೧೬. ಸಮಾರೋಪನಹಾರವಿಭಙ್ಗವಣ್ಣನಾ
೫೦. ಸುತ್ತೇನ ಗಹಿತೇತಿ ಸುತ್ತೇ ವುತ್ತೇ. ಪದಟ್ಠಾನಗ್ಗಹಣಂ ಅಧಿಟ್ಠಾನವಿಸಯದಸ್ಸನತ್ಥಂ, ವೇವಚನಗ್ಗಹಣಂ ಅಧಿವಚನವಿಭಾಗದಸ್ಸನತ್ಥನ್ತಿ ಯೋಜನಾ. ವಿಸಯಾಧಿಟ್ಠಾನಭಾವತೋತಿ ವಿಸಯಸಙ್ಖಾತಪವತ್ತಿಟ್ಠಾನಭಾವತೋ. ವನೀಯತೀತಿ ಭಜೀಯತಿ. ವನತೀತಿ ಭಜತಿ ಸೇವತಿ. ವನುತೇತಿ ಯಾಚತಿ, ಪತ್ಥೇತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಪಞ್ಚ ಕಾಮಗುಣಾ ಕಾಮತಣ್ಹಾಯ ಕಾರಣಂ ಹೋತಿ ಆರಮ್ಮಣಪಚ್ಚಯತಾಯ. ನಿಮಿತ್ತಗ್ಗಾಹೋ ಅನುಬ್ಯಞ್ಜನಗ್ಗಾಹಸ್ಸ ಕಾರಣಂ ಹೋತಿ ಉಪನಿಸ್ಸಯತಾಯಾತಿ ಏವಂ ಸೇಸೇಸುಪಿ ಯಥಾರಹಂ ಕಾರಣತಾ ವತ್ತಬ್ಬಾ.
೫೧. ‘‘ಕಾಯೇ ಕಾಯಾನುಪಸ್ಸೀ ವಿಹರಾಹೀ’’ತಿಆದೀಸು ಯಂ ವತ್ತಬ್ಬಂ, ತಂ ಹೇಟ್ಠಾ ಲಕ್ಖಣಹಾರವಿಭಙ್ಗವಣ್ಣನಾಯಂ (ನೇತ್ತಿ. ಅಟ್ಠ. ೨೩) ವುತ್ತನಯೇನೇವ ವೇದಿತಬ್ಬಂ. ಅಯಂ ಪನ ವಿಸೇಸೋ – ರೂಪಧಮ್ಮಪರಿಞ್ಞಾಯಾತಿ ರೂಪೂಪಿಕವಿಞ್ಞಾಣಟ್ಠಿತಿಪರಿಞ್ಞಾಯ.
‘‘ದುಕ್ಖ’’ನ್ತಿ ಪಸ್ಸನ್ತೀ ಸಾ ವೇದನಾನುಪಸ್ಸನಾತಿ ಯೋಜೇತಬ್ಬಂ. ವೇದನಾಹೇತುಪರಿಞ್ಞಾಯಾತಿ ಫಸ್ಸಪರಿಞ್ಞಾಯ. ‘‘ವೇದನಾವಸೇನಾ’’ತಿ ಪದೇನ ಅತ್ತನಾ ಉಪ್ಪಾದಿತದುಕ್ಖವಸೇನ. ವೇದನಾಪರಿಞ್ಞಾಯಾತಿ ವೇದನೂಪಿಕವಿಞ್ಞಾಣಟ್ಠಿತಿಪರಿಞ್ಞಾಯ. ನಿಚ್ಚಾಭಿನಿವೇಸಪಟಿಪಕ್ಖತೋ ಅನಿಚ್ಚಾನುಪಸ್ಸನಾಯಾತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ. ನಿಚ್ಚಸಞ್ಞಾನಿಮಿತ್ತಸ್ಸಾತಿ ನಿಚ್ಚಸಞ್ಞಾಹೇತುಕಸ್ಸ. ಸಞ್ಞಾಪರಿಞ್ಞಾಯಾತಿ ಸಞ್ಞೂಪಿಕವಿಞ್ಞಾಣಟ್ಠಿತಿಪರಿಞ್ಞಾಯ. ಪಠಮಮಗ್ಗವಜ್ಝತ್ತಾ ಅಗತಿಗಮನಸ್ಸ ವುತ್ತಂ ‘‘ದಿಟ್ಠಾಭಿನಿವೇಸಸ್ಸ…ಪೇ… ಅಗತಿಗಮನಸ್ಸ ಚಾ’’ತಿ.
ಸಙ್ಖಾರಪರಿಞ್ಞಾಯಾತಿ ಸಙ್ಖಾರೂಪಿಕವಿಞ್ಞಾಣಟ್ಠಿತಿಪರಿಞ್ಞಾಯ.
ಸಮಾರೋಪನಹಾರವಿಭಙ್ಗವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
ನಿಟ್ಠಿತಾ ಚ ಹಾರವಿಭಙ್ಗವಣ್ಣನಾ.