໘. ຕິກຓ຺ຓສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໕໙. ອຏ຺ຐເມ ຕິກຓ຺ໂຓຕິ ຕສ຺ສ ນາມໍ. ອຸປສງ຺ກມີຕິ ‘‘ສມໂຓ ກິຣ ໂຄຕໂມ ປຓ຺ຑິໂຕ, ຄຈ຺ຉິສ຺ສາມິ ຕສ຺ສ ສນ຺ຕິກ’’ນ຺ຕິ ຈິນ຺ເຕຕ຺ວາ ຠຸຕ຺ຕປາຕຣາໂສ ມຫາຊນປຣິວຸໂຕ ອຸປສງ຺ກມິ. ຠຄວໂຕ ສມ຺ມຸຂາຕິ ທສພລສ຺ສ ປຸຣໂຕ ນິສີທິຕ຺ວາ. ວຓ຺ຓໍ ຠາສຕີຕິ ກສ຺ມາ ຠາສຕິ? ໂສ ກິຣ ອິໂຕ ປຸພ຺ເພ ຕຖາຄຕສ຺ສ ສນ຺ຕິກໍ ອຄຕປຸພ຺ໂພ. ອຖສ຺ສ ເອຕທໂຫສິ – ‘‘ພຸທ຺ຘາ ນາມ ທຸຣາສທາ, ມຍິ ປຐມຕຣໍ ອກເຖນ຺ເຕ ກເຖຍ຺ຍ ວາ ນ ວາ. ສເຈ ນ ກເຖສ຺ສຕິ, ອຖ ມໍ ສມາຄມຏ຺ຐາເນ ກເຖນ຺ຕໍ ເອວໍ ວກ຺ຂນ຺ຕິ ‘ຕ຺ວໍ ອິຘ ກສ຺ມາ ກເຖສິ, ເຍນ ເຕ ສມຓສ຺ສ ໂຄຕມສ຺ສ ສນ຺ຕິກໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ວຈນມຕ຺ຕມ຺ປິ ນ ລທ຺ຘ’ນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ‘ເອວໍ ເມ ອຍໍ ຄຣຫາ ມຸຈ຺ຈິສ຺ສຕີ’’’ຕິ ມຎ຺ຎມາໂນ ຠາສຕິ. ກິຎ຺ຈາປິ ພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ວຓ຺ຓໍ ຠາສຕິ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ປນ ຎາຓໍ ຆຏ຺ເຏສ຺ສາມີຕິ ອຘິປ຺ປາເຍເນວ ຠາສຕິ. ເອວມ຺ປິ ເຕວິຊ຺ຊາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາຕິ ເຕວິຊ຺ຊກພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ເອວໍປຓ຺ຑິຕາ ເອວໍຘີຣາ ເອວໍພ຺ຍຕ຺ຕາ ເອວໍພຫຸສ຺ສຸຕາ ເອວໍວາທິໂນ, ເອວໍສມ຺ມຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິຕິປີຕິ ອິມິນາ ເຕສໍ ປຓ຺ຑິຕາທິອາກາຣປຣິຈ຺ເຉທໍ ທສ຺ເສຕິ. ເອຕ຺ຕເກນ ກາຣເຓນ ປຓ຺ຑິຕາ…ເປ… ເອຕ຺ຕເກນ ກາຣເຓນ ສມ຺ມຕາຕິ ອຍຎ຺ຫິ ເອຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ.

