ಸೋಳಸಮಹಾವಾರವಣ್ಣನಾ
ಪಞ್ಞತ್ತಿವಾರವಣ್ಣನಾ
೧-೨. ಸೀಲಸಮಾಧಿಪಞ್ಞಾವಿಮುತ್ತಿವಿಮುತ್ತಿಞಾಣದಸ್ಸನಸಙ್ಖಾತಸ್ಸ ಧಮ್ಮಕ್ಖನ್ಧಸರೀರಸ್ಸ ಸಾಸನೇತಿ ಅತ್ಥೋ. ಪರಿವಾರೋತಿ ಸಙ್ಗಹಂ ಯೋ ಸಮಾರುಳ್ಹೋ, ತಸ್ಸ ಪರಿವಾರಸ್ಸ. ವಿನಯಭೂತಾ ಪಞ್ಞತ್ತಿ ವಿನಯಪಞ್ಞತ್ತಿ. ‘‘ಪಞ್ಞತ್ತಿಕಾಲಂ ಜಾನತಾ’’ತಿ ದುಕನಯವಸೇನ ವತ್ವಾ ಪುನ ಸುತ್ತನ್ತನಯೇನ ವತ್ತುಂ ‘‘ಅಪಿಚ ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಾದೀಹೀ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ತತ್ಥ ಪಸ್ಸನಂ ನಾಮ ದಸ್ಸನತ್ತಾ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುನಾ ಯೋಜಿತಂ ಪಟಿವೇಧಞಾಣದಸ್ಸನಂ. ದೇಸನಾಪಞ್ಞಾಯ ಪಸ್ಸತಾತಿ ಆಸಯಾನುಸಯಾದಿಕೇ. ಪುಚ್ಛಾಯಾತಿ ಸತ್ತಮೀ. ಪುನಪಿ ಏತ್ಥಾತಿ ಪುಚ್ಛಾವಿಸ್ಸಜ್ಜನೇ. ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠೀತಿ ನತ್ಥಿಕದಿಟ್ಠಿ ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕದಿಟ್ಠಿ. ‘‘ಆಜೀವಹೇತು ಪಞ್ಞತ್ತಾನೀ’’ತಿ ವಚನತೋ ಇಮಾನಿ ಛ ಸಿಕ್ಖಾಪದಾನಿ ಠಪೇತ್ವಾ ಸೇಸಾ ಆಚಾರವಿಪತ್ತಿ ನಾಮಾತಿ ವೇದಿತಬ್ಬಂ. ಕಾಯೇನ ಪನ ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪಜ್ಜತೀತಿ ಏತ್ಥ ‘‘ಪುಬ್ಬಭಾಗೇ ಸೇವನಚಿತ್ತಮಙ್ಗಂ ಕತ್ವಾ ಕಾಯದ್ವಾರಸಙ್ಖಾತಂ ವಿಞ್ಞತ್ತಿಂ ಜನಯಿತ್ವಾ ಪವತ್ತಚಿತ್ತುಪ್ಪಾದಸಙ್ಖಾತಂ ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪಜ್ಜತಿ, ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಚಿತ್ತೇನ ಸಮುಟ್ಠಾಪಿತಾ ವಿಞ್ಞತ್ತಿ, ತಥಾಪಿ ಚಿತ್ತೇನ ಅಧಿಪ್ಪೇತಸ್ಸ ಅತ್ಥಸ್ಸ ವಿಞ್ಞತ್ತಿಯಾ ಸಾಧಿತತ್ತಾ ‘ಕಾಯದ್ವಾರೇನ ಆಪಜ್ಜತೀ’ತಿ ವುತ್ತ’’ನ್ತಿ ಇಮಮತ್ಥಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ, ನ ಭಣ್ಡನಾದಿತ್ತಯವೂಪಸಮಂ. ಆಪಾಣಕೋಟಿಕನ್ತಿ ಜೀವಿತಪರಿಯನ್ತಂ ಕತ್ವಾ. ಪೋರಾಣಕೇಹಿ ಮಹಾಥೇರೇಹೀತಿ ಸೀಹಳದೀಪೇ ಮಹಾಥೇರೇಹಿ ಪೋತ್ಥಕಂ ಆರೋಪಿತಕಾಲೇ ಠಪಿತಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ‘‘ಚತುತ್ಥಸಙ್ಗೀತಿಸದಿಸಾ ಪೋತ್ಥಕಾರುಳ್ಹಸಙ್ಗೀತಿ ಅಹೋಸೀ’’ತಿ ವುತ್ತಂ.
