೮. ಸಙ್ಖಧಮಸುತ್ತಂ
೩೬೦. ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ ನಾಳನ್ದಾಯಂ ವಿಹರತಿ ಪಾವಾರಿಕಮ್ಬವನೇ. ಅಥ ಖೋ ಅಸಿಬನ್ಧಕಪುತ್ತೋ ಗಾಮಣಿ ನಿಗಣ್ಠಸಾವಕೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ಖೋ ಅಸಿಬನ್ಧಕಪುತ್ತಂ ಗಾಮಣಿಂ ಭಗವಾ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಕಥಂ ನು ಖೋ, ಗಾಮಣಿ, ನಿಗಣ್ಠೋ ನಾಟಪುತ್ತೋ ಸಾವಕಾನಂ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇತೀ’’ತಿ? ‘‘ಏವಂ ಖೋ, ಭನ್ತೇ, ನಿಗಣ್ಠೋ ನಾಟಪುತ್ತೋ ಸಾವಕಾನಂ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇತಿ – ‘ಯೋ ಕೋಚಿ ಪಾಣಂ ಅತಿಪಾತೇತಿ, ಸಬ್ಬೋ ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ, ಯೋ ಕೋಚಿ ಅದಿನ್ನಂ ಆದಿಯತಿ, ಸಬ್ಬೋ ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ, ಯೋ ಕೋಚಿ ಕಾಮೇಸು ಮಿಚ್ಛಾ ಚರತಿ, ಸಬ್ಬೋ ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ, ಯೋ ಕೋಚಿ ಮುಸಾ ಭಣತಿ ಸಬ್ಬೋ, ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ. ಯಂಬಹುಲಂ ಯಂಬಹುಲಂ ವಿಹರತಿ, ತೇನ ತೇನ ನೀಯತೀ’ತಿ. ಏವಂ ಖೋ, ಭನ್ತೇ, ನಿಗಣ್ಠೋ ನಾಟಪುತ್ತೋ ಸಾವಕಾನಂ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇತೀ’’ತಿ. ‘‘‘ಯಂಬಹುಲಂ ಯಂಬಹುಲಞ್ಚ, ಗಾಮಣಿ, ವಿಹರತಿ, ತೇನ ತೇನ ನೀಯತಿ’, ಏವಂ ಸನ್ತೇ ನ ಕೋಚಿ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ ಭವಿಸ್ಸತಿ, ಯಥಾ ನಿಗಣ್ಠಸ್ಸ ನಾಟಪುತ್ತಸ್ಸ ವಚನಂ’’.
‘‘ತಂ ಕಿಂ ಮಞ್ಞಸಿ, ಗಾಮಣಿ, ಯೋ ಸೋ ಪುರಿಸೋ ಪಾಣಾತಿಪಾತೀ ರತ್ತಿಯಾ ವಾ ದಿವಸಸ್ಸ ವಾ ಸಮಯಾಸಮಯಂ ಉಪಾದಾಯ, ಕತಮೋ ಬಹುತರೋ ಸಮಯೋ, ಯಂ ವಾ ಸೋ ಪಾಣಮತಿಪಾತೇತಿ, ಯಂ ವಾ ಸೋ ಪಾಣಂ ನಾತಿಪಾತೇತೀ’’ತಿ? ‘‘ಯೋ ಸೋ, ಭನ್ತೇ, ಪುರಿಸೋ ಪಾಣಾತಿಪಾತೀ ರತ್ತಿಯಾ ವಾ ದಿವಸಸ್ಸ ವಾ ಸಮಯಾಸಮಯಂ ಉಪಾದಾಯ, ಅಪ್ಪತರೋ ಸೋ ಸಮಯೋ ಯಂ ಸೋ ಪಾಣಮತಿಪಾತೇತಿ, ಅಥ ಖೋ ಸ್ವೇವ ಬಹುತರೋ ಸಮಯೋ ಯಂ ಸೋ ಪಾಣಂ ನಾತಿಪಾತೇತೀ’’ತಿ. ‘‘‘ಯಂಬಹುಲಂ ಯಂಬಹುಲಞ್ಚ, ಗಾಮಣಿ, ವಿಹರತಿ ತೇನ ತೇನ ನೀಯತೀ’ತಿ, ಏವಂ ಸನ್ತೇ ನ ಕೋಚಿ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ ಭವಿಸ್ಸತಿ, ಯಥಾ ನಿಗಣ್ಠಸ್ಸ ನಾಟಪುತ್ತಸ್ಸ ವಚನಂ’’.
