໖. ເທວຕານຸສ຺ສຕິກຖາວຓ຺ຓນາ

໑໖໒. ອຣິຍມຄ຺ຄວເສນາຕິ ອຣິຍມຄ຺ຄສ຺ສ ອຘິຄມວເສນ. ສມຸທາຄເຕຫີຕິ ສມ຺ມເທວ ຕທຸປ຺ປຕ຺ຕິໂຕ ອຸທ຺ຘໍ ອາຄເຕຫິ. ຍາທິສາ ຫິ ອຣິຍານໍ ສນ຺ຕາເນ ໂລກິຍາປິ ສທ຺ຘາທໂຍ, ນ ຕາທິສາ ກທາຈິປິ ໂປຖຸຊ຺ຊນິກາ ສທ຺ຘາທໂຍ. ທິພ຺ພນ຺ຕີຕິ ເທວາ. ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫາຣາຊາໂນ ເອເຕສນ຺ຕິ ຈຕຸມຫາຣາຊາ, ເຕ ເອວ ຈາຕຸມຫາຣາຊິກາ. ເຕຕ຺ຕິໍສ ສຫປຸຎ຺ຎກາຣິໂນ ຕຕ຺ຖູປປນ຺ນາຕິ ຕໍສຫຈຣິຕໍ ຐານໍ ຕາວຕິໍສໍ, ຕນ຺ນິວາສິໂນປິ ເທວາ ຕໍສຫຈຣຓໂຕ ເອວ ຕາວຕິໍສາ. ທຸກ຺ຂໂຕ ຍາຕາ ອປຍາຕາຕິ ຍາມາ. ຕຸສາຍ ປີຕິຍາ ອິຕາ ອຸປຄຕາຕິ ຕຸສິຕາ. ໂຠຄານໍ ນິມ຺ມາເນ ຣຕິ ເອເຕສນ຺ຕິ ນິມ຺ມານຣຕິໂນ. ປຣນິມ຺ມິເຕສຸ ໂຠເຄສຸ ວສໍ ວຕ຺ເຕນ຺ຕີຕິ ປຣນິມ຺ມິຕວສວຕ຺ຕິໂນ. ພ຺ຣຫ຺ມານໍ ກາໂຍ ສມູໂຫ ພ຺ຣຫ຺ມກາໂຍ, ຕປ຺ປຣິຍາປນ຺ນຕາຍ ຕຕ຺ຖ ຠວາຕິ ພ຺ຣຫ຺ມກາຍິກາ. ຕຕຸຕ຺ຕຣີຕິ ຕໂຕ ພ຺ຣຫ຺ມກາຍິເກຫິ ອຸຕ຺ຕຣິ, ອຸປຣິ ປຣິຕ຺ຕາຠາທິເກ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ເທວຕາ ສກ຺ຂິຏ຺ຐາເນ ຐເປຕ຺ວາຕິ ‘‘ຍຖາຣູປາຍ ມຄ຺ເຄນາຄຕາຍ ສທ຺ຘາຍ ສມນ຺ນາຄຕາ, ສີເລນ ສຸເຕນ ຈາເຄນ ປຎ຺ຎາຍ ສມນ຺ນາຄຕາ ອິໂຕ ຈຸຕາ ຕຕ຺ຖ ອຸປປນ຺ນາ ຕາ ເທວຕາ, ມຍ຺ຫມ຺ປິ ຕຖາຣູປາ ສທ຺ຘາ ສີລໍ ສຸຕໍ ຈາໂຄ ປຎ຺ຎາ ຈ ສໍວິຊ຺ຊຕີ’’ຕິ ເທວຕາ ສກ຺ຂິຏ຺ຐາເນ ຐເປຕ຺ວາ ສກ຺ຂິໍ ໂອຕາເຣນ຺ເຕນ ວິຍ ອຕ຺ຕໂນ ສທ຺ຘາທິຄຸຓາ ອນຸສ຺ສຣິຕພ຺ພາ.

