೫೯. ಗಮಿಕಾದಿನಿಸ್ಸಯವತ್ಥುಕಥಾ
೧೨೧. ‘‘ಕರಣೀಯನಿಸ್ಸಯೋ’’ತಿ ಇಮಿನಾ ನಿಸ್ಸಯಗಹಣಂ ನಿಸ್ಸಯೋ ಉತ್ತರಪದಲೋಪವಸೇನ, ಸೋ ಕರಣೀಯೋ ಇಮಸ್ಸಾತಿ ನಿಸ್ಸಯಕರಣೀಯೋತಿ ವಿಸೇಸನಪರನಿಪಾತಭಾವಂ ದಸ್ಸೇತಿ. ನಿಸ್ಸಯಂ ಅಲಭಮಾನೇನಾತಿ ಏತ್ಥ ಕಿಂ ನಿಸ್ಸಯಸ್ಸ ಅಲಭನಂ ನಾಮಾತಿ ಆಹ ‘‘ಅತ್ತನಾ’’ತಿಆದಿ. ವುತ್ಥಪುಬ್ಬನ್ತಿ ವಸಿತಪುಬ್ಬಂ. ಏಕರತ್ತಂ ವಸನ್ತೇನಾಪೀತಿ ಪಿಸದ್ದೋ ದ್ವಿರತ್ತಾದಿಕೇ ಕಾ ನಾಮ ಕಥಾತಿ ದಸ್ಸೇತಿ. ವಿಸ್ಸಮನ್ತೋ ವಾ ಸತ್ಥಂ ಪರಿಯೇಸನ್ತೋ ವಾ ಹುತ್ವಾತಿ ಯೋಜನಾ. ನಾವಾಯ ಗಚ್ಛನ್ತಸ್ಸಾತಿ ನಾವಾಯ ಅದ್ಧಾನಮಗ್ಗಂ ಪಟಿಪನ್ನಸ್ಸ.
ಯಾಚಿಯಮಾನೇನಾತಿ ಏತ್ಥ ಬಹುಕತ್ತುಪಸಙ್ಗತ್ತಾ ವುತ್ತಂ ‘‘ತೇನ ಗಿಲಾನೇನಾ’’ತಿ. ‘‘ಮಾನೇನಾ’’ತಿ ಇಮಿನಾ ಯಾಚಿತುಮಸಕ್ಕುಣೇಯ್ಯತಾದೀನಿ ನಿವತ್ತೇತಿ.
ಫಾಸು ಹೋತೀತಿ ಏತ್ಥ ಆವಾಸಸಪ್ಪಾಯಾದಿವಸೇನ ಫಾಸು ಹೋತೀತಿ ಆಸಙ್ಕಾ ಭವೇಯ್ಯಾತಿ ಆಹ ‘‘ಸಮಥವಿಪಸ್ಸನಾನಂ ಪಟಿಲಾಭವಸೇನಾ’’ತಿ. ಹೀತಿ ಸಚ್ಚಂ. ಇಮಂ ಪರಿಹಾರನ್ತಿ ಇಮಂ ಫಾಸುವಿಹಾರಪರಿಹಾರಂ. ಥಾಮಗತಾಯ ವಿಪಸ್ಸನಾಯಾತಿ ಯೋಜನಾ. ಸಮಥೋ ವಾ ತರುಣೋ ಹೋತೀತಿ ಯೋಜನಾ. ಏತಸ್ಸೇವಾತಿ ತರುಣಸಮಥವಿಪಸ್ಸನಿಕಸ್ಸೇವ ಭಿಕ್ಖುನೋ. ತಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಾಯಾತಿ ಏತ್ಥ ತಸ್ಸ ಓವಾದಂ ನಿಸ್ಸಾಯಾತಿ ಯೋಜನಾ. ಅಥ ವಾ ಉಪಯೋಗತ್ಥೇ ಸಾಮಿವಚನಂ. ತಂ ನಿಸ್ಸಯದಾಯಕಂ ನಿಸ್ಸಾಯಾತಿ ಹಿ ಅತ್ಥೋ. ಯತ್ತಕೋ ಕಾಲೋ ಆಸಳ್ಹೀಪುಣ್ಣಮಾ ಅತ್ಥಿ, ತತ್ತಕಂ ಕಾಲನ್ತಿ ಯೋಜನಾ. ‘‘ಆಸಳ್ಹೀಪುಣ್ಣಮಾ’’ತಿ ಏತ್ಥ ‘‘ಯಾವಾ’’ತಿ ನಿಪಾತಪಯೋಗತ್ತಾ ಅಭಿವಿಧಿಅವಝತ್ಥೇ ನಿಸ್ಸಕ್ಕವಚನಂ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಯತ್ಥಾತಿ ಯಸ್ಮಿಂ ಠಾನೇ.