‘‘ತಂ ಕಿಂ ಮಞ್ಞಸಿ, ಗಾಮಣಿ, ಯೋ ಸೋ ಪುರಿಸೋ ಅದಿನ್ನಾದಾಯೀ ರತ್ತಿಯಾ ವಾ ದಿವಸಸ್ಸ ವಾ ಸಮಯಾಸಮಯಂ ಉಪಾದಾಯ, ಕತಮೋ ಬಹುತರೋ ಸಮಯೋ, ಯಂ ವಾ ಸೋ ಅದಿನ್ನಂ ಆದಿಯತಿ, ಯಂ ವಾ ಸೋ ಅದಿನ್ನಂ ನಾದಿಯತೀ’’ತಿ. ‘‘ಯೋ ಸೋ, ಭನ್ತೇ, ಪುರಿಸೋ ಅದಿನ್ನಾದಾಯೀ ರತ್ತಿಯಾ ವಾ ದಿವಸಸ್ಸ ವಾ ಸಮಯಾಸಮಯಂ ಉಪಾದಾಯ ಅಪ್ಪತರೋ ಸೋ ಸಮಯೋ, ಯಂ ಸೋ ಅದಿನ್ನಂ ಆದಿಯತಿ, ಅಥ ಖೋ ಸ್ವೇವ ಬಹುತರೋ ಸಮಯೋ, ಯಂ ಸೋ ಅದಿನ್ನಂ ನಾದಿಯತೀ’’ತಿ. ‘‘‘ಯಂಬಹುಲಂ ಯಂಬಹುಲಞ್ಚ, ಗಾಮಣಿ, ವಿಹರತಿ ತೇನ ತೇನ ನೀಯತೀ’ತಿ, ಏವಂ ಸನ್ತೇ ನ ಕೋಚಿ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ ಭವಿಸ್ಸತಿ, ಯಥಾ ನಿಗಣ್ಠಸ್ಸ ನಾಟಪುತ್ತಸ್ಸ ವಚನಂ’’.
‘‘ತಂ ಕಿಂ ಮಞ್ಞಸಿ, ಗಾಮಣಿ, ಯೋ ಸೋ ಪುರಿಸೋ ಕಾಮೇಸುಮಿಚ್ಛಾಚಾರೀ ರತ್ತಿಯಾ ವಾ ದಿವಸಸ್ಸ ವಾ ಸಮಯಾಸಮಯಂ ಉಪಾದಾಯ, ಕತಮೋ ಬಹುತರೋ ಸಮಯೋ, ಯಂ ವಾ ಸೋ ಕಾಮೇಸು ಮಿಚ್ಛಾ ಚರತಿ, ಯಂ ವಾ ಸೋ ಕಾಮೇಸು ಮಿಚ್ಛಾ ನ ಚರತೀ’’ತಿ? ‘‘ಯೋ ಸೋ, ಭನ್ತೇ, ಪುರಿಸೋ ಕಾಮೇಸುಮಿಚ್ಛಾಚಾರೀ ರತ್ತಿಯಾ ವಾ ದಿವಸಸ್ಸ ವಾ ಸಮಯಾಸಮಯಂ ಉಪಾದಾಯ, ಅಪ್ಪತರೋ ಸೋ ಸಮಯೋ ಯಂ ಸೋ ಕಾಮೇಸು ಮಿಚ್ಛಾ ಚರತಿ, ಅಥ ಖೋ ಸ್ವೇವ ಬಹುತರೋ ಸಮಯೋ, ಯಂ ಸೋ ಕಾಮೇಸು ಮಿಚ್ಛಾ ನ ಚರತೀ’’ತಿ. ‘‘‘ಯಂಬಹುಲಂ ಯಂಬಹುಲಞ್ಚ, ಗಾಮಣಿ, ವಿಹರತಿ ತೇನ ತೇನ ನೀಯತೀ’ತಿ, ಏವಂ ಸನ್ತೇ ನ ಕೋಚಿ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ ಭವಿಸ್ಸತಿ, ಯಥಾ ನಿಗಣ್ಠಸ್ಸ ನಾಟಪುತ್ತಸ್ಸ ವಚನಂ’’.
