໑. ອຕ຺ຕານຸວາທສຸຕ຺ຕໍ

໑໒໑. ‘‘ຈຕ຺ຕາຣິມານິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠຍານິ. ກຕມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ? ອຕ຺ຕານຸວາທຠຍໍ, ປຣານຸວາທຠຍໍ, ທຓ຺ຑຠຍໍ, ທຸຄ຺ຄຕິຠຍໍ.

‘‘ກຕມຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຕ຺ຕານຸວາທຠຍໍ? ອິຘ, ຠິກ຺ຂເວ, ເອກຈ຺ໂຈ ອິຕິ ປຏິສຎ຺ຈິກ຺ຂຕິ – ‘ອຫຎ຺ເຈວ [ອຫຎ຺ເຈ (?)] ໂຂ ປນ ກາເຍນ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ຈເຣຍ຺ຍໍ, ວາຈາຍ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ຈເຣຍ຺ຍໍ, ມນສາ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ຈເຣຍ຺ຍໍ, ກິຎ຺ຈ ຕໍ ຍໍ ມໍ [ກິຎ຺ຈ ຕໍ ມໍ (ສີ.), ກິຎ຺ຈ ມໍ (ສ຺ຍາ. ກໍ.), ກິຎ຺ຈ ຕໍ ກມ຺ມໍ (ປີ. ກ.)] ອຕ຺ຕາ ສີລໂຕ ນ ອຸປວເທຍ຺ຍາ’ຕິ! ໂສ ອຕ຺ຕານຸວາທຠຍສ຺ສ ຠີໂຕ ກາຍທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ປຫາຍ ກາຍສຸຈຣິຕໍ ຠາເວຕິ, ວຈີທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ປຫາຍ ວຈີສຸຈຣິຕໍ ຠາເວຕິ, ມໂນທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ປຫາຍ ມໂນສຸຈຣິຕໍ ຠາເວຕິ, ສຸທ຺ຘໍ ອຕ຺ຕານໍ ປຣິຫຣຕິ. ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຕ຺ຕານຸວາທຠຍໍ.

‘‘ກຕມຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ປຣານຸວາທຠຍໍ? ອິຘ, ຠິກ຺ຂເວ, ເອກຈ຺ໂຈ ອິຕິ ປຏິສຎ຺ຈິກ຺ຂຕິ – ‘ອຫຎ຺ເຈວ ໂຂ ປນ ກາເຍນ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ຈເຣຍ຺ຍໍ, ວາຈາຍ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ຈເຣຍ຺ຍໍ, ມນສາ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ຈເຣຍ຺ຍໍ, ກິຎ຺ຈ ຕໍ ຍໍ ມໍ ປເຣ ສີລໂຕ ນ ອຸປວເທຍ຺ຍຸ’ນ຺ຕິ! ໂສ ປຣານຸວາທຠຍສ຺ສ ຠີໂຕ ກາຍທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ປຫາຍ ກາຍສຸຈຣິຕໍ ຠາເວຕິ, ວຈີທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ປຫາຍ ວຈີສຸຈຣິຕໍ ຠາເວຕິ, ມໂນທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ປຫາຍ ມໂນສຸຈຣິຕໍ ຠາເວຕິ, ສຸທ຺ຘໍ ອຕ຺ຕານໍ ປຣິຫຣຕິ. ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຠິກ຺ຂເວ, ປຣານຸວາທຠຍໍ.

‘‘ກຕມຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ທຓ຺ຑຠຍໍ? ອິຘ, ຠິກ຺ຂເວ, ເອກຈ຺ໂຈ ປສ຺ສຕິ ໂຈຣໍ ອາຄຸຈາຣິໍ, ຣາຊາໂນ ຄເຫຕ຺ວາ ວິວິຘາ ກມ຺ມກາຣຓາ ກາເຣນ຺ເຕ, ກສາຫິປິ ຕາເຬນ຺ເຕ, ເວຕ຺ເຕຫິປິ ຕາເຬນ຺ເຕ, ອທ຺ຘທຓ຺ຑເກຫິປິ ຕາເຬນ຺ເຕ, ຫຕ຺ຖມ຺ປິ ຉິນ຺ທນ຺ເຕ, ປາທມ຺ປິ ຉິນ຺ທນ຺ເຕ, ຫຕ຺ຖປາທມ຺ປິ ຉິນ຺ທນ຺ເຕ, ກຓ຺ຓມ຺ປິ ຉິນ຺ທນ຺ເຕ, ນາສມ຺ປິ ຉິນ຺ທນ຺ເຕ, ກຓ຺ຓນາສມ຺ປິ ຉິນ຺ທນ຺ເຕ, ພິລງ຺ຄຖາລິກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ສງ຺ຂມຸຓ຺ຑິກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ຣາຫຸມຸຂມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ໂຊຕິມາລິກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ຫຕ຺ຖປຊ຺ໂຊຕິກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ເອຣກວຕ຺ຕິກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ຈີຣກວາສິກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ເອເຓຍ຺ຍກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ພລິສມໍສິກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ກຫາປຓກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ຂາຣາປຕຈ຺ຉິກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ປລິຆປຣິວຕ຺ຕິກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ປລາລປີຐກມ຺ປິ ກໂຣນ຺ເຕ, ຕຕ຺ເຕນປິ ເຕເລນ ໂອສິຎ຺ຈນ຺ເຕ, ສຸນເຂຫິປິ ຂາທາເປນ຺ເຕ, ຊີວນ຺ຕມ຺ປິ ສູເລ ອຸຕ຺ຕາເສນ຺ເຕ, ອສິນາປິ ສີສໍ ຉິນ຺ທນ຺ເຕ.