ಮಹಾವಿಭಙ್ಗೇ ಪಞ್ಞತ್ತಿವಾರವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
ಕತಾಪತ್ತಿವಾರಾದಿವಣ್ಣನಾ
೧೬೬. ಕತಾಪತ್ತಿವಾರೇ ‘‘ಸಙ್ಘಿಕಂ ಮಞ್ಚಂ ವಾ’’ತಿಆದಿ ಅಜ್ಝೋಕಾಸತ್ತಾ ವಿಹಾರಬ್ಭನ್ತರೇಪಿ ಆಪಜ್ಜನತೋ ಲೇಡ್ಡುಪಾತಾತಿಕ್ಕಮವಸೇನ ವುತ್ತಂ. ದುತಿಯೇ ಸೇಯ್ಯಂ ಸನ್ಥರಿತ್ವಾತಿ ಅಬ್ಭನ್ತರೇ ಸನ್ಥರಿತಭಾವತೋ ವಿಹಾರತೋ ಬಹಿಗಮನೇಪಿ ತಂದಿವಸಾನಾಗಮೇ ಆಪಜ್ಜನತೋ ‘‘ಪರಿಕ್ಖೇಪಂ ಅತಿಕ್ಕಾಮೇತೀ’’ತಿ ವುತ್ತಂ.
೧೭೧. ಸಞ್ಚಿಚ್ಚ ಪಾಣಂ ಜೀವಿತಾ ವೋರೋಪೇನ್ತೋ ಚತಸ್ಸೋ ಆಪತ್ತಿಯೋತಿ ಏತ್ಥ ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ತಸ್ಮಿಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಪಾಣೋವ ಅಧಿಪ್ಪೇತೋ, ಅಥ ಖೋ ಪಾಣೋತಿ ವೋಹಾರಸಾಮಞ್ಞತೋ ಅತ್ಥುದ್ಧಾರವಸೇನ ‘‘ಚತಸ್ಸೋ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ಏಸ ನಯೋ ಅಞ್ಞೇಸುಪಿ ಏವರೂಪೇಸು ಠಾನೇಸು.
೧೭೩. ವಿಕಾಲೇ ಗಾಮಪ್ಪವೇಸನೇ ‘‘ಪಠಮಂ ಪಾದಂ ಪರಿಕ್ಖೇಪಂ ಅತಿಕ್ಕಾಮೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸಾ’ತಿ ವುತ್ತತ್ತಾ ಉಪಚಾರೇ ನಾಪಜ್ಜತಿ, ಪರಿಕ್ಖೇಪಂ ಅತಿಕ್ಕಮಿತ್ವಾವ ಆಪಜ್ಜತೀತಿ ಸಿದ್ಧಮೇವಾ’’ತಿ ವದನ್ತಿ.
೧೯೩. ಪಚ್ಚಯವಾರೇ ಪುರಿಮವಾರತೋ ವಿಸೇಸೋ ಅತ್ಥಿಯೇವ, ‘‘ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವನ್ತೋ ಕತಿ ಆಪತ್ತಿಯೋ ಆಪಜ್ಜತೀ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ಜತುಮಟ್ಠಕಸ್ಸೋಕಾಸೋ ನ ಜಾತೋ, ಇಧ ಪನ ‘‘ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವನಪಚ್ಚಯಾ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ಪುಗ್ಗಲನಿದ್ದೇಸಾಭಾವಾ ಜತುಮಟ್ಠಕಞ್ಚ ಪವಿಟ್ಠಂ, ಏವಂ ವಿಸೇಸೋ ಅತ್ಥಿ. ತಥಾ ಏವರೂಪೇಸು ಠಾನೇಸು.
ಮಹಾವಿಭಙ್ಗೇ ಚ ಭಿಕ್ಖುನಿವಿಭಙ್ಗೇ ಸೋಳಸಮಹಾವಾರವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.