‘‘ತಂ ಕಿಂ ಮಞ್ಞಸಿ, ಗಾಮಣಿ, ಯೋ ಸೋ ಪುರಿಸೋ ಮುಸಾವಾದೀ ರತ್ತಿಯಾ ವಾ ದಿವಸಸ್ಸ ವಾ ಸಮಯಾಸಮಯಂ ಉಪಾದಾಯ, ಕತಮೋ ಬಹುತರೋ ಸಮಯೋ, ಯಂ ವಾ ಸೋ ಮುಸಾ ಭಣತಿ, ಯಂ ವಾ ಸೋ ಮುಸಾ ನ ಭಣತೀ’’ತಿ? ‘‘ಯೋ ಸೋ, ಭನ್ತೇ, ಪುರಿಸೋ ಮುಸಾವಾದೀ ರತ್ತಿಯಾ ವಾ ದಿವಸಸ್ಸ ವಾ ಸಮಯಾಸಮಯಂ ಉಪಾದಾಯ, ಅಪ್ಪತರೋ ಸೋ ಸಮಯೋ, ಯಂ ಸೋ ಮುಸಾ ಭಣತಿ, ಅಥ ಖೋ ಸ್ವೇವ ಬಹುತರೋ ಸಮಯೋ, ಯಂ ಸೋ ಮುಸಾ ನ ಭಣತೀ’’ತಿ. ‘‘‘ಯಂಬಹುಲಂ ಯಂಬಹುಲಞ್ಚ, ಗಾಮಣಿ, ವಿಹರತಿ ತೇನ ತೇನ ನೀಯತೀ’ತಿ, ಏವಂ ಸನ್ತೇ ನ ಕೋಚಿ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ ಭವಿಸ್ಸತಿ, ಯಥಾ ನಿಗಣ್ಠಸ್ಸ ನಾಟಪುತ್ತಸ್ಸ ವಚನಂ’’.
‘‘ಇಧ, ಗಾಮಣಿ, ಏಕಚ್ಚೋ ಸತ್ಥಾ ಏವಂವಾದೀ ಹೋತಿ ಏವಂದಿಟ್ಠಿ [ಏವಂದಿಟ್ಠೀ (ಕ.)] – ‘ಯೋ ಕೋಚಿ ಪಾಣಮತಿಪಾತೇತಿ, ಸಬ್ಬೋ ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ, ಯೋ ಕೋಚಿ ಅದಿನ್ನಂ ಆದಿಯತಿ, ಸಬ್ಬೋ ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ, ಯೋ ಕೋಚಿ ಕಾಮೇಸು ಮಿಚ್ಛಾ ಚರತಿ, ಸಬ್ಬೋ ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ, ಯೋ ಕೋಚಿ ಮುಸಾ ಭಣತಿ, ಸಬ್ಬೋ ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ’ತಿ. ತಸ್ಮಿಂ ಖೋ ಪನ, ಗಾಮಣಿ, ಸತ್ಥರಿ ಸಾವಕೋ ಅಭಿಪ್ಪಸನ್ನೋ ಹೋತಿ. ತಸ್ಸ ಏವಂ ಹೋತಿ – ‘ಮಯ್ಹಂ ಖೋ ಸತ್ಥಾ ಏವಂವಾದೀ ಏವಂದಿಟ್ಠಿ – ಯೋ ಕೋಚಿ ಪಾಣಮತಿಪಾತೇತಿ, ಸಬ್ಬೋ ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋತಿ. ಅತ್ಥಿ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಪಾಣೋ ಅತಿಪಾತಿತೋ, ಅಹಮ್ಪಮ್ಹಿ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋತಿ ದಿಟ್ಠಿಂ ಪಟಿಲಭತಿ. ತಂ, ಗಾಮಣಿ, ವಾಚಂ ಅಪ್ಪಹಾಯ ತಂ ಚಿತ್ತಂ ಅಪ್ಪಹಾಯ ತಂ ದಿಟ್ಠಿಂ ಅಪ್ಪಟಿನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತ್ವಾ ಯಥಾಭತಂ ನಿಕ್ಖಿತ್ತೋ ಏವಂ ನಿರಯೇ. ಮಯ್ಹಂ ಖೋ ಸತ್ಥಾ ಏವಂವಾದೀ ಏವಂದಿಟ್ಠಿ – ಯೋ ಕೋಚಿ ಅದಿನ್ನಂ ಆದಿಯತಿ, ಸಬ್ಬೋ ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋತಿ. ಅತ್ಥಿ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಅದಿನ್ನಂ ಆದಿನ್ನಂ ಅಹಮ್ಪಮ್ಹಿ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋತಿ ದಿಟ್ಠಿಂ ಪಟಿಲಭತಿ. ತಂ, ಗಾಮಣಿ, ವಾಚಂ ಅಪ್ಪಹಾಯ ತಂ ಚಿತ್ತಂ ಅಪ್ಪಹಾಯ ತಂ ದಿಟ್ಠಿಂ ಅಪ್ಪಟಿನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತ್ವಾ ಯಥಾಭತಂ ನಿಕ್ಖಿತ್ತೋ ಏವಂ ನಿರಯೇ. ಮಯ್ಹಂ ಖೋ ಸತ್ಥಾ ಏವಂವಾದೀ ಏವಂದಿಟ್ಠಿ – ಯೋ ಕೋಚಿ ಕಾಮೇಸು ಮಿಚ್ಛಾ ಚರತಿ, ಸಬ್ಬೋ ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ’ತಿ. ಅತ್ಥಿ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಕಾಮೇಸು ಮಿಚ್ಛಾ ಚಿಣ್ಣಂ. ‘ಅಹಮ್ಪಮ್ಹಿ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ’ತಿ ದಿಟ್ಠಿಂ ಪಟಿಲಭತಿ. ತಂ, ಗಾಮಣಿ, ವಾಚಂ ಅಪ್ಪಹಾಯ ತಂ ಚಿತ್ತಂ ಅಪ್ಪಹಾಯ ತಂ ದಿಟ್ಠಿಂ ಅಪ್ಪಟಿನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತ್ವಾ ಯಥಾಭತಂ ನಿಕ್ಖಿತ್ತೋ ಏವಂ ನಿರಯೇ. ಮಯ್ಹಂ ಖೋ ಸತ್ಥಾ ಏವಂವಾದೀ ಏವಂದಿಟ್ಠಿ – ಯೋ ಕೋಚಿ ಮುಸಾ ಭಣತಿ, ಸಬ್ಬೋ ಸೋ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋತಿ. ಅತ್ಥಿ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಮುಸಾ ಭಣಿತಂ. ‘ಅಹಮ್ಪಮ್ಹಿ ಆಪಾಯಿಕೋ ನೇರಯಿಕೋ’ತಿ ದಿಟ್ಠಿಂ ಪಟಿಲಭತಿ. ತಂ, ಗಾಮಣಿ, ವಾಚಂ ಅಪ್ಪಹಾಯ ತಂ ಚಿತ್ತಂ ಅಪ್ಪಹಾಯ ತಂ ದಿಟ್ಠಿಂ ಅಪ್ಪಟಿನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತ್ವಾ ಯಥಾಭತಂ ನಿಕ್ಖಿತ್ತೋ ಏವಂ ನಿರಯೇ.