ຍທິ ເອວໍ ສຸຕ຺ເຕ (ອ. ນິ. ໖.໑໐) ອຸຠຍຄຸຓານຸສ຺ສຣຓໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕໍ ກຖນ຺ຕິ ອນຸໂຍຄໍ ມນສິ ກຕ຺ວາ ອາຫ ‘‘ສຸຕ຺ເຕ ປນາ’’ຕິອາທິ. ຕຕ຺ຖ ກິຎ຺ຈາປິ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ‘‘ອຕ຺ຕໂນ ຈ, ຕາສຎ຺ຈ ເທວຕານ’’ນ຺ຕິ ອຸຠຍໍ ສມຘຸຣໍ ວິຍ ສຸຕ຺ເຕ (ອ. ນິ. ໖.໑໐) ກິຎ຺ຈາປິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຖ ໂຂ ຕໍ ‘‘ເທວຕານໍ ສທ຺ຘຎ຺ຈ ສີລຎ຺ຈາ’’ຕິອາທິວຈນໍ. ສກ຺ຂິຏ຺ຐາເນ ຐເປຕພ຺ພນ຺ຕິ ‘‘ວຸຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ປຣໂຕ ປທໍ ອາເນຕ຺ວາ ສມ຺ພນ຺ຘິຕພ຺ພໍ. ກິມຕ຺ຖໍ ປນ ສກ຺ຂິຏ຺ຐາເນ ຐປນນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ເທວຕານໍ ອຕ຺ຕໂນ ສທ຺ຘາທີຫິ ສມານຄຸຓທີປນຕ຺ຖນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ. ກສ຺ມາ ປນ ສຸຕ຺ເຕ ຍຖາຣຸຕວເສນ ອຕ຺ຖໍ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ເອວໍ ອຕ຺ໂຖ ຄຍ຺ຫຕີຕິ ອາຫ ‘‘ອຏ຺ຐກຖາຍຎ຺ຫີ’’ຕິອາທິ.

໑໖໓. ຕສ຺ມາຕິ ຍສ຺ມາ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ເທວຕາ ສກ຺ຂິຏ຺ຐາເນ ຐເປຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ຄຸຓານຸສ຺ສຣຓໍ ທຬ຺ຫໍ ກຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕໍ, ສີລຈາຄານຸສ຺ສຕີສຸ ວິຍ ອິຘາປິ ອຕ຺ຕໂນ ຄຸຓານຸສ຺ສຣຓໍ ຌານຸປ຺ປຕ຺ຕິນິມິຕ຺ຕໍ ຍຸຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມາ. ປຸພ຺ພຠາເຄ ຠາວນາຣມ຺ເຠ. ອປຣຠາເຄຕິ ຍຖາ ຠາເວນ຺ຕສ຺ສ ອຸປຈາຣຊ຺ຌານໍ ອິຊ຺ຌຕິ, ຕຖາ ຠາວນາກາເລ. ຍທິ ອຕ຺ຕໂນ ເອວ ອິຘ ຄຸຓາ ອນຸສ຺ສຣິຕພ຺ພາ, ກຖມຍໍ ເທວຕານຸສ຺ສຕີຕິ ອາຫ ‘‘ເທວຕານໍ ຄຸຓສທິສສທ຺ຘາທິຄຸຓານຸສ຺ສຣຓວເສນາ’’ຕິ. ເຕນ ສທິສກປ຺ປນາຍ ອຍໍ ຠາວນາ ‘‘ເທວຕານຸສ຺ສຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕາ, ນ ເທວຕານໍ, ຕາສໍ ຄຸຓານໍ ວາ ອນຸສ຺ສຣເຓນາຕິ ທສ຺ເສຕິ. ປຸພ຺ພຠາເຄ ວາ ປວຕ຺ຕໍ ເທວຕາຄຸຓານຸສ຺ສຣຓໍ ອຸປາທາຍ ‘‘ເທວຕານຸສ຺ສຕີ’’ຕິ ອິມິສ຺ສາ ສມຎ຺ຎາ ເວທິຕພ຺ພາ. ຕຖາ ຫິ ວກ຺ຂຕິ ‘‘ປຸພ຺ພຠາເຄ ເທວຕາ ອາຣພ຺ຠ ປວຕ຺ຕຈິຕ຺ຕວເສນາ’’ຕິ. ເສສໍ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍເມວ.