ຍຖາ ກຖໍ ປນ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາຕິ ເອຕ຺ຖ ຍຖາຕິ ກາຣຓວຈນໍ, ກຖໍ ປນາຕິ ປຸຈ຺ຉາວຈນໍ. ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ – ກຖໍ ປນ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ເຕວິຊ຺ຊໍ ປຎ຺ຎາເປນ຺ຕິ. ຍຖາ ເອວໍ ສກ຺ກາ ໂຫຕິ ຊານິຕຸໍ, ຕໍ ກາຣຓໍ ວເທຫີຕິ. ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ‘‘ຊານນຏ຺ຐາເນເຍວ ມໍ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ປຸຈ຺ຉິ, ໂນ ອຊານນຏ຺ຐາເນ’’ຕິ ອຕ຺ຕມໂນ ຫຸຕ຺ວາ ອິຘ, ໂຠ ໂຄຕມາຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ອຸຠໂຕຕິ ທ຺ວີຫິປິ ປກ຺ເຂຫິ. ມາຕິໂຕ ຈ ປິຕິໂຕ ຈາຕິ ຍສ຺ສ ມາຕາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓີ, ມາຕຸ ມາຕາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓີ, ຕສ຺ສາປິ ມາຕາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓີ. ປິຕາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ, ປິຕຸ ປິຕາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ, ຕສ຺ສາປິ ປິຕາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ, ໂສ ອຸຠໂຕ ສຸຊາໂຕ ມາຕິໂຕ ຈ ປິຕິໂຕ ຈ. ສໍສຸທ຺ຘຄຫຓິໂກຕິ ຍສ຺ສ ສໍສຸທ຺ຘາ ມາຕຸ ຄຫຓີ, ກຸຈ຺ຉີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ‘‘ສມເວປາກິນິຍາ ຄຫຓິຍາ’’ຕິ ປນ ເອຕ຺ຖ ກມ຺ມຊເຕໂຊຘາຕຸ ຄຫຓີຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ.

ຍາວ ສຕ຺ຕມາ ປິຕາມຫຍຸຄາຕິ ເອຕ຺ຖ ປິຕຸ ປິຕາ ປິຕາມໂຫ, ປິຕາມຫສ຺ສ ຍຸຄໍ ປິຕາມຫຍຸຄໍ. ຍຸຄນ຺ຕິ ອາຍຸປ຺ປມາຓໍ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອຠິລາປມຕ຺ຕເມວ ເຈຕໍ, ອຕ຺ຖໂຕ ປນ ປິຕາມໂຫເຍວ ປິຕາມຫຍຸຄໍ. ຕໂຕ ອຸທ຺ຘໍ ສພ຺ເພປິ ປຸພ຺ພປຸຣິສາ ປິຕາມຫຄ຺ຄຫເຓເນວ ຄຫິຕາ. ເອວໍ ຍາວ ສຕ຺ຕໂມ ປຸຣິໂສ, ຕາວ ສໍສຸທ຺ຘຄຫຓິໂກ, ອຖ ວາ ອກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ອນຸປກ຺ກຸຏ຺ໂຐ ຊາຕິວາເທນາຕິ ທສ຺ເສຕິ. ອກ຺ຂິຕ຺ໂຕຕິ ‘‘ອປເນຖ ເອຕໍ, ກິໍ ອິມິນາ’’ຕິ ເອວໍ ອກ຺ຂິຕ຺ໂຕ ອນວກ຺ຂິຕ຺ໂຕ. ອນຸປກ຺ກຸຏ຺ໂຐຕິ ນ ອຸປກ຺ກຸຏ຺ໂຐ, ນ ອກ຺ໂກສໍ ວາ ນິນ຺ທໍ ວາ ປຕ຺ຕປຸພ຺ໂພ. ເກນ ກາຣເຓນາຕິ? ຊາຕິວາເທນ. ‘‘ອິຕິປິ ຫີນຊາຕິໂກ ເອໂສ’’ຕິ ເອວຣູເປນ ວຈເນນາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອຊ຺ຌາຍໂກຕິ ອິທໍ ‘‘ນ ທານິເມ ຌາຍນ຺ຕິ, ນ ທານິເມ ຌາຍນ຺ຕີຕິ ໂຂ, ວາເສຏ຺ຐ, ອຊ຺ຌາຍກາ ອຊ຺ຌາຍກາເຕວ ຕຕິຍໍ ອກ຺ຂຣໍ ອຸປນິພ຺ພຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ (ທີ. ນິ. ໓.໑໓໒) ເອວໍ ປຐມກປ຺ປິກກາເລ ຌານວິຣຫິຕານໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ຄຣຫວຈນໍ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ. ອິທານິ ປນ ຕໍ ອຊ຺ຌາຍຕີຕິ ອຊ຺ຌາຍໂກ, ມນ຺ເຕ ປຣິວຕ຺ເຕຕີຕິ ອິມິນາ ອຕ຺ເຖນ ປສໍສາວຈນໍ ກຕ຺ວາ ໂວຫຣນ຺ຕິ. ມນ຺ເຕ ຘາເຣຕີຕິ ມນ຺ຕຘໂຣ.

