໖. ອປຓ຺ຓກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໖. ຉຏ຺ເຐ ອປຓ຺ຓກປຏິປທນ຺ຕິ ອວິຣທ຺ຘປຏິປທໍ ເອກໍສປຏິປທໍ ນິຍ຺ຍານິກປຏິປທໍ ກາຣຓປຏິປທໍ ສາຣປຏິປທໍ ມຓ຺ຑປຏິປທໍ ອປຈ຺ຈນີກປຏິປທໍ ອນຸໂລມປຏິປທໍ ຘມ຺ມານຸຘມ຺ມປຏິປທໍ ປຏິປນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ນ ຕກ຺ກຄ຺ຄາເຫນ ວາ ນຍຄ຺ຄາເຫນ ວາ. ເອວໍ ຄເຫຕ຺ວາ ປຏິປນ຺ໂນ ຫິ ຠິກ຺ຂຸ ວາ ຠິກ຺ຂຸນີ ວາ ອຸປາສໂກ ວາ ອຸປາສິກາ ວາ ມນຸສ຺ສເທວນິພ຺ພານສມ຺ປຕ຺ຕີຫິ ຫາຍຕິ ປຣິຫາຍຕິ, ອປຓ຺ຓກປຏິປທໍ ປຏິປນ຺ໂນ ປນ ຕາຫິ ສມ຺ປຕ຺ຕີຫິ ນ ປຣິຫາຍຕິ. ອຕີເຕ ກນ຺ຕາຣທ຺ຘານມຄ຺ຄໍ ປຏິປນ຺ເນສຸ ທ຺ວີສຸ ສຕ຺ຖວາເຫສຸ ຍກ຺ຂສ຺ສ ວຈນໍ ຄເຫຕ຺ວາ ພາລສຕ຺ຖວາໂຫ ສທ຺ຘິໍ ສຕ຺ເຖນ ອນຍພ຺ຍສນໍ ປຕ຺ໂຕ, ຍກ຺ຂສ຺ສ ວຈນໍ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ‘‘ອຸທກທິຏ຺ຐຏ຺ຐາເນ ອຸທກໍ ຉຑ຺ເຑສ຺ສາມາ’’ຕິ ສຕ຺ຖເກ ສຎ຺ຎາເປຕ຺ວາ ມຄ຺ຄໍ ປຏິປນ຺ໂນ ປຓ຺ຑິຕສຕ຺ຖວາໂຫ ວິຍ. ຍໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ –

‘‘ອປຓ຺ຓກໍ ຐານເມເກ, ທຸຕິຍໍ ອາຫຸ ຕກ຺ກິກາ;

ເອຕທຎ຺ຎາຍ ເມຘາວີ, ຕໍ ຄຓ຺ເຫ ຍທປຓ຺ຓກ’’ນ຺ຕິ. (ຊາ. ໑.໑.໑);

ໂຍນິ ຈສ຺ສ ອາຣທ຺ຘາ ໂຫຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ໂຍນີຕິ ຂນ຺ຘໂກຏ຺ຐາສສ຺ສປິ ກາຣຓສ຺ສປິ ປສ຺ສາວມຄ຺ຄສ຺ສປິ ນາມໍ. ‘‘ຈຕສ຺ໂສ ໂຂ ອິມາ, ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ໂຍນິໂຍ’’ຕິອາທີສຸ (ມ. ນິ. ໑.໑໕໒) ຫິ ຂນ຺ຘໂກຏ຺ຐາໂສ ໂຍນິ ນາມ. ‘‘ໂຍນິ ເຫສາ ຠູມິຊ ຜລສ຺ສ ອຘິຄມາຍາ’’ຕິອາທີສຸ (ມ. ນິ. ໓.໒໒໖) ກາຣຓໍ. ‘‘ນ ຈາຫໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ ພ຺ຣູມິ, ໂຍນິຊໍ ມຕ຺ຕິສມ຺ຠວ’’ນ຺ຕິ (ມ. ນິ. ໒.໔໕໗; ຘ. ປ. ໓໙໖) ຈ ‘‘ຕເມນໍ ກມ຺ມຊວາຕາ ນິວຕ຺ຕິຕ຺ວາ ອຸທ຺ຘໍປາທໍ ອໂຘສິຣໍ ສມ຺ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ມາຕຸ ໂຍນິມຸເຂ ສມ຺ປຏິປາເທນ຺ຕີ’’ຕິ ຈ ອາທີສຸ ປສ຺ສາວມຄ຺ໂຄ. ອິຘ ປນ ກາຣຓໍ ອຘິປ຺ເປຕໍ. ອາຣທ຺ຘາຕິ ປຄ຺ຄຫິຕາ ປຣິປຸຓ຺ຓາ.

