໖. ມຫາສຸປິນສຸຕ຺ຕໍ

໑໙໖. ‘‘ຕຖາຄຕສ຺ສ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ປຎ຺ຈ ມຫາສຸປິນາ ປາຕຸຣເຫສຸໍ. ກຕເມ ປຎ຺ຈ? ຕຖາຄຕສ຺ສ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ອຍໍ ມຫາປຖວີ ມຫາສຍນໍ ອໂຫສິ, ຫິມວາ ປພ຺ພຕຣາຊາ ພິພ຺ໂພຫນໍ [ພິພ຺ໂພຫນໍ (ສີ. ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ.), ພິມ຺ພ + ໂອຫນໍ = ອິຕິ ປທວິຠາໂຄ] ອໂຫສິ, ປຸຣຕ຺ຖິເມ ສມຸທ຺ເທ ວາໂມ ຫຕ຺ໂຖ ໂອຫິໂຕ ອໂຫສິ, ປຈ຺ຉິເມ ສມຸທ຺ເທ ທກ຺ຂິໂຓ ຫຕ຺ໂຖ ໂອຫິໂຕ ອໂຫສິ, ທກ຺ຂິເຓ ສມຸທ຺ເທ ອຸໂຠ ປາທາ ໂອຫິຕາ ອເຫສຸໍ. ຕຖາຄຕສ຺ສ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ອຍໍ ປຐໂມ ມຫາສຸປິໂນ ປາຕຸຣໂຫສິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ຕິຣິຍາ ນາມ ຕິຓຊາຕິ ນາຠິຍາ ອຸຄ຺ຄນ຺ຕ຺ວາ ນຠໍ ອາຫຈ຺ຈ ຐິຕາ ອໂຫສິ. ຕຖາຄຕສ຺ສ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ອຍໍ ທຸຕິໂຍ ມຫາສຸປິໂນ ປາຕຸຣໂຫສິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ເສຕາ ກິມີ ກຓ຺ຫສີສາ ປາເທຫິ ອຸສ຺ສກ຺ກິຕ຺ວາ ( ) [(ອຄ຺ຄນຂໂຕ) ກຕ຺ຖຈິ ທິສ຺ສຕິ] ຍາວ ຊາຓຸມຓ຺ຑລາ ປຏິຈ຺ຉາເທສຸໍ. ຕຖາຄຕສ຺ສ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ອຍໍ ຕຕິໂຍ ມຫາສຸປິໂນ ປາຕຸຣໂຫສິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ຈຕ຺ຕາໂຣ ສກຸຓາ ນານາວຓ຺ຓາ ຈຕູຫິ ທິສາຫິ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ປາທມູເລ ນິປຕິຕ຺ວາ ສພ຺ພເສຕາ ສມ຺ປຊ຺ຊິໍສຸ. ຕຖາຄຕສ຺ສ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ໂຖ ມຫາສຸປິໂນ ປາຕຸຣໂຫສິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ອຣຫໍ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ໂພຘິສຕ຺ໂຕວ ສມາໂນ ມຫໂຕ ມີຬ຺ຫປພ຺ພຕສ຺ສ ອຸປຣູປຣິ ຈງ຺ກມຕິ ອລິປ຺ປມາໂນ ມີຬ຺ເຫນ. ຕຖາຄຕສ຺ສ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ອຍໍ ປຎ຺ຈໂມ ມຫາສຸປິໂນ ປາຕຸຣໂຫສິ.

‘‘ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ອຍໍ ມຫາປຖວີ ມຫາສຍນໍ ອໂຫສິ, ຫິມວາ ປພ຺ພຕຣາຊາ ພິພ຺ໂພຫນໍ ອໂຫສິ, ປຸຣຕ຺ຖິເມ ສມຸທ຺ເທ ວາໂມ ຫຕ຺ໂຖ ໂອຫິໂຕ ອໂຫສິ, ປຈ຺ຉິເມ ສມຸທ຺ເທ ທກ຺ຂິໂຓ ຫຕ຺ໂຖ ໂອຫິໂຕ ອໂຫສິ, ທກ຺ຂິເຓ ສມຸທ຺ເທ ອຸໂຠ ປາທາ ໂອຫິຕາ ອເຫສຸໍ; ຕຖາຄເຕນ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣຫຕາ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ເຘນ ອນຸຕ຺ຕຣາ ສມ຺ມາສມ຺ໂພຘິ ອຠິສມ຺ພຸທ຺ຘາ. ຕສ຺ສາ ອຠິສມ຺ໂພຘາຍ ອຍໍ ປຐໂມ ມຫາສຸປິໂນ ປາຕຸຣໂຫສິ.