ຕິຓ຺ຓໍ ເວທານນ຺ຕິ ອິຣຸພ຺ເພທຍຊຸພ຺ເພທສາມພ຺ເພທານໍ. ໂອຏ຺ຐປຫຕກຣຓວເສນ ປາຣໍ ຄໂຕຕິ ປາຣຄູ. ສຫ ນິຆຓ຺ຑຸນາ ຈ ເກຏຸເຠນ ຈ ສນິຆຓ຺ຑຸເກຏຸຠານໍ. ນິຆຓ຺ຑູຕິ ນາມນິຆຓ຺ຑຸຣຸກ຺ຂາທີນໍ ເວວຈນປກາສກສຕ຺ຖໍ. ເກຏຸຠນ຺ຕິ ກິຣິຍາກປ຺ປວິກປ຺ໂປ ກວີນໍ ອຸປກາຣາຍ ສຕ຺ຖໍ. ສຫ ອກ຺ຂຣປ຺ປເຠເທນ ສາກ຺ຂຣປ຺ປເຠທານໍ. ອກ຺ຂຣປ຺ປເຠໂທຕິ ສິກ຺ຂາ ຈ ນິຣຸຕ຺ຕິ ຈ. ອິຕິຫາສປຎ຺ຈມານນ຺ຕິ ອາຖພ຺ພຓເວທໍ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ກຕ຺ວາ ອິຕິຫ ອາສ, ອິຕິຫ ອາສາຕິ ອີທິສວຈນປຏິສໍຍຸຕ຺ໂຕ ປຸຣາຓກຖາສງ຺ຂາໂຕ ຂຕ຺ຕວິຊ຺ຊາສງ຺ຂາໂຕ ວາ ອິຕິຫາໂສ ປຎ຺ຈໂມ ເອເຕສນ຺ຕິ ອິຕິຫາສປຎ຺ຈມາ. ເຕສໍ ອິຕິຫາສປຎ຺ຈມານໍ ເວທານໍ.

ປທໍ ຕທວເສສຎ຺ຈ ພ຺ຍາກຣຓໍ ອຘີຍຕິ ເວເທຕິ ຈາຕິ ປທໂກ ເວຍ຺ຍາກຣໂຓ. ໂລກາຍຕໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ວິຕຓ຺ຑວາທສຕ຺ຖໍ. ມຫາປຸຣິສລກ຺ຂຓນ຺ຕິ ມຫາປຸຣິສານໍ ພຸທ຺ຘາທີນໍ ລກ຺ຂຓທີປກໍ ທ຺ວາທສສຫສ຺ສຄນ຺ຖປມາຓໍ ສຕ຺ຖໍ, ຍຕ຺ຖ ໂສຬສສຫສ຺ສຄາຖາປທປຣິມາຓາ ພຸທ຺ຘມນ຺ຕາ ນາມ ອເຫສຸໍ, ເຍສໍ ວເສນ ‘‘ອິມິນາ ລກ຺ຂເຓນ ສມນ຺ນາຄຕາ ພຸທ຺ຘາ ນາມ ໂຫນ຺ຕິ, ອິມິນາ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘາ, ທ຺ເວ ອຄ຺ຄສາວກາ, ອສີຕິ ມຫາສາວກາ, ພຸທ຺ຘມາຕາ, ພຸທ຺ຘປິຕາ, ອຄ຺ຄຸປຏ຺ຐາກາ, ອຄ຺ຄຸປຏ຺ຐາຍິກາ, ຣາຊາ ຈກ຺ກວຕ຺ຕີ’’ຕິ ອຍໍ ວິເສໂສ ຎາຍຕິ. ອນວໂຍຕິ ອິເມສຸ ໂລກາຍຕມຫາປຸຣິສລກ຺ຂເຓສຸ ອນູໂນ ປຣິປູຣກາຣີ, ອວໂຍ ນ ໂຫຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອວໂຍ ນາມ ໂຍ ຕານິ ອຕ຺ຖໂຕ ຈ ຄນ຺ຖໂຕ ຈ ສນ຺ຘາເຣຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ. ອຖ ວາ ອນວໂຍຕິ ອນຸ ອວໂຍ, ສນ຺ຘິວເສນ ອຸກາຣໂລໂປ. ອນຸ ອວໂຍ ປຣິປຸຓ຺ຓສິປ຺ໂປຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ເຕນ ຫີຕິ ອິທໍ ຠຄວາ ນໍ ອາຍາຈນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ ‘‘ອິທານິສ຺ສ ປຎ຺ຫໍ ກເຖຕຸໍ ກາໂລ’’ຕິ ຎຕ຺ວາ ອາຫ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ຍສ຺ມາ ມໍ ອາຍາຈສິ, ຕສ຺ມາ ສຸຓາຫີຕິ. ວິວິຈ຺ເຈວ ກາເມຫີຕິອາທິ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ (ວິສຸທ຺ຘິ. ໑.໗໐) ວິຕ຺ຖາຣິຕເມວ. ອິຘ ປເນຕໍ ຕິສ຺ສນ຺ນໍ ວິຊ຺ຊານໍ ປຸພ຺ພຠາຄປຏິປຕ຺ຕິທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຕຕ຺ຖ ທ຺ວິນ຺ນໍ ວິຊ຺ຊານໍ ອນຸປທວຓ຺ຓນາ ເຈວ ຠາວນານໂຍ ຈ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ (ວິສຸທ຺ຘິ. ໒.໔໐໒ ອາທໂຍ) ວິຕ຺ຖາຣິໂຕວ.

ປຐມາ ວິຊ຺ຊາຕິ ປຐມໍ ອຸປ຺ປນ຺ນາຕິ ປຐມາ, ວິທິຕກຣຓຏ຺ເຐນ ວິຊ຺ຊາ. ກິໍ ວິທິຕໍ ກໂຣຕິ? ປຸພ຺ເພນິວາສໍ. ອວິຊ຺ຊາຕິ ຕສ຺ເສວ ປຸພ຺ເພນິວາສສ຺ສ ອວິທິຕກຣຓຏ຺ເຐນ ຕປ຺ປຏິຈ຺ຉາທໂກ ໂມໂຫ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕໂມຕິ ສ຺ເວວ ໂມໂຫ ປຏິຈ຺ຉາທກຏ຺ເຐນ ຕໂມຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອາໂລໂກຕິ ສາເຍວ ວິຊ຺ຊາ ໂອຠາສກຣຓຏ຺ເຐນ ອາໂລໂກຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເອຕ຺ຖ ຈ ວິຊ຺ຊາ ອຘິຄຕາຕິ ອຍໍ ອຕ຺ໂຖ. ເສສໍ ປສໍສາວຈນໍ. ໂຍຊນາ ປເນຕ຺ຖ ອຍມສ຺ສ ວິຊ຺ຊາ ອຘິຄຕາ, ອຖສ຺ສ ອຘິຄຕວິຊ຺ຊສ຺ສ ອວິຊ຺ຊາ ວິຫຕາ ວິນຏ຺ຐາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກສ຺ມາ? ຍສ຺ມາ ວິຊ຺ຊາ ອຸປ຺ປນ຺ນາ. ອິຕຣສ຺ມິມ຺ປິ ປທທ຺ວເຍ ເອເສວ ນໂຍ. ຍຖາ ຕນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ຍຖາຕິ ໂອປມ຺ມໍ, ຕນ຺ຕິ ນິປາຕມຕ຺ຕໍ. ສຕິຍາ ອວິປ຺ປວາເສນ ອປ຺ປມຕ຺ຕສ຺ສ. ວີຣິຍາຕາເປນ ອາຕາປິໂນ. ກາເຍ ຈ ຊີວິເຕ ຈ ອນເປກ຺ຂຕາຍ ປຫິຕຕ຺ຕສ຺ສ. ເປສິຕຕ຺ຕສ຺ສາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ – ຍຖາ ອປ຺ປມຕ຺ຕສ຺ສ ອາຕາປິໂນ ປຫິຕຕ຺ຕສ຺ສ ວິຫຣໂຕ ອວິຊ຺ຊາ ວິຫຎ຺ເຎຍ຺ຍ, ວິຊ຺ຊາ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍ. ຕໂມ ວິຫຎ຺ເຎຍ຺ຍ, ອາໂລໂກ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍ, ເອວເມວ ຕສ຺ສ ອວິຊ຺ຊາ ວິຫຕາ, ວິຊ຺ຊາ ອຸປ຺ປນ຺ນາ. ຕໂມ ວິຫໂຕ, ອາໂລໂກ ອຸປ຺ປນ຺ໂນ. ເອຕສ຺ສ ເຕນ ປຘານານຸໂຍຄສ຺ສ ອນຸຣູປເມວ ຜລໍ ລທ຺ຘນ຺ຕິ.

ຈຸຕູປປາຕກຖາຍໍ ວິຊ຺ຊາຕິ ທິພ຺ພຈກ຺ຂຸຎາຓວິຊ຺ຊາ. ອວິຊ຺ຊາຕິ ສຕ຺ຕານໍ ຈຸຕິປຏິສນ຺ຘິປ຺ປຏິຈ຺ຉາທິກາ ອວິຊ຺ຊາ. ເສສໍ ວຸຕ຺ຕນຍເມວ.

ຕຕິຍວິຊ຺ຊາຍ ໂສ ເອວໍ ສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕຕິ ວິປສ຺ສນາປາທກໍ ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານຈິຕ຺ຕໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ອາສວານໍ ຂຍຎາຓາຍາຕິ ອຣຫຕ຺ຕມຄ຺ຄຎາຓຕ຺ຖາຍ. ອຣຫຕ຺ຕມຄ຺ໂຄ ຫິ ອາສວວິນາສນໂຕ ອາສວານໍ ຂໂຍຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຕຕ຺ຣ ເຈຕໍ ຎາຓໍ ຕຕ຺ຖ ປຣິຍາປນ຺ນຕ຺ຕາຕິ. ຈິຕ຺ຕໍ ອຠິນິນ຺ນາເມຕີຕິ ວິປສ຺ສນາຈິຕ຺ຕໍ ອຠິນີຫຣຕິ. ໂສ ອິທໍ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ເອວມາທີສຸ ເອຕ຺ຕກໍ ທຸກ຺ຂໍ, ນ ອິໂຕ ຠິຍ຺ໂຍຕິ ສພ຺ພມ຺ປິ ທຸກ຺ຂສຈ຺ຈໍ ສຣສລກ຺ຂຓປ຺ປຏິເວເຘນ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ ປຏິວິຊ຺ຌຕິ, ຕສ຺ສ ຈ ທຸກ຺ຂສ຺ສ ນິພ຺ພຕ຺ຕິກໍ ຕຓ຺ຫໍ ‘‘ອຍໍ ທຸກ຺ຂສມຸທໂຍ’’ຕິ, ຕທຸຠຍມ຺ປິ ຍໍ ຐານໍ ປຕ຺ວາ ນິຣຸຊ຺ຌຕິ, ຕໍ ເຕສໍ ອປວຕ຺ຕິໍ ນິພ຺ພານໍ ‘‘ອຍໍ ທຸກ຺ຂນິໂຣໂຘ’’ຕິ. ຕສ຺ສ ຈ ສມ຺ປາປກໍ ອຣິຍມຄ຺ຄໍ ‘‘ອຍໍ ທຸກ຺ຂນິໂຣຘຄາມິນີ ປຏິປທາ’’ຕິ ສຣສລກ຺ຂຓປ຺ປຏິເວເຘນ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ ປຏິວິຊ຺ຌຕີຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ເອວໍ ສຣູປໂຕ ສຈ຺ຈານິ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອິທານິ ກິເລສວເສນ ປຣິຍາຍໂຕ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອິເມ ອາສວາຕິອາທິມາຫ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ຊານໂຕ ເອວໍ ປສ຺ສໂຕຕິ ຕສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ເອວໍ ຊານນ຺ຕສ຺ສ ເອວໍ ປສ຺ສນ຺ຕສ຺ສ. ສຫ ວິປສ຺ສນາຍ ໂກຏິປ຺ປຕ຺ຕໍ ມຄ຺ຄໍ ກເຖສິ. ກາມາສວາຕິ ກາມາສວໂຕ. ວິມຸຈ຺ຈຕີຕິ ອິມິນາ ມຄ຺ຄກ຺ຂຓໍ ທສ຺ເສຕິ. ມຄ຺ຄກ຺ຂເຓ ຫິ ຈິຕ຺ຕໍ ວິມຸຈ຺ຈຕິ, ຜລກ຺ຂເຓ ວິມຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ວິມຸຕ຺ຕສ຺ມິໍ ວິມຸຕ຺ຕມິຕິ ຎາຓນ຺ຕິ ອິມິນາ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓຎາຓໍ ທສ຺ເສຕິ. ຂີຓາ ຊາຕີຕິອາທີຫິ ຕສ຺ສ ຠູມິໍ. ເຕນ ຫິ ຎາເຓນ ໂສ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂນ຺ໂຕ ຂີຓາ ຊາຕີຕິອາທີນິ ປຊານາຕິ. ກຕມາ ປນສ຺ສ ຊາຕິ ຂີຓາ, ກຖຎ຺ຈ ນໍ ປຊານາຕີຕິ? ນ ຕາວສ຺ສ ອຕີຕາ ຊາຕິ ຂີຓາ ປຸພ຺ເພວ ຂີຓຕ຺ຕາ, ນ ອນາຄຕາ, ອນາຄເຕ ວາຍາມາຠາວໂຕ, ນ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນາ, ວິຊ຺ຊມານຕ຺ຕາ. ຍາ ປນ ມຄ຺ຄສ຺ສ ອຠາວິຕຕ຺ຕາ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍ ເອກຈຕຸປຎ຺ຈໂວກາຣຠເວສຸ ເອກຈຕຸປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘປ຺ປເຠທາ ຊາຕິ, ສາ ມຄ຺ຄສ຺ສ ຠາວິຕຕ຺ຕາ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ມຕໍ ອາປຊ຺ຊເນນ ຂີຓາ. ຕໍ ໂສ ມຄ຺ຄຠາວນາຍ ປຫີນກິເລເສ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂິຕ຺ວາ ກິເລສາຠາເວ ວິຊ຺ຊມານມ຺ປິ ກມ຺ມໍ ອາຍຕິອປ຺ປຏິສນ຺ຘິກໍ ໂຫຕີຕິ ຊານນ຺ໂຕ ປຊານາຕິ.

ວຸສິຕນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຖໍ ປຣິວຸຕ຺ຖໍ, ກຕໍ ຈຣິຕໍ ນິຏ຺ຐິຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍນ຺ຕິ ມຄ຺ຄພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ. ປຸຖຸຊ຺ຊນກລ຺ຍາຓເກນ ຫິ ສທ຺ຘິໍ ສຕ຺ຕ ເສກ຺ຂາ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍວາສໍ ວສນ຺ຕິ ນາມ, ຂີຓາສໂວ ວຸຕ຺ຖວາໂສ. ຕສ຺ມາ ໂສ ອຕ຺ຕໂນ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍວາສໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂນ຺ໂຕ ‘‘ວຸສິຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍ’’ນ຺ຕິ ປຊານາຕິ. ກຕໍ ກຣຓີຍນ຺ຕິ ຈຕູສຸ ສຈ຺ເຈສຸ ຈຕູຫິ ມຄ຺ເຄຫິ ປຣິຎ຺ຎາປຫານສຈ຺ຉິກິຣິຍາຠາວນາຠິສມຍວເສນ ໂສຬສວິຘມ຺ປິ ກິຈ຺ຈໍ ນິຏ຺ຐາປິຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປຸຖຸຊ຺ຊນກລ຺ຍາຓກາທໂຍ ຫິ ຕໍ ກິຈ຺ຈໍ ກໂຣນ຺ຕິ, ຂີຓາສໂວ ກຕກຣຓີໂຍ. ຕສ຺ມາ ໂສ ອຕ຺ຕໂນ ກຣຓີຍໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂນ຺ໂຕ ‘‘ກຕໍ ກຣຓີຍ’’ນ຺ຕິ ປຊານາຕິ. ນາປຣໍ ອິຕ຺ຖຕ຺ຕາຍາຕິ ປຸນ ອິຕ຺ຖຠາວາຍ, ເອວໍ ໂສຬສວິຘກິຈ຺ຈຠາວາຍ ກິເລສກ຺ຂຍາຍ ວາ ມຄ຺ຄຠາວນາກິຈ຺ຈໍ ເມ ນຕ຺ຖີຕິ ປຊານາຕິ. ອຖ ວາ ອິຕ຺ຖຕ຺ຕາຍາຕິ ອິຕ຺ຖຠາວໂຕ, ອິມສ຺ມາ ເອວໍ ປກາຣາ ອິທານິ ວຕ຺ຕມານກ຺ຂນ຺ຘສນ຺ຕານາ ອປຣໍ ຂນ຺ຘສນ຺ຕານໍ ມຍ຺ຫໍ ນຕ຺ຖິ, ອິເມ ປນ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘາ ປຣິຎ຺ຎາຕາ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ ຉິນ຺ນມູລກາ ຣຸກ຺ຂາ ວິຍ. ເຕ ຈຣິມກວິຎ຺ຎາຓນິໂຣເຘນ ອນຸປາທາໂນ ວິຍ ຊາຕເວໂທ ນິພ຺ພາຍິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ປຊານາຕິ. ອິຘ ວິຊ຺ຊາຕິ ອຣຫຕ຺ຕມຄ຺ຄຎາຓວິຊ຺ຊາ. ອວິຊ຺ຊາຕິ ຈຕຸສຈ຺ຈປ຺ປຏິຈ຺ຉາທິກາ ອວິຊ຺ຊາ. ເສສໍ ວຸຕ຺ຕນຍເມວ.

