໖. ກຏຸວິຍສຸຕ຺ຕໍ

໑໒໙. ເອກໍ ສມຍໍ ຠຄວາ ພາຣາຓສິຍໍ ວິຫຣຕິ ອິສິປຕເນ ມິຄທາເຍ. ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມຍໍ ນິວາເສຕ຺ວາ ປຕ຺ຕຈີວຣມາທາຍ ພາຣາຓສິໍ ປິຓ຺ຑາຍ ປາວິສິ. ອທ຺ທສາ ໂຂ ຠຄວາ ໂຄໂຍຄປິລກ຺ຂສ຺ມິໍ [ໂຄໂຍຄມິລກ຺ຂສ຺ມິໍ (ສ຺ຍາ. ກໍ. ກ.)] ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣມາໂນ [ຈຣມານໍ (ກ.)] ອຎ຺ຎຕຣໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ຣິຕ຺ຕສ຺ສາທໍ ພາຫິຣສ຺ສາທໍ ມຸຏ຺ຐສ຺ສຕິໍ ອສມ຺ປຊານໍ ອສມາຫິຕໍ ວິພ຺ຠນ຺ຕຈິຕ຺ຕໍ ປາກຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ. ທິສ຺ວາ ຕໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ເອຕທໂວຈ –

‘‘ມາ ໂຂ ຕ຺ວໍ, ຠິກ຺ຂຸ, ອຕ຺ຕານໍ ກຏຸວິຍມກາສິ. ຕໍ ວຕ ຠິກ຺ຂຸ ກຏຸວິຍກຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ອາມຄນ຺ເຘນ [ອາມຄນ຺ເຘ (ສີ. ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ.)] ອວສ຺ສຸຕໍ ມກ຺ຂິກາ ນານຸປຕິສ຺ສນ຺ຕິ ນານ຺ວາສ຺ສວິສ຺ສນ຺ຕີຕິ [ນານຸພນ຺ຘິສ຺ສນ຺ຕິ (ກ.)], ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕີ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ໂສ ຠິກ຺ຂຸ ຠຄວຕາ ອິມິນາ ໂອວາເທນ ໂອວທິໂຕ ສໍເວຄມາປາທິ. ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ພາຣາຓສິຍໍ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣິຕ຺ວາ ປຈ຺ຉາຠຕ຺ຕໍ ປິຓ຺ຑປາຕປຏິກ຺ກນ຺ໂຕ ຠິກ຺ຂູ ອາມນ຺ເຕສິ –

‘‘ອິຘາຫໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມຍໍ ນິວາເສຕ຺ວາ ປຕ຺ຕຈີວຣມາທາຍ ພາຣາຓສິໍ ປິຓ຺ຑາຍ ປາວິສິໍ. ອທ຺ທສໍ ໂຂ ອຫໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ໂຄໂຍຄປິລກ຺ຂສ຺ມິໍ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣມາໂນ ອຎ຺ຎຕຣໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ຣິຕ຺ຕສ຺ສາທໍ ພາຫິຣສ຺ສາທໍ ມຸຏ຺ຐສ຺ສຕິໍ ອສມ຺ປຊານໍ ອສມາຫິຕໍ ວິພ຺ຠນ຺ຕຈິຕ຺ຕໍ ປາກຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ. ທິສ຺ວາ ຕໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ເອຕທໂວຈໍ –

‘‘‘ມາ ໂຂ ຕ຺ວໍ, ຠິກ຺ຂຸ, ອຕ຺ຕານໍ ກຏຸວິຍມກາສິ. ຕໍ ວຕ ຠິກ຺ຂຸ ກຏຸວິຍກຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ອາມຄນ຺ເຘນ ອວສ຺ສຸຕໍ ມກ຺ຂິກາ ນານຸປຕິສ຺ສນ຺ຕິ ນານ຺ວາສ຺ສວິສ຺ສນ຺ຕີຕິ, ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕີ’ຕິ. ອຖ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ໂສ ຠິກ຺ຂຸ ມຍາ ອິມິນາ ໂອວາເທນ ໂອວທິໂຕ ສໍເວຄມາປາທີ’’ຕິ. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ ອຎ຺ຎຕໂຣ ຠິກ຺ຂຸ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກິໍ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ກຏຸວິຍໍ? ໂກ ອາມຄນ຺ໂຘ? ກາ ມກ຺ຂິກາ’’ຕິ?

‘‘ອຠິຊ຺ຌາ ໂຂ, ຠິກ຺ຂຸ, ກຏຸວິຍໍ; ພ຺ຍາປາໂທ ອາມຄນ຺ໂຘ; ປາປກາ ອກຸສລາ ວິຕກ຺ກາ ມກ຺ຂິກາ. ຕໍ ວຕ, ຠິກ຺ຂຸ, ກຏຸວິຍກຕໍ ອຕ຺ຕານໍ ອາມຄນ຺ເຘນ ອວສ຺ສຸຕໍ ມກ຺ຂິກາ ນານຸປຕິສ຺ສນ຺ຕິ ນານ຺ວາສ຺ສວິສ຺ສນ຺ຕີຕິ, ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕີ’’ຕິ.

‘‘ອຄຸຕ຺ຕໍ ຈກ຺ຂຸໂສຕສ຺ມິໍ, ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ອສໍວຸຕໍ;

ມກ຺ຂິການຸປຕິສ຺ສນ຺ຕິ, ສງ຺ກປ຺ປາ ຣາຄນິສ຺ສິຕາ.

‘‘ກຏຸວິຍກໂຕ ຠິກ຺ຂຸ, ອາມຄນ຺ເຘ ອວສ຺ສຸໂຕ;

ອາຣກາ ໂຫຕິ ນິພ຺ພານາ, ວິຆາຕສ຺ເສວ ຠາຄວາ.

‘‘ຄາເມ ວາ ຍທິ ວາຣຎ຺ເຎ, ອລທ຺ຘາ ສມຖມຕ຺ຕໂນ [ສມມຕ຺ຕໂນ (ສີ. ສ຺ຍາ. ກໍ.), ສມ຺ມມຕ຺ຕໂນ (ປີ.)];

ປເຣຕິ [ຈເຣຕິ (ສ຺ຍາ. ກ.)] ພາໂລ ທຸມ຺ເມໂຘ, ມກ຺ຂິກາຫິ ປຸຣກ຺ຂໂຕ.

‘‘ເຍ ຈ ສີເລນ ສມ຺ປນ຺ນາ, ປຎ຺ຎາຍູປສເມຣຕາ;

ອຸປສນ຺ຕາ ສຸຂໍ ເສນ຺ຕິ, ນາສຍິຕ຺ວານ ມກ຺ຂິກາ’’ຕິ. ຉຏ຺ຐໍ;