‘‘ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ຕິຣິຍາ ນາມ ຕິຓຊາຕິ ນາຠິຍາ ອຸຄ຺ຄນ຺ຕ຺ວາ ນຠໍ ອາຫຈ຺ຈ ຐິຕາ ອໂຫສິ; ຕຖາຄເຕນ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣຫຕາ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ເຘນ ອຣິໂຍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິໂກ ມຄ຺ໂຄ ອຠິສມ຺ພຸຊ຺ຌິຕ຺ວາ ຍາວ ເທວມນຸສ຺ເສຫິ ສຸປ຺ປກາສິໂຕ. ຕສ຺ສ ອຠິສມ຺ໂພຘາຍ ອຍໍ ທຸຕິໂຍ ມຫາສຸປິໂນ ປາຕຸຣໂຫສິ.

‘‘ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ເສຕາ ກິມີ ກຓ຺ຫສີສາ ປາເທຫິ ອຸສ຺ສກ຺ກິຕ຺ວາ ຍາວ ຊາຓຸມຓ຺ຑລາ ປຏິຈ຺ຉາເທສຸໍ; ພຫູ, ຠິກ຺ຂເວ, ຄິຫີ ໂອທາຕວສນາ ຕຖາຄຕໍ ປາຓຸເປຕາ [ປາຓຸເປຕໍ (ສີ. ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ.)] ສຣຓໍ ຄຕາ. ຕສ຺ສ ອຠິສມ຺ໂພຘາຍ ອຍໍ ຕຕິໂຍ ມຫາສຸປິໂນ ປາຕຸຣໂຫສິ.

‘‘ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ຈຕ຺ຕາໂຣ ສກຸຓາ ນານາວຓ຺ຓາ ຈຕູຫິ ທິສາຫິ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ປາທມູເລ ນິປຕິຕ຺ວາ ສພ຺ພເສຕາ ສມ຺ປຊ຺ຊິໍສຸ; ຈຕ຺ຕາໂຣເມ, ຠິກ຺ຂເວ, ວຓ຺ຓາ ຂຕ຺ຕິຍາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ເວສ຺ສາ ສຸທ຺ທາ ເຕ ຕຖາຄຕປ຺ປເວທິເຕ ຘມ຺ມວິນເຍ ອຄາຣສ຺ມາ ອນຄາຣິຍໍ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ວິມຸຕ຺ຕິໍ ສຈ຺ຉິກໂຣນ຺ຕິ. ຕສ຺ສ ອຠິສມ຺ໂພຘາຍ ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ໂຖ ມຫາສຸປິໂນ ປາຕຸຣໂຫສິ.

‘‘ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ອຣຫໍ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ໂພຘິສຕ຺ໂຕວ ສມາໂນ ມຫໂຕ ມີຬ຺ຫປພ຺ພຕສ຺ສ ອຸປຣູປຣິ ຈງ຺ກມຕິ ອລິປ຺ປມາໂນ ມີຬ຺ເຫນ; ລາຠີ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ຈີວຣປິຓ຺ຑປາຕເສນາສນຄິລານປ຺ປຈ຺ຈຍເຠສຊ຺ຊປຣິກ຺ຂາຣານໍ, ຕໍ [ຕຕ຺ຖ ຈ (ສີ. ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ.)] ຕຖາຄໂຕ ອຄຖິໂຕ [ອຄຘິໂຕ (ສ຺ຍາ. ປີ. ກ.)] ອມຸຈ຺ຉິໂຕ ອນຊ຺ໂຌສນ຺ໂນ [ອນຊ຺ຌາປນ຺ໂນ (ກ.) ອນຊ຺ໂຌປນ຺ໂນ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ອາທີນວທສ຺ສາວີ ນິສ຺ສຣຓປຎ຺ໂຎ ປຣິຠຸຎ຺ຊຕິ. ຕສ຺ສ ອຠິສມ຺ໂພຘາຍ ອຍໍ ປຎ຺ຈໂມ ມຫາສຸປິໂນ ປາຕຸຣໂຫສິ.

‘‘ຕຖາຄຕສ຺ສ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຸພ຺ເພວ ສມ຺ໂພຘາ ອນຠິສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ເສວ ສໂຕ ອິເມ ປຎ຺ຈ ມຫາສຸປິນາ ປາຕຸຣເຫສຸ’’ນ຺ຕິ. ຉຏ຺ຐໍ.