೧. ಆವಸಥಪಿಣ್ಡಸಿಕ್ಖಾಪದ-ಅತ್ಥಯೋಜನಾ

೨೦೩. ಭೋಜನವಗ್ಗಸ್ಸ ಪಠಮೇ ಆವಸಥೇ ಪಞ್ಞತ್ತೋ ಪಿಣ್ಡೋ ಆವಸಥಪಿಣ್ಡೋತಿ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ಆಹ ‘‘ಸಮನ್ತಾ’’ತಿಆದಿ. ಪರಿಕ್ಖಿತ್ತನ್ತಿ ಪರಿವುತಂ ಆವಸಥನ್ತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ. ಅದ್ಧಂ ಪಥಂ ಗಚ್ಛನ್ತೀತಿ ಅದ್ಧಿಕಾ. ಗಿಲಾಯನ್ತಿ ರುಜನ್ತೀತಿ ಗಿಲಾನಾ. ಗಬ್ಭೋ ಕುಚ್ಛಿಟ್ಠಸತ್ತೋ ಏತಾಸನ್ತಿ ಗಬ್ಭಿನಿಯೋ. ಮಲಂ ಪಬ್ಬಾಜೇನ್ತೀತಿ ಪಬ್ಬಜಿತಾ, ತೇಸಂ ಯಥಾನುರೂಪನ್ತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ. ಪಞ್ಞತ್ತಾನಿ ಮಞ್ಚಪೀಠಾನಿ ಏತ್ಥಾತಿ ಪಞ್ಞತ್ತಮಞ್ಚಪೀಠೋ, ತಂ. ಅನೇಕಗಬ್ಭಪರಿಚ್ಛೇದಂ ಅನೇಕಪಮುಖಪರಿಚ್ಛೇದಂ ಆವಸಥಂ ಕತ್ವಾತಿ ಯೋಜನಾ. ತತ್ಥಾತಿ ಆವಸಥೇ. ತೇಸಂ ತೇಸನ್ತಿ ಅದ್ಧಿಕಾದೀನಂ. ಹಿಯ್ಯೋಸದ್ದಸ್ಸ ಅತೀತಾನನ್ತರಾಹಸ್ಸ ಚ ಅನಾಗತಾನನ್ತರಾಹಸ್ಸ ಚ ವಾಚಕತ್ತಾ ಇಧ ಅನಾಗತಾನನ್ತರಾಹವಾಚಕೋತಿ ಆಹ ‘‘ಸ್ವೇಪೀ’’ತಿ. ಕುಹಿಂ ಗತಾ ಇತಿ ವುತ್ತೇತಿ ಯೋಜನಾ. ‘‘ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಾಯನ್ತೋ’’ತಿಪದಸ್ಸ ನಾಮಧಾತುಂ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ಆಹ ‘‘ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಕರೋನ್ತೋ’’ತಿ.

೨೦೬. ‘‘ಅದ್ಧಯೋಜನಂ ವಾ ಯೋಜನಂ ವಾ’’ತಿಇಮಿನಾ ‘‘ಪಕ್ಕಮಿತು’’ನ್ತಿಪದಸ್ಸ ಕಮ್ಮಂ ದಸ್ಸೇತಿ. ‘‘ಗನ್ತು’’ನ್ತಿಇಮಿನಾ ಕಮುಸದ್ದಸ್ಸ ಪದವಿಕ್ಖೇಪತ್ಥಂ ದಸ್ಸೇತಿ. ‘‘ಅನೋದಿಸ್ಸಾ’’ತಿಪದಸ್ಸ ತ್ವಾಪಚ್ಚಯನ್ತಭಾವಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ಅನುದ್ದಿಸಿತ್ವಾ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ಪಾಸಂ ಡೇತೀತಿ ಪಾಸಣ್ಡೋ, ಸತ್ತಾನಂ ಚಿತ್ತೇಸು ದಿಟ್ಠಿಪಾಸಂ ಖಿಪತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಅಥ ವಾ ತಣ್ಹಾಪಾಸಂ, ದಿಟ್ಠಿಪಾಸಞ್ಚ ಡೇತಿ ಉಡ್ಡೇತೀತಿ ಪಾಸಣ್ಡೋ, ತಂ ಪಾಸಣ್ಡಂ. ಯಾವತತ್ಥೋ ಪಞ್ಞತ್ತೋ ಹೋತೀತಿ ಯಾವತಾ ಅತ್ಥೋ ಹೋತಿ, ತಾವತಾ ಪಞ್ಞತ್ತೋ ಹೋತೀತಿ ಯೋಜನಾ. ‘‘ಯಾವದತ್ಥೋ’’ತಿಪಿ ಪಾಠೋ, ಅಯಮೇವತ್ಥೋ. ದಕಾರೋ ಪದಸನ್ಧಿಕರೋ. ಸಕಿಂ ಭುಞ್ಜಿತಬ್ಬನ್ತಿ ಏಕದಿವಸಂ ಸಕಿಂ ಭುಞ್ಜಿತಬ್ಬನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ತೇನಾಹ ‘‘ಏಕದಿವಸಂ ಭುಞ್ಜಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ.

