໗. ໂລກາຍຕິກສຸຕ຺ຕໍ

໓໘. ອຖ ໂຂ ທ຺ເວ ໂລກາຍຕິກາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິໍສຸ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຠຄວຕາ ສທ຺ຘິໍ ສມ຺ໂມທິໍສຸ. ສມ຺ໂມທນີຍໍ ກຖໍ ສາຣຓີຍໍ ວີຕິສາເຣຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິໍສຸ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ນາ ໂຂ ເຕ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈຸໍ –

‘‘ປູຣໂຓ, ໂຠ ໂຄຕມ, ກສ຺ສໂປ ສພ຺ພຎ຺ຎູ ສພ຺ພທສ຺ສາວີ ອປຣິເສສໍ ຎາຓທສ຺ສນໍ ປຏິຊານາຕິ – ‘ຈຣໂຕ ຈ ເມ ຕິຏ຺ຐໂຕ ຈ ສຸຕ຺ຕສ຺ສ ຈ ຊາຄຣສ຺ສ ຈ ສຕຕໍ ສມິຕໍ ຎາຓທສ຺ສນໍ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐິຕ’ນ຺ຕິ. ໂສ ເອວມາຫ – ‘ອຫໍ ອນນ຺ເຕນ ຎາເຓນ ອນນ຺ຕໍ ໂລກໍ ຊານໍ ປສ຺ສໍ ວິຫຣາມີ’ຕິ. ອຍມ຺ປິ [ອຍມ຺ປິ ຫິ (ສ຺ຍາ. ກ.)], ໂຠ ໂຄຕມ, ນິຄຓ຺ໂຐ ນາຏປຸຕ຺ໂຕ ສພ຺ພຎ຺ຎູ ສພ຺ພທສ຺ສາວີ ອປຣິເສສໍ ຎາຓທສ຺ສນໍ ປຏິຊານາຕິ – ‘ຈຣໂຕ ຈ ເມ ຕິຏ຺ຐໂຕ ຈ ສຸຕ຺ຕສ຺ສ ຈ ຊາຄຣສ຺ສ ຈ ສຕຕໍ ສມິຕໍ ຎາຓທສ຺ສນໍ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐິຕ’ນ຺ຕິ. ໂສ [ໂສປິ (?)] ເອວມາຫ – ‘ອຫໍ ອນນ຺ເຕນ ຎາເຓນ ອນນ຺ຕໍ ໂລກໍ ຊານໍ ປສ຺ສໍ ວິຫຣາມີ’ຕິ. ອິເມສໍ, ໂຠ ໂຄຕມ, ອຸຠິນ຺ນໍ ຎາຓວາທານໍ ອຸຠິນ຺ນໍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ວິປຈ຺ຈນີກວາທານໍ ໂກ ສຈ຺ຈໍ ອາຫ ໂກ ມຸສາ’’ຕິ?

‘‘ອລໍ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ! ຕິຏ຺ຐເຕຕໍ – ‘ອິເມສໍ ອຸຠິນ຺ນໍ ຎາຓວາທານໍ ອຸຠິນ຺ນໍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ວິປຈ຺ຈນີກວາທານໍ ໂກ ສຈ຺ຈໍ ອາຫ ໂກ ມຸສາ’ຕິ. ຘມ຺ມໍ ໂວ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ເທເສສ຺ສາມິ, ຕໍ ສຸຓາຖ, ສາຘຸກໍ ມນສິ ກໂຣຖ; ຠາສິສ຺ສາມີ’’ຕິ. ‘‘ເອວໍ, ໂຠ’’ຕິ ໂຂ ເຕ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ຠຄວໂຕ ປຈ຺ຈສ຺ໂສສຸໍ. ຠຄວາ ເອຕທໂວຈ –

