໔. ກາຣຓປາລີສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໙໔. ຈຕຸຕ຺ເຖ ກາຣຓປາລີຕິ ປາໂລຕິ ຕສ຺ສ ນາມໍ, ຣາຊກຸລານໍ ປນ ກມ຺ມນ຺ເຕ ກາເຣຕີຕິ ກາຣຓປາລີ ນາມ ຊາໂຕ. ກມ຺ມນ຺ຕໍ ກາເຣຕີຕິ ປາໂຕວ ອຸຏ຺ຐາຍ ທ຺ວາຣຏ຺ຏາລກປາກາເຣ ອກເຕ ກາເຣຕິ, ຊິຓ຺ເຓ ປຏິຊຄ຺ຄາເປຕິ. ປິງ຺ຄິຍານິໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓນ຺ຕິ ເອວໍນາມກໍ ອນາຄາມິຜເລ ປຕິຏ຺ຐິຕໍ ອຣິຍສາວກໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ. ໂສ ກິຣ ປາໂຕວ ອຸຏ຺ຐາຍ ຄນ຺ຘມາລາທີນິ ຄາຫາເປຕ຺ວາ ສຕ຺ຖຸ ສນ຺ຕິກໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ຄນ຺ຘມາລາທີຫິ ປູເຊຕ຺ວາ ນຄຣໍ ອາຄຈ຺ຉຕິ, ອິທໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓສ຺ສ ເທວສິກໍ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຕໍ ໂສ ເອວໍ ວຕ຺ຕໍ ກຕ຺ວາ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ ອທ຺ທສ. ເອຕທໂວຈາຕິ ‘‘ອຍໍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຎ຺ຎວາ ຎາຓຸຕ຺ຕໂຣ, ກຫໍ ນຸ ໂຂ ປາໂຕວ ຄນ຺ຕ຺ວາ ອາຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິ ຈິນ຺ເຕຕ຺ວາ ອນຸກ຺ກເມນ ສນ຺ຕິກໍ ອາຄຕໍ ສຎ຺ຊານິຕ຺ວາ ‘‘ຫນ຺ທ ກຸໂຕ ນູ’’ຕິອາທິວຈນໍ ອໂວຈ.

ຕຕ຺ຖ ທິວາ ທິວສ຺ສາຕິ ທິວສສ຺ສາປິ ທິວາ, ມຊ຺ຌນ຺ຫິກກາເລຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປຓ຺ຑິໂຕ ມຎ຺ເຎຕິ ຠວໍ ປິງ຺ຄິຍານີ ສມຓໍ ໂຄຕມໍ ປຓ຺ຑິໂຕຕິ ມຎ຺ຎຕິ, ອຸທາຫຸ ໂນຕິ ອຍເມຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ. ໂກ ຈາຫໍ, ໂຠຕິ, ໂຠ, ສມຓສ຺ສ ໂຄຕມສ຺ສ ປຎ຺ຎາເວຍ຺ຍຕ຺ຕິຍຊານເນ ອຫໍ ໂກ ນາມ? ໂກ ຈ ສມຓສ຺ສ ໂຄຕມສ຺ສ ປຎ຺ຎາເວຍ຺ຍຕ຺ຕິຍໍ ຊານິສ຺ສາມີຕິ ກຸໂຕ ຈາຫໍ ສມຓສ຺ສ ໂຄຕມສ຺ສ ປຎ຺ຎາເວຍ຺ຍຕ຺ຕິຍໍ ຊານິສ຺ສາມິ, ເກນ ນາມ ກາຣເຓນ ຊານິສ຺ສາມີຕິ ເອວໍ ສພ຺ພຖາປິ ອຕ຺ຕໂນ ອຊານນຠາວໍ ທີເປຕິ. ໂສປິ ນູນສ຺ສ ຕາທິໂສວາຕິ ໂຍ ສມຓສ຺ສ ໂຄຕມສ຺ສ ປຎ຺ຎາເວຍ຺ຍຕ຺ຕິຍໍ ຊາເນຍ຺ຍ, ໂສປິ ນູນ ທສ ປາຣມິໂຍ ປູເຣຕ຺ວາ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕໍ ປຕ຺ໂຕ ຕາທິໂສ ພຸທ຺ໂຘເຍວ ຠເວຍ຺ຍ. ສິເນຣຸໍ ວາ ຫິ ປຖວິໍ ວາ ອາກາສໍ ວາ ປເມຕຸກາເມນ ຕປ຺ປມາໂຓ ທຓ຺ໂຑ ວາ ຣຊ຺ຊຸ ວາ ລທ຺ຘຸໍ ວຏ຺ຏຕິ, ສມຓສ຺ສ ໂຄຕມສ຺ສ ປຎ຺ຎໍ ຊານນ຺ເຕນປິ ຕສ຺ສ ຎາຓສທິສເມວ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ ລທ຺ຘຸໍ ວຏ຺ຏຕີຕິ ທີເປຕິ. ອາທຣວເສນ ປເນຕ຺ຖ ອາເມຑິຕໍ ກຕໍ. ອຸຬາຣາຍາຕິ ອຸຕ຺ຕມາຍ ເສຏ຺ຐາຍ. ໂກ ຈາຫໍ, ໂຠຕິ, ໂຠ, ອຫໍ ສມຓສ຺ສ ໂຄຕມສ຺ສ ປສໍສເນ ໂກ ນາມ. ໂກ ຈ ສມຓໍ ໂຄຕມໍ ປສໍສິສ຺ສາມີຕິ ເກນ ກາຣເຓນ ປສໍສິສ຺ສາມິ.

