೧೬೭. ಸತ್ಥಕಮ್ಮಪಟಿಕ್ಖೇಪಕಥಾ

೨೭೯. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ಯಥಾಭಿರನ್ತಂ ವಿಹರಿತ್ವಾ ಯೇನ ರಾಜಗಹಂ ತೇನ ಚಾರಿಕಂ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಅನುಪುಬ್ಬೇನ ಚಾರಿಕಂ ಚರಮಾನೋ ಯೇನ ರಾಜಗಹಂ ತದವಸರಿ. ತತ್ರ ಸುದಂ ಭಗವಾ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ ಕಲನ್ದಕನಿವಾಪೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಭಗನ್ದಲಾಬಾಧೋ ಹೋತಿ. ಆಕಾಸಗೋತ್ತೋ ವೇಜ್ಜೋ ಸತ್ಥಕಮ್ಮಂ ಕರೋತಿ. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಸೇನಾಸನಚಾರಿಕಂ ಆಹಿಣ್ಡನ್ತೋ ಯೇನ ತಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ವಿಹಾರೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ. ಅದ್ದಸಾ ಖೋ ಆಕಾಸಗೋತ್ತೋ ವೇಜ್ಜೋ ಭಗವನ್ತಂ ದೂರತೋವ ಆಗಚ್ಛನ್ತಂ, ದಿಸ್ವಾನ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಆಗಚ್ಛತು ಭವಂ ಗೋತಮೋ, ಇಮಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ವಚ್ಚಮಗ್ಗಂ ಪಸ್ಸತು, ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ಗೋಧಾಮುಖ’’ನ್ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ – ‘‘ಸೋ ಮಂ ಖ್ವಾಯಂ ಮೋಘಪುರಿಸೋ ಉಪ್ಪಣ್ಡೇತೀ’’ತಿ – ತತೋವ ಪಟಿನಿವತ್ತಿತ್ವಾ, ಏತಸ್ಮಿಂ ನಿದಾನೇ ಏತಸ್ಮಿಂ ಪಕರಣೇ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ಸನ್ನಿಪಾತಾಪೇತ್ವಾ, ಭಿಕ್ಖೂ ಪಟಿಪುಚ್ಛಿ – ‘‘ಅತ್ಥಿ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಮುಕಸ್ಮಿಂ ವಿಹಾರೇ ಭಿಕ್ಖು ಗಿಲಾನೋ’’ತಿ? ‘‘ಅತ್ಥಿ ಭಗವಾ’’ತಿ. ‘‘ಕಿಂ ತಸ್ಸ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನೋ ಆಬಾಧೋ’’ತಿ? ‘‘ತಸ್ಸ, ಭನ್ತೇ, ಆಯಸ್ಮತೋ ಭಗನ್ದಲಾಬಾಧೋ, ಆಕಾಸಗೋತ್ತೋ ವೇಜ್ಜೋ ಸತ್ಥಕಮ್ಮಂ ಕರೋತೀ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ – ‘‘ಅನನುಚ್ಛವಿಕಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಸ್ಸ ಮೋಘಪುರಿಸಸ್ಸ, ಅನನುಲೋಮಿಕಂ, ಅಪ್ಪತಿರೂಪಂ, ಅಸ್ಸಾಮಣಕಂ, ಅಕಪ್ಪಿಯಂ, ಅಕರಣೀಯಂ. ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಸೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮೋಘಪುರಿಸೋ ಸಮ್ಬಾಧೇ ಸತ್ಥಕಮ್ಮಂ ಕಾರಾಪೇಸ್ಸತಿ. ಸಮ್ಬಾಧೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸುಖುಮಾ ಛವಿ, ದುರೋಪಯೋ ವಣೋ, ದುಪ್ಪರಿಹಾರಂ ಸತ್ಥಂ. ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ವಿಗರಹಿತ್ವಾ…ಪೇ… ಧಮ್ಮಿಂ ಕಥಂ ಕತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಮ್ಬಾಧೇ ಸತ್ಥಕಮ್ಮಂ ಕಾರಾಪೇತಬ್ಬಂ. ಯೋ ಕಾರಾಪೇಯ್ಯ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸಾ’’ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖೂ – ಭಗವತಾ ಸತ್ಥಕಮ್ಮಂ ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತನ್ತಿ – ವತ್ಥಿಕಮ್ಮಂ ಕಾರಾಪೇನ್ತಿ. ಯೇ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ, ತೇ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖೂ ವತ್ಥಿಕಮ್ಮಂ ಕಾರಾಪೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖೂ ವತ್ಥಿಕಮ್ಮಂ ಕಾರಾಪೇನ್ತೀ’’ತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ ಭಗವಾ’’ತಿ…ಪೇ… ವಿಗರಹಿತ್ವಾ ಧಮ್ಮಿಂ ಕಥಂ ಕತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಮ್ಬಾಧಸ್ಸ ಸಾಮನ್ತಾ ದ್ವಙ್ಗುಲಾ ಸತ್ಥಕಮ್ಮಂ ವಾ ವತ್ಥಿಕಮ್ಮಂ ವಾ ಕಾರಾಪೇತಬ್ಬಂ. ಯೋ ಕಾರಾಪೇಯ್ಯ, ಆಪತ್ತಿ ಥುಲ್ಲಚ್ಚಯಸ್ಸಾ’’ತಿ.

ಸತ್ಥಕಮ್ಮಪಟಿಕ್ಖೇಪಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.