‘‘ເສຍ຺ຍຖາປິ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ປຸຣິສາ ຈຕຸທ຺ທິສາ ຐິຕາ ປຣເມນ ຊເວນ ຈ ສມນ຺ນາຄຕາ ປຣເມນ ຈ ປທວີຕິຫາເຣນ. ເຕ ເອວຣູເປນ ຊເວນ ສມນ຺ນາຄຕາ ອສ຺ສຸ, ເສຍ຺ຍຖາປິ ນາມ ທຬ຺ຫຘມ຺ມາ [ທຬ຺ຫຘມ຺ໂມ (ສພ຺ພຕ຺ຖ) ອ. ນິ. ໔.໔໕; ມ. ນິ. ໑.໑໑໖ ຈ, ຕໍສໍວຓ຺ຓນາຏີກາໂຍ ຈ ໂມຄ຺ຄລ຺ລານພ຺ຍາກຣຓຎ຺ຈ ໂອໂລເກຕພ຺ພາ] ຘນຸຄ຺ຄໂຫ ສິກ຺ຂິໂຕ ກຕຫຕ຺ໂຖ ກຕູປາສໂນ ລຫຸເກນ ອສເນນ ອປ຺ປກສິເຣນ ຕິຣິຍໍ ຕາລຈ຺ຉາຍໍ [ຕາລຈ຺ຉາຕິໍ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.), ຕາລຈ຺ຉາທິໍ (ກ.) ອ. ນິ. ໔.໔໕; ມ. ນິ. ໑.໑໖໑ ປສ຺ສິຕພ຺ພໍ] ອຕິປາເຕຍ຺ຍ; ເອວຣູເປນ ຈ ປທວີຕິຫາເຣນ, ເສຍ຺ຍຖາປິ ນາມ ປຸຣຕ຺ຖິມາ ສມຸທ຺ທາ ປຈ຺ຉິໂມ ສມຸທ຺ໂທ ອຖ ປຸຣຕ຺ຖິມາຍ ທິສາຍ ຐິໂຕ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘ອຫໍ ຄມເນນ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕໍ ປາປຸຓິສ຺ສາມີ’ຕິ. ໂສ ອຎ຺ຎຕ຺ເຣວ ອສິຕປີຕຂາຍິຕສາຍິຕາ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ອຸຈ຺ຈາຣປສ຺ສາວກມ຺ມາ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ນິທ຺ທາກິລມຖປຏິວິໂນທນາ ວສ຺ສສຕາຍຸໂກ ວສ຺ສສຕຊີວີ ວສ຺ສສຕໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ອປ຺ປຕ຺ວາວ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕໍ ອນ຺ຕຣາ ກາລໍ ກເຣຍ຺ຍ. ອຖ ປຈ຺ຉິມາຍ ທິສາຍ…ເປ… ອຖ ອຸຕ຺ຕຣາຍ ທິສາຍ… ອຖ ທກ຺ຂິຓາຍ ທິສາຍ ຐິໂຕ ປຸຣິໂສ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍ – ‘ອຫໍ ຄມເນນ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕໍ ປາປຸຓິສ຺ສາມີ’ຕິ. ໂສ ອຎ຺ຎຕ຺ເຣວ ອສິຕປີຕຂາຍິຕສາຍິຕາ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ອຸຈ຺ຈາຣປສ຺ສາວກມ຺ມາ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ນິທ຺ທາກິລມຖປຏິວິໂນທນາ ວສ຺ສສຕາຍຸໂກ ວສ຺ສສຕຊີວີ ວສ຺ສສຕໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ອປ຺ປຕ຺ວາວ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕໍ ອນ຺ຕຣາ ກາລໍ ກເຣຍ຺ຍ. ຕໍ ກິສ຺ສ ເຫຕຸ? ນາຫໍ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ເອວຣູປາຍ ສນ຺ຘາວນິກາຍ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕໍ ຎາເຕຍ຺ຍໍ ທຏ຺ເຐຍ຺ຍໍ ປຕ຺ເຕຍ຺ຍນ຺ຕິ ວທາມິ. ນ ຈາຫໍ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ອປ຺ປຕ຺ວາວ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕໍ ທຸກ຺ຂສ຺ສ ອນ຺ຕກິຣິຍໍ ວທາມິ.

‘‘ປຎ຺ຈິເມ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ກາມຄຸຓາ ອຣິຍສ຺ສ ວິນເຍ ໂລໂກຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ກຕເມ ປຎ຺ຈ? ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍາ ຣູປາ ອິຏ຺ຐາ ກນ຺ຕາ ມນາປາ ປິຍຣູປາ ກາມູປສໍຫິຕາ ຣຊນີຍາ; ໂສຕວິຎ຺ເຎຍ຺ຍາ ສທ຺ທາ…ເປ… ຆານວິຎ຺ເຎຍ຺ຍາ ຄນ຺ຘາ… ຊິວ຺ຫາວິຎ຺ເຎຍ຺ຍາ ຣສາ… ກາຍວິຎ຺ເຎຍ຺ຍາ ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາ ອິຏ຺ຐາ ກນ຺ຕາ ມນາປາ ປິຍຣູປາ ກາມູປສໍຫິຕາ ຣຊນີຍາ; ອິເມ ໂຂ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ປຎ຺ຈ ກາມຄຸຓາ ອຣິຍສ຺ສ ວິນເຍ ໂລໂກຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ.