‘‘ಇಧ ಪನ, ಗಾಮಣಿ, ತಥಾಗತೋ ಲೋಕೇ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಅರಹಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ವಿಜ್ಜಾಚರಣಸಮ್ಪನ್ನೋ ಸುಗತೋ ಲೋಕವಿದೂ ಅನುತ್ತರೋ ಪುರಿಸದಮ್ಮಸಾರಥಿ ಸತ್ಥಾ ದೇವಮನುಸ್ಸಾನಂ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ. ಸೋ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಪಾಣಾತಿಪಾತಂ ಗರಹತಿ ವಿಗರಹತಿ, ‘ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವಿರಮಥಾ’ತಿ ಚಾಹ. ಅದಿನ್ನಾದಾನಂ ಗರಹತಿ ವಿಗರಹತಿ, ‘ಅದಿನ್ನಾದಾನಾ ವಿರಮಥಾ’ತಿ ಚಾಹ. ಕಾಮೇಸುಮಿಚ್ಛಾಚಾರಂ ಗರಹತಿ, ವಿಗರಹತಿ ‘ಕಾಮೇಸುಮಿಚ್ಛಾಚಾರಾ ವಿರಮಥಾ’ತಿ ಚಾಹ. ಮುಸಾವಾದಂ ಗರಹತಿ ವಿಗರಹತಿ ‘ಮುಸಾವಾದಾ ವಿರಮಥಾ’ತಿ ಚಾಹ. ತಸ್ಮಿಂ ಖೋ ಪನ, ಗಾಮಣಿ, ಸತ್ಥರಿ ಸಾವಕೋ ಅಭಿಪ್ಪಸನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಸೋ ಇತಿ ಪಟಿಸಞ್ಚಿಕ್ಖತಿ – ‘ಭಗವಾ ಖೋ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಪಾಣಾತಿಪಾತಂ ಗರಹತಿ ವಿಗರಹತಿ, ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವಿರಮಥಾತಿ ಚಾಹ. ಅತ್ಥಿ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಪಾಣೋ ಅತಿಪಾತಿತೋ ಯಾವತಕೋ ವಾ ತಾವತಕೋ ವಾ. ಯೋ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಪಾಣೋ ಅತಿಪಾತಿತೋ ಯಾವತಕೋ ವಾ ತಾವತಕೋ ವಾ, ತಂ ನ ಸುಟ್ಠು, ತಂ ನ ಸಾಧು. ಅಹಞ್ಚೇವ [ಅಹಞ್ಚೇ (?)] ಖೋ ಪನ ತಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೀ ಅಸ್ಸಂ. ನ ಮೇತಂ ಪಾಪಂ ಕಮ್ಮಂ [ಪಾಪಕಮ್ಮಂ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಪೀ. ಕ.)] ಅಕತಂ ಭವಿಸ್ಸತೀ’ತಿ. ಸೋ ಇತಿ ಪಟಿಸಙ್ಖಾಯ ತಞ್ಚೇವ ಪಾಣಾತಿಪಾತಂ ಪಜಹತಿ. ಆಯತಿಞ್ಚ ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ಪಟಿವಿರತೋ ಹೋತಿ. ಏವಮೇತಸ್ಸ ಪಾಪಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ಪಹಾನಂ ಹೋತಿ. ಏವಮೇತಸ್ಸ ಪಾಪಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ಸಮತಿಕ್ಕಮೋ ಹೋತಿ.
‘‘‘ಭಗವಾ ಖೋ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಅದಿನ್ನಾದಾನಂ ಗರಹತಿ ವಿಗರಹತಿ, ಅದಿನ್ನಾದಾನಾ ವಿರಮಥಾತಿ ಚಾಹ. ಅತ್ಥಿ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಅದಿನ್ನಂ ಆದಿನ್ನಂ ಯಾವತಕಂ ವಾ ತಾವತಕಂ ವಾ. ಯಂ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಅದಿನ್ನಂ ಆದಿನ್ನಂ ಯಾವತಕಂ ವಾ ತಾವತಕಂ ವಾ ತಂ ನ ಸುಟ್ಠು, ತಂ ನ ಸಾಧು. ಅಹಞ್ಚೇವ ಖೋ ಪನ ತಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೀ ಅಸ್ಸಂ, ನ ಮೇತಂ ಪಾಪಂ ಕಮ್ಮಂ ಅಕತಂ ಭವಿಸ್ಸತೀ’ತಿ. ಸೋ ಇತಿ ಪಟಿಸಙ್ಖಾಯ ತಞ್ಚೇವ ಅದಿನ್ನಾದಾನಂ ಪಜಹತಿ. ಆಯತಿಞ್ಚ ಅದಿನ್ನಾದಾನಾ ಪಟಿವಿರತೋ ಹೋತಿ. ಏವಮೇತಸ್ಸ ಪಾಪಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ಪಹಾನಂ ಹೋತಿ. ಏವಮೇತಸ್ಸ ಪಾಪಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ಸಮತಿಕ್ಕಮೋ ಹೋತಿ.
‘‘‘ಭಗವಾ ಖೋ ಪನ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಕಾಮೇಸುಮಿಚ್ಛಾಚಾರಂ ಗರಹತಿ ವಿಗರಹತಿ, ಕಾಮೇಸುಮಿಚ್ಛಾಚಾರಾ ವಿರಮಥಾತಿ ಚಾಹ. ಅತ್ಥಿ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಕಾಮೇಸು ಮಿಚ್ಛಾ ಚಿಣ್ಣಂ ಯಾವತಕಂ ವಾ ತಾವತಕಂ ವಾ. ಯಂ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಕಾಮೇಸು ಮಿಚ್ಛಾ ಚಿಣ್ಣಂ ಯಾವತಕಂ ವಾ ತಾವತಕಂ ವಾ ತಂ ನ ಸುಟ್ಠು, ತಂ ನ ಸಾಧು. ಅಹಞ್ಚೇವ ಖೋ ಪನ ತಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೀ ಅಸ್ಸಂ, ನ ಮೇತಂ ಪಾಪಂ ಕಮ್ಮಂ ಅಕತಂ ಭವಿಸ್ಸತೀ’ತಿ. ಸೋ ಇತಿ ಪಟಿಸಙ್ಖಾಯ ತಞ್ಚೇವ ಕಾಮೇಸುಮಿಚ್ಛಾಚಾರಂ ಪಜಹತಿ, ಆಯತಿಞ್ಚ ಕಾಮೇಸುಮಿಚ್ಛಾಚಾರಾ ಪಟಿವಿರತೋ ಹೋತಿ. ಏವಮೇತಸ್ಸ ಪಾಪಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ಪಹಾನಂ ಹೋತಿ. ಏವಮೇತಸ್ಸ ಪಾಪಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ಸಮತಿಕ್ಕಮೋ ಹೋತಿ.