ອນຸຈ຺ຈາວຈສີລສ຺ສາຕິ ຍສ຺ສ ສີລໍ ກາເລນ ຫາຍຕິ, ກາເລນ ວຑ຺ຒຕິ, ໂສ ອຸຈ຺ຈາວຈສີໂລ ນາມ ໂຫຕິ. ຂີຓາສວສ຺ສ ປນ ສີລໍ ເອກນ຺ຕວຑ຺ຒິຕເມວ. ຕສ຺ມາ ໂສ ອນຸຈ຺ຈາວຈສີໂລ ນາມ ໂຫຕິ. ວສີຠູຕນ຺ຕິ ວສິປ຺ປຕ຺ຕໍ. ສຸສມາຫິຕນ຺ຕິ ສຸຏ຺ຐຸ ສມາຫິຕໍ, ອາຣມ຺ມຓມ຺ຫິ ສຸຏ຺ຐປິຕໍ. ຘີຣນ຺ຕິ ຘິຕິສມ຺ປນ຺ນໍ. ມຈ຺ຈຸຫາຍິນນ຺ຕິ ມຈ຺ຈຸໍ ຊຫິຕ຺ວາ ຐິຕໍ. ສພ຺ພປ຺ປຫາຍິນນ຺ຕິ ສພ຺ເພ ປາປຘມ຺ເມ ປຊຫິຕ຺ວາ ຐິຕໍ. ພຸທ຺ຘນ຺ຕິ ຈຕຸສຈ຺ຈພຸທ຺ຘໍ. ອນ຺ຕິມເທຫິນນ຺ຕິ ສພ຺ພປຈ຺ຉິມສຣີຣຘາຣິນໍ. ຕໍ ນມສ຺ສນ຺ຕິ ໂຄຕມນ຺ຕິ ຕໍ ໂຄຕມໂຄຕ຺ຕໍ ພຸທ຺ຘສາວກາ ນມສ຺ສນ຺ຕິ. ອຖ ວາ ໂຄຕມພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາວໂກປິ ໂຄຕໂມ, ຕໍ ໂຄຕມໍ ເທວມນຸສ຺ສາ ນມສ຺ສນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ປຸພ຺ເພນິວາສນ຺ຕິ ປຸພ຺ເພນິວຸຕ຺ຖກ຺ຂນ຺ຘປຣມ຺ປຣໍ. ໂຍເວຕີຕິ ໂຍ ອເວຕິ ອວຄຈ຺ຉຕິ. ໂຍເວທີຕິປິ ປາໂຐ. ໂຍ ອເວທິ, ວິທິຕໍ ປາກຏໍ ກຕ຺ວາ ຐິໂຕຕິ ອຕ຺ໂຖ. ສຄ຺ຄາປາຍຎ຺ຈ ປສ຺ສຕີຕິ ຉ ກາມາວຈເຣ ນວ ພ຺ຣຫ຺ມໂລເກ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ອປາເຍ ປສ຺ສຕິ. ຊາຕິກ຺ຂຍໍ ປຕ຺ໂຕຕິ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຕ຺ໂຕ. ອຠິຎ຺ຎາໂວສິໂຕຕິ ຊານິຕ຺ວາ ກິຈ຺ຈໂວສາເນນ ໂວສິໂຕ. ມຸນີຕິ ໂມເນຍ຺ເຍນ ສມນ຺ນາຄໂຕ ຂີຓາສວມຸນິ. ເອຕາຫີຕິ ເຫຏ຺ຐາ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາຫິ ປຸພ຺ເພນິວາສຎາຓາທີຫິ. ນາຎ຺ຎໍ ລປິຕລາປນນ຺ຕິ ໂຍ ປນຎ຺ໂຎ ເຕວິຊ຺ໂຊຕິ ອຎ຺ເຎຫິ ລປິຕວຈນມຕ຺ຕເມວ ລປຕິ, ຕມຫໍ ເຕວິຊ຺ໂຊຕິ ນ ວທາມິ, ອຕ຺ຕປຈ຺ຈກ຺ຂໂຕ ຎຕ຺ວາ ປຣສ຺ສປິ ຕິສ຺ໂສ ວິຊ຺ຊາ ກເຖນ຺ຕເມວາຫໍ ເຕວິຊ຺ໂຊຕິ ວທາມີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກລນ຺ຕິ ໂກຏ຺ຐາສໍ. ນາຄ຺ຆຕີຕິ ນ ປາປຸຓາຕິ. ອິທານິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ຠຄວໂຕ ກຖາຍ ປສນ຺ໂນ ປສນ຺ນາກາຣໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ອຠິກ຺ກນ຺ຕນ຺ຕິອາທິມາຫ.