‘‘ອິຘ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ຠິກ຺ຂຸ ວິວິຈ຺ເຈວ ກາເມຫິ ວິວິຈ຺ຈ ອກຸສເລຫິ ຘມ຺ເມຫິ ສວິຕກ຺ກໍ ສວິຈາຣໍ ວິເວກຊໍ ປີຕິສຸຂໍ ປຐມໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ‘ຠິກ຺ຂຸ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕມາຄມ຺ມ, ໂລກສ຺ສ ອນ຺ເຕ ວິຫຣຕິ’. ຕມຎ຺ເຎ ເອວມາຫໍສຸ – ‘ອຍມ຺ປິ ໂລກປຣິຍາປນ຺ໂນ, ອຍມ຺ປິ ອນິສ຺ສໂຏ ໂລກມ຺ຫາ’ຕິ. ອຫມ຺ປິ ຫິ [ອຫມ຺ປິ (ສີ. ປີ.)], ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ເອວໍ ວທາມິ – ‘ອຍມ຺ປິ ໂລກປຣິຍາປນ຺ໂນ, ອຍມ຺ປິ ອນິສ຺ສໂຏ ໂລກມ຺ຫາ’’’ຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ຠິກ຺ຂຸ ວິຕກ຺ກວິຈາຣານໍ ວູປສມາ…ເປ… ທຸຕິຍໍ ຌານໍ… ຕຕິຍໍ ຌານໍ… ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ‘ຠິກ຺ຂຸ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕມາຄມ຺ມ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ເຕ ວິຫຣຕິ’. ຕມຎ຺ເຎ ເອວມາຫໍສຸ – ‘ອຍມ຺ປິ ໂລກປຣິຍາປນ຺ໂນ, ອຍມ຺ປິ ອນິສ຺ສໂຏ ໂລກມ຺ຫາ’ຕິ. ອຫມ຺ປິ ຫິ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ເອວໍ ວທາມິ – ‘ອຍມ຺ປິ ໂລກປຣິຍາປນ຺ໂນ, ອຍມ຺ປິ ອນິສ຺ສໂຏ ໂລກມ຺ຫາ’’’ຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ຠິກ຺ຂຸ ສພ຺ພໂສ ຣູປສຎ຺ຎານໍ ສມຕິກ຺ກມາ ປຏິຆສຎ຺ຎານໍ ອຕ຺ຖງ຺ຄມາ ນານຕ຺ຕສຎ຺ຎານໍ ອມນສິກາຣາ ‘ອນນ຺ໂຕ ອາກາໂສ’ຕິ ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ‘ຠິກ຺ຂຸ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕມາຄມ຺ມ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ເຕ ວິຫຣຕິ’. ຕມຎ຺ເຎ ເອວມາຫໍສຸ – ‘ອຍມ຺ປິ ໂລກປຣິຍາປນ຺ໂນ, ອຍມ຺ປິ ອນິສ຺ສໂຏ ໂລກມ຺ຫາ’ຕິ. ອຫມ຺ປິ ຫິ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ເອວໍ ວທາມິ – ‘ອຍມ຺ປິ ໂລກປຣິຍາປນ຺ໂນ, ອຍມ຺ປິ ອນິສ຺ສໂຏ ໂລກມ຺ຫາ’’’ຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ຠິກ຺ຂຸ ສພ຺ພໂສ ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນໍ ສມຕິກ຺ກມ຺ມ ‘ອນນ຺ຕໍ ວິຎ຺ຎາຓ’ນ຺ຕິ ວິຎ຺ຎາຓຎ຺ຈາຍຕນໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ…ເປ… ສພ຺ພໂສ ວິຎ຺ຎາຓຎ຺ຈາຍຕນໍ ສມຕິກ຺ກມ຺ມ ‘ນຕ຺ຖິ ກິຎ຺ຈີ’ຕິ ອາກິຎ຺ຈຎ຺ຎາຍຕນໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ…ເປ… ສພ຺ພໂສ ອາກິຎ຺ຈຎ຺ຎາຍຕນໍ ສມຕິກ຺ກມ຺ມ ເນວສຎ຺ຎານາສຎ຺ຎາຍຕນໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ‘ຠິກ຺ຂຸ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕມາຄມ຺ມ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ເຕ ວິຫຣຕິ’. ຕມຎ຺ເຎ ເອວມາຫໍສຸ – ‘ອຍມ຺ປິ ໂລກປຣິຍາປນ຺ໂນ, ອຍມ຺ປິ ອນິສ຺ສໂຏ ໂລກມ຺ຫາ’ຕິ. ອຫມ຺ປິ ຫິ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ເອວໍ ວທາມິ – ‘ອຍມ຺ປິ ໂລກປຣິຍາປນ຺ໂນ, ອຍມ຺ປິ ອນິສ຺ສໂຏ ໂລກມ຺ຫາ’’’ຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ຠິກ຺ຂຸ ສພ຺ພໂສ ເນວສຎ຺ຎານາສຎ຺ຎາຍຕນໍ ສມຕິກ຺ກມ຺ມ ສຎ຺ຎາເວທຍິຕນິໂຣຘໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ, ປຎ຺ຎາຍ ຈສ຺ສ ທິສ຺ວາ ອາສວາ ປຣິກ຺ຂີຓາ ໂຫນ຺ຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ, ‘ຠິກ຺ຂຸ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ຕມາຄມ຺ມ ໂລກສ຺ສ ອນ຺ເຕ ວິຫຣຕິ ຕິຓ຺ໂຓ ໂລເກ ວິສຕ຺ຕິກ’’’ນ຺ຕິ. ສຕ຺ຕມໍ.