ອາສວານໍ ຂຍາຍາຕິ ເອຕ຺ຖ ອາສວນ຺ຕີຕິ ອາສວາ, ຈກ຺ຂຸໂຕປິ…ເປ… ມນໂຕປິ ສນ຺ທນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ຘມ຺ມໂຕ ຍາວ ໂຄຕ຺ຣຠຸ, ໂອກາສໂຕ ຍາວ ຠວຄ຺ຄາ ສວນ຺ຕີຕິ ວາ ອາສວາ, ເອເຕ ຘມ຺ເມ ເອຕຎ຺ຈ ໂອກາສໍ ອນ຺ໂຕກຣິຕ຺ວາ ປວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອນ຺ໂຕກຣຓຕ຺ໂຖ ຫິ ອຍໍ ອາກາໂຣ. ຈິຣປາຣິວາສິຍຏ຺ເຐນ ມທິຣາທໂຍ ອາສວາ, ອາສວາ ວິຍາຕິປິ ອາສວາ. ໂລກສ຺ມິມ຺ປິ ຫິ ຈິຣປາຣິວາສິກາ ມທິຣາທໂຍ ອາສວາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ, ຍທິ ຈ ຈິຣປາຣິວາສິຍຏ຺ເຐນ ອາສວາ, ເອເຕເຍວ ຠວິຕຸມຣຫນ຺ຕິ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ – ‘‘ປຸຣິມາ, ຠິກ຺ຂເວ, ໂກຏິ ນ ປຎ຺ຎາຍຕິ ອວິຊ຺ຊາຍ, ອິໂຕ ປຸພ຺ເພ ອວິຊ຺ຊາ ນາໂຫສີ’’ຕິອາທິ (ອ. ນິ. ໑໐.໖໑). ອາຍຕໍ ວາ ສໍສາຣທຸກ຺ຂໍ ສວນ຺ຕິ ປສວນ຺ຕີຕິປິ ອາສວາ. ປຸຣິມານິ ເຈຕ຺ຖ ນິພ຺ພຈນານິ ຍຕ຺ຖ ກິເລສາ ອາສວາຕິ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ຕຕ຺ຖ ຍຸຊ຺ຊນ຺ຕິ, ປຈ຺ຉິມໍ ກມ຺ເມປິ. ນ ເກວລຎ຺ຈ ກມ຺ມກິເລສາເຍວ ອາສວາ, ອປິຈ ໂຂ ນານປ຺ປກາຣາ ອຸປທ຺ທວາປິ. ສຸຕ຺ເຕສຸ ຫິ ‘‘ນາຫໍ, ຈຸນ຺ທ, ທິຏ຺ຐຘມ຺ມິການໍເຍວ ອາສວານໍ ສໍວຣາຍ ຘມ຺ມໍ ເທເສມີ’’ຕິ (ທີ. ນິ. ໓.໑໘໒) ເອຕ຺ຖ ວິວາທມູລຠູຕາ ກິເລສາ ອາສວາຕິ ອາຄຕາ.

‘‘ເຍນ ເທວູປປຕ຺ຍສ຺ສ, ຄນ຺ຘພ຺ໂພ ວາ ວິຫງ຺ຄໂມ;

ຍກ຺ຂຕ຺ຕໍ ເຍນ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍໍ, ມນຸສ຺ສຕ຺ຕຎ຺ຈ ອພ຺ພເຊ;

ເຕ ມຍ຺ຫໍ ອາສວາ ຂີຓາ, ວິທ຺ຘສ຺ຕາ ວິນຬີກຕາ’’ຕິ. (ອ. ນິ. ໔.໓໖) –

ເອຕ຺ຖ ເຕຠູມກໍ ຈ ກມ຺ມໍ ອວເສສາ ຈ ອກຸສລາ ຘມ຺ມາ. ‘‘ທິຏ຺ຐຘມ຺ມິການໍ ອາສວານໍ ສໍວຣາຍ ສມ຺ປຣາຍິການໍ ອາສວານໍ ປຏິຆາຕາຍາ’’ຕິ (ປາຣາ. ໓໙; ອ. ນິ. ໒.໒໐໒-໒໓໐) ເອຕ຺ຖ ປຣູປວາທວິປ຺ປຏິສາຣວຘພນ຺ຘາທໂຍ ເຈວ ອປາຍທຸກ຺ຂຠູຕາ ຈ ນານປ຺ປກາຣາ ອຸປທ຺ທວາ.

ເຕ ປເນເຕ ອາສວາ ຍຕ຺ຖ ຍຖາ ອາຄຕາ, ຕຕ຺ຖ ຕຖາ ເວທິຕພ຺ພາ. ເອເຕ ຫິ ວິນເຍ ຕາວ ‘‘ທິຏ຺ຐຘມ຺ມິການໍ ອາສວານໍ ສໍວຣາຍ, ສມ຺ປຣາຍິການໍ ອາສວານໍ ປຏິຆາຕາຍາ’’ຕິ (ປາຣາ. ໓໙; ອ. ນິ. ໒.໒໐໒-໒໓໐) ທ຺ເວຘາ ອາຄຕາ. ສຬາຍຕເນ ‘‘ຕໂຍ ເມ, ອາວຸໂສ, ອາສວາ ກາມາສໂວ ຠວາສໂວ ອວິຊ຺ຊາສໂວ’’ຕິ (ສໍ. ນິ. ໔.໓໒໑) ຕິຘາ ອາຄຕາ. ອຎ຺ເຎສຸ ຈ ສຸຕ຺ຕນ຺ເຕສຸ (ຈູຬນິ. ຊຕຸກຓ຺ຓິມາຓວປຸຈ຺ຉານິທ຺ເທໂສ ໖໙; ປຏິ. ມ. ໑.໑໐໗) ອຠິຘມ຺ເມ (ຘ. ສ. ໑໑໐໒-໑໑໐໖; ວິຠ. ໙໓໗) ຈ ເຕເຍວ ທິຏ຺ຐາສເວນ ສຫ ຈຕຸຘາ ອາຄຕາ. ນິພ຺ເພຘິກປຣິຍາເຍນ ‘‘ອຕ຺ຖິ, ຠິກ຺ຂເວ, ອາສວາ ນິຣຍຄາມິນິຍາ, ອຕ຺ຖິ ອາສວາ ຕິຣຈ຺ຉານໂຍນິຄາມິນິຍາ, ອຕ຺ຖິ ອາສວາ ເປຕ຺ຕິວິສຍຄາມິນິຍາ, ອຕ຺ຖິ ອາສວາ ມນຸສ຺ສໂລກຄາມິນິຍາ, ອຕ຺ຖິ ອາສວາ ເທວໂລກຄາມິນິຍາ’’ຕິ (ອ. ນິ. ໖.໖໓) ປຎ຺ຈຘາ ອາຄຕາ. ກມ຺ມເມວ ເຈຕ຺ຖ ອາສວາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຉກ຺ກນິປາເຕ ‘‘ອຕ຺ຖິ, ຠິກ຺ຂເວ, ອາສວາ ສໍວຣາປຫາຕພ຺ພາ’’ຕິອາທິນາ (ອ. ນິ. ໖.໕໘) ນເຍນ ຉຘາ ອາຄຕາ. ສພ຺ພາສວປຣິຍາເຍ (ມ. ນິ. ໑.໑໔ ອາທໂຍ) ເຕເຍວ ທສ຺ສເນນ ປຫາຕພ຺ເພຫິ ສທ຺ຘິໍ ສຕ຺ຕຘາ ອາຄຕາ. ອິຘ ປນ ອຠິຘມ຺ມນເຍນ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາສວາ ອຘິປ຺ເປຕາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ.

