೬. ಅಞ್ಞಾತಕವಿಞ್ಞತ್ತಿಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ

೫೧೫. ಛಟ್ಠೇ ಪಟು ಏವ ಪಟ್ಟೋ. ಪಾಳಿಯಂ ಧಮ್ಮನಿಮನ್ತನಾತಿ ಸಮಣೇಸು ವತ್ತಬ್ಬಾಚಾರಧಮ್ಮಮತ್ತವಸೇನ ನಿಮನ್ತನಾ, ದಾತುಕಾಮತಾಯ ಕತನಿಮನ್ತನಾ ನ ಹೋತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ತೇನೇವ ‘‘ವಿಞ್ಞಾಪೇಸ್ಸತೀ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ಅಞ್ಞಾತಕಅಪ್ಪವಾರಿತತೋ ಹಿ ವಿಞ್ಞತ್ತಿ ನಾಮ ಹೋತಿ.

೫೧೭. ‘‘ತಿಣೇನ ವಾ ಪಣ್ಣೇನ ವಾ ಪಟಿಚ್ಛಾದೇತ್ವಾ ಆಗನ್ತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ ಇಮಿನಾ ಭೂತಗಾಮವಿಕೋಪನಂ ಅನುಞ್ಞಾತನ್ತಿ ಆಹ ‘‘ನೇವ ಭೂತಗಾಮಪಾತಬ್ಯತಾಯಾ’’ತಿಆದಿ. ಪಠಮಂ ಸುದ್ಧಚಿತ್ತೇನ ಲಿಙ್ಗಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಪಚ್ಛಾ ಲದ್ಧಿಂ ಗಣ್ಹನ್ತೋಪಿ ತಿತ್ಥಿಯಪಕ್ಕನ್ತಕೋ ಏವಾತಿ ಆಹ ‘‘ನಿವಾಸೇತ್ವಾಪಿ ಲದ್ಧಿ ನ ಗಹೇತಬ್ಬಾ’’ತಿ.

ಯಂ ಆವಾಸಂ ಪಠಮಂ ಉಪಗಚ್ಛತೀತಿ ಏತ್ಥಾಪಿ ವಿಹಾರಚೀವರಾದಿಅತ್ಥಾಯ ಪವಿಸನ್ತೇನಪಿ ತಿಣಾದೀಹಿ ಪಟಿಚ್ಛಾದೇತ್ವಾವ ಗನ್ತಬ್ಬಂ, ನ ತ್ವೇವ ನಗ್ಗೇನ ಆಗನ್ತಬ್ಬನ್ತಿ ಸಾಮಞ್ಞತೋ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ ವುತ್ತತ್ತಾ. ಚಿಮಿಲಿಕಾಹೀತಿ ಪಟಪಿಲೋತಿಕಾಹಿ. ಪರಿಭೋಗೇನೇವಾತಿ ಅಞ್ಞಂ ಚೀವರಂ ಅಲಭಿತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜನೇನ. ಪರಿಭೋಗಜಿಣ್ಣನ್ತಿ ಯಥಾ ತಂ ಚೀವರಂ ಪರಿಭುಞ್ಜಿಯಮಾನಂ ಓಭಗ್ಗವಿಭಗ್ಗತಾಯ ಅಸಾರುಪ್ಪಂ ಹೋತಿ, ಏವಂ ಜಿಣ್ಣಂ.

೫೨೧. ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯಾತಿ ಏತ್ಥಾಪಿ ‘‘ಞಾತಕಾನಂ ಪವಾರಿತಾನ’’ನ್ತಿ ಇದಂ ಅನುವತ್ತತಿ ಏವಾತಿ ಆಹ ‘‘ಅತ್ತನೋ ಞಾತಕಪವಾರಿತೇ’’ತಿಆದಿ. ಇಧ ಪನ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಅಚ್ಛಿನ್ನನಟ್ಠಚೀವರಸ್ಸ ಅತ್ಥಾಯ ಅಞ್ಞಾತಕಅಪ್ಪವಾರಿತೇ ವಿಞ್ಞಾಪೇನ್ತಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯೇನ ಅನಾಪತ್ತೀತಿ ಅತ್ಥೋ ಗಹೇತಬ್ಬೋ, ಇತರಥಾ ‘‘ಞಾತಕಾನಂ ಪವಾರಿತಾನ’’ನ್ತಿ ಇಮಿನಾ ವಿಸೇಸೋ ನ ಭವೇಯ್ಯ. ತೇನೇವ ಅನನ್ತರಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ವಕ್ಖತಿ ‘‘ಅಟ್ಠಕಥಾಸು ಪನ ಞಾತಕಪರಿವಾತಟ್ಠಾನೇ…ಪೇ… ಪಮಾಣಮೇವ ವಟ್ಟತೀತಿ ವುತ್ತಂ, ತಂ ಪಾಳಿಯಾ ನ ಸಮೇತೀ’’ತಿ (ಪಾರಾ. ಅಟ್ಠ. ೨.೫೨೬) ಚ ‘‘ಯಸ್ಮಾ ಪನಿದಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯ ವಿಞ್ಞಾಪನವತ್ಥುಸ್ಮಿಂಯೇವ ಪಞ್ಞತ್ತಂ, ತಸ್ಮಾ ಇಧ ‘ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯಾ’ತಿ ನ ವುತ್ತ’’ನ್ತಿ (ಪಾರಾ. ಅಟ್ಠ. ೨.೫೨೬) ಚ. ವಿಕಪ್ಪನುಪಗಚೀವರತಾ, ಸಮಯಾಭಾವೋ, ಅಞ್ಞಾತಕವಿಞ್ಞತ್ತಿ, ತಾಯ ಪಟಿಲಾಭೋತಿ ಇಮಾನೇತ್ಥ ಚತ್ತಾರಿ ಅಙ್ಗಾನಿ.

ಅಞ್ಞಾತಕವಿಞ್ಞತ್ತಿಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.