೧೩. ಚೂಳರಥವಿಮಾನವತ್ಥು

೯೮೧. ‘‘ದಳ್ಹಧಮ್ಮಾ ನಿಸಾರಸ್ಸ, ಧನುಂ ಓಲುಬ್ಭ ತಿಟ್ಠಸಿ;

ಖತ್ತಿಯೋ ನುಸಿ ರಾಜಞ್ಞೋ, ಅದು ಲುದ್ದೋ ವನೇಚರೋ’’ತಿ [ವನಾಚರೋತಿ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)].

೯೮೨. ‘‘ಅಸ್ಸಕಾಧಿಪತಿಸ್ಸಾಹಂ, ಭನ್ತೇ ಪುತ್ತೋ ವನೇಚರೋ;

ನಾಮಂ ಮೇ ಭಿಕ್ಖು ತೇ ಬ್ರೂಮಿ, ಸುಜಾತೋ ಇತಿ ಮಂ ವಿದೂ [ವಿದುಂ (ಸೀ.)].

೯೮೩. ‘‘ಮಿಗೇ ಗವೇಸಮಾನೋಹಂ, ಓಗಾಹನ್ತೋ ಬ್ರಹಾವನಂ;

ಮಿಗಂ ತಞ್ಚೇವ [ಮಿಗಂ ಗನ್ತ್ವೇವ (ಸ್ಯಾ.), ಮಿಗವಧಞ್ಚ (ಕ.)] ನಾದ್ದಕ್ಖಿಂ, ತಞ್ಚ ದಿಸ್ವಾ ಠಿತೋ ಅಹ’’ನ್ತಿ.

೯೮೪. ‘‘ಸ್ವಾಗತಂ ತೇ ಮಹಾಪುಞ್ಞ, ಅಥೋ ತೇ ಅದುರಾಗತಂ;

ಏತ್ತೋ ಉದಕಮಾದಾಯ, ಪಾದೇ ಪಕ್ಖಾಲಯಸ್ಸು ತೇ.

೯೮೫. ‘‘ಇದಮ್ಪಿ ಪಾನೀಯಂ ಸೀತಂ, ಆಭತಂ ಗಿರಿಗಬ್ಭರಾ;

ರಾಜಪುತ್ತ ತತೋ ಪಿತ್ವಾ [ಪೀತ್ವಾ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)], ಸನ್ಥತಸ್ಮಿಂ ಉಪಾವಿಸಾ’’ತಿ.

೯೮೬. ‘‘ಕಲ್ಯಾಣೀ ವತ ತೇ ವಾಚಾ, ಸವನೀಯಾ ಮಹಾಮುನಿ;

ನೇಲಾ ಅತ್ಥವತೀ [ಚತ್ಥವತೀ (ಸೀ.)] ವಗ್ಗು, ಮನ್ತ್ವಾ [ಮನ್ತಾ (ಸ್ಯಾ. ಪೀ. ಕ.)] ಅತ್ಥಞ್ಚ ಭಾಸಸಿ [ಭಾಸಸೇ (ಸೀ.)].

೯೮೭. ‘‘ಕಾ ತೇ ರತಿ ವನೇ ವಿಹರತೋ, ಇಸಿನಿಸಭ ವದೇಹಿ ಪುಟ್ಠೋ;

ತವ ವಚನಪಥಂ ನಿಸಾಮಯಿತ್ವಾ, ಅತ್ಥಧಮ್ಮಪದಂ ಸಮಾಚರೇಮಸೇ’’ತಿ.

೯೮೮. ‘‘ಅಹಿಂಸಾ ಸಬ್ಬಪಾಣೀನಂ, ಕುಮಾರಮ್ಹಾಕ ರುಚ್ಚತಿ;

ಥೇಯ್ಯಾ ಚ ಅತಿಚಾರಾ ಚ, ಮಜ್ಜಪಾನಾ ಚ ಆರತಿ.

