປາຬິວວຕ຺ຖານເມວ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ປວຕ຺ຕິວາຣວຓ຺ຓນາ

໑-໘໖. ອຕ຺ຖວິນິຈ຺ຉເຍ ປເນຕ຺ຖ ອິທໍ ນຍມຸຂໍ – ສຈກ຺ຂຸການໍ ນ ອິຕ຺ຖີນນ຺ຕິ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ຊາທີນຎ຺ເຈວ ຣູປີນໍ ປຸຣິສນປຸໍສການຎ຺ຈ ວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຕສຎ຺ຫິ ອິຕ຺ຖິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ນຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ. ສຈກ຺ຂຸການໍ ນ ປຸຣິສານນ຺ຕິ ຣູປີພ຺ຣຫ຺ມານຎ຺ເຈວ ອິຕ຺ຖິນປຸໍສການຎ຺ຈ ວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຕສຎ຺ຫິ ປຸຣິສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ນຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ. ອຈກ຺ຂຸການໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານໍ ເຕສໍ ຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ ເອກໂວກາຣຈຕຸໂວກາຣກາມຘາຕຸສຕ຺ເຕ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ສຈກ຺ຂຸການໍ ວິນາ ໂສມນສ຺ເສນາຕິ ອຸເປກ຺ຂາສຫຄຕານໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ມຫາວິປາກປຏິສນ຺ຘີນໍ ວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ສຈກ຺ຂຸການໍ ວິນາ ອຸເປກ຺ຂາຍາຕິ ໂສມນສ຺ສສຫຄຕປຏິສນ຺ຘິການໍ ວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຸເປກ຺ຂາຍ ອຈກ຺ຂຸການນ຺ຕິ ອເຫຕຸກປຏິສນ຺ຘິວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ອເຫຕຸການນ຺ຕິ ອເຫຕຸກປຏິສນ຺ຘິຈິຕ຺ເຕນ ສທ຺ຘິໍ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍາທີນໍ ອຠາວໂຕ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ຫິ ເອກນ຺ເຕເນວ ສທ຺ຘາສຕິປຎ຺ຎາໂຍ ນຕ຺ຖິ. ສມາຘິວີຣິຍານິ ປນ ອິນ຺ທ຺ຣິຍປ຺ປຕ຺ຕານິ ນ ໂຫນ຺ຕິ. ສເຫຕຸການໍ ອຈກ຺ຂຸການນ຺ຕິ ຄພ຺ຠເສຍ຺ຍກວເສນ ເຈວ ອຣູປີວເສນ ຈ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຎ຺ໂຎ ຫິ ສເຫຕຸໂກ ອຈກ຺ຂຸໂກ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ສຈກ຺ຂຸການໍ ອເຫຕຸການນ຺ຕິ ອປາເຍ ໂອປປາຕິກວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ສຈກ຺ຂຸການໍ ຎາຓວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕານນ຺ຕິ ກາມຘາຕຸຍໍ ທຸເຫຕຸກປຏິສນ຺ຘິການໍ ວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ສຈກ຺ຂຸການໍ ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ຕານນ຺ຕິ ຣູປີພ຺ຣຫ຺ມາໂນ ເຈວ ກາມາວຈຣເທວມນຸສ຺ເສ ຈ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ຕານໍ ອຈກ຺ຂຸການນ຺ຕິ ອຣູປິໂນ ຈ ຕິເຫຕຸກຄພ຺ຠເສຍ຺ຍເກ ຈ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ.

໑໙໐. ຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍມູລເກ ວິນາ ໂສມນສ຺ເສນ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານນ຺ຕິ ທ຺ເວປິ ຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ປວຕ຺ເຕ ໂສມນສ຺ສວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຸປ຺ປາທກ຺ຂເຓຕິ ອຣູປຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ອິມິນາ ນເຍນ ສພ຺ພຕ຺ຖາປິ ປຏິສນ຺ຘິປວຕ຺ຕິວເສນ ຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍໂຍຊນາ ເວທິຕພ຺ພາ. ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍາທິມູລເກສຸປິ ປຏິສນ຺ຘິປວຕ຺ຕິວເສເນວຕ຺ໂຖ ຄເຫຕພ຺ໂພ. ປຏິໂລມນເຍ ປນ ນິໂຣຘວາເຣ ຈ ເອເຕສຎ຺ເຈວ ອຎ຺ເຎສຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ຍຖາລາຠວເສນ ຈຸຕິປຏິສນ຺ຘິປວຕ຺ເຕສຸ ຕີສຸປິ ອນຸປ຺ປາທນິໂຣຘາ ເວທິຕພ຺ພາ.

໒໘໑. ອນາຄຕວາເຣ ເອເຕເນວ ຠາເວນາຕິ ເອເຕນ ປຸຣິສຠາເວເນວ, ອນ຺ຕຣາ ອິຕ຺ຖິຠາວໍ ອນາປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ປຸຣິສປຏິສນ຺ຘິຄ຺ຄຫເຓເນວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກຕິຈິ ຠເວ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ກຕິຈິ ປຏິສນ຺ຘິໂຍ ຄເຫຕ຺ວາ ອິຕ຺ຖິຠາວໍ ອປ຺ປຕ຺ວາວ ປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ທຸຕິຍປຸຈ຺ຉາຍປິ ເອເສວ ນໂຍ.

໓໖໑. ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ເນນ ອຕີຕວາເຣ ສຸທ຺ຘາວາສານໍ ອຸປປຕ຺ຕິຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຠງ຺ຄກ຺ຂເຓ ມນິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ ນຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖາຕິ ຈິຕ຺ຕຍມເກ ວິຍ ອຸປ຺ປາທກ຺ຂຓາຕິກ຺ກມວເສນ ອຕ຺ຖໍ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ຕສ຺ມິໍ ຠເວ ອນຸປ຺ປນ຺ນປຸພ຺ພວເສນ ຄເຫຕພ຺ໂພຕິ. ອິມິນາ ນຍມຸເຂນ ສພ຺ພສ຺ມິມ຺ປິ ປວຕ຺ຕິວາເຣ ອຕ຺ຖວິນິຈ຺ຉໂຍ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ປວຕ຺ຕິວາຣວຓ຺ຓນາ.

ປຣິຎ຺ຎາວາຣວຓ຺ຓນາ

໔໓໕-໔໘໒. ປຣິຎ຺ຎາວາເຣ ປນ ຈກ຺ຂຸມູລກາທີສຸ ເອກເມວ ຈກ຺ຂຸໂສຕຍມກໍ ທສ຺ສິຕໍ. ຍສ຺ມາ ປນ ເສສານິປິ ໂລກິຍອພ຺ຍາກຕານິ ເຈວ ໂລກິຍອພ຺ຍາກຕມິສ຺ສການິ ຈ ປຣິຎ຺ເຎຍ຺ຍາເນວ, ຕສ຺ມາ ຕານິ ອນຸປທິຏ຺ຐານິປິ ອິມິນາວ ທສ຺ສິຕານິ ໂຫນ຺ຕິ. ຍສ຺ມາ ປນ ອກຸສລໍ ເອກນ຺ຕໂຕ ປຫາຕພ຺ພເມວ, ເອກນ຺ຕໍ ກຸສລໍ ຠາເວຕພ຺ພເມວ, ໂລກຸຕ຺ຕຣາພ຺ຍາກຕໍ ສຈ຺ຉິກາຕພ຺ພໍ, ຕສ຺ມາ ‘‘ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຊຫຕີ’’ຕິ ‘‘ອນຎ຺ຎາຕຎ຺ຎສ຺ສາມີຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ຠາເວຕີ’’ຕິ ‘‘ອຎ຺ຎາຕາວິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ສຈ຺ຉິກໂຣຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປນ ຠາເວຕພ຺ພມ຺ປິ ອຕ຺ຖິ ສຈ຺ຉິກາຕພ຺ພມ຺ປິ, ຕໍ ຠາວນາວເສເນວ ຄຫິຕໍ. ຕຕ຺ຖ ທ຺ເວ ປຸຄ຺ຄລາຕິ ສກທາຄາມິມຄ຺ຄສມງ຺ຄີ ຈ, ອຣຫຕ຺ຕມຄ຺ຄສມງ຺ຄີ ຈ. ເຕສຸ ເອໂກ ສມຸຈ຺ຉິນ຺ທິຕຸໍ ອສມຕ຺ຖຕ຺ຕາ ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ນ ປຊຫຕິ ນາມ. ເອໂກ ປຫີນໂທສຕ຺ຕາ ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍໍ ນ ປຣິຊານາຕີຕິ ອນຸປ຺ປາທໍ ອາປາເທຕຸໍ ອສມຕ຺ຖຕາຍ ນ ປຣິຊານາຕິ. ອິມິນາ ນເຍນ ສພ຺ພວິສ຺ສຊ຺ຊເນສຸ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພຕິ.

ປຣິຎ຺ຎາວາຣວຓ຺ຓນາ.

ອິນ຺ທ຺ຣິຍຍມກວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ນິຄມນກຖາ

ເອຕ຺ຕາວຕາ ຈ –

ຍສ຺ໂສວາເທ ຐຕ຺ວາ, ນິຏ຺ຐິຕກິຈ຺ຈສ຺ສ ກິຈ຺ຈສມ຺ປນ຺ໂນ;

ຍຸວຕິຊໂນປິ ອຕີໂຕ, ສຸວິຫິຕນິຍໂມ ຍມສ຺ສາຓໍ.

ເທວປຣິສາຍ ມຊ຺ເຌ, ເທວປຸເຣ ສພ຺ພເທວເທເວນ;

ຍມກໍ ນາມ ປກາສິຕໍ, ຍມາມລໂລເມນ ຍໍ ເຕນ.

ປາຬິວວຕ຺ຖານວິຘິໍ, ປຸຈ຺ຉາວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ຈ ອຕ຺ຖນຍໍ;

ທສ຺ເສຕຸໍ ອາຣທ຺ຘາ, ຍມກອຏ຺ຐກຖາ ມຍາ ຕສ຺ສ.

ສາ ສຸພຫຸອນ຺ຕຣາເຍ, ໂລກມ຺ຫິ ຍຖາ ອນນ຺ຕຣາເຍນ;

ອຍມຊ຺ຊ ປຎ຺ຈມຕ຺ເຕຫິ, ຕນ຺ຕິຍາ ຠາຓວາເຣຫິ.

ນິຏ຺ຐໍ ປຕ຺ຕາ ເອວໍ, ນິຏ຺ຐານໍ ປາປຸຓນ຺ຕຸ ສພ຺ເພປິ;

ຫິຕສຸຂນິພ຺ພຕ຺ຕິກຣາ, ມໂນຣຖາ ສພ຺ພສຕ຺ຕານນ຺ຕິ.

ຍມກປ຺ປກຣຓ-ອຏ຺ຐກຖາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ນໂມ ຕສ຺ສ ຠຄວໂຕ ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ

ອຠິຘມ຺ມປິຏເກ

ປຏ຺ຐານປ຺ປກຣຓ-ອຏ຺ຐກຖາ

ເທວາຕິເທໂວ ເທວານໍ, ເທວທານວປູຊິໂຕ,

ເທສຍິຕ຺ວາ ປກຣຓໍ, ຍມກໍ ສຸທ຺ຘສໍຍໂມ.

ອຕ຺ຖໂຕ ຘມ຺ມໂຕ ເຈວ, ຄມ຺ຠີຣສ຺ສາຖ ຕສ຺ສ ຍໍ,

ອນນ຺ຕຣໍ ມຫາວີໂຣ, ສຕ຺ຕມໍ ອິສິສຕ຺ຕໂມ.

ປຏ຺ຐານໍ ນາມ ນາເມນ, ນາມຣູປນິໂຣຘໂນ,

ເທເສສິ ອຕິຄມ຺ຠີຣ-ນຍມຓ຺ຑິຕເທສນໍ.

ອິທານິ ຕສ຺ສ ສມ຺ປຕ຺ໂຕ, ຍສ຺ມາ ສໍວຓ຺ຓນາກ຺ກໂມ,

ຕສ຺ມາ ນໍ ວຓ຺ຓຍິສ຺ສາມິ, ຕໍ ສຸຓາຖ ສມາຫິຕາຕິ.

ປຈ຺ຈຍຸທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ເຘນ ຫິ ອນຸໂລມປຏ຺ຐາເນ ທ຺ວາວີສຕິ ຕິເກ ນິສ຺ສາຍ ຕິກປຏ຺ຐານໍ ນາມ ນິທ຺ທິຏ຺ຐໍ, ສຕໍ ທຸເກ ນິສ຺ສາຍ ທຸກປຏ຺ຐານໍ ນາມ ນິທ຺ທິຏ຺ຐໍ. ຕໂຕ ປຣໍ ທ຺ວາວີສຕິ ຕິເກ ຄເຫຕ຺ວາ ທຸກສເຕ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ທຸກຕິກປຏ຺ຐານໍ ນາມ ທສ຺ສິຕໍ. ຕໂຕ ປຣໍ ທຸກສຕໍ ຄເຫຕ຺ວາ ທ຺ວາວີສຕິຍາ ຕິເກສຸ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຕິກທຸກປຏ຺ຐານໍ ນາມ ທສ຺ສິຕໍ. ຕິເກ ປນ ຕິເກສຸເຍວ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຕິກຕິກປຏ຺ຐານໍ ນາມ ທສ຺ສິຕໍ. ທຸເກ ຈ ທຸເກສຸເຍວ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ທຸກທຸກປຏ຺ຐານໍ ນາມ ທສ຺ສິຕໍ. ເອວໍ –

ຕິກຎ຺ຈ ປຏ຺ຐານວຣໍ ທຸກຸຕ຺ຕມໍ,

ທຸກໍ ຕິກຎ຺ເຈວ ຕິກໍ ທຸກຎ຺ຈ;

ຕິກໍ ຕິກຎ຺ເຈວ ທຸກໍ ທຸກຎ຺ຈ,

ຉ ອນຸໂລມມ຺ຫິ ນຍາ ສຸຄມ຺ຠີຣາຕິ.

ປຈ຺ຈນີຍປຏ຺ຐາເນປິ ທ຺ວາວີສຕິ ຕິເກ ນິສ຺ສາຍ ຕິກປຏ຺ຐານໍ ນາມ. ທຸກສຕໍ ນິສ຺ສາຍ ທຸກປຏ຺ຐານໍ ນາມ. ທ຺ວາວີສຕິ ຕິເກ ທຸກສເຕ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ທຸກຕິກປຏ຺ຐານໍ ນາມ. ທຸກສຕໍ ທ຺ວາວີສຕິຍາ ຕິເກສຸ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຕິກທຸກປຏ຺ຐານໍ ນາມ. ຕິເກ ຕິເກສຸເຍວ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຕິກຕິກປຏ຺ຐານໍ ນາມ. ທຸເກ ທຸເກສຸເຍວ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ທຸກທຸກປຏ຺ຐານໍ ນາມາຕິ ເອວໍ ປຈ຺ຈນີເຍປິ ຉຫິ ນເຍຫິ ປຏ຺ຐານໍ ນິທ຺ທິຏ຺ຐໍ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ –

‘‘ຕິກຎ຺ຈ ປຏ຺ຐານວຣໍ ທຸກຸຕ຺ຕມໍ,

ທຸກໍ ຕິກຎ຺ເຈວ ຕິກໍ ທຸກຎ຺ຈ;

ຕິກໍ ຕິກຎ຺ເຈວ ທຸກໍ ທຸກຎ຺ຈ,

ຉ ປຈ຺ຈນີຍມ຺ຫິ ນຍາ ສຸຄມ຺ຠີຣາ’’ຕິ.

ຕໂຕ ປຣໍ ອນຸໂລມປຈ຺ຈນີເຍປິ ເອເຕເນວຸປາເຍນ ຉ ນຍາ ທສ຺ສິຕາ. ເຕນາຫ –

‘‘ຕິກຎ຺ຈ ປຏ຺ຐານວຣໍ ທຸກຸຕ຺ຕມໍ,

ທຸກໍ ຕິກຎ຺ເຈວ ຕິກໍ ທຸກຎ຺ຈ;

ຕິກໍ ຕິກຎ຺ເຈວ ທຸກໍ ທຸກຎ຺ຈ,

ຉ ອນຸໂລມປຈ຺ຈນີຍມ຺ຫິ ນຍາ ສຸຄມ຺ຠີຣາ’’ຕິ.

