೪. ಭಾರದ್ವಾಜಸುತ್ತಂ

೧೨೭. ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಆಯಸ್ಮಾ ಪಿಣ್ಡೋಲಭಾರದ್ವಾಜೋ ಕೋಸಮ್ಬಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಘೋಸಿತಾರಾಮೇ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಾ ಉದೇನೋ ಯೇನಾಯಸ್ಮಾ ಪಿಣ್ಡೋಲಭಾರದ್ವಾಜೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಆಯಸ್ಮತಾ ಪಿಣ್ಡೋಲಭಾರದ್ವಾಜೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಸಮ್ಮೋದಿ. ಸಮ್ಮೋದನೀಯಂ ಕಥಂ ಸಾರಣೀಯಂ ವೀತಿಸಾರೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ರಾಜಾ ಉದೇನೋ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಪಿಣ್ಡೋಲಭಾರದ್ವಾಜಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಕೋ ನು ಖೋ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ಹೇತು ಕೋ ಪಚ್ಚಯೋ ಯೇನಿಮೇ ದಹರಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸುಸೂ [ಸುಸು (ಸೀ. ಕ.)] ಕಾಳಕೇಸಾ ಭದ್ರೇನ ಯೋಬ್ಬನೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಪಠಮೇನ ವಯಸಾ ಅನಿಕೀಳಿತಾವಿನೋ ಕಾಮೇಸು ಯಾವಜೀವಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರನ್ತಿ, ಅದ್ಧಾನಞ್ಚ ಆಪಾದೇನ್ತೀ’’ತಿ? ‘‘ವುತ್ತಂ ಖೋ ಏತಂ, ಮಹಾರಾಜ, ತೇನ ಭಗವತಾ ಜಾನತಾ ಪಸ್ಸತಾ ಅರಹತಾ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೇನ – ‘ಏಥ ತುಮ್ಹೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಾತುಮತ್ತೀಸು ಮಾತುಚಿತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಪೇಥ, ಭಗಿನಿಮತ್ತೀಸು ಭಗಿನಿಚಿತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಪೇಥ, ಧೀತುಮತ್ತೀಸು ಧೀತುಚಿತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಪೇಥಾ’ತಿ. ಅಯಂ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಹೇತು, ಅಯಂ ಪಚ್ಚಯೋ ಯೇನಿಮೇ ದಹರಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸುಸೂ ಕಾಳಕೇಸಾ ಭದ್ರೇನ ಯೋಬ್ಬನೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಪಠಮೇನ ವಯಸಾ ಅನಿಕೀಳಿತಾವಿನೋ ಕಾಮೇಸು ಯಾವಜೀವಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರನ್ತಿ, ಅದ್ಧಾನಞ್ಚ ಆಪಾದೇನ್ತೀ’’ತಿ.

‘‘ಲೋಲಂ [ಲೋಳಂ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ.)] ಖೋ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ಚಿತ್ತಂ. ಅಪ್ಪೇಕದಾ ಮಾತುಮತ್ತೀಸುಪಿ ಲೋಭಧಮ್ಮಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ, ಭಗಿನಿಮತ್ತೀಸುಪಿ ಲೋಭಧಮ್ಮಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ, ಧೀತುಮತ್ತೀಸುಪಿ ಲೋಭಧಮ್ಮಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ. ಅತ್ಥಿ ನು ಖೋ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ಅಞ್ಞೋ ಚ ಹೇತು, ಅಞ್ಞೋ ಚ ಪಚ್ಚಯೋ ಯೇನಿಮೇ ದಹರಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸುಸೂ ಕಾಳಕೇಸಾ…ಪೇ… ಅದ್ಧಾನಞ್ಚ ಆಪಾದೇನ್ತೀ’’ತಿ?

‘‘ವುತ್ತಂ ಖೋ ಏತಂ, ಮಹಾರಾಜ, ತೇನ ಭಗವತಾ ಜಾನತಾ ಪಸ್ಸತಾ ಅರಹತಾ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೇನ – ‘ಏಥ ತುಮ್ಹೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮಮೇವ ಕಾಯಂ ಉದ್ಧಂ ಪಾದತಲಾ ಅಧೋ ಕೇಸಮತ್ಥಕಾ ತಚಪರಿಯನ್ತಂ ಪೂರಂ ನಾನಪ್ಪಕಾರಸ್ಸ ಅಸುಚಿನೋ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಥ – ಅತ್ಥಿ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಕಾಯೇ ಕೇಸಾ ಲೋಮಾ ನಖಾ ದನ್ತಾ ತಚೋ ಮಂಸಂ ನ್ಹಾರು [ನಹಾರು (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಪೀ.)] ಅಟ್ಠಿ ಅಟ್ಠಿಮಿಞ್ಜಂ [ಅಟ್ಠಿಮಿಞ್ಜಾ (ಸೀ.)] ವಕ್ಕಂ ಹದಯಂ ಯಕನಂ ಕಿಲೋಮಕಂ ಪಿಹಕಂ ಪಪ್ಫಾಸಂ ಅನ್ತಂ ಅನ್ತಗುಣಂ ಉದರಿಯಂ ಕರೀಸಂ ಪಿತ್ತಂ ಸೇಮ್ಹಂ ಪುಬ್ಬೋ ಲೋಹಿತಂ ಸೇದೋ ಮೇದೋ ಅಸ್ಸು ವಸಾ ಖೇಳೋ ಸಿಙ್ಘಾಣಿಕಾ ಲಸಿಕಾ ಮುತ್ತ’ನ್ತಿ. ಅಯಮ್ಪಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಹೇತು, ಅಯಂ ಪಚ್ಚಯೋ ಯೇನಿಮೇ ದಹರಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸುಸೂ ಕಾಳಕೇಸಾ…ಪೇ… ಅದ್ಧಾನಞ್ಚ ಆಪಾದೇನ್ತೀ’’ತಿ. ‘‘ಯೇ ತೇ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ಭಿಕ್ಖೂ ಭಾವಿತಕಾಯಾ ಭಾವಿತಸೀಲಾ ಭಾವಿತಚಿತ್ತಾ ಭಾವಿತಪಞ್ಞಾ, ತೇಸಂ ತಂ ಸುಕರಂ ಹೋತಿ. ಯೇ ಚ ಖೋ ತೇ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ಭಿಕ್ಖೂ ಅಭಾವಿತಕಾಯಾ ಅಭಾವಿತಸೀಲಾ ಅಭಾವಿತಚಿತ್ತಾ ಅಭಾವಿತಪಞ್ಞಾ, ತೇಸಂ ತಂ ದುಕ್ಕರಂ ಹೋತಿ. ಅಪ್ಪೇಕದಾ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ಅಸುಭತೋ ಮನಸಿ ಕರಿಸ್ಸಾಮೀತಿ [ಮನಸಿ ಕರಿಸ್ಸಾಮಾತಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಪೀ.)] ಸುಭತೋವ [ಸುಭತೋ ವಾ (ಸೀ.), ಸುಭತೋ ಚ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ.)] ಆಗಚ್ಛತಿ. ಅತ್ಥಿ ನು ಖೋ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ಅಞ್ಞೋ ಚ ಖೋ ಹೇತು ಅಞ್ಞೋ ಚ ಪಚ್ಚಯೋ ಯೇನಿಮೇ ದಹರಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸುಸೂ ಕಾಳಕೇಸಾ…ಪೇ… ಅದ್ಧಾನಞ್ಚ ಆಪಾದೇನ್ತೀ’’ತಿ?