೯೮೯. ‘‘ಆರತಿ ಸಮಚರಿಯಾ ಚ, ಬಾಹುಸಚ್ಚಂ ಕತಞ್ಞುತಾ;

ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ಪಾಸಂಸಾ, ಧಮ್ಮಾ ಏತೇ ಪಸಂಸಿಯಾತಿ.

೯೯೦. ‘‘ಸನ್ತಿಕೇ ಮರಣಂ ತುಯ್ಹಂ, ಓರಂ ಮಾಸೇಹಿ ಪಞ್ಚಹಿ;

ರಾಜಪುತ್ತ ವಿಜಾನಾಹಿ, ಅತ್ತಾನಂ ಪರಿಮೋಚಯಾ’’ತಿ.

೯೯೧. ‘‘ಕತಮಂ ಸ್ವಾಹಂ ಜನಪದಂ ಗನ್ತ್ವಾ, ಕಿಂ ಕಮ್ಮಂ ಕಿಞ್ಚ ಪೋರಿಸಂ;

ಕಾಯ ವಾ ಪನ ವಿಜ್ಜಾಯ, ಭವೇಯ್ಯಂ ಅಜರಾಮರೋ’’ತಿ.

೯೯೨. ‘‘ನ ವಿಜ್ಜತೇ ಸೋ ಪದೇಸೋ, ಕಮ್ಮಂ ವಿಜ್ಜಾ ಚ ಪೋರಿಸಂ;

ಯತ್ಥ ಗನ್ತ್ವಾ ಭವೇ ಮಚ್ಚೋ, ರಾಜಪುತ್ತಾಜರಾಮರೋ.

೯೯೩. ‘‘ಮಹದ್ಧನಾ ಮಹಾಭೋಗಾ, ರಟ್ಠವನ್ತೋಪಿ ಖತ್ತಿಯಾ;

ಪಹೂತಧನಧಞ್ಞಾಸೇ, ತೇಪಿ ನೋ [ತೇಪಿ ನ (ಬಹೂಸು)] ಅಜರಾಮರಾ.

೯೯೪. ‘‘ಯದಿ ತೇ ಸುತಾ ಅನ್ಧಕವೇಣ್ಡುಪುತ್ತಾ [ಅನ್ಧಕವೇಣ್ಹುಪುತ್ತಾ (ಸೀ.), ಅಣ್ಡಕವೇಣ್ಡಪುತ್ತಾ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)], ಸೂರಾ ವೀರಾ ವಿಕ್ಕನ್ತಪ್ಪಹಾರಿನೋ;

ತೇಪಿ ಆಯುಕ್ಖಯಂ ಪತ್ತಾ, ವಿದ್ಧಸ್ತಾ ಸಸ್ಸತೀಸಮಾ.

೯೯೫. ‘‘ಖತ್ತಿಯಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವೇಸ್ಸಾ, ಸುದ್ದಾ ಚಣ್ಡಾಲಪುಕ್ಕುಸಾ;

ಏತೇ ಚಞ್ಞೇ ಚ ಜಾತಿಯಾ, ತೇಪಿ ನೋ ಅಜರಾಮರಾ.

೯೯೬. ‘‘ಯೇ ಮನ್ತಂ ಪರಿವತ್ತೇನ್ತಿ, ಛಳಙ್ಗಂ ಬ್ರಹ್ಮಚಿನ್ತಿತಂ;

ಏತೇ ಚಞ್ಞೇ ಚ ವಿಜ್ಜಾಯ, ತೇಪಿ ನೋ ಅಜರಾಮರಾ.

೯೯೭. ‘‘ಇಸಯೋ ಚಾಪಿ ಯೇ ಸನ್ತಾ, ಸಞ್ಞತತ್ತಾ ತಪಸ್ಸಿನೋ;

ಸರೀರಂ ತೇಪಿ ಕಾಲೇನ, ವಿಜಹನ್ತಿ ತಪಸ್ಸಿನೋ.

೯೯೮. ‘‘ಭಾವಿತತ್ತಾಪಿ ಅರಹನ್ತೋ, ಕತಕಿಚ್ಚಾ ಅನಾಸವಾ;

ನಿಕ್ಖಿಪನ್ತಿ ಇಮಂ ದೇಹಂ, ಪುಞ್ಞಪಾಪಪರಿಕ್ಖಯಾ’’ತಿ.