ຕທນນ຺ຕຣໍ ປຈ຺ຈນີຍານຸໂລມມ຺ຫິ ເອເຕເຫວ ຉຫິ ນເຍຫິ ນິທ຺ທິຏ຺ຐໍ. ເຕນາຫ –

‘‘ຕິກຎ຺ຈ ປຏ຺ຐານວຣໍ ທຸກຸຕ຺ຕມໍ,

ທຸກໍ ຕິກຎ຺ເຈວ ຕິກໍ ທຸກຎ຺ຈ;

ຕິກໍ ຕິກຎ຺ເຈວ ທຸກໍ ທຸກຎ຺ຈ,

ຉ ປຈ຺ຈນີຍານຸໂລມມ຺ຫິ ນຍາ ສຸຄມ຺ຠີຣາ’’ຕິ.

ເອວໍ ອນຸໂລເມ ຉ ປຏ຺ຐານານິ, ປຈ຺ຈນີເຍ ຉ, ອນຸໂລມປຈ຺ຈນີເຍ ຉ, ປຈ຺ຈນີຍານຸໂລເມ ຉ ປຏ຺ຐານານີຕິ ອິທໍ ‘‘ຈຕຸວີສຕິສມນ຺ຕປຏ຺ຐານສໂມຘານປຏ຺ຐານມຫາປກຣຓໍ ນາມາ’’ຕິ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ຕຕ຺ຖ ເຍສໍ ຈຕຸວີສຕິຍາ ສມນ຺ຕປຏ຺ຐານານໍ ສໂມຘານວເສເນຕໍ ຈຕຸວີສຕິສມນ຺ຕປຏ຺ຐານສໂມຘານໍ ປຏ຺ຐານມຫາປກຣຓໍ ນາມາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ເຕສຎ຺ເຈວ ອິມສ຺ສ ຈ ປກຣຓສ຺ສ ນາມຕ຺ໂຖ ຕາວ ເອວໍ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເກນຏ຺ເຐນ ປຏ຺ຐານນ຺ຕິ? ນານປ຺ປກາຣປຈ຺ຈຍຏ຺ເຐນ. ‘ປ-ກາໂຣ’ ຫິ ນານປ຺ປກາຣຕ຺ຖໍ ທີເປຕິ, ຐານສທ຺ໂທ ປຈ຺ຈຍຕ຺ຖໍ. ຐານາຏ຺ຐານກຸສລຕາຕິອາທີສຸ ຫິ ປຈ຺ຈໂຍ ຐານນ຺ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ. ອິຕິ ນານປ຺ປກາຣານໍ ປຈ຺ຈຍານໍ ວເສນ ເທສິຕຕ຺ຕາ ອິເມສຸ ຈຕຸວີສຕິຍາ ປຏ຺ຐາເນສຸ ເອເກກໍ ປຏ຺ຐານໍ ນາມ. ອິເມສໍ ປນ ປຏ຺ຐານານໍ ສມູຫໂຕ ສພ຺ພມ຺ເປຕໍ ປກຣຓໍ ປຏ຺ຐານນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ອປໂຣ ນໂຍ – ເກນຏ຺ເຐນ ປຏ຺ຐານນ຺ຕິ? ວິຠຊນຏ຺ເຐນ. ‘‘ປຎ຺ຎາປນາ ປຏ຺ຐປນາ ວິວຣຓາ ວິຠຊນາ ອຸຕ຺ຕານີກມ຺ມ’’ນ຺ຕິ (ມ. ນິ. ໑.໓໗໑) ອາຄຕຏ຺ຐານສ຺ມິຎ຺ຫິ ວິຠຊນຏ຺ເຐນ ປຏ຺ຐານໍ ປຎ຺ຎາຍຕິ. ອິຕິ ກຸສລາທີນໍ ຘມ຺ມານໍ ເຫຕຸປຈ຺ຈຍາທິວເສນ ວິຠຕ຺ຕຕ຺ຕາ ອິເມສຸ ຈຕຸວີສຕິຍາ ປຏ຺ຐາເນສຸ ເອເກກໍ ປຏ຺ຐານໍ ນາມ. ອິເມສໍ ປນ ປຏ຺ຐານານໍ ສມູຫໂຕ ສພ຺ພມ຺ເປຕໍ ປກຣຓໍ ປຏ຺ຐານໍ ນາມາຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ອປໂຣ ນໂຍ – ເກນຏ຺ເຐນ ປຏ຺ຐານນ຺ຕິ? ປຏ຺ຐິຕຕ຺ເຖນ. ຄມນຏ຺ເຐນາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ‘‘ໂຄຏ຺ຐາ ປຏ຺ຐິຕຄາໂວ’’ຕິ (ມ. ນິ. ໑.໑໕໖) ອາຄຕຏ຺ຐານສ຺ມິຎ຺ຫິ ເຍນ ປຏ຺ຐາເນນ ປຏ຺ຐິຕຄາໂວຕິ ວຸຕ຺ໂຕ, ຕໍ ອຕ຺ຖໂຕ ຄມນໍ ໂຫຕິ. ອິຕິ ນາຕິວິຕ຺ຖາຣິຕນເຍສຸ ຘມ຺ມສງ຺ຄຓີອາທີສຸ ອນິສ຺ສງ຺ຄຄມນສ຺ສ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓສ຺ສ ເຫຕຸປຈ຺ຈຍາທິເຠທຠິນ຺ເນສຸ ກຸສລາທີສຸ ວິຕ຺ຖາຣິຕນຍລາຠໂຕ ນິສ຺ສງ຺ຄວເສນ ປວຕ຺ຕຄມນຕ຺ຕາ ອິເມສຸ ຈຕຸວີສຕິຍາ ປຏ຺ຐາເນສຸ ເອເກກໍ ປຏ຺ຐານໍ ນາມ. ອິເມສໍ ປນ ປຏ຺ຐານານໍ ສມູຫໂຕ ສພ຺ພມ຺ເປຕໍ ປກຣຓໍ ປຏ຺ຐານໍ ນາມາຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ຕຕ຺ຖ ອນຸໂລມມ຺ຫິ ຕາວ ປຐມໍ ຕິກວເສນ ເທສິຕຕ຺ຕາ ຕິກປຏ຺ຐານໍ ນາມ. ຕສ຺ສ ປທຈ຺ເຉໂທ – ຕິການໍ ປຏ຺ຐານໍ ເອຕ຺ຖ ອຕ຺ຖີຕິ ຕິກປຏ຺ຐານໍ. ຕິການໍ ນານປ຺ປກາຣກາ ປຈ຺ຈຍາ ເອຕິສ຺ສາ ເທສນາຍ ອຕ຺ຖີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ທຸຕິຍວິກປ຺ເປປິ ຕິການໍ ປຏ຺ຐານນ຺ຕ຺ເວວ ຕິກປຏ຺ຐານໍ. ເຫຕຸປຈ຺ຈຍາທິວເສນ ຕິການໍ ວິຠຊນາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຕິຍວິກປ຺ເປ ເຫຕຸປຈ຺ຈຍາທິເຠທຠິນ຺ນຕາຍ ລທ຺ຘວິຕ຺ຖາຣາ ຕິກາ ເອວ ປຏ຺ຐານໍ ຕິກປຏ຺ຐານໍ. ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓສ຺ສ ນິສ຺ສງ຺ຄຄມນຠູມີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ທຸກປຏ຺ຐານາທີສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ເອວໍ ອນຸໂລເມ ຉປຏ຺ຐານານິ ວິທິຕ຺ວາ ປຈ຺ຈນີຍາທີສຸປິ ອິມິນາວຸປາເຍນ ເວທິຕພ຺ພານິ.

ຍສ຺ມາ ປເນຕານິ ອນຸໂລເມ, ປຈ຺ຈນີເຍ, ອນຸໂລມປຈ຺ຈນີເຍ, ປຈ຺ຈນີຍານຸໂລເມຕິ ສມນ຺ຕາ ຉ ຉ ຫຸຕ຺ວາ ຈຕຸວີສຕິ ໂຫນ຺ຕິ; ຕສ຺ມາ ‘‘ຈຕຸວີສຕິ ສມນ຺ຕປຏ຺ຐານານີ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ອິຕິ ອິເມສໍ ຈຕຸວີສຕິຍາ ຂຸທ຺ທກປຏ຺ຐານສງ຺ຂາຕານໍ ສມນ຺ຕປຏ຺ຐານານໍ ສໂມຘານວເສເນຕໍ ຈຕຸວີສຕິສມນ຺ຕປຏ຺ຐານສໂມຘານໍ ປຏ຺ຐານມຫາປກຣຓໍ ນາມ.

ຕໍ ປເນຕໍ ເຍ ຕິກາທໂຍ ນິສ຺ສາຍ ນິທ຺ທິຏ຺ຐຕ຺ຕາ ‘‘ຕິກປຏ຺ຐານໍ ທຸກປຏ຺ຐານໍ…ເປ… ທຸກທຸກປຏ຺ຐານ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ເຕ ອນາມສິຕ຺ວາ ເຍສໍ ປຈ຺ຈຍານໍ ວເສນ ເຕ ຕິກາທໂຍ ວິຠຕ຺ຕາ ເຕ ປຈ຺ຈເຍ ທສ຺ເສຕຸໍ ອາທິໂຕ ຕາວສ຺ສ ມາຕິການິກ຺ເຂປວາໂຣ ນາມ ວຸຕ຺ໂຕ; ປຈ຺ຈຍວິຠງ຺ຄວາໂຣຕິປິ ຕສ຺ເສວ ນາມໍ. ໂສ ອຸທ຺ເທສນິທ຺ເທສໂຕ ທຸວິໂຘ. ຕສ຺ສ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ…ເປ… ອວິຄຕປຈ຺ຈໂຍຕິ ອຍໍ ອຸທ຺ເທໂສ.

ຕຕ຺ຖ ເຫຕຸ ຈ ໂສ ປຈ຺ຈໂຍ ຈາຕິ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ. ເຫຕຸ ຫຸຕ຺ວາ ປຈ຺ຈໂຍ, ເຫຕຸຠາເວນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈຍາທີສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຕຕ຺ຖ ເຫຕູຕິ ວຈນາວຍວກາຣຓມູລານເມຕໍ ອຘິວຈນໍ. ‘‘ປຏິຎ຺ຎາ ເຫຕູ’’ຕິອາທີສຸ ຫິ ໂລເກ ວຈນາວຍໂວ ເຫຕູຕິ, ວຸຈ຺ຈຕິ. ສາສເນ ປນ ‘‘ເຍ ຘມ຺ມາ ເຫຕຸປ຺ປຠວາ’’ຕິອາທີສຸ (ມຫາວ. ໖໐) ກາຣຓໍ. ‘‘ຕໂຍ ກຸສລາ ເຫຕູ, ຕໂຍ ອກຸສລາ ເຫຕູ’’ຕິອາທີສຸ (ຘ. ສ. ໑໐໕໙) ມູລໍ ເຫຕູຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕໍ ອິຘ ອຘິປ຺ເປຕໍ. ປຈ຺ຈໂຍຕິ ເອຕ຺ຖ ປນ ອຍໍ ວຈນຕ຺ໂຖ – ປຏິຈ຺ຈ ເອຕສ຺ມາ ເອຕີຕິ ປຈ຺ຈໂຍ, ອປ຺ປຈ຺ຈກ຺ຂາຍ ນໍ ວຕ຺ຕຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ໂຍ ຫິ ຘມ຺ໂມ ຍໍ ຘມ຺ມໍ ອປ຺ປຈ຺ຈກ຺ຂາຍ ຕິຏ຺ຐຕິ ວາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ວາ, ໂສ ຕສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ.

ລກ຺ຂຓໂຕ ປນ ອຸປກາຣກລກ຺ຂໂຓ ປຈ຺ຈໂຍ, ໂຍ ຫິ ຘມ຺ໂມ ຍສ຺ສ ຘມ຺ມສ຺ສ ຐິຕິຍາ ວາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິຍາ ວາ ອຸປກາຣໂກ ໂຫຕິ, ໂສ ຕສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ປຈ຺ຈໂຍ, ເຫຕຸ; ກາຣຓໍ ນິທານໍ ສມ຺ຠໂວ, ປຠໂວຕິ ອຕ຺ຖໂຕ ເອກໍ, ພ຺ຍຎ຺ຊນໂຕ ນານໍ. ອິຕິ ມູລຏ຺ເຐນ ເຫຕຸ, ອຸປກາຣກຏ຺ເຐນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ສງ຺ເຂປໂຕ ມູລຏ຺ເຐນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ. ໂສ ຫິ ສາລິອາທີນໍ ສາລິພີຊາທີນິ ວິຍ, ມຓິປ຺ປຠາທີນໍ ວິຍ ຈ ມຓິວຓ຺ຓາທໂຍ ກຸສລາທີນໍ ກຸສລາທິຠາວສາຘໂກຕິ ອາຈຣິຍານໍ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ເອວໍ ສນ຺ເຕ ປນ ຕໍສມຸຏ຺ຐານຣູເປສຸ ເຫຕຸປຈ຺ຈຍຕາ ນ ສມ຺ປຊ຺ຊຕິ. ນ ຫິ ໂສ ເຕສໍ ກຸສລາທິຠາວໍ ສາເຘຕິ, ນ ຈ ປຈ຺ຈໂຍ ນ ໂຫຕີຕິ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ ‘‘ເຫຕູ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ. ອເຫຕຸກຈິຕ຺ຕານຎ຺ຈ ວິນາ ເອເຕນ ອພ຺ຍາກຕຠາໂວ ສິທ຺ໂຘ.

ສເຫຕຸການມ຺ປິ ຈ ໂຍນິໂສມນສິກາຣາທິປຏິພທ຺ໂຘ ກຸສລາທິຠາໂວ ນ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕເຫຕຸປຏິພທ຺ໂຘ. ຍທິ ຈ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕເຫຕູສຸ ສຠາວໂຕວ ກຸສລາທິຠາໂວ ສິຍາ, ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ເຕສຸ ເຫຕຸປຏິພທ຺ໂຘ ອໂລໂຠ ກຸສໂລ ວາ ສິຍາ ອພ຺ຍາກໂຕ ວາ. ຍສ຺ມາ ປນ ອຸຠຍຖາປິ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ຍຖາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ເຕສຸ, ເອວໍ ເຫຕູສຸປິ ກຸສລາທິຕາ ປຣິເຍສິຕພ຺ພາ. ກຸສລາທິຠາວສາຘນວເສນ ປນ ເຫຕູນໍ ມູລຏ຺ຐໍ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ສຸປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕຠາວສາຘນວເສນ ຄຍ຺ຫມາເນ ນ ກິຎ຺ຈິ ວິຣຸຊ຺ຌຕິ. ລທ຺ຘເຫຕຸປຈ຺ຈຍາ ຫິ ຘມ຺ມາ ວິຣຸຬ຺ຫມູລາ ວິຍ ປາທປາ ຖິຣາ ໂຫນ຺ຕິ ສຸປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕາ, ອເຫຕຸກາ ປນ ຕິລພີຊກາທິເສວາລາ ວິຍ ນ ສຸປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕາ. ອິຕິ ມູລຏ຺ເຐນ ອຸປກາຣໂກຕິ ສຸປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕຠາວສາຘເນນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ຕໂຕ ປເຣສຸ ອາຣມ຺ມຓວເສນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ. ໂສ ‘‘ຣູປາຍຕນໍ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ’’ຕິ ອາຣຠິຕ຺ວາປິ ‘‘ຍໍ ຍໍ ຘມ຺ມໍ ອາຣພ຺ຠ ເຍ ເຍ ຘມ຺ມາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ຘມ຺ມາ, ເຕ ເຕ ຘມ຺ມາ ເຕສໍ ເຕສໍ ຘມ຺ມານໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ ໂອສາປິຕຕ຺ຕາ ນ ໂກຈິ ຘມ຺ໂມ ນ ໂຫຕິ. ຍຖາ ຫິ ທຸພ຺ພໂລ ປຸຣິໂສ ທຓ຺ຑໍ ວາ ຣຊ຺ຊຸໍ ວາ ອາລມ຺ພິຕ຺ວາວ ອຸຏ຺ຐຫຕິ ເຈວ ຕິຏ຺ຐຕິ ຈ, ເອວໍ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ຘມ຺ມາ ຣູປາທິອາຣມ຺ມຓໍ ອາຣພ຺ເຠວ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ ເຈວ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ ຈ. ຕສ຺ມາ ສພ຺ເພປິ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິການໍ ຘມ຺ມານໍ ອາຣມ຺ມຓຠູຕາ ຘມ຺ມາ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍຕິ ເວທິຕພ຺ພາ.

