೩. ಪಹಾನಸುತ್ತಂ
೨೫೧. ‘‘ತಿಸ್ಸೋ ಇಮಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವೇದನಾ. ಕತಮಾ ತಿಸ್ಸೋ? ಸುಖಾ ವೇದನಾ, ದುಕ್ಖಾ ವೇದನಾ, ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಾ ವೇದನಾ. ಸುಖಾಯ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವೇದನಾಯ ರಾಗಾನುಸಯೋ ಪಹಾತಬ್ಬೋ, ದುಕ್ಖಾಯ ವೇದನಾಯ ಪಟಿಘಾನುಸಯೋ ಪಹಾತಬ್ಬೋ, ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಾಯ ವೇದನಾಯ ಅವಿಜ್ಜಾನುಸಯೋ ಪಹಾತಬ್ಬೋ. ಯತೋ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನೋ ಸುಖಾಯ ವೇದನಾಯ ರಾಗಾನುಸಯೋ ಪಹೀನೋ ಹೋತಿ, ದುಕ್ಖಾಯ ವೇದನಾಯ ಪಟಿಘಾನುಸಯೋ ಪಹೀನೋ ಹೋತಿ, ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಾಯ ವೇದನಾಯ ಅವಿಜ್ಜಾನುಸಯೋ ಪಹೀನೋ ಹೋತಿ, ಅಯಂ ವುಚ್ಚತಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಭಿಕ್ಖು ನಿರನುಸಯೋ ಸಮ್ಮದ್ದಸೋ ಅಚ್ಛೇಚ್ಛಿ [ಅಚ್ಛೇಜ್ಜಿ (ಬಹೂಸು)] ತಣ್ಹಂ, ವಿವತ್ತಯಿ [ವಾವತ್ತಯಿ (ಸೀ.)] ಸಂಯೋಜನಂ, ಸಮ್ಮಾ ಮಾನಾಭಿಸಮಯಾ ಅನ್ತಮಕಾಸಿ ದುಕ್ಖಸ್ಸಾ’’’ತಿ.
‘‘ಸುಖಂ ವೇದಯಮಾನಸ್ಸ [ವೇದಿಯಮಾನಸ್ಸ (ಸೀ. ಪೀ.)], ವೇದನಂ ಅಪ್ಪಜಾನತೋ;
ಸೋ ರಾಗಾನುಸಯೋ ಹೋತಿ, ಅನಿಸ್ಸರಣದಸ್ಸಿನೋ.
‘‘ದುಕ್ಖಂ ವೇದಯಮಾನಸ್ಸ, ವೇದನಂ ಅಪ್ಪಜಾನತೋ;
ಪಟಿಘಾನುಸಯೋ ಹೋತಿ, ಅನಿಸ್ಸರಣದಸ್ಸಿನೋ.
‘‘ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಂ ಸನ್ತಂ, ಭೂರಿಪಞ್ಞೇನ ದೇಸಿತಂ;
ತಞ್ಚಾಪಿ ಅಭಿನನ್ದತಿ, ನೇವ ದುಕ್ಖಾ ಪಮುಚ್ಚತಿ.
‘‘ಯತೋ ಚ ಭಿಕ್ಖು ಆತಾಪೀ, ಸಮ್ಪಜಞ್ಞಂ ನ ರಿಞ್ಚತಿ;
ತತೋ ಸೋ ವೇದನಾ ಸಬ್ಬಾ, ಪರಿಜಾನಾತಿ ಪಣ್ಡಿತೋ.
‘‘ಸೋ ವೇದನಾ ಪರಿಞ್ಞಾಯ, ದಿಟ್ಠೇ ಧಮ್ಮೇ ಅನಾಸವೋ;
ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಧಮ್ಮಟ್ಠೋ, ಸಙ್ಖ್ಯಂ ನೋಪೇತಿ ವೇದಗೂ’’ತಿ. ತತಿಯಂ;