‘‘‘ಭಗವಾ ಖೋ ಪನ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಮುಸಾವಾದಂ ಗರಹತಿ ವಿಗರಹತಿ, ಮುಸಾವಾದಾ ವಿರಮಥಾತಿ ಚಾಹ. ಅತ್ಥಿ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಮುಸಾ ಭಣಿತಂ ಯಾವತಕಂ ವಾ ತಾವತಕಂ ವಾ. ಯಂ ಖೋ ಪನ ಮಯಾ ಮುಸಾ ಭಣಿತಂ ಯಾವತಕಂ ವಾ ತಾವತಕಂ ವಾ ತಂ ನ ಸುಟ್ಠು, ತಂ ನ ಸಾಧು. ಅಹಞ್ಚೇವ ಖೋ ಪನ ತಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೀ ಅಸ್ಸಂ, ನ ಮೇತಂ ಪಾಪಂ ಕಮ್ಮಂ ಅಕತಂ ಭವಿಸ್ಸತೀ’ತಿ. ಸೋ ಇತಿ ಪಟಿಸಙ್ಖಾಯ ತಞ್ಚೇವ ಮುಸಾವಾದಂ ಪಜಹತಿ, ಆಯತಿಞ್ಚ ಮುಸಾವಾದಾ ಪಟಿವಿರತೋ ಹೋತಿ. ಏವಮೇತಸ್ಸ ಪಾಪಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ಪಹಾನಂ ಹೋತಿ. ಏವಮೇತಸ್ಸ ಪಾಪಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ಸಮತಿಕ್ಕಮೋ ಹೋತಿ.
‘‘ಸೋ ಪಾಣಾತಿಪಾತಂ ಪಹಾಯ ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ಪಟಿವಿರತೋ ಹೋತಿ. ಅದಿನ್ನಾದಾನಂ ಪಹಾಯ ಅದಿನ್ನಾದಾನಾ ಪಟಿವಿರತೋ ಹೋತಿ. ಕಾಮೇಸುಮಿಚ್ಛಾಚಾರಂ ಪಹಾಯ ಕಾಮೇಸುಮಿಚ್ಛಾಚಾರಾ ಪಟಿವಿರತೋ ಹೋತಿ. ಮುಸಾವಾದಂ ಪಹಾಯ ಮುಸಾವಾದಾ ಪಟಿವಿರತೋ ಹೋತಿ. ಪಿಸುಣಂ ವಾಚಂ ಪಹಾಯ ಪಿಸುಣಾಯ ವಾಚಾಯ ಪಟಿವಿರತೋ ಹೋತಿ. ಫರುಸಂ ವಾಚಂ ಪಹಾಯ ಫರುಸಾಯ ವಾಚಾಯ ಪಟಿವಿರತೋ ಹೋತಿ. ಸಮ್ಫಪ್ಪಲಾಪಂ ಪಹಾಯ ಸಮ್ಫಪ್ಪಲಾಪಾ ಪಟಿವಿರತೋ ಹೋತಿ. ಅಭಿಜ್ಝಂ ಪಹಾಯ ಅನಭಿಜ್ಝಾಲು ಹೋತಿ. ಬ್ಯಾಪಾದಪ್ಪದೋಸಂ ಪಹಾಯ ಅಬ್ಯಾಪನ್ನಚಿತ್ತೋ ಹೋತಿ. ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಂ ಪಹಾಯ ಸಮ್ಮಾದಿಟ್ಠಿಕೋ ಹೋತಿ.