ປສຕ຺ຖປ຺ປສຕ຺ໂຖຕິ ສພ຺ພຄຸຓານໍ ອຸປຣິ ຈເຣຫິ ສພ຺ພໂລກປສຕ຺ເຖຫິ ອຕ຺ຕໂນ ຄຸເຓເຫວ ປສຕ຺ໂຖ, ນ ຕສ຺ສ ອຎ຺ເຎຫິ ປສໍສນກິຈ຺ຈໍ ອຕ຺ຖິ. ຍຖາ ຫິ ຈມ຺ປກປຸປ຺ຜໍ ວາ ນີລຸປ຺ປລໍ ວາ ປທຸມໍ ວາ ໂລຫິຕຈນ຺ທນໍ ວາ ອຕ຺ຕໂນ ວຓ຺ຓຄນ຺ຘສິຣິຍາວ ປາສາທິກຎ຺ເຈວ ສຸຄນ຺ຘຎ຺ຈ, ນ ຕສ຺ສ ອາຄນ຺ຕຸເກຫິ ວຓ຺ຓຄນ຺ເຘຫິ ໂຖມນກິຈ຺ຈໍ ອຕ຺ຖິ. ຍຖາ ຈ ມຓິຣຕນໍ ວາ ຈນ຺ທມຓ຺ຑລໍ ວາ ອຕ຺ຕໂນ ອາໂລເກເນວ ໂອຠາສຕິ, ນ ຕສ຺ສ ອຎ຺ເຎນ ໂອຠາສນກິຈ຺ຈໍ ອຕ຺ຖິ, ເອວໍ ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ສພ຺ພໂລກປສຕ຺ເຖຫິ ອຕ຺ຕໂນ ຄຸເຓເຫວ ປສຕ຺ໂຖ ໂຖມິໂຕ, ສພ຺ພໂລກສ຺ສ ເສຏ຺ຐຕໍ ປາປິໂຕ. ນ ຕສ຺ສ ອຎ຺ເຎນ ປສໍສນກິຈ຺ຈໍ ອຕ຺ຖິ.

ປສຕ຺ເຖຫິ ວາ ປສຕ຺ໂຖຕິປິ ປສຕ຺ຖປ຺ປສຕ຺ໂຖ. ເກ ປນ ປສຕ຺ຖາ ນາມ? ຣາຊາ ປເສນທິ ໂກສໂລ ກາສິໂກສລວາສິເກຫິ ປສຕ຺ໂຖ, ພິມ຺ພິສາໂຣ ອງ຺ຄມຄຘວາສີຫິ, ເວສາລິກາ ລິຈ຺ຉວີ ວຊ຺ຊິຕຏ຺ຐວາສີຫິ ປສຕ຺ຖາ, ປາເວຍ຺ຍກາ ມລ຺ລາ ໂກສິນາຣກາ ມລ຺ລາ ອຎ຺ເຎປິ ເຕ ເຕ ຂຕ຺ຕິຍາ ເຕຫິ ເຕຫິ ຊານປເທຫິ ປສຕ຺ຖາ, ຈງ຺ກິອາທໂຍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓຄເຓຫິ, ອນາຖປິຓ຺ຑິກາທໂຍ ອຸປາສກາ ອຸປາສກຄເຓຫິ, ວິສາຂາອາທິກາ ອຸປາສິກາ ອເນກສຕາຫິ ອຸປາສິກາຫິ, ສກຸລຸທາຍິອາທໂຍ ປຣິພ຺ພາຊກາ ອເນເກຫິ ປຣິພ຺ພາຊກສເຕຫິ, ອຸປ຺ປລວຓ຺ຓຕ຺ເຖຣິອາທິກາ ມຫາສາວິກາ ອເນເກຫິ ຠິກ຺ຂຸນິສເຕຫິ, ສາຣິປຸຕ຺ຕຕ຺ເຖຣາທໂຍ ມຫາເຖຣາ ອເນກສເຕຫິ ຠິກ຺ຂູຫິ, ສກ຺ກາທໂຍ ເທວາ ອເນກສຫສ຺ເສຫິ ເທເວຫິ, ມຫາພ຺ຣຫ຺ມາທໂຍ ພ຺ຣຫ຺ມາໂນ ອເນກສຫສ຺ເສຫິ ພ຺ຣຫ຺ເມຫິ ປສຕ຺ຖາ. ເຕ ສພ຺ເພປິ ທສພລໍ ໂຖເມນ຺ຕິ ວຓ຺ເຓນ຺ຕິ ປສໍສນ຺ຕີຕິ ຠຄວາ ‘‘ປສຕ຺ຖປ຺ປສຕ຺ໂຖ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອຕ຺ຖວສນ຺ຕິ ອຕ຺ຖານິສໍສໍ.

