೮. ಸಮುಗ್ಘಾತಸಾರುಪ್ಪಸುತ್ತಂ
೩೦. ‘‘ಸಬ್ಬಮಞ್ಞಿತಸಮುಗ್ಘಾತಸಾರುಪ್ಪಂ ವೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಟಿಪದಂ ದೇಸೇಸ್ಸಾಮಿ. ತಂ ಸುಣಾಥ, ಸಾಧುಕಂ ಮನಸಿ ಕರೋಥ; ಭಾಸಿಸ್ಸಾಮೀತಿ. ಕತಮಾ ಚ ಸಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಬ್ಬಮಞ್ಞಿತಸಮುಗ್ಘಾತಸಾರುಪ್ಪಾ ಪಟಿಪದಾ? ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಚಕ್ಖುಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಚಕ್ಖುಸ್ಮಿಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಚಕ್ಖುತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಚಕ್ಖುಂ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ರೂಪೇ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ರೂಪೇಸು ನ ಮಞ್ಞತಿ, ರೂಪತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ರೂಪಾ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಮಿಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಂ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಚಕ್ಖುಸಮ್ಫಸ್ಸಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಚಕ್ಖುಸಮ್ಫಸ್ಸಸ್ಮಿಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಚಕ್ಖುಸಮ್ಫಸ್ಸತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಚಕ್ಖುಸಮ್ಫಸ್ಸೋ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಯಮ್ಪಿದಂ ಚಕ್ಖುಸಮ್ಫಸ್ಸಪಚ್ಚಯಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ವೇದಯಿತಂ ಸುಖಂ ವಾ ದುಕ್ಖಂ ವಾ ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಂ ವಾ ತಮ್ಪಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ತಸ್ಮಿಮ್ಪಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ತತೋಪಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ತಂ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ…ಪೇ… ಜಿವ್ಹಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಜಿವ್ಹಾಯ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಜಿವ್ಹಾತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಜಿವ್ಹಾ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ರಸೇ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ರಸೇಸು ನ ಮಞ್ಞತಿ, ರಸತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ರಸಾ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಜಿವ್ಹಾವಿಞ್ಞಾಣಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಜಿವ್ಹಾವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಮಿಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಜಿವ್ಹಾವಿಞ್ಞಾಣತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಜಿವ್ಹಾವಿಞ್ಞಾಣಂ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಜಿವ್ಹಾಸಮ್ಫಸ್ಸಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಜಿವ್ಹಾಸಮ್ಫಸ್ಸಸ್ಮಿಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಜಿವ್ಹಾಸಮ್ಫಸ್ಸತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಜಿವ್ಹಾಸಮ್ಫಸ್ಸೋ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಯಮ್ಪಿದಂ ಜಿವ್ಹಾಸಮ್ಫಸ್ಸಪಚ್ಚಯಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ವೇದಯಿತಂ ಸುಖಂ ವಾ ದುಕ್ಖಂ ವಾ ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಂ ವಾ ತಮ್ಪಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ತಸ್ಮಿಮ್ಪಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ತತೋಪಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ತಂ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ…ಪೇ… ಮನಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಮನಸ್ಮಿಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಮನತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಮನೋ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಧಮ್ಮೇ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಧಮ್ಮೇಸು ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಧಮ್ಮತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಧಮ್ಮಾ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಮನೋವಿಞ್ಞಾಣಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಮನೋವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಮಿಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಮನೋವಿಞ್ಞಾಣತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಮನೋವಿಞ್ಞಾಣಂ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಮನೋಸಮ್ಫಸ್ಸಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಮನೋಸಮ್ಫಸ್ಸಸ್ಮಿಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಮನೋಸಮ್ಫಸ್ಸತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಮನೋಸಮ್ಫಸ್ಸೋ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಯಮ್ಪಿದಂ ಮನೋಸಮ್ಫಸ್ಸಪಚ್ಚಯಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ವೇದಯಿತಂ ಸುಖಂ ವಾ ದುಕ್ಖಂ ವಾ ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಂ ವಾ ತಮ್ಪಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ತಸ್ಮಿಮ್ಪಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ತತೋಪಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ತಂ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಸಬ್ಬಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಸಬ್ಬಸ್ಮಿಂ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಸಬ್ಬತೋ ನ ಮಞ್ಞತಿ, ಸಬ್ಬಂ ಮೇತಿ ನ ಮಞ್ಞತಿ. ಸೋ ಏವಂ ಅಮಞ್ಞಮಾನೋ ನ ಚ ಕಿಞ್ಚಿ ಲೋಕೇ ಉಪಾದಿಯತಿ. ಅನುಪಾದಿಯಂ ನ ಪರಿತಸ್ಸತಿ. ಅಪರಿತಸ್ಸಂ ಪಚ್ಚತ್ತಞ್ಞೇವ ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯತಿ. ‘ಖೀಣಾ ಜಾತಿ, ವುಸಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ಕತಂ ಕರಣೀಯಂ, ನಾಪರಂ ಇತ್ಥತ್ತಾಯಾ’ತಿ ಪಜಾನಾತಿ. ಅಯಂ ಖೋ ಸಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಬ್ಬಮಞ್ಞಿತಸಮುಗ್ಘಾತಸಾರುಪ್ಪಾ ಪಟಿಪದಾ’’ತಿ. ಅಟ್ಠಮಂ.