‘‘ຕສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘ຍຖາຣູປານໍ ໂຂ ປາປການໍ ກມ຺ມານໍ ເຫຕຸ ໂຈຣໍ ອາຄຸຈາຣິໍ ຣາຊາໂນ ຄເຫຕ຺ວາ ວິວິຘາ ກມ຺ມກາຣຓາ ກາເຣນ຺ຕິ, ກສາຫິປິ ຕາເຬນ຺ຕິ…ເປ… ອສິນາປິ ສີສໍ ຉິນ຺ທນ຺ຕິ, ອຫຎ຺ເຈວ ໂຂ ປນ ເອວຣູປໍ ປາປກມ຺ມໍ ກເຣຍ຺ຍໍ, ມມ຺ປິ ຣາຊາໂນ ຄເຫຕ຺ວາ ເອວຣູປາ ວິວິຘາ ກມ຺ມກາຣຓາ ກາເຣຍ຺ຍຸໍ, ກສາຫິປິ ຕາເຬຍ຺ຍຸໍ, ເວຕ຺ເຕຫິປິ ຕາເຬຍ຺ຍຸໍ, ອທ຺ຘທຓ຺ຑເກຫິປິ ຕາເຬຍ຺ຍຸໍ, ຫຕ຺ຖມ຺ປິ ຉິນ຺ເທຍ຺ຍຸໍ, ປາທມ຺ປິ ຉິນ຺ເທຍ຺ຍຸໍ, ຫຕ຺ຖປາທມ຺ປິ ຉິນ຺ເທຍ຺ຍຸໍ, ກຓ຺ຓມ຺ປິ ຉິນ຺ເທຍ຺ຍຸໍ, ນາສມ຺ປິ ຉິນ຺ເທຍ຺ຍຸໍ, ກຓ຺ຓນາສມ຺ປິ ຉິນ຺ເທຍ຺ຍຸໍ, ພິລງ຺ຄຖາລິກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ສງ຺ຂມຸຓ຺ຑິກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ; ຣາຫຸມຸຂມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ໂຊຕິມາລິກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ຫຕ຺ຖປຊ຺ໂຊຕິກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ເອຣກວຕ຺ຕິກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ຈີຣກວາສິກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ເອເຓຍ຺ຍກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ພລິສມໍສິກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ກຫາປຓກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ຂາຣາປຕຈ຺ຉິກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ປລິຆປຣິວຕ຺ຕິກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ປລາລປີຐກມ຺ປິ ກເຣຍ຺ຍຸໍ, ຕຕ຺ເຕນປິ ເຕເລນ ໂອສິຎ຺ເຈຍ຺ຍຸໍ, ສຸນເຂຫິປິ ຂາທາເປຍ຺ຍຸໍ, ຊີວນ຺ຕມ຺ປິ ສູເລ ອຸຕ຺ຕາເສຍ຺ຍຸໍ, ອສິນາປິ ສີສໍ ຉິນ຺ເທຍ຺ຍຸ’ນ຺ຕິ. ໂສ ທຓ຺ຑຠຍສ຺ສ ຠີໂຕ ນ ປເຣສໍ ປາຠຕໍ ວິລຸມ຺ປນ຺ໂຕ ຈຣຕິ. ກາຍທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ປຫາຍ…ເປ… ສຸທ຺ຘໍ ອຕ຺ຕານໍ ປຣິຫຣຕິ. ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຠິກ຺ຂເວ, ທຓ຺ຑຠຍໍ.

‘‘ກຕມຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ທຸຄ຺ຄຕິຠຍໍ? ອິຘ, ຠິກ຺ຂເວ, ເອກຈ຺ໂຈ ອິຕິ ປຏິສຎ຺ຈິກ຺ຂຕິ – ‘ກາຍທຸຈ຺ຈຣິຕສ຺ສ ໂຂ ປາປໂກ ວິປາໂກ ອຠິສມ຺ປຣາຍໍ, ວຈີທຸຈ຺ຈຣິຕສ຺ສ ປາປໂກ ວິປາໂກ ອຠິສມ຺ປຣາຍໍ, ມໂນທຸຈ຺ຈຣິຕສ຺ສ ປາປໂກ ວິປາໂກ ອຠິສມ຺ປຣາຍໍ. ອຫຎ຺ເຈວ ໂຂ ປນ ກາເຍນ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ຈເຣຍ຺ຍໍ, ວາຈາຍ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ຈເຣຍ຺ຍໍ, ມນສາ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ຈເຣຍ຺ຍໍ, ກິຎ຺ຈ ຕໍ ຍາຫໍ ນ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ປຣໍ ມຣຓາ ອປາຍໍ ທຸຄ຺ຄຕິໍ ວິນິປາຕໍ ນິຣຍໍ ອຸປປຊ຺ເຊຍ຺ຍ’ນ຺ຕິ! ໂສ ທຸຄ຺ຄຕິຠຍສ຺ສ ຠີໂຕ ກາຍທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ປຫາຍ ກາຍສຸຈຣິຕໍ ຠາເວຕິ, ວຈີທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ປຫາຍ ວຈີສຸຈຣິຕໍ ຠາເວຕິ, ມໂນທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ປຫາຍ ມໂນສຸຈຣິຕໍ ຠາເວຕິ, ສຸທ຺ຘໍ ອຕ຺ຕານໍ ປຣິຫຣຕິ. ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຠິກ຺ຂເວ, ທຸຄ຺ຄຕິຠຍໍ. ອິມານິ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ຈຕ຺ຕາຣິ ຠຍານີ’’ຕິ. ປຐມໍ.