ອຖສ຺ສ ໂສ ອຕ຺ຕໂນ ປສາທກາຣຓໍ ອາຈິກ຺ຂນ຺ໂຕ ເສຍ຺ຍຖາປິ, ໂຠ, ປຸຣິໂສຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ອຄ຺ຄຣສປຣິຕິຕ຺ໂຕຕິ ໂຠຊນຣເສສຸ ປາຍາໂສ ສ຺ເນຫຣເສສຸ ໂຄສປ຺ປິ, ກສາວຣເສສຸ ຂຸທ຺ທກມຘຸ ອເນຬກໍ, ມຘຸຣຣເສສຸ ສກ຺ກຣາຕິ ເອວມາທໂຍ ອຄ຺ຄຣສາ ນາມ. ເຕສຸ ເຍນ ເກນຈິ ປຣິຕິຕ຺ໂຕ ອາກຓ຺ຐປ຺ປມາຓໍ ຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ຐິໂຕ. ອຎ຺ເຎສໍ ຫີນານນ຺ຕິ ອຄ຺ຄຣເສຫິ ອຎ຺ເຎສໍ ຫີນຣສານໍ. ສຸຕ຺ຕໂສຕິ ສຸຕ຺ຕໂຕ, ສຸຕ຺ຕຠາເວນາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເສສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຕໂຕ ຕໂຕຕິ ສຸຕ຺ຕາທີສຸ ຕໂຕ ຕໂຕ. ອຎ຺ເຎສໍ ປຸຖຸສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາປ຺ປວາທານນ຺ຕິ ເຍ ອຎ຺ເຎສໍ ປຸຖູນໍ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ລທ຺ຘິສງ຺ຂາຕປ຺ປວາທາ, ເຕສໍ. ນ ປິເຫຕີຕິ ນ ປຕ຺ເຖຕິ, ເຕ ກຖິຍມາເນ ໂສຕຸມ຺ປິ ນ ອິຈ຺ຉຕິ. ຊິຆຈ຺ຉາທຸພ຺ພລ຺ຍປເຣໂຕຕິ ຊິຆຈ຺ຉາຍ ເຈວ ທຸພ຺ພລຠາເວນ ຈ ອນຸຄໂຕ. ມຘຸປິຓ຺ຑິກນ຺ຕິ ສາລິປິຏ຺ຐໍ ຠຊ຺ຊິຕ຺ວາ ຈຕຸມຘຸເຣນ ໂຍເຊຕ຺ວາ ກຕໍ ພທ຺ຘສຕ຺ຕຸປິຓ຺ຑິກໍ, ມຘຸຣປູວເມວ ວາ. ອຘິຄຈ຺ເຉຍ຺ຍາຕິ ລເຠຍ຺ຍ. ອເສຈນກນ຺ຕິ ມຘຸຣຠາວກຣຓຕ຺ຖາຍ ອຎ຺ເຎນ ຣເສນ ອນາສິຕ຺ຕກໍ ໂອຊວນ຺ຕໍ ປຓີຕຣສໍ.

ຫຣິຈນ຺ທນສ຺ສາຕິ ສຸວຓ຺ຓວຓ຺ຓຈນ຺ທນສ຺ສ. ໂລຫິຕຈນ຺ທນສ຺ສາຕິ ຣຕ຺ຕວຓ຺ຓຈນ຺ທນສ຺ສ. ສຸຣຠິຄນ຺ຘນ຺ຕິ ສຸຄນ຺ຘໍ. ທຣຖາທໂຍ ວຏ຺ຏທຣຖາ, ວຏ຺ຏກິລມຖາ, ວຏ຺ຏປຣິຬາຫາ ເອວ. ອຸທານໍ ອຸທາເນສີຕິ ອຸທາຫາຣໍ ອຸທາຫຣິ. ຍຖາ ຫິ ຍໍ ເຕລໍ ມານໍ ຄເຫຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ, ວິສ຺ສນ຺ທິຕ຺ວາ ຄຈ຺ຉຕິ, ຕໍ ອວເສໂກຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຍຎ຺ຈ ຊລໍ ຕຬາກໍ ຄເຫຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ, ອຊ຺ໂຌຕ຺ຖຣິຕ຺ວາ ຄຈ຺ຉຕິ, ຕໍ ໂອໂຆຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເອວເມວໍ ຍໍ ປີຕິວຈນໍ ຫທຍໍ ຄເຫຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ, ອຘິກໍ ຫຸຕ຺ວາ ອນ຺ໂຕ ອສຓ຺ຐຫິຕ຺ວາ ພຫິ ນິກ຺ຂມຕິ, ຕໍ ອຸທານນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເອວຣູປໍ ປີຕິມຍວຈນໍ ນິຈ຺ຉາເຣສີຕິ ອຕ຺ໂຖ.