໘. ອາຣຎ຺ຎິກງ຺ຄກຖາວຓ຺ຓນາ

໓໑. ຄາມນ຺ຕເສນາສນໍ ປຫາຍ ອຣຎ຺ເຎ ອຣຸຓໍ ອຸຏ຺ຐາເປຕພ຺ພນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ຄາມນ຺ຕໍ, ອຣຎ຺ຎຎ຺ຈ ສຣູປໂຕ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ຕຕ຺ຖ ສທ຺ຘິໍ ອຸປຈາເຣນາ’’ຕິອາທິ ອາຣທ຺ຘໍ. ຕຕ຺ຖ ຄາມປຣິຍາປນ຺ນຕ຺ຕາ ຄາມນ຺ຕເສນາສນສ຺ສ ‘‘ຄາໂມເຍວ ຄາມນ຺ຕເສນາສນ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ໂຍ ໂກຈິ ສຕ຺ໂຖປິ ຄາໂມ ນາມາຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ອິນ຺ທຂີລາຕິ ອຸມ຺ມາຣາ. ຕສ຺ສາຕິ ເລຑ຺ຑຸປາຕສ຺ສ. ວິນຍປຣິຍາເຍນ ອຣຎ຺ຎລກ຺ຂຓໍ ອທິນ຺ນາທານປາຣາຊິເກ (ປາຣາ. ໙໒) ອາຄຕໍ. ຕຕ຺ຖ ຫິ ‘‘ຄາມາ ວາ ອຣຎ຺ຎາ ວາ’’ຕິ ອນວເສສໂຕ ອວຫາຣຏ຺ຐານປຣິຄ຺ຄເຫ ຕທຸຠຍໍ ອສງ຺ກຣໂຕ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ຐເປຕ຺ວາ ຄາມຎ຺ຈາ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຄາມູປຈາໂຣ ຫິ ໂລເກ ຄາມສງ຺ຂເມວ ຄຈ຺ຉຕີຕິ. ນິປ຺ປຣິຍາຍໂຕ ປນ ຄາມວິນິມຸຕ຺ຕໍ ຐານໍ ອຣຎ຺ຎເມວ ໂຫຕີຕິ ອຠິຘມ຺ເມ (ວິຠ. ໕໒໙) ຄາມາ ‘‘ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ພຫິ ອິນ຺ທຂີລາ, ສພ຺ພເມຕໍ ອຣຎ຺ຎ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສຸຕ຺ຕນ຺ຕິກປຣິຍາເຍນ ອາຣຎ຺ຎກສິກ຺ຂາປເທ (ປາຣາ. ໖໕໔) ‘‘ປຎ຺ຈຘນຸສຕິກໍ ປຈ຺ຉິມ’’ນ຺ຕິ ອາຄຕໍ ອາຣຎ຺ຎິກໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ສນ຺ຘາຍ. ນ ຫິ ໂສ ວິນຍປຣິຍາຍິເກ ‘‘ອຣຎ຺ເຎ ວສນໂຕ ອາຣຎ຺ຎິໂກ ປນ຺ຕເສນາສໂນ’’ຕິ ສຸຕ຺ເຕ ວຸຕ຺ໂຕ. ອຍຎ຺ຈ ສຸຕ຺ຕສໍວຓ຺ຓນາຕິ ອິຘ ສພ຺ພຕ຺ຖ ສຸຕ຺ຕນ຺ຕກຖາວ ປມາຓໍ. ຕສ຺ມາ ຕຕ຺ຖ ອາຄຕເມວ ລກ຺ຂຓໍ ຄເຫຕພ຺ພນ຺ຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ຕໍ ອາໂຣປິເຕນ ອາຈຣິຍຘນຸນາ’’ຕິອາທິນາ ມິນນວິຘິໍ ອາຫ. ເຕເນວ ຫິ ມຊ຺ຌິມຏ຺ຐກຖານໂຍວ (ມ. ນິ. ອຏ຺ຐ. ໑.໒໙໖) ອິທເມຕ຺ຖ ປມາຓນ຺ຕິ ຈ ວຸຕ຺ໂຕ.

ຕໂຕ ຕໂຕ ມຄ຺ຄນ຺ຕິ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ຂຸທ຺ທກມຄ຺ຄໍ ປິທຫຕິ. ຘຸຕງ຺ຄສຸທ຺ຘິເກນ ຘຸຕງ຺ຄໂສຘນປສຸເຕນ. ຍຖາປຣິຈ຺ຉິນ຺ເນ ກາເລຕິ ອຸກ຺ກຏ຺ຐສ຺ສ ຕໂຍປິ ອຸຕູ, ມຊ຺ຌິມສ຺ສ ທ຺ເວ, ມຸທຸກສ຺ສ ເອໂກ ອຸຕຸ. ຕຕ຺ຖປິ ຘຸຕງ຺ຄໍ ນ ຠິຊ຺ຊຕິ ສອຸສ຺ສາຫຕ຺ຕາ. ນິປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ຄມິສ຺ສາມາຕິ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ສິຖິລຠາເວນ ຘຸຕງ຺ຄໍ ຠິຊ຺ຊຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຣຎ຺ຎສຎ຺ຎໍ ມນສິ ກໂຣນ຺ໂຕຕິ ‘‘ອຫໍ ວິເວກວາສໍ ວສິສ຺ສາມິ, ຍຖາລທ຺ໂຘວ ກາຍວິເວໂກ ສາຕ຺ຖໂກ ກາຕພ຺ໂພ’’ຕິ ມນສິກາຣສພ຺ຠາວໂຕ ‘‘ຠພ຺ໂພ…ເປ… ຣກ຺ຂິຕຸ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອສ຺ສ ອາຣຎ຺ຎິກສ຺ສ ຈິຕ຺ຕໍ ນ ວິກ຺ຂິປນ຺ຕິ ອາປາຖມນຸປຄມນໂຕ. ວິຄຕສນ຺ຕາໂສ ໂຫຕິ ວິເວກປຣິຈຍໂຕ. ຊີວິຕນິກນ຺ຕິໍ ຊຫຕິ ພຫຸປຣິສ຺ສເຍ ອຣຎ຺ເຎ ນິວາເສເນວ ມຣຓຠຍສ຺ສ ທູຣີກຣຓໂຕ. ປວິເວກສຸຂຣສໍ ອສ຺ສາເທຕິ ອນຸຠວຕິ ຊນສໍສຄ຺ຄາຠາວໂຕ. ອາຣາຘຍນ຺ໂຕຕິ ອນຸນຍນ຺ໂຕ. ຍຖານຸສິຏ຺ຐໍ ປຏິປຕ຺ຕິຍາ ວິເວກສ຺ສ ອຘິຏ຺ຐານຠາວໂຕ ອາຣຎ຺ຎິກງ຺ຄໂຍຄິໂນ ວາຫນສທິສນ຺ຕິ ກຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ອວເສສຘຸຕາຍຸໂຘ’’ຕິ, ອວສິຏ຺ຐຘຸຕຘມ຺ມາຍຸໂຘຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອິຕິ ອາຣຎ຺ຎິກງ຺ຄກຖາວຓ຺ຓນາ.