೯೯೯. ‘‘ಸುಭಾಸಿತಾ ಅತ್ಥವತೀ, ಗಾಥಾಯೋ ತೇ ಮಹಾಮುನಿ;

ನಿಜ್ಝತ್ತೋಮ್ಹಿ ಸುಭಟ್ಠೇನ, ತ್ವಞ್ಚ ಮೇ ಸರಣಂ ಭವಾ’’ತಿ.

೧೦೦೦. ‘‘ಮಾ ಮಂ ತ್ವಂ ಸರಣಂ ಗಚ್ಛ, ತಮೇವ ಸರಣಂ ವಜ [ಭಜ (ಕ.)];

ಸಕ್ಯಪುತ್ತಂ ಮಹಾವೀರಂ, ಯಮಹಂ ಸರಣಂ ಗತೋ’’ತಿ.

೧೦೦೧. ‘‘ಕತರಸ್ಮಿಂ ಸೋ ಜನಪದೇ, ಸತ್ಥಾ ತುಮ್ಹಾಕ ಮಾರಿಸ;

ಅಹಮ್ಪಿ ದಟ್ಠುಂ ಗಚ್ಛಿಸ್ಸಂ, ಜಿನಂ ಅಪ್ಪಟಿಪುಗ್ಗಲ’’ನ್ತಿ.

೧೦೦೨. ‘‘ಪುರತ್ಥಿಮಸ್ಮಿಂ ಜನಪದೇ, ಓಕ್ಕಾಕಕುಲಸಮ್ಭವೋ;

ತತ್ಥಾಸಿ ಪುರಿಸಾಜಞ್ಞೋ, ಸೋ ಚ ಖೋ ಪರಿನಿಬ್ಬುತೋ’’ತಿ.

೧೦೦೩. ‘‘ಸಚೇ ಹಿ ಬುದ್ಧೋ ತಿಟ್ಠೇಯ್ಯ, ಸತ್ಥಾ ತುಮ್ಹಾಕ ಮಾರಿಸ;

ಯೋಜನಾನಿ ಸಹಸ್ಸಾನಿ, ಗಚ್ಛೇಯ್ಯಂ [ಗಚ್ಛೇ (ಸ್ಯಾ. ಪೀ. ಕ.)] ಪಯಿರುಪಾಸಿತುಂ.

೧೦೦೪. ‘‘ಯತೋ ಚ ಖೋ [ಯತಾ ಖೋ (ಪೀ. ಕ.)] ಪರಿನಿಬ್ಬುತೋ, ಸತ್ಥಾ ತುಮ್ಹಾಕ ಮಾರಿಸ;

ನಿಬ್ಬುತಮ್ಪಿ [ಪರಿನಿಬ್ಬುತಂ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)] ಮಹಾವೀರಂ, ಗಚ್ಛಾಮಿ ಸರಣಂ ಅಹಂ.

೧೦೦೫. ‘‘ಉಪೇಮಿ ಸರಣಂ ಬುದ್ಧಂ, ಧಮ್ಮಞ್ಚಾಪಿ ಅನುತ್ತರಂ;

ಸಙ್ಘಞ್ಚ ನರದೇವಸ್ಸ, ಗಚ್ಛಾಮಿ ಸರಣಂ ಅಹಂ.

೧೦೦೬. ‘‘ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವಿರಮಾಮಿ ಖಿಪ್ಪಂ, ಲೋಕೇ ಅದಿನ್ನಂ ಪರಿವಜ್ಜಯಾಮಿ;

ಅಮಜ್ಜಪೋ ನೋ ಚ ಮುಸಾ ಭಣಾಮಿ, ಸಕೇನ ದಾರೇನ ಚ ಹೋಮಿ ತುಟ್ಠೋ’’ತಿ.