ເຊຏ຺ຐກຏ຺ເຐນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ອຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ. ໂສ ສຫຊາຕາຣມ຺ມຓວເສນ ທຸວິໂຘ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ຉນ຺ທາຘິປຕິ ຉນ຺ທສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ອຘິປຕິປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິອາທິວຈນໂຕ ຉນ຺ທວີຣິຍຈິຕ຺ຕວີມໍສສງ຺ຂາຕາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຘມ຺ມາ ສຫຊາຕາຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍຕິ ເວທິຕພ຺ພາ, ໂນ ຈ ໂຂ ເອກໂຕ. ຍທາ ຫິ ຉນ຺ທໍ ຘຸຣໍ ເຊຏ຺ຐກໍ ກຕ຺ວາ ຈິຕ຺ຕໍ ປວຕ຺ຕຕິ, ຕທາ ຉນ຺ໂທວ ອຘິປຕິ, ນ ອິຕເຣ. ເອສ ນໂຍ ເສເສສຸປິ. ຍໍ ປນ ຘມ຺ມໍ ຄຣຸໍ ກຕ຺ວາ ອຣູປຘມ຺ມາ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ໂສ ເນສໍ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ຍໍ ຍໍ ຘມ຺ມໍ ຄຣຸໍ ກຕ຺ວາ ເຍ ເຍ ຘມ຺ມາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ຘມ຺ມາ, ເຕ ເຕ ຘມ຺ມາ ເຕສໍ ເຕສໍ ຘມ຺ມານໍ ອຘິປຕິປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ.

ອນນ຺ຕຣຠາເວນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ. ສມນນ຺ຕຣຠາເວນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ສມນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ. ອິທຎ຺ຈ ປຈ຺ຈຍທ຺ວຍໍ ພຫຸຘາ ປປຎ຺ຈຍນ຺ຕິ. ອຍໍ ປເນຕ຺ຖ ສາໂຣ – ໂຍ ຫິ ເອສ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓານນ຺ຕຣາ ມໂນຘາຕຸ, ມໂນຘາຕຸອນນ຺ຕຣາ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕູຕິອາທິ ຈິຕ຺ຕນິຍໂມ, ໂສ ຍສ຺ມາ ປຸຣິມຈິຕ຺ຕວເສເນວ ອິຊ຺ຌຕິ, ນ ອຎ຺ຎຖາ. ຕສ຺ມາ ອຕ຺ຕໂນ ອຕ຺ຕໂນ ອນນ຺ຕຣໍ ອນຸຣູປສ຺ສ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາທສ຺ສ ອຸປ຺ປາທນສມຕ຺ໂຖວ ຘມ຺ໂມ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ. ເຕເນວາຫ – ‘‘ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍຕິ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກາ ຈ ຘມ຺ມາ ມໂນຘາຕຸຍາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິອາທິ.

ໂຍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ, ສ຺ເວວ ສມນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ. ພ຺ຍຎ຺ຊນມຕ຺ຕເມວ ເຫຕ຺ຖ ນານໍ, ອຸປຈຍສນ຺ຕຕິອາທີສຸ ວິຍ, ອຘິວຈນນິຣຸຕ຺ຕິທຸກາທີສຸ ວິຍ ຈ, ອຕ຺ຖໂຕ ປນ ນານໍ ນຕ຺ຖິ. ຍມ຺ປິ ‘‘ອທ຺ຘານນ຺ຕຣຕາຍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ, ກາລານນ຺ຕຣຕາຍ ສມນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ ອາຈຣິຍານໍ ມຕໍ, ຕໍ ‘‘ນິໂຣຘາ ວຸຏ຺ຐຫນ຺ຕສ຺ສ ເນວສຎ຺ຎານາສຎ຺ຎາຍຕນກຸສລໍ ຜລສມາປຕ຺ຕິຍາ ສມນນ຺ຕຣປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິອາທີຫິ ວິຣຸຊ຺ຌຕິ. ຍມ຺ປິ ຕຕ຺ຖ ວທນ຺ຕິ – ‘‘ຘມ຺ມານໍ ສມຸຏ຺ຐາປນສມຕ຺ຖຕາ ນ ປຣິຫາຍຕິ, ຠາວນາພເລນ ປນ ວາຣິຕຕ຺ຕາ ຘມ຺ມາ ສມນນ຺ຕຣໍ ນຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕີ’’ຕິ, ຕມ຺ປິ ກາລານນ຺ຕຣຕາຍ ອຠາວເມວ ສາເຘຕິ. ຠາວນາພເລນ ຫິ ຕຕ຺ຖ ກາລານນ຺ຕຣຕາ ນຕ຺ຖີຕິ, ມຍມ຺ປິ ເອຕເທວ ວທາມ. ຍສ຺ມາ ຈ ກາລານນ຺ຕຣຕາ ນຕ຺ຖິ, ຕສ຺ມາ ສມນນ຺ຕຣປຈ຺ຈຍຕາ ນ ຍຸຊ຺ຊຕິ. ກາລານນ຺ຕຣຕາຍ ຫິ ເຕສໍ ສມນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕີຕິ ລທ຺ຘິ. ຕສ຺ມາ ອຠິນິເວສໍ ອກຕ຺ວາ ພ຺ຍຎ຺ຊນມຕ຺ຕໂຕເວຕ຺ຖ ນານາກຣຓໍ ປຈ຺ເຈຕພ຺ພໍ, ນ ອຕ຺ຖໂຕ. ກຖໍ? ນຕ຺ຖິ ເອເຕສໍ ອນ຺ຕຣນ຺ຕິ ຫິ ອນນ຺ຕຣາ. ສຓ຺ຐານາຠາວໂຕ ສຸຏ຺ຐຸ ອນນ຺ຕຣາຕິ ສມນນ຺ຕຣາ.

ອຸປ຺ປຊ຺ຊມາໂນ ສຫ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມານຠາເວນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ສຫຊາຕປຈ຺ຈໂຍ, ປກາສສ຺ສ ປທີໂປ ວິຍ. ໂສ ອຣູປກ຺ຂນ຺ຘາທິວເສນ ຉພ຺ພິໂຘ ໂຫຕິ. ຍຖາຫ – ຈຕ຺ຕາໂຣ ຂນ຺ຘາ ອຣູປິໂນ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ສຫຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫາຠູຕາ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ…ເປ… ໂອກ຺ກນ຺ຕິກ຺ຂເຓ ນາມຣູປໍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ…ເປ… ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ຘມ຺ມາ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານານໍ ຣູປານໍ…ເປ… ມຫາຠູຕາ ອຸປາທາຣູປານໍ…ເປ… ຣູປິໂນ ຘມ຺ມາ ອຣູປີນໍ ຘມ຺ມານໍ ກິຎ຺ຈິກາເລ ສຫຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ; ກິຎ຺ຈິ ກາເລ ນ ສຫຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ. ອິທໍ ຫທຍວຕ຺ຖຸເມວ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ.

ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ອຸປ຺ປາທນຸປຕ຺ຖມ຺ຠນຠາເວນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎປຈ຺ຈໂຍ. ອຎ຺ຎມຎ຺ຎຸປຕ຺ຖມ຺ຠກໍ ຕິທຓ຺ຑໍ ວິຍ. ໂສ ອຣູປກ຺ຂນ຺ຘາທິວເສນ ຕິວິໂຘ ໂຫຕິ. ຍຖາຫ – ຈຕ຺ຕາໂຣ ຂນ຺ຘາ ອຣູປິໂນ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫາຠູຕາ…ເປ… ໂອກ຺ກນ຺ຕິກ຺ຂເຓ ນາມຣູປໍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ.

ອຘິຏ຺ຐານາກາເຣນ ນິສ຺ສຍາກາເຣນ ຈ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ນິສ຺ສຍປຈ຺ຈໂຍ, ຕຣຸຈິຕ຺ຕກມ຺ມາທີນໍ ປຖວີປຏາທໂຍ ວິຍ. ໂສ ‘‘ຈຕ຺ຕາໂຣ ຂນ຺ຘາ ອຣູປິໂນ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ນິສ຺ສຍປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ ເອວໍ ສຫຊາເຕ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ໂພ. ຉຏ຺ໂຐ ປເນຕ຺ຖ ໂກຏ຺ຐາໂສ ‘‘ຈກ຺ຂາຍຕນໍ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ, ໂສຕຆານຊິວ຺ຫາກາຍາຍຕນໍ ກາຍວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ນິສ຺ສຍປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ຍໍ ຣູປໍ ນິສ຺ສາຍ ມໂນຘາຕຸ ຈ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ ຈ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ຕໍ ຣູປໍ ມໂນຘາຕຸຍາ ຈ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ ຈ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ນິສ຺ສຍປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ ເອວໍ ວິຠຕ຺ໂຕ.

ອຸປນິສ຺ສຍປຈ຺ຈໂຍຕິ ອິຘ ປນ ອຍໍ ຕາວ ວຈນຕ຺ໂຖ – ຕທຘີນວຸຕ຺ຕິຕາຍ ອຕ຺ຕໂນ ຜເລນ ນິສ຺ສິໂຕ, ນ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ໂຕຕິ ນິສ຺ສໂຍ. ຍຖາ ປນ ຠຸໂສ ອາຍາໂສ ອຸປາຍາໂສ, ເອວໍ ຠຸໂສ ນິສ຺ສໂຍ ອຸປນິສ຺ສໂຍ. ພລວກາຣຓສ຺ເສຕໍ ອຘິວຈນໍ. ຕສ຺ມາ ພລວກາຣຓຠາເວນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ອຸປນິສ຺ສຍປຈ຺ຈໂຍຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ໂສ ອາຣມ຺ມຓູປນິສ຺ສໂຍ, ອນນ຺ຕຣູປນິສ຺ສໂຍ ປກຕູປນິສ຺ສໂຍຕິ ຕິວິໂຘ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ທານໍ ທຕ຺ວາ ສີລໍ ສມາທິຍິຕ຺ວາ ອຸໂປສຖກມ຺ມໍ ກຕ຺ວາ ຕໍ ຄຣຸໍ ກຕ຺ວາ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ, ປຸພ຺ເພ ສຸຈິຓ຺ຓານິ ຄຣຸໍ ກຕ຺ວາ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ, ຌານາ ວຸຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ຌານໍ ຄຣຸໍ ກຕ຺ວາ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ, ເສກ຺ຂາ ໂຄຕ຺ຣຠຸໍ ຄຣຸໍ ກຕ຺ວາ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂນ຺ຕິ, ໂວທານໍ ຄຣຸໍ ກຕ຺ວາ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂນ຺ຕິ, ເສກ຺ຂາ ມຄ຺ຄາ ວຸຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ມຄ຺ຄໍ ຄຣຸໍ ກຕ຺ວາ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂນ຺ຕີ’’ຕິ ເອວມາທິນາ ນເຍນ ອາຣມ຺ມຓູປນິສ຺ສໂຍ ຕາວ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິນາ ສທ຺ຘິໍ ນານຕ຺ຕໍ ອກຕ຺ວາ ວິຠຕ຺ໂຕ. ຕຕ຺ຖ ຍໍ ອາຣມ຺ມຓໍ ຄຣຸໍ ກຕ຺ວາ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ, ຕໍ ນິຍມໂຕ ເຕສໍ ອາຣມ຺ມເຓສຸ ພລວາຣມ຺ມຓໍ ໂຫຕິ. ອິຕິ ຄຣຸກາຕພ຺ພມຕ຺ຕຏ຺ເຐນ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ, ພລວກາຣຓຏ຺ເຐນ ອາຣມ຺ມຓູປນິສ຺ສໂຍຕິ ເອວເມເຕສໍ ນານຕ຺ຕໍ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ອນນ຺ຕຣູປນິສ຺ສໂຍປິ ‘‘ປຸຣິມາ ປຸຣິມາ ກຸສລາ ຂນ຺ຘາ ປຈ຺ຉິມານໍ ປຈ຺ຉິມານໍ ກຸສລານໍ ຂນ຺ຘານໍ ອຸປນິສ຺ສຍປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈເຍນ ສທ຺ຘິໍ ນານຕ຺ຕໍ ອກຕ຺ວາວ ວິຠຕ຺ໂຕ. ມາຕິການິກ຺ເຂເປ ປນ ເນສໍ ‘‘ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກາ ຈ ຘມ຺ມາ ມໂນຘາຕຸຍາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ອນນ຺ຕຣສ຺ສ ຈ ‘‘ປຸຣິມາ ປຸຣິມາ ກຸສລາ ຘມ຺ມາ ປຈ຺ຉິມານໍ ປຈ຺ຉິມານໍ ກຸສລານໍ ຘມ຺ມານໍ ອຸປນິສ຺ສຍປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ອຸປນິສ຺ສຍສ຺ສ ຈ ອາຄຕຕ຺ຕາ ນິກ຺ເຂປວິເສໂສ ອຕ຺ຖິ, ໂສປິ ອຕ຺ຖໂຕ ເອກີຠາວເມວ ຄຈ຺ຉຕິ. ເອວໍ ສນ຺ເຕປິ ອຕ຺ຕໂນ ອຕ຺ຕໂນ ອນນ຺ຕຣໍ ອນຸຣູປສ຺ສ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາທສ຺ສ ປວຕ຺ຕນສມຕ຺ຖຕາຍ ອນນ຺ຕຣຕາ ປຸຣິມຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຈ ປຈ຺ຉິມຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາທເນ ພລວຕາຍ ອນນ຺ຕຣູປນິສ຺ສຍຕາ ເວທິຕພ຺ພາ. ຍຖາ ຫິ ເຫຕຸປຈ຺ຈຍາທີສຸ ກຎ຺ຈິ ຘມ຺ມໍ ວິນາປິ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ນ ເອວໍ ອນນ຺ຕຣຈິຕ຺ຕໍ, ວິນາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ ນາມ ອຕ຺ຖິ, ຕສ຺ມາ ພລວປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອິຕິ ອຕ຺ຕໂນ ອຕ຺ຕໂນ ອນນ຺ຕຣໍ ອນຸຣູປຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາທວເສນ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ, ພລວກາຣຓວເສນ ອນນ຺ຕຣູປນິສ຺ສໂຍຕິ ເອວເມເຕສໍ ນານຕ຺ຕໍ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ປກຕູປນິສ຺ສໂຍ ປນ ປກໂຕ ອຸປນິສ຺ສໂຍ ປກຕູປນິສ຺ສໂຍ. ປກໂຕ ນາມ ອຕ຺ຕໂນ ສນ຺ຕາເນ ນິປ຺ຜາທິໂຕ ວາ ສທ຺ຘາສີລາທິ; ອຸປເສວິໂຕ ວາ ອຸຕຸໂຠຊນາທິ. ປກຕິຍາເຍວ ວາ ອຸປນິສ຺ສໂຍ ປກຕູປນິສ຺ສໂຍ, ອາຣມ຺ມຓານນ຺ຕເຣຫິ ອສມ຺ມິສ຺ໂສຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕສ຺ສ ‘‘ປກຕູປນິສ຺ສໂຍ – ສທ຺ຘໍ ອຸປນິສ຺ສາຍ ທານໍ ເທຕິ, ສີລໍ ສມາທິຍຕິ, ອຸໂປສຖກມ຺ມໍ ກໂຣຕິ, ຌານໍ ອຸປ຺ປາເທຕິ, ວິປສ຺ສນໍ ອຸປ຺ປາເທຕິ, ມຄ຺ຄໍ ອຸປ຺ປາເທຕິ, ອຠິຎ຺ຎໍ ອຸປ຺ປາເທຕິ, ສມາປຕ຺ຕິໍ ອຸປ຺ປາເທຕິ, ສີລໍ… ສຸຕໍ… ຈາຄໍ… ປຎ຺ຎໍ ອຸປນິສ຺ສາຍ ທານໍ ເທຕິ…ເປ… ສມາປຕ຺ຕິໍ ອຸປ຺ປາເທຕິ. ສທ຺ຘາ… ສີລໍ… ສຸຕໍ… ຈາໂຄ… ປຎ຺ຎາ ສທ຺ຘາຍ… ສີລສ຺ສ… ສຸຕສ຺ສ… ຈາຄສ຺ສ… ປຎ຺ຎາຍ ອຸປນິສ຺ສຍປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ອເນກປ຺ປກາຣໂກ ປເຠໂທ ເວທິຕພ຺ໂພ. ອິຕິ ອິເມ ສທ຺ຘາທໂຍ ປກຕາ ເຈວ ພລວກາຣຓຏ຺ເຐນ ອຸປນິສ຺ສຍາ ຈາຕິ ປກຕູປນິສ຺ສໂຍຕິ.

ປຐມຕຣໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ວຕ຺ຕມານຠາເວນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ປຸເຣຊາຕປຈ຺ຈໂຍ. ໂສ ປຎ຺ຈທ຺ວາເຣ ວຕ຺ຖາຣມ຺ມຓຫທຍວຕ຺ຖຸວເສນ ເອກາທສວິໂຘ ໂຫຕິ. ຍຖາຫ – ຈກ຺ຂາຍຕນໍ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ປຸເຣຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ໂສຕ… ຆານ… ຊິວ຺ຫາ… ກາຍາຍຕນໍ, ຣູປາຍຕນໍ, ສທ຺ທ… ຄນ຺ຘ… ຣສ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາຍຕນໍ, ກາຍວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ປຸເຣຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ຣູປສທ຺ທຄນ຺ຘຣສໂຜຏ຺ຐພ຺ພາຍຕນໍ ມໂນຘາຕຸຍາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ປຸເຣຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ຍໍ ຣູປໍ ນິສ຺ສາຍ ມໂນຘາຕຸ ຈ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ ຈ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ຕໍ ຣູປໍ ມໂນຘາຕຸຍາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ປຸເຣຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ, ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ກິຎ຺ຈິ ກາເລ ປຸເຣຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ, ກິຎ຺ຈິ ກາເລ ນ ປຸເຣຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ.

ປຸເຣຊາຕານໍ ຣູປຘມ຺ມານໍ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠກຏ຺ເຐນ ອຸປກາຣໂກ ອຣູປຘມ຺ໂມ ປຈ຺ຉາຊາຕປຈ຺ຈໂຍ, ຄິຊ຺ຌໂປຕກສຣີຣານໍ ອາຫາຣາສາເຈຕນາ ວິຍ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ປຈ຺ຉາຊາຕາ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ຘມ຺ມາ ປຸເຣຊາຕສ຺ສ ອິມສ຺ສ ກາຍສ຺ສ ປຈ຺ຉາຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ.

ອາເສວນຏ຺ເຐນ ອນນ຺ຕຣານໍ ປຄຸຓພລວຠາວາຍ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ອາເສວນປຈ຺ຈໂຍ, ຄນ຺ຖາທີສຸ ປຸຣິມາປຸຣິມາຠິໂຍໂຄ ວິຍ. ໂສ ກຸສລາກຸສລກິຣິຍຊວນວເສນ ຕິວິໂຘ ໂຫຕິ. ຍຖາຫ – ປຸຣິມາ ປຸຣິມາ ກຸສລາ ຘມ຺ມາ ປຈ຺ຉິມານໍ ປຈ຺ຉິມານໍ ກຸສລານໍ ຘມ຺ມານໍ ອາເສວນປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ປຸຣິມາ ປຸຣິມາ ອກຸສລາ…ເປ… ກິຣິຍາພ຺ຍາກຕາ ຘມ຺ມາ ປຈ຺ຉິມານໍ ປຈ຺ຉິມານໍ ກິຣິຍາພ຺ຍາກຕານໍ ຘມ຺ມານໍ ອາເສວນປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ.

ຈິຕ຺ຕປໂຍຄສງ຺ຂາເຕນ ກິຣິຍາຠາເວນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ກມ຺ມປຈ຺ຈໂຍ. ໂສ ນານາກ຺ຂຓິກາຍ ເຈວ ກຸສລາກຸສລເຈຕນາຍ ສຫຊາຕາຍ ຈ ສພ຺ພາຍປິ ເຈຕນາຍ ວເສນ ທຸວິໂຘ ໂຫຕິ. ຍຖາຫ – ກຸສລາກຸສລໍ ກມ຺ມໍ ວິປາການໍ ຂນ຺ຘານໍ ກຏຕ຺ຕາ ຈ ຣູປານໍ ກມ຺ມປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ເຈຕນາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຕໍ ສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ກມ຺ມປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ.

ນິຣຸສ຺ສາຫສນ຺ຕຠາເວນ ນິຣຸສ຺ສາຫສນ຺ຕຠາວາຍ ອຸປກາຣໂກ ວິປາກຘມ຺ໂມ ວິປາກປຈ຺ຈໂຍ. ໂສ ປວຕ຺ເຕ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານານໍ, ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ກຏຕ຺ຕາ ຈ ຣູປານໍ, ສພ຺ພຕ຺ຖ ຈ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານໍ ວິປາກປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຍຖາຫ – ວິປາກາພ຺ຍາກໂຕ ເອໂກ ຂນ຺ໂຘ ຕິຓ຺ຓໍ ຂນ຺ຘານໍ, ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ, ວິປາກປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ…ເປ… ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ວິປາກາພ຺ຍາກໂຕ ເອໂກ ຂນ຺ໂຘ…ເປ… ທ຺ເວ ຂນ຺ຘາ ທ຺ວິນ຺ນໍ ຂນ຺ຘານໍ ກຏຕ຺ຕາ ຈ ຣູປານໍ ວິປາກປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ຂນ຺ຘາ ວຕ຺ຖຸສ຺ສ ວິປາກປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ.

ຣູປາຣູປານໍ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠກຏ຺ເຐນ ອຸປກາຣກາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາຫາຣາ ອາຫາຣປຈ຺ຈໂຍ. ຍຖາຫ – ກພຬີກາໂຣ ອາຫາໂຣ ອິມສ຺ສ ກາຍສ຺ສ ອາຫາຣປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ອຣູປິໂນ ອາຫາຣາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ອາຫາຣປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ. ປຎ຺ຫາວາເຣ ປນ ‘‘ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ວິປາກາພ຺ຍາກຕາ ອາຫາຣາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຂນ຺ຘານໍ ກຏຕ຺ຕາ ຈ ຣູປານໍ ອາຫາຣປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິປິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ອຘິປຕິຍຏ຺ເຐນ ອຸປກາຣກາ ອິຕ຺ຖິນ຺ທ຺ຣິຍປຸຣິສິນ຺ທ຺ຣິຍວຊ຺ຊາ ວີສຕິນ຺ທ຺ຣິຍາ ອິນ຺ທ຺ຣິຍປຈ຺ຈໂຍ. ຕຕ຺ຖ ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍາທໂຍ ປຎ຺ຈ ອຣູປຘມ຺ມານໍເຍວ, ເສສາ ຣູປາຣູປານໍ ປຈ຺ຈຍາ ໂຫນ຺ຕິ. ຍຖາຫ – ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍໍ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ, ໂສຕ… ຆານ… ຊິວ຺ຫາ… ກາຍິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ກາຍວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ຣູປຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ກຏຕ຺ຕາຣູປານໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ອຣູປິໂນ ອິນ຺ທ຺ຣິຍາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ. ປຎ຺ຫາວາເຣ ປນ ‘‘ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ວິປາກາພ຺ຍາກຕາ ອິນ຺ທ຺ຣິຍາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຂນ຺ຘານໍ ກຏຕ຺ຕາ ຈ ຣູປານໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິປິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ອຸປນິຊ຺ຌາຍນຏ຺ເຐນ ອຸປກາຣການິ ຐເປຕ຺ວາ ທ຺ວິປຎ຺ຈວິຎ຺ຎາເຓສຸ ກາຍິກສຸຂທຸກ຺ຂເວທນາທ຺ວຍໍ ສພ຺ພານິປິ ກຸສລາທິເຠທານິ ສຕ຺ຕ ຌານງ຺ຄານິ ຌານປຈ຺ຈໂຍ. ຍຖາຫ – ຌານງ຺ຄານິ ຌານສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ຌານປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ. ປຎ຺ຫາວາເຣ ປນ ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ວິປາກາພ຺ຍາກຕານິ ຌານງ຺ຄານິ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຂນ຺ຘານໍ ກຏຕ຺ຕາ ຈ ຣູປານໍ ຌານປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິປິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ຍໂຕ ຕໂຕ ວາ ນິຍ຺ຍານຏ຺ເຐນ ອຸປກາຣການິ ກຸສລາທິເຠທານິ ທ຺ວາທສ ມຄ຺ຄງ຺ຄານິ ມຄ຺ຄປຈ຺ຈໂຍ. ຍຖາຫ – ‘‘ມຄ຺ຄງ຺ຄານິ ມຄ຺ຄສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ມຄ຺ຄປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ. ປຎ຺ຫາວາເຣ ປນ ‘‘ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ວິປາກາພ຺ຍາກຕານິ ມຄ຺ຄງ຺ຄານິ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຂນ຺ຘານໍ ກຏຕ຺ຕາ ຈ ຣູປານໍ ມຄ຺ຄປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ນ ເອເຕ ປນ ທ຺ເວປິ ຌານມຄ຺ຄປຈ຺ຈຍາ ຍຖາສງ຺ຂ຺ຍໍ ທ຺ວິປຎ຺ຈວິຎ຺ຎາຓາເຫຕຸກຈິຕ຺ເຕສຸ ລພ຺ຠນ຺ຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພາ.

ເອກວຕ຺ຖຸກເອກາຣມ຺ມຓເອກຸປ຺ປາເທກນິໂຣຘສງ຺ຂາເຕນ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຠາເວນ ອຸປກາຣກາ ອຣູປຘມ຺ມາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕປຈ຺ຈໂຍ. ຍຖາຫ – ‘‘ຈຕ຺ຕາໂຣ ຂນ຺ຘາ ອຣູປິໂນ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ.

ເອກວຕ຺ຖຸກາທິຠາວານຸປຄເມນ ອຸປກາຣກາ ຣູປິໂນ ຘມ຺ມາ ອຣູປີນໍ, ອຣູປິໂນ ຘມ຺ມາ ຣູປີນໍ ວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ໂສ ສຫຊາຕປຈ຺ຉາຊາຕປຸເຣຊາຕວເສນ ຕິວິໂຘ ໂຫຕິ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ – ສຫຊາຕາ ກຸສລາ ຂນ຺ຘາ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານານໍ ຣູປານໍ ວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ປຈ຺ຉາຊາຕາ ກຸສລາ ຂນ຺ຘາ ປຸເຣຊາຕສ຺ສ ອິມສ຺ສ ກາຍສ຺ສ ວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ. ອພ຺ຍາກຕປທສ຺ສ ປນ ສຫຊາຕວິຠງ຺ເຄ ‘‘ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ວິປາກາພ຺ຍາກຕາ ຂນ຺ຘາ ກຏຕ຺ຕາຣູປານໍ ວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ຂນ຺ຘາ ວຕ຺ຖຸສ຺ສ, ວຕ຺ຖຸ ຂນ຺ຘານໍ ວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ປຸເຣຊາຕໍ ປນ ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍາທິວຕ຺ຖຸວເສເນວ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຍຖາຫ – ປຸເຣຊາຕໍ ຈກ຺ຂາຍຕນໍ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ…ເປ… ກາຍາຍຕນໍ ກາຍວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ວຕ຺ຖຸ ວິປາກາພ຺ຍາກຕານໍ ກິຣິຍາພ຺ຍາກຕານໍ ຂນ຺ຘານໍ ວຕ຺ຖຸ ກຸສລານໍ ຂນ຺ຘານໍ, ວຕ຺ຖຸ ອກຸສລານໍ ຂນ຺ຘານໍ ວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ.

ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນລກ຺ຂເຓນ ອຕ຺ຖິຠາເວນ ຕາທິສສ຺ເສວ ຘມ຺ມສ຺ສ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠກຏ຺ເຐນ ອຸປກາຣໂກ ຘມ຺ໂມ ອຕ຺ຖິປຈ຺ຈໂຍ. ຕສ຺ສ ອຣູປກ຺ຂນ຺ຘມຫາຠູຕນາມຣູປຈິຕ຺ຕເຈຕສິກມຫາຠູຕາຍຕນວຕ຺ຖຸວເສນ ສຕ຺ຕຘາ ມາຕິກາ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕາ. ຍຖາຫ – ຈຕ຺ຕາໂຣ ຂນ຺ຘາ ອຣູປິໂນ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຖິປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ; ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫາຠູຕາ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ, ໂອກ຺ກນ຺ຕິກ຺ຂເຓ ນາມຣູປໍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ, ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ຘມ຺ມາ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານານໍ ຣູປານໍ ມຫາຠູຕາ ອຸປາທາຣູປານໍ, ຈກ຺ຂາຍຕນໍ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ…ເປ… ກາຍາຍຕນໍ…ເປ… ຣູປາຍຕນໍ…ເປ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາຍຕນໍ ກາຍວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ອຕ຺ຖິປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ຣູປາຍຕນໍ…ເປ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາຍຕນໍ ມໂນຘາຕຸຍາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ອຕ຺ຖິປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ຍໍ ຣູປໍ ນິສ຺ສາຍ ມໂນຘາຕຸ ຈ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ ຈ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ຕໍ ຣູປໍ ມໂນຘາຕຸຍາ ຈ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ ຈ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ຈ ຘມ຺ມານໍ ອຕ຺ຖິປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ. ປຎ຺ຫາວາເຣ ປນ ສຫຊາຕໍ, ປຸເຣຊາຕໍ, ປຈ຺ຉາຊາຕໍ, ອາຫາຣໍ, ອິນ຺ທ຺ຣິຍນ຺ຕິປິ ນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ສຫຊາເຕ ຕາວ ‘‘ເອໂກ ຂນ຺ໂຘ ຕິຓ຺ຓໍ ຂນ຺ຘານໍ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ອຕ຺ຖິປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ນິທ຺ເທໂສ ກໂຕ. ປຸເຣຊາເຕ ປຸເຣຊາຕານໍ ຈກ຺ຂາທີນໍ ວເສນ ນິທ຺ເທໂສ ກໂຕ. ປຈ຺ຉາຊາເຕ ປຸເຣຊາຕສ຺ສ ອິມສ຺ສ ກາຍສ຺ສ ປຈ຺ຉາຊາຕານໍ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິການໍ ປຈ຺ຈຍວເສນ ນິທ຺ເທໂສ ກໂຕ. ອາຫາຣິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ປນ ‘‘ກພຬີກາໂຣ ອາຫາໂຣ ອິມສ຺ສ ກາຍສ຺ສ ອຕ຺ຖິປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ຣູປຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ກຏຕ຺ຕາຣູປານໍ ອຕ຺ຖິປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ ເອວໍ ນິທ຺ເທໂສ ກໂຕຕິ.

