೯. ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
ಅಞ್ಞಭಾಗಸ್ಸಾತಿ ಅಞ್ಞಕೋಟ್ಠಾಸಸ್ಸ, ಯಂ ಚೋದೇತುಕಾಮೋ, ತಸ್ಸ ಜಾತಿಆದಿತೋ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ತಿರಚ್ಛಾನಜಾತಿಆದಿಕೋಟ್ಠಾಸಸ್ಸಾತಿ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ. ಇದನ್ತಿ ನಪುಂಸಕನಿದ್ದೇಸೇನ ಛಗಲಕಾದಿಂ ನಿದ್ದಿಸತಿ, ಅಯಂ ಛಗಲಕಾದಿಕೋತಿ ಅತ್ಥೋ, ಅಧಿಕರಣಸದ್ದಾಪೇಕ್ಖಾಯ ವಾ ನಪುಂಸಕನಿದ್ದೇಸೋ, ಇದಂ ಛಗಲಕಾದಿಸಙ್ಖಾತಂ ಅಧಿಕರಣನ್ತಿ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ. ಅಞ್ಞಭಾಗೋ ವಾತಿ ತಿರಚ್ಛಾನಜಾತಿಆದಿಭೇದೋ ಅಞ್ಞೋ ಕೋಟ್ಠಾಸೋ ವಾ. ಅಸ್ಸಾತಿ ಛಗಲಕಾದಿಕಸ್ಸ. ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಂ ಛಗಲಕಾದಿ. ಏತ್ಥ ಚ ‘‘ಅಞ್ಞಭಾಗಸಮ್ಬನ್ಧಿ ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯ’’ನ್ತಿ ಪಠಮವಿಗ್ಗಹಸ್ಸ ಅತ್ಥೋ, ‘‘ಅಞ್ಞಭಾಗವನ್ತಂ ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯ’’ನ್ತಿ ದುತಿಯವಿಗ್ಗಹಸ್ಸ. ಠಪೇತ್ವಾ ಪನ ತಿರಚ್ಛಾನಜಾತಿಆದಿಕಂ ಪರಮತ್ಥತೋ ವಿಸುಂ ಛಗಲಕಾದಿಕೇ ಅಸತಿಪಿ ‘‘ಪಟಿಮಾಯ ಸರೀರ’’ನ್ತಿಆದೀಸು ವಿಯ ಅಭೇದೇಪಿ ಭೇದಕಪ್ಪನಾಯ ಪವತ್ತಲೋಕವೋಹಾರವಸೇನ ‘‘ಅಞ್ಞಭಾಗಸ್ಸ ಇದಂ, ಅಞ್ಞಭಾಗೋ ವಾ ಅಸ್ಸ ಅತ್ಥೀ’’ತಿ ವುತ್ತನ್ತಿ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಅಧಿಕರೀಯತಿ ಏತ್ಥಾತಿ ಅಧಿಕರಣಂ. ತೇನಾಹ ‘‘ಆಧಾರೋ ವೇದಿತಬ್ಬೋ’’ತಿ. ಆಧರೀಯತಿ ಅಸ್ಮಿನ್ತಿ ಆಧಾರೋ, ಪತಿಟ್ಠಾನಂ. ತೇನಾಹ ‘‘ವತ್ಥು ಅಧಿಟ್ಠಾನನ್ತಿ ವುತ್ತಂ ಹೋತೀ’’ತಿ.