೧೨೨. ಪಾಳಿಯಂ ಗೋತ್ತೇನಪೀತಿ ಏತ್ಥ ಪಿಸದ್ದೇನ ನ ಕೇವಲಂ ನಾಮೇನೇವ, ಅಥ ಖೋ ಗೋತ್ತೇನಪಿ ಸಾವೇತುನ್ತಿ ದಸ್ಸೇತಿ. ತಸ್ಮಾ ‘‘ಆಯಸ್ಮತೋ ಪಿಪ್ಪಲಿಸ್ಸಾ’’ತಿ ನಾಮಂ ಸಾವೇತ್ವಾತಿಪಿ ‘‘ಆಯಸ್ಮತೋ ಮಹಾಕಸ್ಸಪಸ್ಸಾ’’ತಿ ಗೋತ್ತಂ ಸಾವೇತ್ವಾಪಿ ಅನುಸಾವೇತಬ್ಬಂ. ತೇನ ವುತ್ತಂ ‘‘ಮಹಾಕಸ್ಸಪಸ್ಸಾ’’ತಿಆದಿ. ಇಮಿನಾ ‘‘ಕೋನಾಮೋ ತೇ ಉಪಜ್ಝಾಯೋ? ಉಪಜ್ಝಾಯೋ ಮೇ ಭನ್ತೇ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಕಸ್ಸಪೋ ನಾಮಾ’’ತಿಆದೀಸು ಗೋತ್ತಮ್ಪಿ ನಾಮೇನೇವ ಸಙ್ಗಹಿತನ್ತಿ ಸಿದ್ಧಂ ಹೋತಿ.
೧೨೩. ಏಕಾನುಸಾವನೇತಿ ಪದಸ್ಸ ಸಮಾನಾಧಿಕರಣಬಾಹಿರತ್ಥಸಮಾಸಭಾವಂ ನಿವತ್ತೇನ್ತೋ ಆಹ ‘‘ಏಕತೋ ಅನುಸಾವನೇ’’ತಿ. ತತ್ಥ ಏಕತೋತಿ ಏಕಕ್ಖಣೇ, ಏಕಪಹಾರೇನ ವಾ. ವಕ್ಖತಿ ಹಿ ‘‘ಏಕಕ್ಖಣೇ’’ತಿ ಚ ‘‘ಏಕಪಹಾರೇನೇವಾ’’ತಿ ಚ. ಇಮಿನಾ ಏಕತೋ ಅನುಸಾವನಮೇತೇಸನ್ತಿ ಏಕಾನುಸಾವನಾತಿ ಅಸಮಾನಾಧಿಕರಣಬಾಹಿರತ್ಥಸಮಾಸಂ ದಸ್ಸೇತಿ. ಏಕೇನಾತಿ ಏಕೇನ ಅನುಸಾವನಾಚರಿಯೇನ. ಏಕಸ್ಸಾತಿ ಏಕಸ್ಸ ಉಪಸಮ್ಪದಾಪೇಕ್ಖಸ್ಸ. ‘‘ಏಕಕ್ಖಣೇ’’ತಿ ಇಮಿನಾ ‘‘ಏಕತೋ’’ತಿ ಪದಸ್ಸ ಅತ್ಥಂ ದಸ್ಸೇತಿ. ‘‘ಉಪಸಮ್ಪಾದೇತು’’ನ್ತಿ ದ್ವಿನ್ನಂ ಉಪಸಮ್ಪದಾಪೇಕ್ಖಾನಂ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇತುಂ.