ອຕ຺ຕໂນ ອນນ຺ຕຣໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມານານໍ ອຣູປຘມ຺ມານໍ ປວຕ຺ຕິໂອກາສສ຺ສ ທາເນນ ອຸປກາຣກາ ສມນນ຺ຕຣນິຣຸທ຺ຘາ ອຣູປຘມ຺ມາ ນຕ຺ຖິປຈ຺ຈໂຍ. ຍຖາຫ – ສມນນ຺ຕຣນິຣຸທ຺ຘາ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ຘມ຺ມາ ປຏຸປ຺ປນ຺ນານໍ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິການໍ ຘມ຺ມານໍ ນຕ຺ຖິປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ.

ເຕ ເອວ ວິຄຕຠາເວນ ອຸປກາຣກຕ຺ຕາ ວິຄຕປຈ຺ຈໂຍ. ຍຖາຫ – ສມນນ຺ຕຣວິຄຕາ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ຘມ຺ມາ ປຏຸປ຺ປນ຺ນານໍ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິການໍ ຘມ຺ມານໍ ວິຄຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ.

ອຕ຺ຖິປຈ຺ຈຍຘມ຺ມາ ເອວ ອວິຄຕຠາເວນ ອຸປກາຣກຕ຺ຕາ ອວິຄຕປຈ຺ຈໂຍຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ເທສນາວິລາເສນ ປນ ຕຖາ ວິເນຕພ຺ພເວເນຍ຺ຍວເສນ ວາ ອຍໍ ທຸໂກ ວຸຕ຺ໂຕ; ສເຫຕຸກທຸກໍ ວຕ຺ວາປິ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕທຸໂກ ວິຍາຕິ.

ອິເມສຸ ປນ ຈຕຸວີສຕິຍາ ປຈ຺ຈເຍສຸ ອສມ຺ໂມຫຕ຺ຖໍ –

ຘມ຺ມໂຕ ກາລໂຕ ເຈວ, ນານປ຺ປກາຣເຠທໂຕ;

ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນໂຕ ເຈວ, ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍ.

ຕຕ຺ຖ ຘມ຺ມໂຕຕິ – ອິເມສຸ ຫິ ປຈ຺ຈເຍສຸ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ ຕາວ ນາມຣູປຘມ຺ເມສຸ ນາມຘມ຺ເມກເທໂສ. ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ສທ຺ຘິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ຈ ອຠາເວນ ສພ຺ເພປິ ນາມຣູປຘມ຺ມາ. ອຘິປຕິປຈ຺ຈເຍ ສຫຊາຕາຘິປຕິ ນາມຘມ຺ເມກເທໂສ, ຕຖາ ກມ຺ມຌານມຄ຺ຄປຈ຺ຈຍາ. ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ ສພ຺ເພປິ ຄຣຸກາຕພ຺ພາ ອາຣມ຺ມຓຘມ຺ມາ. ອນນ຺ຕຣສມນນ຺ຕຣປຈ຺ຉາຊາຕອາເສວນວິປາກສມ຺ປຍຸຕ຺ຕນຕ຺ຖິວິຄຕປຈ຺ຈຍາ ນາມຘມ຺ມາວ. ນິພ຺ພານສ຺ສ ອສງ຺ຄຫິຕຕ຺ຕາ ນາມຘມ຺ເມກເທໂສຕິປິ ວຕ຺ຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ປຸເຣຊາຕປຈ຺ຈໂຍ ຣູເປກເທໂສ. ເສສາ ຍຖາລາຠວເສນ ນາມຣູປຘມ຺ມາຕິ ເອວໍ ຕາເວຕ຺ຖ ຘມ຺ມໂຕ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍ.

ກາລໂຕຕິ –

ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນາວ ໂຫນ຺ເຕຕ຺ຖ, ປຈ຺ຈຍາ ທສ ປຎ຺ຈ ຈ;

ອຕີຕາ ເອວ ປຎ຺ເຈໂກ, ເຕ ກາເລ ທ຺ເວປິ ນິສ຺ສິໂຕ;

ຕໂຍ ຕິກາລິກາ ເຈວ, ວິມຸຕ຺ຕາ ຈາປິ ກາລໂຕຕິ.

ເອເຕສຸ ຫິ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ ສຫຊາຕອຎ຺ຎມຎ຺ຎນິສ຺ສຍປຸເຣຊາຕປຈ຺ຉາຊາຕວິປາກອາຫາຣອິນ຺ທ຺ຣິຍຌານມຄ຺ຄສມ຺ປຍຸຕ຺ຕວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕອຕ຺ຖິອວິຄຕປຈ຺ຈໂຍຕິ ອິເມ ປນ຺ນຣສ ປຈ຺ຈຍາ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນຘມ຺ມາວ ໂຫນ຺ຕິ. ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ສມນນ຺ຕຣອາເສວນນຕ຺ຖິວິຄຕປຈ຺ຈໂຍຕິ ອິເມ ປຎ຺ຈ ອຕີຕາເຍວ ໂຫນ຺ຕິ. ເອໂກ ປນ ກມ຺ມປຈ຺ຈໂຍ, ໂສ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນາຕີເຕ ທ຺ເວປິ ກາເລ ນິສ຺ສິໂຕ ໂຫຕິ. ເສສາ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ອຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ອຸປນິສ຺ສຍປຈ຺ຈໂຍຕິ ອິເມ ຕໂຍ ປຈ຺ຈຍາ ເຕກາລິກາປິ ໂຫນ຺ຕິ, ປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ສທ຺ຘິໍ ນິພ຺ພານສ຺ສ ສງ຺ຄຫິຕຕ຺ຕາ ກາລວິມຸຕ຺ຕາປີຕິ. ເອວເມຕ຺ຖ ກາລໂຕປິ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍ.

ນານປ຺ປກາຣເຠທໂຕ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນໂຕຕິ ອິເມສໍ ປນ ທ຺ວິນ຺ນໍ ປທານໍ ອຕ຺ໂຖ ນິທ຺ເທສວາເຣ ອາວິຠວິສ຺ສຕີຕິ.

ປຈ຺ຈຍຸທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ.

ປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທໂສ

໑. ເຫຕຸປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

໑. ອິທານິ ສພ຺ເພປິ ເຕ ປຈ຺ຈເຍ ອຸທ຺ທິຏ຺ຐປຏິປາຏິຍາ ນິທ຺ທິສິຕ຺ວາ ທສ຺ເສຕຸໍ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍຕິ ເຫຕູ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍຕິ ຈຕຸວີສຕິຍາ ປຈ຺ຈເຍສຸ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕປຏິປາຏິຍາ ສພ຺ພປຐມໍ ຠາເຊຕພ຺ພສ຺ສ ປທຸທ຺ຘາໂຣ. ເສສປຈ຺ຈເຍສຸປິ ອິມິນາວ ນເຍນ ປຐມໍ ຠາເຊຕພ຺ພປທໍ ອຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ກຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ອຍໍ ປເນຕ຺ຖ ສມ຺ພນ຺ໂຘ – ໂຍ ປຈ຺ຈຍຸທ຺ເທເສ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍຕິ ອຸທ຺ທິຏ຺ໂຐ, ໂສ ນິທ຺ເທສໂຕ ‘‘ເຫຕູ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ ເອວໍ ເວທິຕພ຺ໂພ. ອິມິນາ ອຸປາເຍນ ສພ຺ພປຈ຺ຈເຍສຸ ຠາເຊຕພ຺ພສ຺ສ ປທສ຺ສ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນນ ສທ຺ຘິໍ ສມ຺ພນ຺ໂຘ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ອິທານິ ເຫຕູ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ‘‘ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການ’’ນ຺ຕິ ອວຕ຺ວາ ‘‘ເຫຕູ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການ’’ນ຺ຕິ ກສ຺ມາ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ? ປຈ຺ຈຍສ຺ສ ເຈວ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນານຎ຺ຈ ວວຕ຺ຖາປນໂຕ. ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການນ຺ຕິ ຫິ ວຸຕ຺ເຕ ເຫຕຸນາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ອຕ຺ໂຖ ຠເວຍ຺ຍ. ເອວໍ ສນ຺ເຕ ອສຸໂກ ນາມ ຘມ຺ໂມ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ປຈ຺ຈຍວວຕ຺ຖານໍ ນ ປຎ຺ຎາເຍຍ຺ຍ. ອຖາປິ ເຫຕຸນາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການນ຺ຕິ ອຕ຺ຖໍ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາວ ເຍສໍ ເກສຎ຺ຈິ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ເຫຕູ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ອຕ຺ໂຖ ຠເວຍ຺ຍ, ເອວໍ ສນ຺ເຕ ເຫຕຸນາ ວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕາ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓາທໂຍປິ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກາເຍວ, ເຫຕຸນາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາ ກຸສລາທໂຍປິ. ຕຕ຺ຖ ອຍໍ ເຫຕຸ ອສຸກສ຺ສ ນາມ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກຘມ຺ມສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນວວຕ຺ຖານໍ ນ ປຎ຺ຎາເຍຍ຺ຍ. ຕສ຺ມາ ປຈ຺ຈຍຎ຺ເຈວ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນຎ຺ຈ ວວຕ຺ຖາເປນ຺ໂຕ ‘‘ເຫຕູ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການ’’ນ຺ຕິ ອາຫ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ກຸສລາທິຘມ຺ມານໍ ໂຍ ເຫຕຸ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕໂກ, ໂສ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ. ຕຕ຺ຣາປິ ‘‘ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ ອວຕ຺ວາ ‘‘ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນາ’’ຕິ ວຈນໍ ເຫຕຸໂນ ອຎ຺ຎຖາ ປຈ຺ຈຍຠາວປຏິເສຘນຕ຺ຖໍ. ອຍຎ຺ຫິ ເຫຕຸ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນາປິ ປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ, ສຫຊາຕາທິປຈ຺ຈເຍນາປິ. ຕຕ຺ຣາສ຺ສ ຍ຺ວາຍໍ ສຫຊາຕາທິປຈ຺ຈຍວເສນ ອຎ຺ຎຖາປິ ປຈ຺ຈຍຠາໂວ, ຕສ຺ສ ປຏິເສຘນຕ຺ຖໍ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອວໍ ສນ຺ເຕປິ ‘‘ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການ’’ນ຺ຕິ ອວຕ຺ວາ ກສ຺ມາ ‘‘ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ? ນິທ຺ທິສິຕພ຺ພສ຺ສ ອປາກຏຕ຺ຕາ. ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການນ຺ຕິ ຫິ ວຸຕ຺ເຕ ເຍນ ເຕ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກາ ນາມ ໂຫນ຺ຕິ, ອຍໍ ນາມ ໂສຕິ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ໂພ ອປາກໂຏ. ຕສ຺ສ ອປາກຏຕ຺ຕາ ເຍນ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາ ເຕ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ, ຕໍ ສຣູປໂຕວ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ຕໍສມຸຏ຺ຐານານນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ປນ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ພສ຺ສ ປາກຏຕ຺ຕາ ຕໍ-ຄຫຓໍ ກຕໍ. ອຍຎ຺ເຫຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ – ເຕ ເຫຕູ ເຈວ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກາ ຈ ຘມ຺ມາ ສມຸຏ຺ຐານໍ ເອເຕສນ຺ຕິ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານິ. ເຕສໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານໍ, ເຫຕຸໂຕ ເຈວ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ເມຫິ ຈ ນິພ຺ພຕ຺ຕານນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິມິນາ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປໍ ຄຓ຺ຫາຕິ. ກິໍ ປນ ຕໍ ຈິຕ຺ຕໂຕ ອຎ຺ເຎນປິ ສມຸຏ຺ຐາຕີຕິ? ອາມ, ສມຸຏ຺ຐາຕິ. ສພ຺ເພປິ ຫິ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ເອກໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ຣູປໍ ສມຸຏ຺ຐາເປນ຺ຕິ. ໂລກິຍຘມ຺ມເທສນາຍໍ ປນ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຘິກຠາວໂຕ ຕຖາວິຘໍ ຣູປໍ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເຕເນວາຫ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ຘມ຺ມາ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານານໍ ຣູປານໍ ສຫຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ.

ຍທິ ເອວໍ ອິຘາປິ ‘‘ຕໍສມຸຏ຺ຐານານ’’ນ຺ຕິ ອວຕ຺ວາ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານານນ຺ຕິ ກສ຺ມາ ນ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ? ອຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານານມ຺ປິ ສງ຺ຄຓ຺ຫນໂຕ. ປຎ຺ຫາວາຣສ຺ມິຎ຺ຫິ ‘‘ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ວິປາກາພ຺ຍາກຕາ ເຫຕູ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຂນ຺ຘານໍ ກຏຕ຺ຕາ ຈ ຣູປານໍ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ອາຄຕໍ’’. ຕສ຺ສ ສງ຺ຄຓ຺ຫນຕ຺ຖໍ ອິຘ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານານນ຺ຕິ ອວຕ຺ວາ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ຈິຕ຺ຕຊຣູປໍ ອຊນຍມານາປິ ເຕ ເຫຕູ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກາ ຘມ຺ມາ ສຫຊາຕາທິປຈ຺ຈຍວເສນ ສມຸຏ຺ຐານໍ ເອເຕສນ຺ຕິ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານິ. ເຕສໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານໍ ປວຕ຺ເຕ ຈິຕ຺ຕຊານໍ ປຏິສນ຺ຘິຍຎ຺ຈ ກຏຕ຺ຕາຣູປານມ຺ປິ ເຫຕູ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ. ອິມິນາ ອຸປາເຍນ ອຎ຺ເຎສຸປິ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານນ຺ຕິ ອາຄຕຏ຺ຐາເນສຸ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ກສ຺ມາ ປນາຍໍ ເຫຕຸ ປຏິສນ຺ຘິຍເມວ ກຏຕ຺ຕາຣູປານໍ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ, ນ ປວຕ຺ເຕຕິ? ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ກມ຺ມຊຣູປານໍ ຈິຕ຺ຕປຏິພທ຺ຘວຸຕ຺ຕິຕາຍ. ປຏິສນ຺ຘິຍຎ຺ຫິ ກມ຺ມຊຣູປານໍ ຈິຕ຺ຕປຏິພທ຺ຘາ ປວຕ຺ຕິ, ຈິຕ຺ຕວເສນ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ ເຈວ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ ຈ. ຕສ຺ມິຎ຺ຫິ ຂເຓ ຈິຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕຊຣູປໍ ຊເນຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ, ຕານິປິ ວິນາ ຈິຕ຺ເຕນ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕຸໍ ວາ ຐາຕຸໍ ວາ ນ ສກ຺ໂກນ຺ຕິ. ເຕເນວາຫ – ‘‘ວິຎ຺ຎາຓປຈ຺ຈຍາ ນາມຣູປໍ, ຕສ຺ມິໍ ປຕິຏ຺ຐິເຕ ວິຎ຺ຎາເຓ ນາມຣູປສ຺ສ ອວກ຺ກນ຺ຕິ ໂຫຕີ’’ຕິ (ສໍ. ນິ. ໒.໓໙). ປວຕ຺ຕິຍໍ ປນ ເຕສໍ ຈິຕ຺ເຕ ວິຊ຺ຊມາເນປິ ກມ຺ມປຏິພທ຺ຘາວ ປວຕ຺ຕິ, ນ ຈິຕ຺ຕປຏິພທ຺ຘາ. ອວິຊ຺ຊມາເນ ຈາປິ ຈິຕ຺ເຕ ນິໂຣຘສມາປນ຺ນານໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິເຍວ.