ಇದಾನಿ ‘‘ಅಞ್ಞಭಾಗಸ್ಸ ಇದ’’ನ್ತಿಆದಿನಾ ಸಙ್ಖೇಪೇನ ವುತ್ತಮೇವತ್ಥಂ ಕೇವಲಂ ನಯದಸ್ಸನತ್ಥಂ ಅಟ್ಠುಪ್ಪತ್ತಿಯಂ ಆಗತಮೇವ ಗಹೇತ್ವಾ ವಿಭಜನ್ತೋ ‘‘ಯೋ ಹಿ ಸೋ’’ತಿಆದಿಮಾಹ. ತೇನ ನನು ಅನಾಗತೇ ಏವಂ ಚೋದೇನ್ತಾನಂ ಪಾಪಭಿಕ್ಖೂನಂ ಲೇಸೋಕಾಸಪಿದಹನತ್ಥಂ ಇದಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ, ನ ಪನ ಮೇತ್ತಿಯಭೂಮಜಕಾನಂ. ತೇಸಞ್ಹಿ ಆದಿಕಮ್ಮಿಕತ್ತಾ ಅನಾಪತ್ತಿ, ತಸ್ಮಾ ಸಾಮಞ್ಞೇನ ಅತ್ಥೋ ವಿಭಜಿತಬ್ಬೋ. ನ ಪನ ‘‘ಯೋ ಹಿ ಸೋ ಅಟ್ಠುಪ್ಪತ್ತಿಯಂ ದಬ್ಬೋ ಮಲ್ಲಪುತ್ತೋ’’ತಿಆದಿನಾ ವಿಸೇಸೇನಾತಿ ಏದಿಸೀ ಚೋದನಾ ಅನವಕಾಸಾತಿ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಹೀತಿ ಕಾರಣತ್ಥೇ ನಿಪಾತೋ, ಯಸ್ಮಾತಿ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ. ಅಟ್ಠುಪ್ಪತ್ತಿಯನ್ತಿ ಅತ್ಥಸ್ಸ ಉಪ್ಪತ್ತಿ ಅತ್ಥುಪ್ಪತ್ತಿ, ಅತ್ಥುಪ್ಪತ್ತಿಯೇವ ಅಟ್ಠುಪ್ಪತ್ತಿ, ತಸ್ಸಂ ಅಟ್ಠುಪ್ಪತ್ತಿಯಂ, ಸಿಕ್ಖಾಪದಸ್ಸ ನಿದಾನೇತಿ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ. ಛಗಲಕೋತಿ ಸೇತಛಗಲಕೋ. ಸೋತಿ ಛಗಲಕೋ. ಇಮಸ್ಸ ಪನ ‘‘ಹೋತೀ’’ತಿ ಇಮಿನಾ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ. ಅಞ್ಞಸ್ಸ…ಪೇ… ಛಗಲಕಭಾವಸ್ಸ ಚಾತಿ ‘‘ತಿರಚ್ಛಾನಜಾತಿಯಾ ಚೇವ ಛಗಲಕಭಾವಸ್ಸ ಚಾ’’ತಿ ಸಙ್ಖಾತಸ್ಸ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಭಾಗಸ್ಸ ಕೋಟ್ಠಾಸಸ್ಸ, ಪಕ್ಖಸ್ಸಾತಿ ಅತ್ಥೋ.
ಕುತೋಯಮಞ್ಞೋ, ಯತೋ ‘‘ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಭಾಗಸ್ಸಾ’’ತಿ ವುತ್ತನ್ತಿ ಆಹ ‘‘ಯ್ವಾಯಂ…ಪೇ… ತತೋ’’ತಿ. ತತ್ಥ ಮನುಸ್ಸಜಾತಿ ಚೇವ ಭಿಕ್ಖುಭಾವೋ ಚಾತಿ ಯೋ ಅಯಂ ಭಾಗೋ ಕೋಟ್ಠಾಸೋ ಪಕ್ಖೋತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ, ‘‘ಮನುಸ್ಸಜಾತಿ ಚೇವ ಭಿಕ್ಖುಭಾವೋ ಚಾ’’ತಿ ಸಙ್ಖಾತೋ ಯೋ ಅಯಂ ಭಾಗೋ ಕೋಟ್ಠಾಸೋ ಪಕ್ಖೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ತತೋತಿ ‘‘ಮನುಸ್ಸಜಾತಿ ಚೇವ ಭಿಕ್ಖುಭಾವೋ ಚಾ’’ತಿ ಭಾಗತೋ. ಸೋ ವಾ ಅಞ್ಞಭಾಗೋತಿ ಯಥಾವುತ್ತತಿರಚ್ಛಾನಜಾತಿಛಗಲಕಭಾವಸಙ್ಖಾತೋ ಸೋ ಅಞ್ಞಭಾಗೋ ವಾ. ಅಸ್ಸಾತಿ ಛಗಲಕಸ್ಸ. ಅತ್ಥೀತಿ ಉಪಲಬ್ಭತಿ. ತಸ್ಮಾತಿ ಯಸ್ಮಾ ಅಞ್ಞಭಾಗಸ್ಸ ಛಗಲಕೋ ಹೋತಿ, ಯಸ್ಮಾ ಚ ಸೋ ವಾ ಅಞ್ಞಭಾಗೋ ಅಸ್ಸ ಅತ್ಥಿ, ತಸ್ಮಾ. ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಸಙ್ಖ್ಯಂ ಲಭತೀತಿ ಏತ್ಥ ‘‘ಸೋ ಯ್ವಾಯ’’ನ್ತಿ ಇಧ ಸೋ-ಸದ್ದಮೇವ ಆನೇತ್ವಾ ಸೋ ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಸಙ್ಖಂ ಲಭತೀತಿ ಯೋಜೇತಬ್ಬಂ, ‘‘ಸೋ’’ತಿ ವಾ ಪಾಠಸೇಸೋ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ. ಚ-ಸದ್ದೋ ಸಮುಚ್ಚಯತ್ಥೋ. ಸೋ ಪನ ಅಧಿಕರಣಸದ್ದತೋ ಪರಂ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ, ‘‘ಅಧಿಕರಣ’’ನ್ತಿ ಚ ವೇದಿತಬ್ಬೋತಿ. ತೇಸನ್ತಿ ಮೇತ್ತಿಯಭೂಮಜಕಾನಂ. ಇಮಂ ಮಯಂ ದಬ್ಬಂ ಮಲ್ಲಪುತ್ತಂ ನಾಮ ಕರೋಮಾತಿ ಛಗಲಕಂ ಅಜಿಕಾಯ ವಿಪ್ಪಟಿಪಜ್ಜನ್ತಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಮಯಂ, ಆವುಸೋ, ಇಮಂ ಛಗಲಕಂ ದಬ್ಬಂ ಮಲ್ಲಪುತ್ತಂ ನಾಮ ಕರೋಮಾ’’ತಿ ವದನ್ತಾನಂ. ನಾಮಕರಣಸಞ್ಞಾಯಾತಿ ನಾಮಕರಣಸಙ್ಖಾತಾಯ ಸಞ್ಞಾಯ. ಏತ್ಥಾಪಿ ‘‘ಯೋ ಸೋ’’ತಿಆದಿಕಂ ಆನೇತ್ವಾ ತಸ್ಸಾ ನಾಮಕರಣಸಞ್ಞಾಯ ಯೋ ಸೋ ಅಟ್ಠುಪ್ಪತ್ತಿಯಂ ‘‘ದಬ್ಬೋ ಮಲ್ಲಪುತ್ತೋ ನಾಮಾ’’ತಿ ಛಗಲಕೋ ವುತ್ತೋ, ಸೋ ಯಸ್ಮಾ ಆಧಾರೋ ವತ್ಥು ಅಧಿಟ್ಠಾನನ್ತಿ ಯೋಜೇತಬ್ಬಂ.
ಇದಾನಿ ಕಥಮೇತಂ ವಿಞ್ಞಾಯತಿ ‘‘ಅಧಿಕರಣ’’ನ್ತಿ ಚೇತ್ಥ ಆಧಾರೋ ವೇದಿತಬ್ಬೋ, ನ ವಿವಾದಾಧಿಕರಣಾದೀಸು ಅಞ್ಞತರನ್ತಿ ಅನುಯೋಗಂ ಸನ್ಧಾಯಾಹ ‘‘ತಞ್ಹಿ ಸನ್ಧಾಯಾ’’ತಿಆದಿ. ತತ್ಥ ತನ್ತಿ ತಸ್ಸಾ ನಾಮಕರಣಸಞ್ಞಾಯ ಅಧಿಟ್ಠಾನಭೂತಂ ಛಗಲಕಂ ಪಚ್ಚಾಮಸತಿ. ವಿವಾದಾಧಿಕರಣಾದೀಸು ಅಞ್ಞತರಂ ಸನ್ಧಾಯ ನ ವುತ್ತನ್ತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ. ತತ್ಥ ಕಾರಣಂ ಪುಚ್ಛತಿ ‘‘ಕಸ್ಮಾ’’ತಿ. ಕಾರಣಮಾಹ ‘‘ಅಸಮ್ಭವತೋ’’ತಿ. ಇದಾನಿ ತಮೇವ ಅಸಮ್ಭವಂ ಪಾಕಟಂ ಕತ್ವಾ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ನ ಹೀ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ. ನ ಹಿ ಉಪಾದಿಯಿಂಸೂತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ. ಉಪಾದಿಯಿಂಸೂತಿ ಗಣ್ಹಿಂಸು. ಕಿಂ ಚತುನ್ನಂ ಅಧಿಕರಣಾನಮ್ಪಿ ಲೇಸೋ ಅತ್ಥಿ, ಯೇನೇವಂ ವುತ್ತನ್ತಿ ಆಹ ‘‘ನ ಚ ಚತುನ್ನಂ ಅಧಿಕರಣಾನ’’ನ್ತಿಆದಿ. ಇದಾನಿ ತಮೇವ ಸಮತ್ಥೇತುಂ ‘‘ಜಾತಿಲೇಸಾದಯೋ ಹೀ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ. ತತ್ಥ ಜಾತಿಯೇವ ಲೇಸೋ ಜಾತಿಲೇಸೋ. ಆದಿಸದ್ದೇನ ನಾಮಲೇಸಾದೀನಂ ಗಹಣಂ. ಹೋತಿ ಚೇತ್ಥ –
‘‘ಲೇಸಾ ಜಾತಿನಾಮಗೋತ್ತ-ಲಿಙ್ಗಾಪತ್ತಿವಸಾಪಿ ಚ;
ಪತ್ತಚೀವರುಪಜ್ಝಾಯಾ-ಚರಿಯಾವಾಸವಸಾ ದಸಾ’’ತಿ.