ຂຍາຍາຕິ ເອຕ຺ຖ ປນ ອາສວານໍ ສຣສເຠໂທປິ ຂີຓາກາໂຣປິ ມຄ຺ຄຜລນິພ຺ພານານິປິ ‘‘ອາສວກ຺ຂໂຍ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ‘‘ໂຍ ອາສວານໍ ຂໂຍ ວໂຍ ເຠໂທ ປຣິເຠໂທ ອນິຈ຺ຈຕາ ອນ຺ຕຣຘານ’’ນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ຫິ ອາສວານໍ ສຣສເຠໂທ ‘‘ອາສວກ຺ຂໂຍ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ. ‘‘ຊານໂຕ ອຫໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ປສ຺ສໂຕ ອາສວານໍ ຂຍໍ ວທາມີ’’ຕິ (ມ. ນິ. ໑.໑໕; ສໍ. ນິ. ໒.໒໓; ອິຕິວຸ. ໑໐໒) ເອຕ຺ຖ ອາສວປ຺ປຫານໍ ອາສວານໍ ອຈ຺ຈນ຺ຕກ຺ຂໂຍ ອສມຸປ຺ປາໂທ ຂີຓາກາໂຣ ນຕ຺ຖິຠາໂວ ‘‘ອາສວກ຺ຂໂຍ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ.

‘‘ເສຂສ຺ສ ສິກ຺ຂມານສ຺ສ, ອຸຊຸມຄ຺ຄານຸສາຣິໂນ;

ຂຍສ຺ມິໍ ປຐມໍ ຎາຓໍ, ຕໂຕ ອຎ຺ຎາ ອນນ຺ຕຣາ’’ຕິ. (ອິຕິວຸ. ໖໒) –

ເອຕ຺ຖ ມຄ຺ໂຄ ‘‘ອາສວກ຺ຂໂຍ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ. ‘‘ອາສວານໍ ຂຍາ ສມໂຓ ໂຫຕີ’’ຕິ (ມ. ນິ. ໑.໔໓໘) ເອຕ຺ຖ ຜລໍ.

‘‘ປຣວຊ຺ຊານຸປສ຺ສິສ຺ສ, ນິຈ຺ຈໍ ອຸຊ຺ຌານສຎ຺ຎິໂນ;