ಪುರಿಮನಯೇನೇವಾತಿ ‘‘ಏಕೇನ ಏಕಸ್ಸ, ಅಞ್ಞೇನ ಇತರಸ್ಸಾ’’ತಿಆದಿನಾ ಪುಬ್ಬೇ ವುತ್ತನಯೇನೇವ. ಏಕತೋ ಅನುಸಾವನೇ ಕಾತುನ್ತಿ ‘‘ಏಕೇನ ಏಕಸ್ಸ, ಅಞ್ಞೇನ ಅಞ್ಞಸ್ಸ, ಇತರೇನ ಇತರಸ್ಸಾ’’ತಿ ಏವಂ ತೀಹಿ ಆಚರಿಯೇಹಿ ತಿಣ್ಣಂ ಉಪಸಮ್ಪದಾಪೇಕ್ಖಾನಂ ಏಕಕ್ಖಣೇ ಅನುಸಾವನೇ ಕಾತುಂ. ತಞ್ಚ ಖೋತಿ ಏತ್ಥ ತಸದ್ದಸ್ಸ ‘‘ಅನುಸಾವನೇ ಕಾತು’’ನ್ತಿ ಪದಸ್ಸೇವ ಅತ್ಥವಿಸಯತಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ವುತ್ತಂ ‘‘ಅನುಸಾವನಕಿರಿಯ’’ನ್ತಿ. ದ್ವೇ ವಾ ತಯೋ ವಾತಿ ಏತ್ಥ ವಾಸದ್ದೋ ಅನಿಯಮವಿಕಪ್ಪತ್ಥೋ. ಸಚೇ ಏಕೇನಾಚರಿಯೇನ ದ್ವೇ ಅನುಸಾವೇತಿ, ‘‘ಅಯಂ ಬುದ್ಧರಕ್ಖಿತೋ ಚ ಅಯಂ ಧಮ್ಮರಕ್ಖಿತೋ ಚಾ’’ತಿ ಅನುಸಾವೇತಬ್ಬಾ. ಸಚೇ ತಯೋ ಅನುಸಾವೇತಿ, ‘‘ಅಯಂ ಬುದ್ಧರಕ್ಖಿತೋ ಚ ಅಯಂ ಧಮ್ಮರಕ್ಖಿತೋ ಚ ಅಯಂ ಸಙ್ಘರಕ್ಖಿತೋ ಚಾ’’ತಿ ಅನುಸಾವೇತಬ್ಬಾ. ಯಥಾ ಏಕೇನಾಚರಿಯೇನ ದ್ವೇ ವಾ ತಯೋ ವಾ ಏಕತೋ ಅನುಸಾವೇತಬ್ಬಾ, ಏವಂ ದ್ವೀಹಿ ವಾ ತೀಹಿ ವಾ ಆಚರಿಯೇಹಿ ಏಕೋ ಅನುಸಾವೇತಬ್ಬೋತಿಪಿ ವದನ್ತಿ. ಏಕೇನ ಉಪಜ್ಝಾಯೇನ ಕರಣಭೂತೇನ, ಏಕೋ ಉಪಜ್ಝಾಯೋ ಹುತ್ವಾತಿ ವಾ ಅತ್ಥೋ. ‘‘ಏಕಪಹಾರೇನೇವಾ’’ತಿ ಇಮಿನಾ ‘‘ಏಕತೋ’’ತಿ ಪದಸ್ಸ ಅತ್ಥಂ ದಸ್ಸೇತಿ. ದ್ವೇ ತಿಸ್ಸೋ ಕಮ್ಮವಾಚಾತಿ ದ್ವೀಹಿ ಆಚರಿಯೇಹಿ ದ್ವೇ, ತೀಹಿ ಆಚರಿಯೇಹಿ ತಿಸ್ಸೋ ಕಮ್ಮವಾಚಾ. ಏಕೇನ ಉಪಜ್ಝಾಯೇನ ಅನುಸಾವನೇ ಏಕೋ ವಾ ದ್ವೇ ವಾ ತಯೋ ವಾ ಆಚರಿಯಾ ವಟ್ಟನ್ತಿ, ನಾನುಪಜ್ಝಾಯೇನ ಅನುಸಾವನೇ ಪನ ನಾನಾಚರಿಯಾ ಏವ ವಟ್ಟನ್ತೀತಿ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ಆಹ ‘‘ಸಚೇ ಪನಾ’’ತಿಆದಿ. ತಿಸ್ಸತ್ಥೇರೋತಿ ಕಮ್ಮವಾಚಾಚರಿಯಭೂತೋ ತಿಸ್ಸತ್ಥೇರೋ. ಸುಮನತ್ಥೇರಸ್ಸಾತಿ ಉಪಜ್ಝಾಯಭೂತಸ್ಸ ಸುಮನತ್ಥೇರಸ್ಸ. ಇದನ್ತಿ ನಾನುಪಜ್ಝಾಯೇನ ಏಕಸ್ಸಾಚರಿಯಸ್ಸಾನುಸಾವನಂ. ಏಸ ಪಟಿಕ್ಖೇಪೋತಿ ‘‘ನ ತ್ವೇವ ನಾನುಪಜ್ಝಾಯೇನಾ’’ತಿ ಏಸೋ ಪಟಿಕ್ಖೇಪೋ.