ಆಪತ್ತಿಲೇಸೋ ನಾಮ ಲಹುಕಂ ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪಜ್ಜನ್ತೋ ದಿಟ್ಠೋ ಹೋತಿ. ತಞ್ಚೇ ಪಾರಾಜಿಕೇನ ಚೋದೇತಿ ‘‘ಅಸ್ಸಮಣೋಸಿ, ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯೋಸೀ’’ತಿ, ಆಪತ್ತಿ ವಾಚಾಯ ವಾಚಾಯ ಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸಸ್ಸಾತಿ (ಪಾರಾ. ೩೯೬) ಏವಂ ಆಪತ್ತಿಲೇಸಮ್ಪಿ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಮಿಂಯೇವ ಆರೋಪೇತ್ವಾ ವುತ್ತತ್ತಾ ‘‘ಪುಗ್ಗಲಾನಂಯೇವ ಲೇಸಾ ವುತ್ತಾ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ತಞ್ಚ ‘‘ದಬ್ಬೋ ಮಲ್ಲಪುತ್ತೋ’’ತಿ ನಾಮನ್ತಿ ಮೇತ್ತಿಯಭೂಮಜಕೇಹಿ ಛಗಲಕಸ್ಸ ಕತಂ ತಂ ‘‘ದಬ್ಬೋ ಮಲ್ಲಪುತ್ತೋ’’ತಿ ನಾಮಞ್ಚ. ಏವಂ ಅಸಮ್ಭವಂ ದಸ್ಸೇತ್ವಾ ಇದಾನಿ ಇಮಿನಾವ ಪಸಙ್ಗೇನ ದೇಸಲೇಸಸದ್ದಾನಂ ಅತ್ಥಂ ಸಂವಣ್ಣೇತುಂ ‘‘ಏತ್ಥ ಚಾ’’ತಿಆದಿಮಾಹ. ಏತ್ಥಾತಿ ಏತೇಸು ದ್ವೀಸು ದೇಸಲೇಸೇಸು. ದೇಸೋ ನಾಮ ಜಾತಿಆದಿಭೇದೋ ವೋಹಾರೋ. ತೇನಾಹ ‘‘ಜಾತಿಆದೀಸೂ’’ತಿಆದಿ. ಅಞ್ಞಮ್ಪಿ ವತ್ಥುನ್ತಿ ಯಸ್ಮಿಂ ವತ್ಥುಸ್ಮಿಂ ಪತಿಟ್ಠಿತಂ, ತಂ ಮುಞ್ಚಿತ್ವಾ ಅಞ್ಞಮ್ಪಿ ವತ್ಥುಂ. ಕಥಂ ಸಿಲಿಸ್ಸತೀತಿ ಆಹ ‘‘ವೋಹಾರಮತ್ತೇನೇವಾ’’ತಿಆದಿ, ವೋಹಾರಮತ್ತೇನೇವ, ನ ತು ಅತ್ಥತೋತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ. ‘‘ಈಸಕಂ ಅಲ್ಲೀಯತೀ’’ತಿ ಇಮಿನಾ ‘‘ಲೇಸೋ’’ತಿ ಲಿಸ ಅಲ್ಲೀಭಾವೇತಿ ಇಮಸ್ಸ ರೂಪನ್ತಿ ದಸ್ಸೇತಿ. ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ದೇಸಲೇಸಾನಂ ವುತ್ತನಯೇನ ಬ್ಯಞ್ಜನತೋ ನಾನಾಕರಣಂ ಅತ್ಥಿ, ಅತ್ಥತೋ ಪನ ನತ್ಥೀತಿ ಆಹ ‘‘ಜಾತಿಆದೀನಂಯೇವ ಅಞ್ಞತರಕೋಟ್ಠಾಸಸ್ಸೇತಂ ಅಧಿವಚನ’’ನ್ತಿ.