‘‘ಸ ಖೋ ಸೋ, ಗಾಮಣಿ, ಅರಿಯಸಾವಕೋ ಏವಂ ವಿಗತಾಭಿಜ್ಝೋ ವಿಗತಬ್ಯಾಪಾದೋ ಅಸಮ್ಮೂಳ್ಹೋ ಸಮ್ಪಜಾನೋ ಪಟಿಸ್ಸತೋ ಮೇತ್ತಾಸಹಗತೇನ ಚೇತಸಾ ಏಕಂ ದಿಸಂ ಫರಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ, ತಥಾ ದುತಿಯಂ, ತಥಾ ತತಿಯಂ, ತಥಾ ಚತುತ್ಥಂ. ಇತಿ ಉದ್ಧಮಧೋ ತಿರಿಯಂ ಸಬ್ಬಧಿ ಸಬ್ಬತ್ತತಾಯ ಸಬ್ಬಾವನ್ತಂ ಲೋಕಂ ಮೇತ್ತಾಸಹಗತೇನ ಚೇತಸಾ ವಿಪುಲೇನ ಮಹಗ್ಗತೇನ ಅಪ್ಪಮಾಣೇನ ಅವೇರೇನ ಅಬ್ಯಾಪಜ್ಜೇನ ಫರಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ. ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಗಾಮಣಿ, ಬಲವಾ ಸಙ್ಖಧಮೋ ಅಪ್ಪಕಸಿರೇನೇವ ಚತುದ್ದಿಸಾ ವಿಞ್ಞಾಪೇಯ್ಯ; ಏವಮೇವ ಖೋ, ಗಾಮಣಿ, ಏವಂ ಭಾವಿತಾಯ ಮೇತ್ತಾಯ ಚೇತೋವಿಮುತ್ತಿಯಾ ಏವಂ ಬಹುಲೀಕತಾಯ ಯಂ ಪಮಾಣಕತಂ ಕಮ್ಮಂ, ನ ತಂ ತತ್ರಾವಸಿಸ್ಸತಿ, ನ ತಂ ತತ್ರಾವತಿಟ್ಠತಿ.
‘‘ಸ ಖೋ ಸೋ, ಗಾಮಣಿ, ಅರಿಯಸಾವಕೋ ಏವಂ ವಿಗತಾಭಿಜ್ಝೋ ವಿಗತಬ್ಯಾಪಾದೋ ಅಸಮ್ಮೂಳ್ಹೋ ಸಮ್ಪಜಾನೋ ಪಟಿಸ್ಸತೋ ಕರುಣಾಸಹಗತೇನ ಚೇತಸಾ…ಪೇ… ಮುದಿತಾಸಹಗತೇನ ಚೇತಸಾ…ಪೇ…. ಉಪೇಕ್ಖಾಸಹಗತೇನ ಚೇತಸಾ ಏಕಂ ದಿಸಂ ಫರಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ, ತಥಾ ದುತಿಯಂ, ತಥಾ ತತಿಯಂ, ತಥಾ ಚತುತ್ಥಂ. ಇತಿ ಉದ್ಧಮಧೋ ತಿರಿಯಂ ಸಬ್ಬಧಿ ಸಬ್ಬತ್ತತಾಯ ಸಬ್ಬಾವನ್ತಂ ಲೋಕಂ ಉಪೇಕ್ಖಾಸಹಗತೇನ ಚೇತಸಾ ವಿಪುಲೇನ ಮಹಗ್ಗತೇನ ಅಪ್ಪಮಾಣೇನ ಅವೇರೇನ ಅಬ್ಯಾಪಜ್ಜೇನ ಫರಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ. ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಗಾಮಣಿ, ಬಲವಾ ಸಙ್ಖಧಮೋ ಅಪ್ಪಕಸಿರೇನೇವ ಚತುದ್ದಿಸಾ ವಿಞ್ಞಾಪೇಯ್ಯ; ಏವಮೇವ ಖೋ, ಗಾಮಣಿ, ಏವಂ ಭಾವಿತಾಯ ಉಪೇಕ್ಖಾಯ ಚೇತೋವಿಮುತ್ತಿಯಾ ಏವಂ ಬಹುಲೀಕತಾಯ ಯಂ ಪಮಾಣಕತಂ ಕಮ್ಮಂ ನ ತಂ ತತ್ರಾವಸಿಸ್ಸತಿ, ನ ತಂ ತತ್ರಾವತಿಟ್ಠತೀ’’ತಿ. ಏವಂ ವುತ್ತೇ, ಅಸಿಬನ್ಧಕಪುತ್ತೋ ಗಾಮಣಿ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭನ್ತೇ, ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭನ್ತೇ…ಪೇ… ಉಪಾಸಕಂ ಮಂ ಭಗವಾ ಧಾರೇತು ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇ ಪಾಣುಪೇತಂ ಸರಣಂ ಗತ’’ನ್ತಿ. ಅಟ್ಠಮಂ.