ກສ຺ມາ ປນ ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ຈິຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕຊຣູປໍ ຊເນຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕີຕິ? ກມ຺ມເວຄກ຺ຂິຕ຺ຕຕາຍ ເຈວ ອປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕວຕ຺ຖຸຕາຍ ຈ ທຸພ຺ພລຕ຺ຕາ. ຕຎ຺ຫິ ຕທາ ກມ຺ມເວຄກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ອປຸເຣຊາຕວຕ຺ຖຸກຕ຺ຕາ ຈ ອປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕວຕ຺ຖຸກນ຺ຕິ ທຸພ຺ພລໍ ໂຫຕິ. ຕສ຺ມາ ປປາເຕ ປຕິຕມຕ຺ໂຕ ປຸຣິໂສ ກິຎ຺ຈິ ສິປ຺ປໍ ກາຕຸໍ ວິຍ ຣູປໍ ຊເນຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ; ກມ຺ມຊຣູປເມວ ປນສ຺ສ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປຏ຺ຐາເນ ຕິຏ຺ຐຕິ. ຕຎ຺ຈ ກມ຺ມຊຣູປສ຺ເສວ ພີຊຏ຺ຐາເນ ຕິຏ຺ຐຕິ. ກມ຺ມໍ ປນສ຺ສ ເຂຕ຺ຕສທິສໍ, ກິເລສາ ອາປສທິສາ. ຕສ຺ມາ ສນ຺ເຕປິ ເຂຕ຺ເຕ ອາເປ ຈ ປຐມຸປ຺ປຕ຺ຕິຍໍ ພີຊານຸຠາເວນ ຣຸກ຺ຂຸປ຺ປຕ຺ຕິ ວິຍ ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ຈິຕ຺ຕານຸຠາເວນ ຣູປກາຍສ຺ສ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ. ພີເຊ ປນ ວິຄເຕປິ ປຖວີອາປານຸຠາເວນ ຣຸກ຺ຂສ຺ສ ອຸປຣູປຣິ ປວຕ຺ຕິ ວິຍ; ວິນາ ຈິຕ຺ເຕນ ກມ຺ມໂຕວ ກຏຕ຺ຕາຣູປານໍ ປວຕ຺ຕິ ໂຫຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ວຸຕ຺ຕມ຺ປິ ເຈຕໍ – ‘‘ກມ຺ມໍ ເຂຕ຺ຕໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ພີຊໍ ຕຓ຺ຫາ ສ຺ເນໂຫ’’ຕິ (ອ. ນິ. ໓.໗໗).

ອຍຎ຺ຈ ປນຕ຺ໂຖ ໂອກາສວເສເນວ ຄເຫຕພ຺ໂພ. ຕໂຍ ຫິ ໂອກາສາ – ນາໂມກາໂສ, ຣູໂປກາໂສ, ນາມຣູໂປກາໂສຕິ. ຕຕ຺ຖ ອຣູປຠໂວ ນາໂມກາໂສ ນາມ. ຕຕ຺ຣ ຫິ ຫທຍວຕ຺ຖຸມຕ຺ຕມ຺ປິ ຣູປປຈ຺ຈຍໍ ວິນາ ອຣູປຘມ຺ມາວ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ. ອສຎ຺ຎຠໂວ ຣູໂປກາໂສ ນາມ. ຕຕ຺ຣ ຫິ ປຏິສນ຺ຘິຈິຕ຺ຕມຕ຺ຕມ຺ປິ ອຣູປປຈ຺ຈຍໍ ວິນາ ຣູປຘມ຺ມາວ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ. ປຎ຺ຈໂວກາຣຠໂວ ນາມຣູໂປກາໂສ ນາມ. ຕຕ຺ຣ ຫິ ວຕ຺ຖຸຣູປມຕ຺ຕມ຺ປິ ວິນາ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ອຣູປຘມ຺ມາ, ປຏິສນ຺ຘິຈິຕ຺ຕຎ຺ຈ ວິນາ ກມ຺ມຊາປິ ຣູປຘມ຺ມາ ນຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ. ຍຸຄນທ຺ຘາວ ຣູປາຣູປານໍ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ. ຍຖາ ຫິ ສສ຺ສາມິເກ ສຣາຊເກ ເຄເຫ ສທ຺ວາຣປາລເກ ຣາຊາຓຕ຺ຕິໍ ວິນາ ປຐມປ຺ປເວໂສ ນາມ ນຕ຺ຖິ, ອປຣຠາເຄ ປນ ວິນາປິ ອາຓຕ຺ຕິໍ ປຸຣິມາຓຕ຺ຕິອານຸຠາເວເນວ ໂຫຕິ, ເອວເມວ ປຎ຺ຈໂວກາເຣ ປຏິສນ຺ຘິວິຎ຺ຎາຓຣາຊສ຺ສ ສຫຊາຕາທິປຈ຺ຈຍຕໍ ວິນາ ຣູປສ຺ສ ປຏິສນ຺ຘິວເສນ ປຐມຸປ຺ປຕ຺ຕິ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ອປຣຠາເຄ ປນ ວິນາປິ ປຏິສນ຺ຘິວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ສຫຊາຕາທິປຈ຺ຈຍານຸຠາວໍ ປຸຣິມານຸຠາວວເສນ ລທ຺ຘປ຺ປເວສສ຺ສ ກມ຺ມໂຕ ປວຕ຺ຕິ ໂຫຕິ. ອສຎ຺ຎຠໂວ ປນ ຍສ຺ມາ ອຣູໂປກາໂສ ນ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ຕຕ຺ຖ ວິນາວ ອຣູປປຈ຺ຈຍາ ອສຎ຺ໂຎກາສຕ຺ຕາ ຣູປໍ ປວຕ຺ຕຕິ, ອສ຺ສາມິເກ ສຸຎ຺ຎເຄເຫ ອຕ຺ຕໂນ ເຄເຫ ຈ ປຸຣິສສ຺ສ ປເວໂສ ວິຍ. ອຣູປຠໂວປິ ຍສ຺ມາ ຣູໂປກາໂສ ນ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ຕຕ຺ຖ ວິນາວ ຣູປປຈ຺ຈຍາ ອຎ຺ໂຎກາສຕ຺ຕາ ອຣູປຘມ຺ມາ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ປຎ຺ຈໂວກາຣຠໂວ ປນ ຣູປາຣູໂປກາໂສຕິ ນຕ຺ເຖຕ຺ຖ ອຣູປປຈ຺ຈຍໍ ວິນາ ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ຣູປານໍ ອຸປ຺ປຕ຺ຕີຕິ. ອິຕິ ອຍໍ ເຫຕຸ ປຏິສນ຺ຘິຍເມວ ກຏຕ຺ຕາຣູປານໍ ປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ, ນ ປວຕ຺ເຕຕິ.

ນນຸ ‘‘ເຫຕູ ສຫຊາຕານໍ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ວຸຕ຺ເຕ ສພ຺ໂພປິ ອຍມຕ຺ໂຖ ຄຫິໂຕ ໂຫຕິ, ອຖ ກສ຺ມາ ‘‘ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານ’’ນ຺ຕິ ອິທໍ ຄຫິຕນ຺ຕິ? ປວຕ຺ຕິຍໍ ກຏຕ຺ຕາຣູປາທີນໍ ປຈ຺ຈຍຠາວປຏິພາຫນໂຕ. ເອວຎ຺ຫິ ສຕິ ຍານິ ປວຕ຺ຕິຍໍ ເຫຕຸນາ ສຫ ເອກກ຺ຂເຓ ກຏຕ຺ຕາຣູປານິ ເຈວ ອຸຕຸອາຫາຣສມຸຏ຺ຐານານິ ຈ ຊາຍນ຺ຕິ, ເຕສມ຺ປິ ເຫຕູ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍຕິ ອາປຊ຺ເຊຍ຺ຍ, ນ ຈ ໂສ ເຕສໍ ປຈ຺ຈໂຍ. ຕສ຺ມາ ເຕສໍ ປຈ຺ຈຍຠາວສ຺ສ ປຏິພາຫນຕ຺ຖເມຕໍ ຄຫິຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ອິທານິ ‘‘ນານປ຺ປກາຣເຠທໂຕ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນໂຕ’’ຕິ ອິເມສໍ ປທານໍ ວເສເນຕ຺ຖ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍ. ເຕສຸ ນານປ຺ປກາຣເຠທໂຕຕິ ອຍຎ຺ຫິ ເຫຕຸ ນາມ ຊາຕິໂຕ ກຸສລາກຸສລວິປາກກິຣິຍເຠທໂຕ ຈຕຸພ຺ພິໂຘ. ຕຕ຺ຖ ກຸສລເຫຕຸ ຠູມນ຺ຕຣໂຕ ກາມາວຈຣາທິເຠເທນ ຈຕຸພ຺ພິໂຘ, ອກຸສລເຫຕຸ ກາມາວຈໂຣວ ວິປາກເຫຕຸ ກາມາວຈຣາທິເຠເທນ ຈຕຸພ຺ພິໂຘ, ກິຣິຍເຫຕຸ ກາມາວຈໂຣ ຣູປາວຈໂຣ ອຣູປາວຈໂຣຕິ ຕິວິໂຘ. ຕຕ຺ຖ ກາມາວຈຣກຸສລເຫຕຸ ນາມໂຕ ອໂລຠາທິວເສນ ຕິວິໂຘ. ຣູປາວຈຣາທິກຸສລເຫຕູສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ອກຸສລເຫຕຸ ໂລຠາທິວເສນ ຕິວິໂຘ. ວິປາກກິຣິຍເຫຕູ ປນ ອໂລຠາທິວເສນ ຕໂຍ ຕໂຍ ໂຫນ຺ຕິ. ຕໍຕໍຈິຕ຺ຕສມ຺ປໂຍຄວເສນ ປນ ເຕສໍ ເຕສໍ ເຫຕູນໍ ນານປ຺ປກາຣເຠໂທເຍວາຕິ ເອວໍ ຕາເວຕ຺ຖ ນານປ຺ປກາຣເຠທໂຕ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍ.

ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນໂຕຕິ ອິມິນາ ປຈ຺ຈເຍນ ອິເມ ຘມ຺ມາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ, ອິເມສໍ ນາມ ຘມ຺ມານໍ ອຍໍ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ເອວມ຺ປິ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຕ຺ຖ ອິມສ຺ມິໍ ຕາວ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍ ກາມາວຈຣກຸສລເຫຕຸ ກາມຠວຣູປຠເວສຸ ອຕ຺ຕນາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານຎ຺ເຈວ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປານຎ຺ຈ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ, ອຣູປຠເວ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານໍເຍວ. ຣູປາວຈຣກຸສລເຫຕຸ ກາມຠວຣູປຠເວສຸເຍວ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານຎ຺ເຈວ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປານຎ຺ຈ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ. ອຣູປາວຈຣກຸສລເຫຕຸ ກາມາວຈຣກຸສລເຫຕຸສທິໂສວ. ຕຖາ ອປຣິຍາປນ຺ນກຸສລເຫຕຸ, ຕຖາ ອກຸສລເຫຕຸ. ກາມາວຈຣວິປາກເຫຕຸ ປນ ກາມຠວສ຺ມິໍເຍວ ອຕ຺ຕນາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານໍ, ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ກຏຕ຺ຕາຣູປານໍ, ປວຕ຺ເຕ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປານຎ຺ຈ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ. ຣູປາວຈຣວິປາກເຫຕຸ ຣູປຠເວ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາຣານຎ຺ເຎວ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ. ອຣູປາວຈຣວິປາກເຫຕຸ ອຣູປຠເວ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ເຎວ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ. ອປຣິຍາປນ຺ນວິປາກເຫຕຸ ກາມຠວຣູປຠເວສຸ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ເຈວ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປານຎ຺ຈ ອຣູປຠເວ ອຣູປຘມ຺ມານຎ຺ເຎວ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ. ກິຣິຍເຫຕູສຸ ປນ ເຕຠູມເກສຸປິ ກຸສລເຫຕຸສທິໂສວ ປຈ຺ຈໂຍຕິ. ເອວເມຕ຺ຖ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນໂຕປິ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍຕິ.

ເຫຕຸປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ.

໒. ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

໒. ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທເສ ຣູປາຍຕນນ຺ຕິ ຣູປສງ຺ຂາຕໍ ອາຍຕນໍ. ເສເສສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາຕິ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓສງ຺ຂາຕາຍ ຘາຕຸຍາ. ເສສປເທສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການນ຺ຕິ ຕາຍ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຕິຓ຺ຓໍ ຂນ຺ຘານໍ, ສພ຺ເພສມ຺ປິ ຈກ຺ຂຸປສາທວຕ຺ຖຸການໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ຂນ຺ຘານໍ ຣູປາຍຕນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິໂຕ ປເຣສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ມໂນຘາຕຸຍາຕິ ສສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມາຍ ຕິວິຘາຍປິ ມໂນຘາຕຸຍາ ຣູປາຍຕນາທີນິ ປຎ຺ຈ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ, ໂນ ຈ ໂຂ ເອກກ຺ຂເຓ. ສພ຺ເພ ຘມ຺ມາຕິ ເອຕານິ ຈ ຣູປາຍຕນາທີນິ ປຎ຺ຈ ອວເສສາ ຈ ສພ຺ເພປິ ເຎຍ຺ຍຘມ຺ມາ ອິມາ ຉ ຘາຕຸໂຍ ຐເປຕ຺ວາ ເສສາຍ ສສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມາຍ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຍໍ ຍໍ ຘມ຺ມໍ ອາຣພ຺ຠາຕິ ອິມິນາ ເຍ ເອເຕ ເອຕາສໍ ສຕ຺ຕນ຺ນໍ ວິຎ຺ຎາຓຘາຕູນໍ ອາຣມ຺ມຓຘມ຺ມາ ວຸຕ຺ຕາ, ເຕ ຕາສໍ ຘາຕູນໍ ອາຣມ຺ມຓໍ ກຕ຺ວາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນກ຺ຂເຓເຍວ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫນ຺ຕີຕິ ທີເປຕິ. ເອວໍ ໂຫນ຺ຕາປິ ຈ ນ ເອກໂຕ ໂຫນ຺ຕິ, ຍໍ ຍໍ ອາຣພ຺ຠ ເຍ ເຍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ, ເຕສໍ ເຕສໍ ເຕ ເຕ ວິສຸໍ ວິສຸໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫນ຺ຕີຕິປິ ທີເປຕິ. ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕີຕິ ອິທໍ ຍຖາ ນຊ຺ໂຊ ສນ຺ທນ຺ຕິ, ປພ຺ພຕາ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕີຕິ ສພ຺ພກາລສງ຺ຄຫວເສນ, ເອວໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ເຕນ ເຍປິ ອາຣພ຺ຠ ເຍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິໍສຸ, ເຍປິ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສນ຺ຕິ, ເຕ ສພ຺ເພ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈເຍເນວ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິໍສຸ ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສນ຺ຕິ ຈາຕິ ສິທ຺ຘໍ ໂຫຕິ. ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ຘມ຺ມາຕິ ອິທໍ ‘‘ເຍ ເຍ ຘມ຺ມາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕານໍ ສຣູປໂຕ ນິທສ຺ສນໍ. ເຕ ເຕ ຘມ຺ມາຕິ ເຕ ເຕ ອາຣມ຺ມຓຘມ຺ມາ. ເຕສໍ ເຕສນ຺ຕິ ເຕສໍ ເຕສໍ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກຘມ຺ມານໍ. ອຍໍ ຕາເວຕ຺ຖ ປາຬິວຓ຺ຓນາ.

ອິທໍ ປນ ອາຣມ຺ມຓໍ ນາມ ຣູປາຣມ຺ມຓໍ ສທ຺ທຄນ຺ຘຣສໂຜຏ຺ຐພ຺ພຘມ຺ມາຣມ຺ມຓນ຺ຕິ ໂກຏ຺ຐາສໂຕ ຉພ຺ພິຘໍ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ຐເປຕ຺ວາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິໍ ອວເສສໍ ຠູມິໂຕ ກາມາວຈຣໍ…ເປ… ອປຣິຍາປນ຺ນນ຺ຕິ ຈຕຸພ຺ພິຘໍ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ກາມາວຈຣໍ ກຸສລາກຸສລວິປາກກິຣິຍຣູປເຠທໂຕ ປຎ຺ຈວິຘໍ; ຣູປາວຈຣໍ ກຸສລວິປາກກິຣິຍໂຕ ຕິວິຘໍ, ຕຖາ ອຣູປາວຈຣໍ, ອປຣິຍາປນ຺ນໍ ກຸສລວິປາກນິພ຺ພານວເສນ ຕິວິຘໍ ໂຫຕິ. ສພ຺ພເມວ ວາ ເອຕໍ ກຸສລາກຸສລວິປາກກິຣິຍຣູປນິພ຺ພານປຎ຺ຎຕ຺ຕິເຠທໂຕ ສຕ຺ຕວິຘໍ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຸສລໍ ຠູມິເຠທໂຕ ຈຕຸພ຺ພິຘໍ ໂຫຕິ, ອກຸສລໍ ກາມາວຈຣເມວ, ວິປາກໍ ຈຕຸຠູມກໍ, ກິຣິຍໍ ຕິຠູມກໍ, ຣູປໍ ເອກຠູມກໍ ກາມາວຈຣເມວ, ນິພ຺ພານມ຺ປິ ເອກຠູມກໍ ອປຣິຍາປນ຺ນເມວ, ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ຠູມິວິນິມຸຕ຺ຕາຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ນານປ຺ປກາຣເຠທໂຕ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍ.