ಯದಿ ಪನ ನಾಮಕರಣಸಞ್ಞಾಯ ಆಧಾರಭೂತಂ ಛಗಲಕಂ ಸನ್ಧಾಯ ‘‘ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಸ್ಸ ಅಧಿಕರಣಸ್ಸಾ’’ತಿ ವುತ್ತಂ, ಅಥ ಕಸ್ಮಾ ಪದಭಾಜನೇ ತಂ ಅವಿಭಜಿತ್ವಾ ‘‘ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಸ್ಸ ಅಧಿಕರಣಸ್ಸಾತಿ ಆಪತ್ತಞ್ಞಭಾಗಿಯಂ ವಾ ಹೋತಿ ಅಧಿಕರಣಞ್ಞಭಾಗಿಯಂ ವಾ’’ತಿಆದಿ (ಪಾರಾ. ೩೯೩) ವುತ್ತನ್ತಿ ಆಹ ‘‘ಪದಭಾಜನೇ ಪನಾ’’ತಿಆದಿ. ತನ್ತಿ ಆಧಾರಸಙ್ಖಾತಂ ಅಧಿಕರಣಂ. ಆವಿಭೂತಂ ಪಾಕಟಂ. ಅತ್ಥುದ್ಧಾರವಸೇನಾತಿ ತೇನ ವತ್ತಬ್ಬಅತ್ಥಾನಂ ಉದ್ಧರಣವಸೇನ. ನನು ಚ ‘‘ಅತ್ಥಮತ್ತಂ ಪತಿ ಸದ್ದಾ ಅಭಿನಿವಿಸನ್ತೀ’’ತಿ ನ ಏಕೇನ ಸದ್ದೇನ ಅನೇಕತ್ಥಾ ಅಭಿಧೀಯನ್ತೀತಿ? ಸಚ್ಚಮೇತಂ ಸದ್ದವಿಸೇಸೇ ಅಪೇಕ್ಖಿತೇ, ತೇಸಂ ತೇಸಂ ಪನ ಅತ್ಥಾನಂ ಅಧಿಕರಣಸದ್ದವಚನೀಯತಾಸಾಮಞ್ಞಂ ಉಪಾದಾಯ ವುಚ್ಚಮಾನೋ ಅಯಂ ವಿಚಾರೋ ಅಧಿಕರಣಸದ್ದಸ್ಸ ಅತ್ಥುದ್ಧಾರೋತಿ ವುತ್ತೋ. ತೇನೇವಾಹ ‘‘ಅಧಿಕರಣನ್ತಿ ವಚನಸಾಮಞ್ಞತೋ ಅತ್ಥುದ್ಧಾರವಸೇನ ಪವತ್ತಾನಿ ಚತ್ತಾರಿ ಅಧಿಕರಣಾನೀ’’ತಿ. ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯತಾತಿ ಅಞ್ಞಪಕ್ಖಿಯತಾ. ತಬ್ಭಾಗಿಯತಾತಿ ತಪ್ಪಕ್ಖಿಯತಾ. ಅಪಾಕಟಾ ಪದಭಾಜನತೋ ಅಞ್ಞತ್ರ ದಸ್ಸಿತಟ್ಠಾನಾಭಾವತೋ. ಅವಸಾನೇ ಆಪತ್ತಞ್ಞಭಾಗಿಯೇನ ಚೋದನಞ್ಚಾತಿ ‘‘ಭಿಕ್ಖು ಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸಂ ಅಜ್ಝಾಪಜ್ಜನ್ತೋ ದಿಟ್ಠೋ ಹೋತಿ, ಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸೇ ಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸದಿಟ್ಠಿ ಹೋತಿ, ತಞ್ಚೇ ಪಾರಾಜಿಕೇನ ಚೋದೇತೀ’’ತಿಆದಿಚೋದನಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ ‘‘ಅಧಿಕರಣಞ್ಞಭಾಗಿಯ’’ನ್ತಿ. ಏಕಮೇಕಞ್ಹಿ ಅಧಿಕರಣಂ ಇತರೇಸಂ ತಿಣ್ಣಂ ತಿಣ್ಣಂ ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಂ ಅಞ್ಞಪಕ್ಖಿಯಂ ಅಞ್ಞಕೋಟ್ಠಾಸಿಯಂ ಹೋತಿ ವತ್ಥುವಿಸಭಾಗತ್ತಾ. ಆದಿಸದ್ದೇನ ‘‘ಕಥಂ ಅಧಿಕರಣಂ ಅಧಿಕರಣಸ್ಸ ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯ’’ನ್ತಿಆದಿಕೋ ಪದವಿಭಾಗೋ ಸಙ್ಗಹಿತೋ.