‘‘ವುತ್ತಂ ಖೋ ಏತಂ, ಮಹಾರಾಜ, ತೇನ ಭಗವತಾ ಜಾನತಾ ಪಸ್ಸತಾ ಅರಹತಾ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೇನ – ‘ಏಥ ತುಮ್ಹೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇನ್ದ್ರಿಯೇಸು ಗುತ್ತದ್ವಾರಾ ವಿಹರಥ. ಚಕ್ಖುನಾ ರೂಪಂ ದಿಸ್ವಾ ಮಾ ನಿಮಿತ್ತಗ್ಗಾಹಿನೋ ಅಹುವತ್ಥ, ಮಾನುಬ್ಯಞ್ಜನಗ್ಗಾಹಿನೋ. ಯತ್ವಾಧಿಕರಣಮೇನಂ ಚಕ್ಖುನ್ದ್ರಿಯಂ ಅಸಂವುತಂ ವಿಹರನ್ತಂ ಅಭಿಜ್ಝಾದೋಮನಸ್ಸಾ ಪಾಪಕಾ ಅಕುಸಲಾ ಧಮ್ಮಾ ಅನ್ವಾಸ್ಸವೇಯ್ಯುಂ, ತಸ್ಸ ಸಂವರಾಯ ಪಟಿಪಜ್ಜಥ. ರಕ್ಖಥ ಚಕ್ಖುನ್ದ್ರಿಯಂ; ಚಕ್ಖುನ್ದ್ರಿಯೇ ಸಂವರಂ ಆಪಜ್ಜಥ. ಸೋತೇನ ಸದ್ದಂ ಸುತ್ವಾ…ಪೇ… ಘಾನೇನ ಗನ್ಧಂ ಘಾಯಿತ್ವಾ… ಜಿವ್ಹಾಯ ರಸಂ ಸಾಯಿತ್ವಾ… ಕಾಯೇನ ಫೋಟ್ಠಬ್ಬಂ ಫುಸಿತ್ವಾ… ಮನಸಾ ಧಮ್ಮಂ ವಿಞ್ಞಾಯ ಮಾ ನಿಮಿತ್ತಗ್ಗಾಹಿನೋ ಅಹುವತ್ಥ, ಮಾನುಬ್ಯಞ್ಜನಗ್ಗಾಹಿನೋ. ಯತ್ವಾಧಿಕರಣಮೇನಂ ಮನಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಅಸಂವುತಂ ವಿಹರನ್ತಂ ಅಭಿಜ್ಝಾದೋಮನಸ್ಸಾ ಪಾಪಕಾ ಅಕುಸಲಾ ಧಮ್ಮಾ ಅನ್ವಾಸ್ಸವೇಯ್ಯುಂ, ತಸ್ಸ ಸಂವರಾಯ ಪಟಿಪಜ್ಜಥ. ರಕ್ಖಥ ಮನಿನ್ದ್ರಿಯಂ; ಮನಿನ್ದ್ರಿಯೇ ಸಂವರಂ ಆಪಜ್ಜಥಾ’ತಿ. ಅಯಮ್ಪಿ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಹೇತು ಅಯಂ ಪಚ್ಚಯೋ ಯೇನಿಮೇ ದಹರಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸುಸೂ ಕಾಳಕೇಸಾ ಭದ್ರೇನ ಯೋಬ್ಬನೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಪಠಮೇನ ವಯಸಾ ಅನಿಕೀಳಿತಾವಿನೋ ಕಾಮೇಸು ಯಾವಜೀವಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರನ್ತಿ, ಅದ್ಧಾನಞ್ಚ ಆಪಾದೇನ್ತೀ’’ತಿ.