ອາສວາ ຕສ຺ສ ວຑ຺ຒນ຺ຕິ, ອາຣາ ໂສ ອາສວກ຺ຂຍາ’’ຕິ. (ຘ. ປ. ໒໕໓) –

ເອຕ຺ຖ ນິພ຺ພານໍ. ອິມສ຺ມິໍ ປນ ສຸຕ຺ເຕ ຜລໍ ສນ຺ຘາຍ ‘‘ອາສວານໍ ຂຍາຍາ’’ຕິ ອາຫ, ອຣຫຕ຺ຕຜລຕ຺ຖາຍາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາໂຣຕິ ມນຈ຺ຉຏ຺ເຐສຸ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ປິຫິຕທ຺ວາໂຣ. ໂຠຊເນ ມຕ຺ຕຎ຺ຎູຕິ ໂຠຊນສ຺ມິໍ ປມາຓຎ຺ຎູ, ປຏິຄ຺ຄຫຓປຣິໂຠຄປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓມຕ຺ຕໍ ຊານາຕິ ປຊານາຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຊາຄຣິຍໍ ອນຸຍຸຕ຺ໂຕຕິ ຣຕ຺ຕິນ຺ທິວໍ ຉ ໂກຏ຺ຐາເສ ກຕ຺ວາ ປຎ຺ຈສຸ ໂກຏ຺ຐາເສສຸ ຊາຄຣຓຠາວໍ ອນຸຍຸຕ຺ໂຕ, ຊາຄຣເຓເຍວ ຍຸຕ຺ຕປ຺ປຍຸຕ຺ໂຕຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ເອວໍ ມາຕິກໍ ຐເປຕ຺ວາ ອິທານິ ຕເມວ ຐປິຕປຏິປາຏິຍາ ວິຠຊນ຺ໂຕ ກຖຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂູຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ຈກ຺ຂຸນາ ຣູປໍ ທິສ຺ວາຕິອາທີນໍ ອຕ຺ໂຖ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ (ວິສຸທ຺ຘິ. ໑.໑໕) ວິຕ຺ຖາຣິໂຕ, ຕຖາ ປຏິສງ຺ຂາ ໂຍນິໂສ ອາຫາຣໍ ອາຫາເຣຕິ ເນວ ທວາຍາຕິອາທີນໍ (ວິສຸທ຺ຘິ. ໑.໑໘). ອາວຣຓີເຍຫິ ຘມ຺ເມຫີຕິ ປຎ຺ຈຫິ ນີວຣເຓຫິ ຘມ຺ເມຫິ. ນີວຣຓານິ ຫິ ຈິຕ຺ຕໍ ອາວຣິຕ຺ວາ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ອາວຣຓີຍາ ຘມ຺ມາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ສີຫເສຍ຺ຍໍ ກປ຺ເປຕີຕິ ສີໂຫ ວິຍ ເສຍ຺ຍໍ ກປ຺ເປຕິ. ປາເທ ປາທໍ ອຈ຺ຈາຘາຍາຕິ ວາມປາທໍ ທກ຺ຂິຓປາເທ ອຕິອາຘາຍ. ສມໍ ຐປິເຕ ຫິ ປາເທ ຊາຓຸເກນ ຊາຓຸກໍ ໂຄປ຺ຜເກນ ຈ ໂຄປ຺ຜກໍ ຆຏີຍຕິ, ຕໂຕ ເວທນາ ອຸຏ຺ຐຫນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ຕສ຺ສ ໂທສສ຺ສ ປຣິວຊ຺ຊນຕ຺ຖໍ ໂຖກໍ ອຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ເອສ ປາທໍ ຐເປຕິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ປາເທ ປາທໍ ອຈ຺ຈາຘາຍາ’’ຕິ.

ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນຕິ ສຕິຍາ ເຈວ ສມ຺ປຊຎ຺ເຎນ ຈ ສມນ຺ນາຄໂຕ. ກຖໍ ປເນສ ນິທ຺ທາຍນ຺ໂຕ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ນາມ ໂຫຕີຕິ? ປຸຣິມປ຺ປວຕ຺ຕິວເສນ. ອຍໍ ຫິ ຈງ຺ກເມ ຈງ຺ກມນ຺ໂຕ ນິທ຺ທາຍ ໂອກ຺ກມນຠາວໍ ຎຕ຺ວາ ປວຕ຺ຕມານໍ ກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ຐເປຕ຺ວາ ມຎ຺ເຈ ວາ ຜລເກ ວາ ນິປນ຺ໂນ ນິທ຺ທໍ ອຸປຄນ຺ຕ຺ວາ ປຸນ ປພຸຊ຺ຌມາໂນ ກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ຐິຕຏ຺ຐາເນ ຄຓ຺ຫນ຺ໂຕເຍວ ປພຸຊ຺ຌຕິ. ຕສ຺ມາ ນິທ຺ທາຍນ຺ໂຕປິ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ນາມ ໂຫຕິ. ອຍໍ ຕາວ ມູລກມ຺ມຏ຺ຐາເນ ນໂຍວ. ປຣິຄ຺ຄຫກມ຺ມຏ຺ຐານວເສນາປິ ປເນສ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ນາມ ໂຫຕິ. ກຖໍ? ອຍໍ ຫິ ຈງ຺ກມນ຺ໂຕ ນິທ຺ທາຍ ໂອກ຺ກມນຠາວໍ ຎຕ຺ວາ ປາສາຓຜລເກ ວາ ມຎ຺ເຈ ວາ ທກ຺ຂິເຓນ ປສ຺ເສນ ນິປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ – ‘‘ອເຈຕໂນ ກາໂຍ ອເຈຕເນ ມຎ຺ເຈ ປຕິຏ຺ຐິໂຕ, ອເຈຕໂນ ມຎ຺ໂຈ ອເຈຕນາຍ ປຖວິຍາ, ອເຈຕນາ ປຖວີ ອເຈຕເນ ອຸທເກ, ອເຈຕນໍ ອຸທກໍ ອເຈຕເນ ວາເຕ, ອເຈຕໂນ ວາໂຕ ອເຈຕເນ ອາກາເສ ປຕິຏ຺ຐິໂຕ. ຕຕ຺ຖ ອາກາສມ຺ປິ ‘ອຫໍ ວາຕໍ ອຸກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຐິຕ’ນ຺ຕິ ນ ຊານາຕິ, ວາໂຕປິ ‘ອຫໍ ອາກາເສ ປຕິຏ຺ຐິໂຕ’ຕິ ນ ຊານາຕິ. ຕຖາ ວາໂຕ ນ ຊານາຕິ. ‘ອຫໍ ອຸທກໍ ອຸກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຐິໂຕ’ຕິ…ເປ… ມຎ຺ໂຈ ນ ຊານາຕິ, ‘ອຫໍ ກາຍໍ ອຸກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຐິໂຕ’ຕິ, ກາໂຍ ນ ຊານາຕິ ‘ອຫໍ ມຎ຺ເຈ ປຕິຏ຺ຐິໂຕ’ຕິ. ນ ຫິ ເຕສໍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ອາໂຠໂຄ ວາ ສມນ຺ນາຫາໂຣ ວາ ມນສິກາໂຣ ວາ ເຈຕນາ ວາ ປຕ຺ຖນາ ວາ ອຕ຺ຖີ’’ຕິ. ຕສ຺ສ ເອວໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂໂຕ ຕໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓຈິຕ຺ຕໍ ຠວງ຺ເຄ ໂອຕຣຕິ. ເອວໍ ນິທ຺ທາຍນ຺ໂຕປິ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ນາມ ໂຫຕີຕິ.

ອຸຏ຺ຐານສຎ຺ຎໍ ມນສິກຣິຕ຺ວາຕິ ‘‘ເອຕ຺ຕກໍ ຐານໍ ຄເຕ ຈນ຺ເທ ວາ ຕາຣກາຍ ວາ ອຸຏ຺ຐຫິສ຺ສາມີ’’ຕິ ອຸຏ຺ຐານກາລປຣິຈ຺ເຉທິກໍ ສຎ຺ຎໍ ມນສິກຣິຕ຺ວາ, ຈິຕ຺ເຕ ຐເປຕ຺ວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອວໍ ກຣິຕ຺ວາ ສຍິໂຕ ຫິ ຍຖາປຣິຈ຺ຉິນ຺ເນເຍວ ກາເລ ອຸຏ຺ຐຫຕິ.