ປກິຓ຺ຓກກຖາວຓ຺ຓນາ

໑໖໔. ເອຕາສນ຺ຕິ ເອຕາສໍ ພຸທ຺ຘານຸສ຺ສຕິອາທີນໍ ຉນ຺ນໍ ອນຸສ຺ສຕີນໍ. ວິຕ຺ຖາຣເທສນາຍນ຺ຕິ ວິຕ຺ຖາຣວເສນ ປວຕ຺ຕເທສນາຍໍ, ມຫານາມສຸຕ຺ຕໍ (ອ. ນິ. ໖.໑໐; ໑໑.໑໑) ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ຠຄວາຕິອາທີນໍ ອຕ຺ຖນ຺ຕິ ຠຄວາຕິອາທີນໍ ປທານໍ ອຕ຺ຖໍ. ອຕ຺ຖເວທນ຺ຕິ ວາ ເຫຕຸຜລໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ຕຸຏ຺ຐິມາຫ. ຘມ຺ມເວທນ຺ຕິ ເຫຕຸໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ຕຸຏ຺ຐິໍ. ‘‘ອາຣກຕ຺ຕາ ອຣຫ’’ນ຺ຕິ ອນຸສ຺ສຣນ຺ຕສ຺ສ ຫິ ຍໍ ຕໍ ຠຄວໂຕ ກິເລເສຫິ ອາຣກຕ຺ຕໍ, ໂສ ເຫຕຸ. ຎາປໂກ ເຈຕ຺ຖ ເຫຕຸ ອຘິປ຺ເປໂຕ, ນ ກາຣໂກ, ສມ຺ປາປໂກ ວາ. ໂຍເນນ ຎາຍມາໂນ ອຣຫຕ຺ຕຕ຺ໂຖ, ຕໍ ຜລໍ. ອິມິນາ ນເຍນ ເສສປເທສຸປິ ເຫຕຸຜລວິຠາໂຄ ເວທິຕພ຺ໂພ. ຘມ຺ມານຸສ຺ສຕິອາທີສຸປິ ‘‘ອາທິມຊ຺ຌປຣິໂຍສານກລ຺ຍາຓຕ຺ຕາ’’ຕິອາທິນາ, ‘‘ຍສ຺ມາ ປນ ສາ ສມ຺ມາປຏິປທາ’’ຕິອາທິນາ ຈ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ເຫຕຸອປເທໂສ ກໂຕເຍວາຕິ. ຘມ຺ມູປສໍຫິຕນ຺ຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕເຫຕຸເຫຕຸຜລສງ຺ຂາຕຄຸຓູປສໍຫິຕໍ. ຄຸເຓຕິ ອຕ຺ຕໂນ ຄຸເຓ.

໑໖໕. ອຣິຍສາວການຎ຺ເຎວ ອິຊ຺ຌນ຺ຕີຕິ ອຣິຍສາວການໍ ອິຊ຺ຌນ຺ຕິເຍວາຕິ ອຸຕ຺ຕຣປທາວຘາຣຓໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ, ອວຘາຣຓຎ຺ຈ ເຕສໍ ສຸຂສິທ຺ຘິທສ຺ສນຕ຺ຖໍ. ເຕນາຫ ‘‘ເຕສໍ ຫີ’’ຕິອາທິ. ນ ປຸຖຸຊ຺ຊນານໍ ສພ຺ເພນ ສພ຺ພໍ ອິຊ຺ຌນ຺ຕີຕິ. ຕຖາ ຫິ ວກ຺ຂຕິ ‘‘ເອວໍ ສນ຺ເຕປີ’’ຕິອາທິ. ຍທິ ເອວໍ, ກສ຺ມາ ມຫານາມສຸຕ຺ຕາທີສຸ (ອ. ນິ. ໖.໑໐; ໑໑.໑໑) ພຫູສຸ ສຸຕ຺ເຕສຸ ອຣິຍສາວກຄ຺ຄຫຓໍ ກຕນ຺ຕິ? ເຕສໍ ພຫຸລວິຫາຣຕາຍາຕິ ອາຈຣິຍາ.