‘‘ಅಚ್ಛರಿಯಂ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ; ಅಬ್ಭುತಂ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ! ಯಾವ ಸುಭಾಸಿತಂ ಚಿದಂ [ಯಾವ ಸುಭಾಸಿತಮಿದಂ (ಸೀ.)], ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ತೇನ ಭಗವತಾ ಜಾನತಾ ಪಸ್ಸತಾ ಅರಹತಾ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೇನ. ಏಸೋವ ಖೋ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ಹೇತು, ಏಸ ಪಚ್ಚಯೋ ಯೇನಿಮೇ ದಹರಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸುಸೂ ಕಾಳಕೇಸಾ ಭದ್ರೇನ ಯೋಬ್ಬನೇನ ಸಮನ್ನಾಗತಾ ಪಠಮೇನ ವಯಸಾ ಅನಿಕೀಳಿತಾವಿನೋ ಕಾಮೇಸು ಯಾವಜೀವಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಂ ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರನ್ತಿ, ಅದ್ಧಾನಞ್ಚ ಆಪಾದೇನ್ತೀತಿ. ಅಹಮ್ಪಿ ಖೋ, ಭೋ [ಅಹಮ್ಪಿ ಭೋ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಭಾರದ್ವಾಜ, ಯಸ್ಮಿಂ ಸಮಯೇ ಅರಕ್ಖಿತೇನೇವ ಕಾಯೇನ, ಅರಕ್ಖಿತಾಯ ವಾಚಾಯ, ಅರಕ್ಖಿತೇನ ಚಿತ್ತೇನ, ಅನುಪಟ್ಠಿತಾಯ ಸತಿಯಾ, ಅಸಂವುತೇಹಿ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಅನ್ತೇಪುರಂ ಪವಿಸಾಮಿ, ಅತಿವಿಯ ಮಂ ತಸ್ಮಿಂ ಸಮಯೇ ಲೋಭಧಮ್ಮಾ ಪರಿಸಹನ್ತಿ. ಯಸ್ಮಿಞ್ಚ ಖ್ವಾಹಂ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ಸಮಯೇ ರಕ್ಖಿತೇನೇವ ಕಾಯೇನ, ರಕ್ಖಿತಾಯ ವಾಚಾಯ, ರಕ್ಖಿತೇನ ಚಿತ್ತೇನ, ಉಪಟ್ಠಿತಾಯ ಸತಿಯಾ, ಸಂವುತೇಹಿ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಅನ್ತೇಪುರಂ ಪವಿಸಾಮಿ, ನ ಮಂ ತಥಾ ತಸ್ಮಿಂ ಸಮಯೇ ಲೋಭಧಮ್ಮಾ ಪರಿಸಹನ್ತಿ. ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ; ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ! ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ನಿಕ್ಕುಜ್ಜಿತಂ [ನಿಕುಜ್ಜಿತಂ (ಪೀ.)] ವಾ ಉಕ್ಕುಜ್ಜೇಯ್ಯ, ಪಟಿಚ್ಛನ್ನಂ ವಾ ವಿವರೇಯ್ಯ, ಮೂಳ್ಹಸ್ಸ ವಾ ಮಗ್ಗಂ ಆಚಿಕ್ಖೇಯ್ಯ, ಅನ್ಧಕಾರೇ ವಾ ತೇಲಪಜ್ಜೋತಂ ಧಾರೇಯ್ಯ, ಚಕ್ಖುಮನ್ತೋ ರೂಪಾನಿ ದಕ್ಖನ್ತೀತಿ; ಏವಮೇವಂ ಭೋತಾ ಭಾರದ್ವಾಜೇನ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಧಮ್ಮೋ ಪಕಾಸಿತೋ. ಏಸಾಹಂ, ಭೋ ಭಾರದ್ವಾಜ, ತಂ ಭಗವನ್ತಂ ಸರಣಂ ಗಚ್ಛಾಮಿ, ಧಮ್ಮಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಞ್ಚ. ಉಪಾಸಕಂ ಮಂ ಭವಂ ಭಾರದ್ವಾಜೋ ಧಾರೇತು ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇ ಪಾಣುಪೇತಂ ಸರಣಂ ಗತ’’ನ್ತಿ. ಚತುತ್ಥಂ.