ಏತ್ಥಾತಿ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇ. ಏಕಕುಲೇನ ವಾ ಪಞ್ಞತ್ತನ್ತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ. ಭುಞ್ಜಿತುಂ ನ ವಟ್ಟತಿ ಏಕತೋ ಹುತ್ವಾ ಪಞ್ಞತ್ತತ್ತಾತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ. ನಾನಾಕುಲೇಹಿ ಪಞ್ಞತ್ತಂ ಪಿಣ್ಡನ್ತಿ ಯೋಜನಾ. ಭುಞ್ಜಿತುಂ ವಟ್ಟತಿ ನಾನಾಕುಲಾನಿ ಏಕತೋ ಅಹುತ್ವಾ ವಿಸುಂ ವಿಸುಂ ಪಞ್ಞತ್ತತ್ತಾತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ. ಯೋಪಿ ಪಿಣ್ಡೋ ಛಿಜ್ಜತೀತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ. ಉಪಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾತಿ ಅಸದ್ಧಿಯಾದಿಪಾಪಚಿತ್ತತ್ತಾ ಉಪಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ.

೨೦೮. ಅನುವಸಿತ್ವಾತಿ ಪುನಪ್ಪುನಂ ವಸಿತ್ವಾ. ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಗಚ್ಛನ್ತತ್ತಾ ‘‘ಗಚ್ಛನ್ತೋ ಭುಞ್ಜತೀ’’ತಿ ಇದಂ ತಾವ ಯುತ್ತಂ ಹೋತು, ಗತಟ್ಠಾನೇ ಪನ ಗಮಿತತ್ತಾ ಕಥಂ? ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಸಮೀಪೋಪಿ ಅತೀತೋ ತೇನ ಸಙ್ಗಹಿತತ್ತಾ ಯುತ್ತಂ. ‘‘ಕುತೋ ನು ತ್ವಂ ಭಿಕ್ಖು ಆಗಚ್ಛಸೀ’’ತಿಆದೀಸು (ಸಂ. ನಿ. ೧.೧೩೦) ವಿಯ. ತಂಸಮೀಪೋಪಿ ಹಿ ತಾದಿಸೋ. ನಾನಾಟ್ಠಾನೇಸು ನಾನಾಕುಲಾನಂ ಸನ್ತಕೇ ಪಕತಿಯಾ ಅನಾಪತ್ತಿಭಾವತೋ ನಾನಾಟ್ಠಾನೇಸು ಏಕಕುಲಸ್ಸೇವ ಸನ್ತಕಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ ‘‘ಅನಾಪತ್ತೀ’’ತಿ. ಆರದ್ಧಸ್ಸ ವಿಚ್ಛೇದತ್ತಾ ‘‘ಪುನ ಏಕದಿವಸಂ ಭುಞ್ಜಿತುಂ ಲಭತೀ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ‘‘ಓದಿಸ್ಸಾ’’ತಿ ಸಾಮಞ್ಞತೋ ವುತ್ತೇಪಿ ಭಿಕ್ಖೂಯೇವ ಗಹೇತಬ್ಬಾತಿ ಆಹ ‘‘ಭಿಕ್ಖೂನಂಯೇವಾ’’ತಿ. ಪಠಮಂ.