ເອວໍ ຠິນ຺ເນ ປເນຕສ຺ມິໍ ອາຣມ຺ມເຓ ກາມາວຈຣກຸສລາຣມ຺ມຓໍ ກາມາວຈຣກຸສລສ຺ສ, ຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ, ອກຸສລສ຺ສ, ກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ, ກາມາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ, ຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ ຈາຕິ ອິເມສໍ ຉນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຣູປາວຈຣກຸສລາຣມ຺ມຓໍ ເຕສຸ ຉສຸ ຣາສີສຸ ກາມາວຈຣວິປາກວຊ຺ຊານໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອຣູປາວຈຣກຸສລາຣມ຺ມຓໍ ກາມາວຈຣກຸສລສ຺ສ, ຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ, ອຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ, ອກຸສລສ຺ສ, ອຣູປາວຣຈຣວິປາກສ຺ສ, ກາມາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ, ຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ, ອຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ ຈາຕິ ອິເມສໍ ອຏ຺ຐນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອປຣິຍາປນ຺ນກຸສລາຣມ຺ມຓໍ ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣໂຕ ກຸສລກິຣິຍານເມວ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອກຸສລາຣມ຺ມຓໍ ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ, ອກຸສລສ຺ສ, ກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ, ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ ຈາຕິ ອິເມສໍ ຉນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ.

ກາມາວຈຣວິປາກາຣມ຺ມຓໍ ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ, ອກຸສລສ຺ສ, ກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ, ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ ຈາຕິ ອິເມສໍ ຉນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຣູປາວຈຣວິປາກາຣມ຺ມຓໍ ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ, ອກຸສລສ຺ສ, ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ ຈາຕິ ອິເມສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອຣູປາວຈຣວິປາກາຣມ຺ມຓມ຺ປິ ອິເມສໍເຍວ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອປຣິຍາປນ຺ນວິປາກາຣມ຺ມຓໍ ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກຸສລກິຣິຍານຎ຺ເຎວ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ.

ກາມາວຈຣກິຣິຍາຣມ຺ມຓໍ ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ, ອກຸສລສ຺ສ, ກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ, ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ ຈາຕິ ອິເມສໍ ຉນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຣູປາວຈຣກິຣິຍາຣມ຺ມຓໍ ອິເມສຸ ຉສຸ ຣາສີສຸ ກາມາວຈຣວິປາກວຊ຺ຊານໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອຣູປາວຈຣກິຣິຍາຣມ຺ມຓໍ ເຕສໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ ຈາຕິ ອິເມສໍ ຉນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຈຕຸສມຸຏ຺ຐານໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘສງ຺ຂາຕໍ ຣູປາຣມ຺ມຓໍ ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ ອກຸສລສ຺ສ ກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ ຈາຕິ ອິເມສໍ ຉນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ນິພ຺ພານາຣມ຺ມຓໍ ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ, ອປຣິຍາປນ຺ນໂຕ ກຸສລວິປາກສ຺ສ, ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສ ຈາຕິ ອິເມສໍ ຉນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຣູປາວຈຣກຸສລກິຣິຍານໍ ເກຈິ ນິຈ຺ຉນ຺ຕິ, ຕໍ ຍຸຕ຺ຕິໂຕ ອຸປຘາເຣຕພ຺ພໍ. ນານປ຺ປກາຣກໍ ປນ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິອາຣມ຺ມຓໍ ເຕຠູມກກຸສລສ຺ສ, ອກຸສລສ຺ສ, ຣູປາວຈຣວິປາກສ຺ສ, ອຣູປາວຈຣວິປາກສ຺ສ, ເຕຠູມກກິຣິຍສ຺ສ ຈາຕິ ອິເມສໍ ນວນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ຍໍ ຍໍ ອາຣມ຺ມຓໍ ເຍສໍ ເຍສໍ ປຈ຺ຈໂຍ, ເຕ ເຕ ຕໍຕໍປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນາ ນາມ ໂຫນ຺ຕີຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນໂຕປິ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍຕິ.

ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ.

໓. ອຘິປຕິປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

໓. ອຘິປຕິປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທເສ ຉນ຺ທາຘິປຕີຕິ ຉນ຺ທສງ຺ຂາໂຕ ອຘິປຕິ. ຉນ຺ທໍ ຘຸຣໍ ກຕ຺ວາ ຉນ຺ທໍ ເຊຏ຺ຐກໍ ກຕ຺ວາ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປຕ຺ຕິກາເລ ອຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ກຕ຺ຕຸກມ຺ຍຕາຉນ຺ທສ຺ເສຕໍ ນາມໍ. ເສເສສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ກສ຺ມາ ປນ ຍຖາ ເຫຕຸປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທເສ ເຫຕູ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ເອວມິຘ ‘‘ອຘິປຕີ ອຘິປຕິສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການນ຺ຕິ ອວຕ຺ວາ ‘‘ຉນ຺ທາຘິປຕິ ຉນ຺ທສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການ’’ນ຺ຕິອາທິນາ ນເຍນ ເທສນາ ກຕາຕິ? ເອກກ຺ຂເຓ ອຠາວໂຕ. ປຸຣິມນຍສ຺ມິຎ຺ຫິ ທ຺ເວ ຕໂຍ ເຫຕູ ເອກກ຺ຂເຓປິ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ ໂຫນ຺ຕິ ມູລຏ຺ເຐນ. ອຸປກາຣກຠາວສ຺ສ ອວິຊຫນໂຕ. ອຘິປຕິ ປນ ເຊຏ຺ຐກຏ຺ເຐນ ອຸປກາຣໂກ, ນ ຈ ເອກກ຺ຂເຓ ພຫູ ເຊຏ຺ຐກາ ນາມ ໂຫນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ເອກໂຕ ອຸປ຺ປນ຺ນານມ຺ປິ ເນສໍ ເອກກ຺ຂເຓ ອຘິປຕິປຈ຺ຈຍຠາໂວ ນຕ຺ຖິ. ຕສ຺ສ ອຘິປຕິປຈ຺ຈຍຠາວສ຺ສ ເອກກ຺ຂເຓ ອຠາວໂຕ ອິຘ ເອວໍ ເທສນາ ກຕາຕິ.

ເອວໍ ສຫຊາຕາຘິປຕິໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອິທານິ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ຍໍ ຍໍ ຘມ຺ມໍ ຄຣຸໍ ກຕ຺ວາຕິອາທິ ອາຣທ຺ຘໍ. ຕຕ຺ຖ ຍໍ ຍໍ ຘມ຺ມນ຺ຕິ ຍໍ ຍໍ ອາຣມ຺ມຓຘມ຺ມໍ. ຄຣຸໍ ກຕ຺ວາຕິ ຄຣຸກາຣຈິຕ຺ຕີກາຣວເສນ ວາ ອສ຺ສາທວເສນ ວາ ຄຣຸໍ ຠາຣິຍໍ ລທ຺ຘພ຺ພໍ ອວິຊຫິຕພ຺ພໍ ອນວຎ຺ຎາຕໍ ກຕ຺ວາ. ເຕ ເຕ ຘມ຺ມາຕິ ເຕ ເຕ ຄຣຸກາຕພ຺ພຘມ຺ມາ. ເຕສໍ ເຕສນ຺ຕິ ເຕສໍ ເຕສໍ ຄຣຸກາຣກຘມ຺ມານໍ. ອຘິປຕິປຈ຺ຈເຍນາຕິ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕີຕິ ອຍໍ ຕາເວຕ຺ຖ ປາຬິວຓ຺ຓນາ.

ອຍໍ ປນ ອຘິປຕິ ນາມ ສຫຊາຕາຣມ຺ມຓວເສນ ທຸວິໂຘ. ຕຕ຺ຖ ສຫຊາໂຕ ຉນ຺ທາທິວເສນ ຈຕຸພ຺ພິໂຘ. ເຕສຸ ເອເກໂກ ກາມາວຈຣາທິວເສນ ຠູມິໂຕ ຈຕຸພ຺ພິໂຘ. ຕຕ຺ຖ ກາມາວຈໂຣ ກຸສລາກຸສລກິຣິຍວເສນ ຕິວິໂຘ. ອກຸສລໍ ປຕ຺ວາ ປເນຕ຺ຖ ວີມໍສາຘິປຕິ ນ ລພ຺ຠຕິ. ຣູປາຣູປາວຈໂຣ ກຸສລກິຣິຍວເສນ ທຸວິໂຘ, ອປຣິຍາປນ຺ໂນ ກຸສລວິປາກວເສນ ທຸວິໂຘ. ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ ປນ ຊາຕິເຠທໂຕ ກຸສລາກຸສລວິປາກກິຣິຍຣູປນິພ຺ພານານໍ ວເສນ ຉພ຺ພິໂຘຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ນານປ຺ປກາຣເຠທໂຕ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍ.

ເອວໍ ຠິນ຺ເນ ປເນຕ຺ຖ ສຫຊາຕາຘິປຕິມ຺ຫິ ຕາວ ກາມາວຈຣກຸສລກິຣິຍສງ຺ຂາໂຕ ອຘິປຕິ ທຸເຫຕຸກຕິເຫຕຸເກສຸ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາເທສຸ ຉນ຺ທາທີນໍ ອຎ຺ຎຕຣໍ ເຊຏ຺ຐກໍ ກຕ຺ວາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິກາເລ ອຕ຺ຕນາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານຎ຺ເຈວ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປສ຺ສ ຈ ອຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຣູປາວຈຣກຸສລກິຣິຍສງ຺ຂາເຕປິ ເອເສວ ນໂຍ. ອຍໍ ປນ ເອກນ຺ເຕເນວ ລພ຺ຠຕິ. ນ ຫິ ເຕ ຘມ຺ມາ ສຫຊາຕາຘິປຕິໍ ວິນາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ. ອຣູປາວຈຣກຸສລກິຣິຍສງ຺ຂາໂຕ ປນ ປຎ຺ຈໂວກາເຣ ຣູປາວຈຣອຘິປຕິສທິໂສວ ຈຕຸໂວກາເຣ ປນ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານຎ຺ເຎວ ອຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຕຖາ ຕຕ຺ຖຸປ຺ປນ຺ໂນ ສພ຺ໂພປິ ກາມາວຈຣາຘິປຕິ. ອປຣິຍາປນ຺ໂນ ກຸສລໂຕປິ ວິປາກໂຕປິ ປຎ຺ຈໂວກາເຣ ເອກນ຺ເຕເນວ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານຎ຺ເຈວ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປານຎ຺ຈ ອຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ, ຈຕຸໂວກາເຣ ອຣູປຘມ຺ມານຎ຺ເຎວ. ອກຸສໂລ ກາມຠເວ ມິຈ຺ຉຕ຺ຕນິຍຕຈິຕ຺ເຕສຸ ເອກນ຺ເຕເນວ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ເຈວ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປານຎ຺ຈ ອຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອນິຍໂຕ ກາມຠວຣູປຠເວສຸ ອຕ຺ຕໂນ ອຘິປຕິກາເລ ເຕສຎ຺ເຎວ. ອຣູປຠເວ ອຣູປຘມ຺ມານຎ຺ເຎວ ອຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອຍໍ ຕາວ ສຫຊາຕາຘິປຕິມ຺ຫິ ນໂຍ.

ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິມ຺ຫິ ປນ ກາມາວຈຣກຸສໂລ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ ກາມາວຈຣກຸສລສ຺ສ ໂລຠສຫຄຕາກຸສລສ຺ສາຕິ ອິເມສໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຣູປາວຈຣາຣູປາວຈເຣປິ ກຸສລາຣມ຺ມຓາຘິປຕິມ຺ຫິ ເອເສວ ນໂຍ. ອປຣິຍາປນ຺ນກຸສໂລ ປນ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ ກາມາວຈຣໂຕ ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກຸສລສ຺ສ ເຈວ ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກິຣິຍສ຺ສ ຈ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອກຸສໂລ ປນ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ ນາມ ໂລຠສຫຄຕຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາໂທ ວຸຈ຺ຈຕິ. ໂສ ໂລຠສຫຄຕາກຸສລສ຺ເສວ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ກາມາວຈໂຣ ປນ ວິປາກາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ ໂລຠສຫຄຕາກຸສລສ຺ເສວ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຕຖາ ຣູປາວຈຣາຣູປາວຈຣວິປາກາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ. ໂລກຸຕ຺ຕໂຣ ປນ ວິປາກາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ ກາມາວຈຣໂຕ ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກຸສລກິຣິຍານຎ຺ເຎວ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ກາມາວຈຣາທິເຠທໂຕ ປນ ຕິວິໂຘປິ ກິຣິຍາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ ໂລຠສຫຄຕາກຸສລສ຺ເສວ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຈຕຸສມຸຏ຺ຐານິກຣູປສງ຺ຂາໂຕ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິ ໂລຠສຫຄຕາກຸສລສ຺ເສວ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ນິພ຺ພານໍ ກາມາວຈຣໂຕ ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກຸສລສ຺ສ ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກິຣິຍສ຺ສ ໂລກຸຕ຺ຕຣກຸສລສ຺ສ ໂລກຸຕ຺ຕຣວິປາກສ຺ສ ຈາຕິ ອິເມສໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອາຣມ຺ມຓາຘິປຕິປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕີຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນໂຕປິ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍຕິ.

ອຘິປຕິປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ.

໔. ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

໔. ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທເສ ມໂນຘາຕຸຍາຕິ ວິປາກມໂນຘາຕຸຍາ. ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາຕິ ສນ຺ຕີຣຓກິຈ຺ຈາຍ ອເຫຕຸກວິປາກມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ. ຕໂຕ ປຣໍ ປນ ໂວຏ຺ຐພ຺ພນຊວນຕທາຣມ຺ມຓຠວງ຺ຄກິຈ຺ຈາ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸໂຍ ວຕ຺ຕພ຺ພາ ສິຍຸໍ, ຕາ ອວຸຕ຺ຕາປິ ອິມິນາວ ນເຍນ ເວທິຕພ຺ພາຕິ ນຍໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ເທສນາ ສງ຺ຂິຕ຺ຕາ. ‘‘ປຸຣິມາ ປຸຣິມາ ກຸສລາ ຘມ຺ມາ’’ຕິອາທິເກ ຈ ຉຏ຺ຐນເຍ ຕາ ສງ຺ຄຫິຕາຕິປິ ອິຘ ນ ວຸຕ຺ຕາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ຕຕ຺ຖ ປຸຣິມາ ປຸຣິມາຕິ ຉສຸ ທ຺ວາເຣສຸປິ ອນນ຺ຕຣາຕີຕາ ກຸສລຊວນຘມ຺ມາ ທຏ຺ຐພ຺ພາ. ປຈ຺ຉິມານໍ ປຈ຺ຉິມານນ຺ຕິ ອນນ຺ຕຣອຸປ຺ປຊ຺ຊມານານຎ຺ເຎວ. ກຸສລານນ຺ຕິ ສທິສກຸສລານໍ. ອພ຺ຍາກຕານນ຺ຕິ ອິທໍ ປນ ກຸສລານນ຺ຕຣໍ ຕທາຣມ຺ມຓຠວງ຺ຄຜລສມາປຕ຺ຕິວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ອກຸສລມູລເກ ອພ຺ຍາກຕານນ຺ຕິ ຕທາຣມ຺ມຓຠວງ຺ຄສງ຺ຂາຕານຎ຺ເຎວ. ອພ຺ຍາກຕມູລເກ ອພ຺ຍາກຕານນ຺ຕິ ອາວຊ຺ຊນຊວນວເສນ ວາ ຠວງ຺ຄວເສນ ວາ ປວຕ຺ຕານໍ ກິຣິຍວິປາກາພ຺ຍາກຕານໍ ກິຣິຍມໂນຘາຕຸໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ປນ ຍາວ ໂວຏ຺ຐພ຺ພນກິຈ຺ຈາ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ, ຕາວ ປວຕ຺ເຕສຸ ວີຖິຈິຕ຺ເຕສຸປິ ອຍໍ ນໂຍ ລພ຺ຠເຕວ. ກຸສລານນ຺ຕິ ປຎ຺ຈທ຺ວາເຣ ໂວຏ຺ຐພ຺ພນານນ຺ຕຣານໍ ມໂນທ຺ວາເຣ ອາວຊ຺ຊນານ຺ຕຣານໍ ປຐມຊວນກຸສລານໍ. ອກຸສລານນ຺ຕິ ປເທປິ ເອເສວ ນໂຍ. ເຍສໍ ເຍສນ຺ຕິ ອິທໍ ສພ຺ເພສມ຺ປິ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈຍຘມ຺ມານໍ. ສງ຺ເຂປລກ຺ຂຓນ຺ຕິ ອຍໍ ຕາເວຕ຺ຖ ປາຬິວຓ຺ຓນາ.