ນິກ຺ຂນ຺ຕນ຺ຕິ ນິຄ຺ຄຕໍ ນິສ຺ສຏໍ. ມຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ວິສ຺ສຏ຺ຐໍ. ວຸຏ຺ຐິຕນ຺ຕິ ອເປຕໍ. ສພ຺ພເມຕໍ ວິກ຺ຂມ຺ຠນເມວ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ເຄຘມ຺ຫາຕິ ປລິໂພຘໂຕ. ອິທມ຺ປີຕິ ພຸທ຺ຘານຸສ຺ສຕິວເສນ ລທ຺ຘໍ ອຸປຈາຣຊ຺ຌານມາຫ. ອາຣມ຺ມຓໍ ກຣິຕ຺ວາຕິ ປຈ຺ຈຍໍ ກຕ຺ວາ, ປາທກໍ ກຕ຺ວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ວິສຸຊ຺ຌນ຺ຕີຕິ ປຣມຕ຺ຖວິສຸທ຺ຘິໍ ປາປຸຓນ຺ຕິ.

ສມ຺ພາເຘຕິ ຕຓ຺ຫາສໍກິເລສາທິນາ ສມ຺ປີເຬ ສໍກເຏ ຆຣາວາເສ. ໂອກາສາຘິຄໂມ ໂລກຸຕ຺ຕຣຘມ຺ມສ຺ສ ອຘິຄມາຍ ອຘິຄນ຺ຕພ຺ພໂອກາໂສ. ອນຸສ຺ສຕິໂຍ ເອວ ອນຸສ຺ສຕິຏ຺ຐານານິ. ວິສຸທ຺ຘິຘມ຺ມາຕິ ວິສຸຊ຺ຌນສຠາວາ, ວິສຸຊ຺ຌິຕຸໍ ວາ ຠພ຺ພາ. ປຣມຕ຺ຖວິສຸທ຺ຘິຘມ຺ມຕາຍາຕິ ປຣມຕ຺ຖວິສຸທ຺ຘິຍາ ນິພ຺ພານສ຺ສ ຠພ຺ພຠາເວນ. ອຸປກ຺ກເມນາຕິ ປໂຍເຄນ. ປຣິໂຍທປນາຕິ ວິໂສຘນາ.

໑໖໖. ເອວໍ ສນ຺ເຕປີຕິ ເອວໍ ມຫານາມສຸຕ຺ຕາທີສຸ ອເນເກສຸ ສຸຕ຺ເຕສຸ ອຣິຍສາວກສ຺ເສວ ວເສນ ຉສຸ ອນຸສ຺ສຕີສຸ ເທສິຕາສຸປິ. ຍສ຺ສານຸຠາເວນາຕິ ຍສ຺ສ ຈິຕ຺ຕປ຺ປສາທສ຺ສ ພເລນ. ປີຕິໍ ປຏິລຠິຕ຺ວາຕິ ອນຸສ຺ສວວເສນ ພຸທ຺ຘາຣມ຺ມຓໍ ປີຕິໍ ອຸປ຺ປາເທຕ຺ວາ.

ຉອນຸສ຺ສຕິນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ອິຕິ ສຕ຺ຕມປຣິຈ຺ເຉທວຓ຺ຓນາ.