೧. ವಾದಯುತ್ತಿವಣ್ಣನಾ
೨೮೨. ಸಬ್ಬಂ ಅತ್ಥೀತಿ ಏತ್ಥ ಯಸ್ಮಾ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಂ ವಿಯ ಅತೀತಾನಾಗತಮ್ಪಿ ಧರಮಾನಸಭಾವನ್ತಿ ಪರವಾದಿನೋ ಲದ್ಧಿ, ತಸ್ಮಾ ಸಬ್ಬನ್ತಿ ಕಾಲವಿಭಾಗತೋ ಅತೀತಾದಿಭೇದಂ ಸಬ್ಬಂ. ಸೋ ಪನ ‘‘ಯಮ್ಪಿ ನತ್ಥಿ, ತಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೀ’’ತಿ ಕಾಲವಿಮುತ್ತಸ್ಸ ವಸೇನ ಅನುಯೋಗೋ, ತಂ ಅತಿಪ್ಪಸಙ್ಗದಸ್ಸನವಸೇನ ಪರವಾದಿಪಟಿಞ್ಞಾಯ ದೋಸಾರೋಪನಂ. ನಯದಸ್ಸನಂ ವಾ ಅತೀತಾನಾಗತಾನಂ ನತ್ಥಿಭಾವಸ್ಸ. ಅತ್ಥೀತಿ ಪನ ಅಯಂ ಅತ್ಥಿಭಾವೋ ಯಸ್ಮಾ ದೇಸಕಾಲಾಕಾರಧಮ್ಮೇಹಿ ವಿನಾ ನ ಹೋತಿ, ತಸ್ಮಾ ತಂ ತಾವ ತೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಯೋಜೇತ್ವಾ ಅನುಯೋಗಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ಸಬ್ಬತ್ಥ ಸಬ್ಬಮತ್ಥೀ’’ತಿಆದಿನಾ ಪಾಳಿ ಪವತ್ತಾ. ತತ್ಥ ಯದಿಪಿ ಸಬ್ಬತ್ಥಾತಿ ಇದಂ ಸಾಮಞ್ಞವಚನಂ, ತಂ ಪನ ಯಸ್ಮಾ ವಿಸೇಸನಿವಿಟ್ಠಂ ಹೋತಿ, ಪರತೋ ಚ ಸಬ್ಬೇಸೂತಿ ಧಮ್ಮಾ ವಿಭಾಗತೋ ವುಚ್ಚನ್ತಿ, ತಸ್ಮಾ ಓಳಾರಿಕಸ್ಸ ಪಾಕಟಸ್ಸ ರೂಪಧಮ್ಮಸಮುದಾಯಸ್ಸ ವಸೇನ ಅತ್ಥಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ಅಟ್ಠಕಥಾಯಂ ‘‘ಸಬ್ಬತ್ಥಾತಿ ಸಬ್ಬಸ್ಮಿಂ ಸರೀರೇ’’ತಿ ವುತ್ತಂ, ನಿದಸ್ಸನಮತ್ತಂ ವಾ ಏತಂ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ತಥಾ ಚ ಕಾಣಾದಕಾಪಿಲೇಹಿ ಪಟಿಞ್ಞಾಯಮಾನಾ ಆಕಾಸಕಾಲಾದಿಸತ್ತಪಕತಿಪುರಿಸಾ ವಿಯ ಪರವಾದಿನಾ ಪಟಿಞ್ಞಾಯಮಾನಂ ಸಬ್ಬಂ ಸಬ್ಬಬ್ಯಾಪೀತಿ ಆಪನ್ನಮೇವ ಹೋತೀತಿ. ‘‘ಸಬ್ಬತ್ಥ ಸರೀರೇ’’ತಿ ಚ ‘‘ತಿಲೇ ತೇಲ’’ನ್ತಿ ವಿಯ ಬ್ಯಾಪನೇ ಭುಮ್ಮನ್ತಿ ಸರೀರಪರಿಯಾಪನ್ನೇನ ಸಬ್ಬೇನ ಭವಿತಬ್ಬನ್ತಿ ವುತ್ತಂ ‘‘ಸಿರಸಿ ಪಾದಾ…ಪೇ… ಅತ್ಥೋ’’ತಿ.
ಸಬ್ಬಸ್ಮಿಂ ಕಾಲೇ ಸಬ್ಬಮತ್ಥೀತಿ ಯೋಜನಾ. ಏತಸ್ಮಿಂ ಪಕ್ಖೇಯೇವಸ್ಸ ಅಞ್ಞವಾದೋ ಪರಿದೀಪಿತೋ ಸಿಯಾ ‘‘ಯಂ ಅತ್ಥಿ, ಅತ್ಥೇವ ತಂ, ಯಂ ನತ್ಥಿ, ನತ್ಥೇವ ತಂ, ಅಸತೋ ನತ್ಥಿ ಸಮ್ಭವೋ, ಸತೋ ನತ್ಥಿ ವಿನಾಸೋ’’ತಿ. ಏವಂ ಸಬ್ಬೇನಾಕಾರೇನ ಸಬ್ಬಂ ಸಬ್ಬೇಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಬ್ಬಂ ಅತ್ಥೀತಿ ಅತ್ಥೋತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ. ಇಮೇಹಿ ಪನ ಪಕ್ಖೇಹಿ ‘‘ಸಬ್ಬಂ ಸಬ್ಬಸಭಾವಂ, ಅನೇಕಸತ್ತಿನಿಚಿತಾಭಾವಾ ಅಸತೋ ನತ್ಥಿ ಸಮ್ಭವೋ’’ತಿ ವಾದೋ ಪರಿದೀಪಿತೋ ಸಿಯಾ. ಯೋಗರಹಿತನ್ತಿ ಕೇನಚಿ ಯುತ್ತಾಯುತ್ತಲಕ್ಖಣಸಂಯೋಗರಹಿತಂ. ತಂ ಪನ ಏಕಸಭಾವನ್ತಿ ಸಂಯೋಗರಹಿತಂ ನಾಮ ಅತ್ಥತೋ ಏಕಸಭಾವಂ, ಏಕಧಮ್ಮೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ಏತೇನ ದೇವವಾದೀನಂ ಬ್ರಹ್ಮದಸ್ಸನಂ ಅತ್ಥೇವಾತಿವಾದೋ ಪರಿದೀಪಿತೋ ಸಿಯಾ. ಅತ್ಥೀತಿ ಪುಚ್ಛತೀತಿ ಯದಿ ಸಬ್ಬಮತ್ಥೀತಿ ತವ ವಾದೋ, ಯಥಾವುತ್ತಾಯ ಮಮ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸಮ್ಮಾದಿಟ್ಠಿಭಾವೋ ಅತ್ಥೀತಿ ಏಕನ್ತೇನ ತಯಾ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತಬ್ಬೋ, ತಸ್ಮಾ ‘‘ಕಿಂ ಸೋ ಅತ್ಥೀ’’ತಿ ಪುಚ್ಛತೀತಿ ಅತ್ಥೋ.
ವಾದಯುತ್ತಿವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.