ಕಿಞ್ಚಿ ದೇಸಂ ಲೇಸಮತ್ತಂ ಉಪಾದಾಯಾತಿ ಏತ್ಥ ಯಂ ವತ್ತಬ್ಬಂ, ತಸ್ಸಾಪಿ ಅಸಮ್ಭವದಸ್ಸನಪ್ಪಸಙ್ಗೇನ ಹೇಟ್ಠಾ ವುತ್ತತ್ತಾ ‘‘ಸೇಸಾ ವಿನಿಚ್ಛಯಕಥಾ ಅಟ್ಠಮೇ ವುತ್ತಸದಿಸಾಯೇವಾ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ತತ್ಥ ಸೇಸಾ ವಿನಿಚ್ಛಯಕಥಾತಿ ‘‘ಪಾರಾಜಿಕೇನಾತಿ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಅನುರೂಪೇಸು ಏಕೂನವಿಸತಿಯಾ ಅಞ್ಞತರೇನಾ’’ತಿಆದಿಕಾ (ಕಙ್ಖಾ. ಅಟ್ಠ. ದುಟ್ಠದೋಸಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ) ವಿನಿಚ್ಛಯಕಥಾ. ವುತ್ತಸದಿಸಾಯೇವಾತಿ ಏತ್ಥ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ಯಾ ವತ್ತಬ್ಬಾ, ತೇನ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇನ ಸಾಧಾರಣಭೂತಾ ಸಾ ವುತ್ತಸದಿಸಾಯೇವಾತಿ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ, ನ ಅಸಾಧಾರಣಭೂತಾ ಅಪುಬ್ಬವಣ್ಣನಾಯ ಅಧಿಪ್ಪೇತತ್ತಾ. ತೇನೇವಾಹ ‘‘ಅಯಂ ಪನಾ’’ತಿಆದಿ. ಪುರಿಮಸ್ಮಿಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇಪಿ ತಥಾಸಞ್ಞಿನೋ ಅನಾಪತ್ತಿಕತ್ತಾ ‘‘ಇಧ ಚಾ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ತಥಾಸಞ್ಞಿನೋಪೀತಿ ‘‘ಪಾರಾಜಿಕಂಯೇವ ಅಯಂ ಆಪನ್ನೋ’’ತಿ ಏವಂಸಞ್ಞಿನೋಪಿ. ಇತಿಸದ್ದೋ ಆದಿಅತ್ಥೋ ವಾ ಪಕಾರತ್ಥೋ ವಾ. ತೇನ ಕೇನಚಿ ಭಿಕ್ಖುನಾ ಅಞ್ಞೋ ಕೋಚಿ ಖತ್ತಿಯಜಾತಿಕೋ ಪಾರಾಜಿಕಂ ಧಮ್ಮಂ ಅಜ್ಝಾಪಜ್ಜನ್ತೋ ದಿಟ್ಠೋ ಹೋತಿ, ಅಥ ಸೋ ಅಞ್ಞಂ ಅತ್ತನೋ ವೇರಿಂ ಖತ್ತಿಯಜಾತಿಕಂ ಭಿಕ್ಖುಂ ಪಸ್ಸಿತ್ವಾ ತಂ ಖತ್ತಿಯಜಾತಿಲೇಸಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಏವಂ ಚೋದೇತಿ ‘‘ಖತ್ತಿಯೋ ಮಯಾ ದಿಟ್ಠೋ ಪಾರಾಜಿಕಂ ಧಮ್ಮಂ ಅಜ್ಝಾಪಜ್ಜನ್ತೋ, ತ್ವಂ ಖತ್ತಿಯೋ ಪಾರಾಜಿಕಂ ಧಮ್ಮಂ ಅಜ್ಝಾಪನ್ನೋಸಿ, ಅಥ ವಾ ತ್ವಂ ಖೋ ಖತ್ತಿಯೋ, ನ ಅಞ್ಞೋ, ಪಾರಾಜಿಕಂ ಧಮ್ಮಂ ಅಜ್ಝಾಪನ್ನೋಸಿ, ಅಸ್ಸಮಣೋಸಿ, ಅಸಕ್ಯಪುತ್ತಿಯೋಸಿ, ನತ್ಥಿ ತಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಉಪೋಸಥೋ ವಾ ಪವಾರಣಾ ವಾ ಸಙ್ಘಕಮ್ಮಂ ವಾ’’ತಿ, ಆಪತ್ತಿ ವಾಚಾಯ ವಾಚಾಯ ಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸಸ್ಸ. ಏತ್ಥ ಚ ತೇಸಂ ಖತ್ತಿಯಾನಂ ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಂ ಅಸದಿಸಸ್ಸ ತಸ್ಸ ತಸ್ಸ ದೀಘಾದಿನೋ ವಾ ದಿಟ್ಠಾದಿನೋ ವಾ ವಸೇನ ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯತಾ, ಖತ್ತಿಯಜಾತಿಪಞ್ಞತ್ತಿಯಾ ಆಧಾರವಸೇನ ಅಧಿಕರಣತಾ ಚ ವೇದಿತಬ್ಬಾ. ಏಸ ನಯೋ ನಾಮಲೇಸಾದೀಸುಪಿ.
ಆಪತ್ತಿಲೇಸೇ ಪನ ಕೇನಚಿ ಭಿಕ್ಖುನಾ ಕೋಚಿ ಭಿಕ್ಖು ಲಹುಕಂ ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪಜ್ಜನ್ತೋ ದಿಟ್ಠೋ ಹೋತಿ, ಸೋ ಚೇತಂ ಭಿಕ್ಖುಂ ಪಾರಾಜಿಕೇನ ಚೋದೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ವಾಚಾಯ ವಾಚಾಯ ಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸಸ್ಸ. ಯದಿ ಏವಂ ಕಥಂ ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಂ ಅಧಿಕರಣಂ ಹೋತೀತಿ? ಯಞ್ಹಿ ಸೋ ಲಹುಕಂ ಆಪತ್ತಿಂ ಆಪನ್ನೋ, ತಂ ಪಾರಾಜಿಕಸ್ಸ ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಂ ಅಧಿಕರಣಂ, ತಸ್ಸ ಪನ ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಸ್ಸ ಅಧಿಕರಣಸ್ಸ ಲೇಸೋ ನಾಮ. ಯೋ ಸೋ ಸಬ್ಬಖತ್ತಿಯಾನಂ ಸಾಧಾರಣೋ ಖತ್ತಿಯಭಾವೋ ವಿಯ ಸಬ್ಬಾಪತ್ತೀನಂ ಸಾಧಾರಣೋ ಆಪತ್ತಿಭಾವೋ. ಏತೇನೇವ ಉಪಾಯೇನ ‘‘ಕೇನಚಿ ಭಿಕ್ಖುನಾ ಕೋಚಿ ಭಿಕ್ಖು ಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸಂ ಅಜ್ಝಾಪಜ್ಜನ್ತೋ ದಿಟ್ಠೋ ಹೋತೀ’’ತಿಆದಿಕಂ ವಿಸೇಸಂ ಸಙ್ಗಣ್ಹಾತಿ.
ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಸಿಕ್ಖಂ ಯೋ, ನೇವ ಸಿಕ್ಖತಿ ಯುತ್ತಿತೋ;
ಗಚ್ಛೇ ವಿನಯವಿಞ್ಞೂಹಿ, ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯತಂವ ಸೋ. (ವಜಿರ. ಟೀ. ಪಾರಾಜಿಕ ೪೦೮);
ಅಞ್ಞಭಾಗಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.