ອຍໍ ປນ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ນາມ ຐເປຕ຺ວາ ນິພ຺ພານໍ ຈຕຸຠູມໂກ ອຣູປຘມ຺ມຣາສິເຍວາຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ໂສ ຊາຕິວເສນ ກຸສລາກຸສລວິປາກກິຣິຍໂຕ ຈຕຸຘາ ຠິຊ຺ຊຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຸສໂລ ກາມາວຈຣາທິເຠທໂຕ ຈຕຸພ຺ພິໂຘ ໂຫຕິ, ອກຸສໂລ ກາມາວຈໂຣວ ວິປາໂກ ຈຕຸຠູມໂກ, ກິຣິຍານນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ປນ ເຕ ຠູມໂກຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ນານປ຺ປກາຣເຠທໂຕ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍ.

ເອວໍ ຠິນ຺ເນ ປເນຕ຺ຖ ກາມາວຈຣກຸສໂລ ອຕ຺ຕນາ ສທິສສ຺ເສວ ກາມາວຈຣກຸສລສ຺ສ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກາມາວຈຣກຸສໂລ ປນ ຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ ອຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ ໂລກຸຕ຺ຕຣກຸສລສ຺ສາຕິ ອິເມສໍ ຕິຓ຺ຓໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ກາມາວຈຣກຸສໂລ ຈ ກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ, ຣູປາວຈຣາຣູປາວຈຣວິປາກສ຺ສ, ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ໂຕ ໂລກຸຕ຺ຕຣວິປາກສ຺ສາປີຕິ ອິເມສໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຣູປາວຈຣກຸສໂລ ຣູປາວຈຣກຸສລສ຺ສ, ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ຕກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ, ຣູປາວຈຣວິປາກສ຺ສາຕິ ອິເມສໍ ຕິຓ຺ຓໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອຣູປາວຈຣກຸສໂລ ເຕສໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ວິປາການໍ ອຕ຺ຕໂນ ກຸສລສ຺ສ ວິປາກສ຺ສ ຈາຕິ ອວິເສເສນ ຈຕຸນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ວິເສເສນ ປເນຕ຺ຖ ເນວສຎ຺ຎານາສຎ຺ຎາຍຕນກຸສໂລ ອນາຄາມິຜລສງ຺ຂາຕສ຺ສ ໂລກຸຕ຺ຕຣວິປາກສ຺ສປິ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ໂລກຸຕ຺ຕຣກຸສໂລ ໂລກຸຕ຺ຕຣວິປາກສ຺ເສວ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອກຸສໂລ ອວິເສເສນ ອກຸສລສ຺ສ ເຈວ ກຸສລາກຸສລວິປາກສ຺ສ ຈ. ວິເສເສນ ປເນຕ຺ຖ ສຸຂມຊ຺ຌຕ຺ຕເວທນາສມ຺ປຍຸຕ຺ໂຕ ອກຸສໂລ ຣູປາວຈຣາຣູປາວຈຣວິປາກສ຺ສາປີຕິ ອິເມສໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ.

ກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ໂຕ ວາ ຎາຓວິປ຺ປຍຸຕ຺ໂຕ ວາ ວິປາໂກ ກາມາວຈຣກິຣິຍາວຊ຺ຊນສ຺ສ, ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ຕວິປາໂກ ປເນຕ຺ຖ ປຏິສນ຺ຘິວເສນ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມານສ຺ສ ຣູປາວຈຣາຣູປາວຈຣວິປາກສ຺ສາປີຕິ ອິເມສໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຣູປາວຈຣວິປາໂກ ສເຫຕຸກກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ ຣູປາວຈຣາຣູປາວຈຣວິປາກສ຺ສ ກາມາວຈຣກິຣິຍາວຊ຺ຊນສ຺ສາຕິ ອິເມສໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອຣູປາວຈຣວິປາໂກ ຕິເຫຕຸກກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ ອຣູປາວຈຣວິປາກສ຺ສ ກາມາວຈຣກິຣິຍາວຊ຺ຊນສ຺ສາຕິ ຕິຓ຺ຓໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ໂລກຸຕ຺ຕຣວິປາໂກ ຕິເຫຕຸກກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ ຣູປາວຈຣາຣູປາວຈຣໂລກຸຕ຺ຕຣວິປາກສ຺ສາຕິ ຈຕຸນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ.

ກາມາວຈຣກິຣິຍໍ ກາມາວຈຣກຸສລາກຸສລສ຺ສ ຈຕຸຠູມກວິປາກສ຺ສ ເຕຠູມກກິຣິຍສ຺ສາຕິ ນວນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຣູປາວຈຣກິຣິຍໍ ຕິເຫຕຸກກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ ຣູປາວຈຣວິປາກສ຺ສ ຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສາຕິ ຕິຓ຺ຓໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອຣູປາວຈຣກິຣິຍໍ ຕິເຫຕຸກກາມາວຈຣວິປາກສ຺ສ ຣູປາວຈຣາຣູປາວຈຣໂລກຸຕ຺ຕຣວິປາກສ຺ສ ອຣູປາວຈຣກິຣິຍສ຺ສາຕິ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ຣາສີນໍ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕີຕິ. ເອວເມຕ຺ຖ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນໂຕປິ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍຕິ.

ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ.

໕. ສມນນ຺ຕຣປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

໕. ສມນນ຺ຕຣປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທໂສປິ ອິມິນາ ສມານຄຕິໂກວ. ອິເມ ປນ ທ຺ເວ ປຈ຺ຈຍາ ມຫາວິຕ຺ຖາຣາ, ຕສ຺ມາ ສພ຺ພຈິຕ຺ຕຸປ຺ປຕ຺ຕິວເສນ ເຕສໍ ອຸປປຣິກ຺ຂິຕ຺ວາ ວິຕ຺ຖາໂຣ ຄເຫຕພ຺ໂພຕິ.

ສມນນ຺ຕຣປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ.

໖. ສຫຊາຕປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

໖. ສຫຊາຕປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທເສ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎນ຺ຕິ ອຎ຺ໂຎ ອຎ຺ຎສ຺ສ. ອິມິນາ ເອເຕສໍ ຘມ຺ມານໍ ເອກກ຺ຂເຓ ປຈ຺ຈຍຠາວຎ຺ເຈວ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນຠາວຎ຺ຈ ທີເປຕິ. ໂອກ຺ກນ຺ຕິກ຺ຂເຓຕິ ປຎ຺ຈໂວກາຣຠເວ ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ. ຕສ຺ມິຎ຺ຫິ ຂເຓ ນາມຣູປໍ ໂອກ຺ກນ຺ຕໍ ວິຍ ປກ຺ຂນ຺ທນ຺ຕໍ ວິຍ ປຣໂລກໂຕ ອິມໍ ໂລກໍ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ປວິສນ຺ຕໍ ວິຍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ມາ ໂສ ຂໂຓ ‘‘ໂອກ຺ກນ຺ຕິກ຺ຂໂຓ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເອຕ຺ຖ ຈ ຣູປນ຺ຕິ ຫທຍວຕ຺ຖຸມຕ຺ຕເມວ ອຘິປ຺ເປຕໍ. ຕຎ຺ຫິ ນາມສ຺ສ, ນາມຎ຺ຈ ຕສ຺ສ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ສຫຊາຕປຈ຺ຈຍຏ຺ຐໍ ຜຣຕິ. ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາຕິ ປວຕ຺ຕິຍໍ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຂນ຺ຘາ. ສຫຊາຕປຈ຺ຈເຍນາຕິ ເອຕ຺ຖ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປາ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິການໍ ປຈ຺ຈຍຏ຺ຐໍ ນ ຜຣນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ‘‘ອຎ຺ຎມຎ຺ຎ’’ນ຺ຕິ ນ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຖາ ອຸປາທາຣູປາ ຠູຕານໍ. ຣູປິໂນ ຘມ຺ມາ ອຣູປີນໍ ຘມ຺ມານນ຺ຕິ ຫທຍວຕ຺ຖຸ ຈຕຸນ຺ນໍ ຂນ຺ຘານໍ. ກິຎ຺ຈິ ກາເລຕິ ກິສ຺ມິຎ຺ຈິ ກາເລ. ສຫຊາຕປຈ຺ຈເຍນາຕິ ປຏິສນ຺ຘິໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ນ ສຫຊາຕປຈ຺ຈເຍນາຕິ ປວຕ຺ຕິໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ.

ອຍໍ ປນ ‘ຈຕ຺ຕາໂຣ ຂນ຺ຘາ ອຣູປິໂນ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ສຫຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’ຕິ ເອວໍ ຉຫິ ໂກຏ຺ຐາເສຫິ ຐິໂຕ. ຕຕ຺ຖ ຕໂຍ ໂກຏ຺ຐາສາ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎວເສນ ວຸຕ຺ຕາ, ຕໂຍ ນ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎວເສນ. ຕຕ຺ຖ ປຐມໂກຏ຺ຐາເສ ອຣູປເມວ ປຈ຺ຈໂຍ ເຈວ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນຎ຺ຈ, ທຸຕິເຍ ຣູປເມວ, ຕຕິເຍ ນາມຣູປໍ, ຈຕຸຕ຺ເຖ ປຈ຺ຈໂຍ ອຣູປໍ, ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນໍ ຣູປໍ; ປຎ຺ຈເມ ປຈ຺ຈໂຍປິ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນມ຺ປິ ຣູປເມວ; ຉຏ຺ເຐ ປຈ຺ຈໂຍ ຣູປໍ, ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນໍ ອຣູປນ຺ຕິ ອຍໍ ຕາເວຕ຺ຖ ປາຬິວຓ຺ຓນາ.

ອຍໍ ປນ ສຫຊາຕປຈ຺ຈໂຍ ຊາຕິວເສນ ກຸສໂລ ອກຸສໂລ ວິປາໂກ ກິຣິຍໍ ຣູປນ຺ຕິ ປຎ຺ຈຘາ ຠິຊ຺ຊຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຸສໂລ ຠູມິໂຕ ຈຕຸພ຺ພິໂຘ ໂຫຕິ, ອກຸສໂລ ເອກວິໂຘວ ວິປາໂກ ຈຕຸພ຺ພິໂຘ, ກິຣິຍສງ຺ຂາໂຕ ຕິວິໂຘ, ຣູປໍ ເອກວິຘໍ ກາມາວຈຣເມວາຕິ ເອວໍ ຕາເວຕ຺ຖ ນານປ຺ປກາຣເຠທໂຕ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍ.

ເອວໍ ຠິນ຺ເນ ປເນຕ຺ຖ ຈຕຸຠູມກມ຺ປິ ກຸສລໍ ປຎ຺ຈໂວກາຣຠເວ ອຕ຺ຕນາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານຎ຺ເຈວ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປສ຺ສ ຈ ສຫຊາຕປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ, ຕຖາ ອກຸສລໍ. ຍໍ ປເນຕ຺ຖ ອຣູເປ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕໍ ອຣູປຘມ຺ມານໍເຍວ ສຫຊາຕປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ.

ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣວິປາກໍ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປສ຺ສ ເຈວ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານຎ຺ຈ ສຫຊາຕປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ຍໍ ປເນຕ຺ຖ ຣູປໍ ນ ສມຸຏ຺ຐາເປຕິ, ຕໍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານຎ຺ເຎວ. ຍໍ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕໍ ກຏຕ຺ຕາຣູປານຎ຺ຈາປິ ສຫຊາຕປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ. ອຣູປາວຈຣວິປາກໍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານຎ຺ເຎວ. ໂລກຸຕ຺ຕຣວິປາກໍ ປຎ຺ຈໂວກາເຣ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານຎ຺ເຈວ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປານຎ຺ຈ, ຈຕຸໂວກາເຣ ອຣູປານຎ຺ເຎວ. ກາມາວຈຣອຣູປາວຈຣກິຣິຍາ ປຎ຺ຈໂວກາເຣ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການຎ຺ເຈວ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປານຎ຺ຈ ສຫຊາຕປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ, ຈຕຸໂວກາເຣ ອຣູປານຎ຺ເຎວ. ຣູປາວຈຣກິຣິຍາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຘມ຺ມານຎ຺ເຈວ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານຣູປານຎ຺ຈ ເອກນ຺ເຕນ ສຫຊາຕປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ.

ຈຕຸສມຸຏ຺ຐານິກສ຺ສ ຣູປສ຺ສ ກມ຺ມສມຸຏ຺ຐານຣູເປ ເອກໍ ມຫາຠູຕໍ ຕິຓ຺ຓໍ, ຕີຓິ ເອກສ຺ສ, ທ຺ເວ ທ຺ວິນ຺ນໍ ມຫາຠູຕານໍ, ມຫາຠູຕາ ອຸປາທາຣູປສ຺ສ ສຫຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ກາມາວຈຣຣູປາວຈຣປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ວຕ຺ຖຸຣູປໍ ວິປາກກ຺ຂນ຺ຘານໍ ສຫຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ອຸຕຸຈິຕ຺ຕາຫາຣສມຸຏ຺ຐາເນສຸ ປນ ມຫາຠູຕານິ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎຎ຺ເຈວ ອຸປາທາຣູປສ຺ສ ຈ ສຫຊາຕປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນໂຕປິ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍຕິ.

ສຫຊາຕປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ.

໗. ອຎ຺ຎມຎ຺ຎປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

໗. ອຎ຺ຎມຎ຺ຎປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທເສ ສຫຊາຕປຈ຺ຈຍນິທ຺ເທສສ຺ສ ປຸຣິມານໍ ຕິຓ຺ຓໍ ໂກຏ຺ຐາສານໍ ວເສນ ປາຬິ ອາຄຕາ. ຕສ຺ສາ ຕຕ຺ຖ ວຸຕ຺ຕສທິສາວ ວຓ຺ຓນາຕິ ປຸນ ນ ຄຫິຕາ. ອຍມ຺ປິ ຈ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎປຈ຺ຈໂຍ ຊາຕິວເສນ ກຸສໂລ ອກຸສໂລ ວິປາໂກ ກິຣິຍໍ ຣູປນ຺ຕິ ປຎ຺ຈຘາ ຠິນ຺ໂນ. ຕຕ຺ຖ ກຸສໂລ ຠູມິໂຕ ຈຕຸພ຺ພິໂຘ. ສພ຺ພໍ ປຸຣິມສທິສເມວາຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ນານປ຺ປກາຣເຠທໂຕ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິນິຈ຺ຉໂຍ.