೧೦೦೭. ‘‘ಸಹಸ್ಸರಂಸೀವ ಯಥಾ ಮಹಪ್ಪಭೋ, ದಿಸಂ ಯಥಾ ಭಾತಿ ನಭೇ ಅನುಕ್ಕಮಂ;

ತಥಾಪಕಾರೋ [ತಥಪ್ಪಕಾರೋ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ತವಾಯಂ [ತವಯಂ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಮಹಾರಥೋ, ಸಮನ್ತತೋ ಯೋಜನಸತ್ತಮಾಯತೋ.

೧೦೦೮. ‘‘ಸುವಣ್ಣಪಟ್ಟೇಹಿ ಸಮನ್ತಮೋತ್ಥಟೋ, ಉರಸ್ಸ ಮುತ್ತಾಹಿ ಮಣೀಹಿ ಚಿತ್ತಿತೋ;

ಲೇಖಾ ಸುವಣ್ಣಸ್ಸ ಚ ರೂಪಿಯಸ್ಸ ಚ, ಸೋಭೇನ್ತಿ ವೇಳುರಿಯಮಯಾ ಸುನಿಮ್ಮಿತಾ.

೧೦೦೯. ‘‘ಸೀಸಞ್ಚಿದಂ ವೇಳುರಿಯಸ್ಸ ನಿಮ್ಮಿತಂ, ಯುಗಞ್ಚಿದಂ ಲೋಹಿತಕಾಯ ಚಿತ್ತಿತಂ;

ಯುತ್ತಾ ಸುವಣ್ಣಸ್ಸ ಚ ರೂಪಿಯಸ್ಸ ಚ, ಸೋಭನ್ತಿ ಅಸ್ಸಾ ಚ ಇಮೇ ಮನೋಜವಾ.

೧೦೧೦. ‘‘ಸೋ ತಿಟ್ಠಸಿ ಹೇಮರಥೇ ಅಧಿಟ್ಠಿತೋ, ದೇವಾನಮಿನ್ದೋವ ಸಹಸ್ಸವಾಹನೋ;

ಪುಚ್ಛಾಮಿ ತಾಹಂ ಯಸವನ್ತ ಕೋವಿದಂ [ಕೋವಿದ (ಕ.)], ಕಥಂ ತಯಾ ಲದ್ಧೋ ಅಯಂ ಉಳಾರೋ’’ತಿ.

೧೦೧೧. ‘‘ಸುಜಾತೋ ನಾಮಹಂ ಭನ್ತೇ, ರಾಜಪುತ್ತೋ ಪುರೇ ಅಹುಂ;

ತ್ವಞ್ಚ ಮಂ ಅನುಕಮ್ಪಾಯ, ಸಞ್ಞಮಸ್ಮಿಂ ನಿವೇಸಯಿ.

೧೦೧೨. ‘‘ಖೀಣಾಯುಕಞ್ಚ ಮಂ ಞತ್ವಾ, ಸರೀರಂ ಪಾದಾಸಿ ಸತ್ಥುನೋ;

ಇಮಂ ಸುಜಾತ ಪೂಜೇಹಿ, ತಂ ತೇ ಅತ್ಥಾಯ ಹೇಹಿತಿ.

೧೦೧೩. ‘‘ತಾಹಂ ಗನ್ಧೇಹಿ ಮಾಲೇಹಿ, ಪೂಜಯಿತ್ವಾ ಸಮುಯ್ಯುತೋ;

ಪಹಾಯ ಮಾನುಸಂ ದೇಹಂ, ಉಪಪನ್ನೋಮ್ಹಿ ನನ್ದನಂ.

೧೦೧೪. ‘‘ನನ್ದನೇ ಚ ವನೇ [ನನ್ದನೋಪವನೇ (ಸೀ.), ನನ್ದನೇ ಪವನೇ (ಸ್ಯಾ. ಕ.)] ರಮ್ಮೇ, ನಾನಾದಿಜಗಣಾಯುತೇ;

ರಮಾಮಿ ನಚ್ಚಗೀತೇಹಿ, ಅಚ್ಛರಾಹಿ ಪುರಕ್ಖತೋ’’ತಿ.

ಚೂಳರಥವಿಮಾನಂ ತೇರಸಮಂ.