೧೫-೧೬. ಭವ-ವಿಭವದಿಟ್ಠಿನಿದ್ದೇಸೋ

೧೪೮. ಓಲೀಯನಾಭಿನಿವೇಸೋ ಭವದಿಟ್ಠಿ. ಅತಿಧಾವನಾಭಿನಿವೇಸೋ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿ. ಅಸ್ಸಾದದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚತಿಂಸಾಯ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಕತಿ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಕತಿ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ? ಅತ್ತಾನುದಿಟ್ಠಿಯಾ ವೀಸತಿಯಾ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಕತಿ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ ಕತಿ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ…ಪೇ… ಲೋಕವಾದಪಟಿಸಂಯುತ್ತಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಅಟ್ಠಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಕತಿ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ ಕತಿ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ?

ಅಸ್ಸಾದದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚತಿಂಸಾಯ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಿಯಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಸಿಯಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಅತ್ತಾನುದಿಟ್ಠಿಯಾ ವೀಸತಿಯಾ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಪನ್ನರಸ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಪಞ್ಚ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಯಾ ದಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಸಕ್ಕಾಯದಿಟ್ಠಿಯಾ ವೀಸತಿಯಾ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಪನ್ನರಸ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಪಞ್ಚ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಸಕ್ಕಾಯವತ್ಥುಕಾಯ ಸಸ್ಸತದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪನ್ನರಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಸಕ್ಕಾಯವತ್ಥುಕಾಯ ಉಚ್ಛೇದದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚಹಾಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ.

‘‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’’ತಿ – ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚಹಾಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ‘‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’’ತಿ – ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚಹಾಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ‘‘ಅನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’’ತಿ – ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚಹಾಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಿಯಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಸಿಯಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ‘‘ಅನನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’’ತಿ – ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚಹಾಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಿಯಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಸಿಯಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ‘‘ತಂ ಜೀವಂ ತಂ ಸರೀರ’’ನ್ತಿ – ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚಹಾಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ‘‘ಅಞ್ಞಂ ಜೀವಂ ಅಞ್ಞಂ ಸರೀರ’’ನ್ತಿ – ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚಹಾಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ‘‘ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’’ತಿ – ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚಹಾಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ‘‘ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’’ತಿ – ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚಹಾಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ‘‘ಹೋತಿ ಚ ನ ಚ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’’ತಿ – ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚಹಾಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಿಯಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಸಿಯಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ ‘‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’’ತಿ – ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಪಞ್ಚಹಾಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಿಯಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಸಿಯಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ.

ಪುಬ್ಬನ್ತಾನುದಿಟ್ಠಿಯಾ ಅಟ್ಠಾರಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಿಯಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಸಿಯಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಅಪರನ್ತಾನುದಿಟ್ಠಿಯಾ ಚತುಚತ್ತಾರೀಸಾಯ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಿಯಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಸಿಯಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಸಞ್ಞೋಜನಿಕಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಅಟ್ಠಾರಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಿಯಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಸಿಯಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಅಹನ್ತಿ – ಮಾನವಿನಿಬನ್ಧಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಅಟ್ಠಾರಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಮಮನ್ತಿ – ಮಾನವಿನಿಬನ್ಧಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಅಟ್ಠಾರಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಅತ್ತವಾದಪಟಿಸಂಯುತ್ತಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ವೀಸತಿಯಾ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಪನ್ನರಸ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಪಞ್ಚ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಲೋಕವಾದಪಟಿಸಂಯುತ್ತಾಯ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಅಟ್ಠಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿನಿವೇಸೋ ಸಿಯಾ ಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಸಿಯಾ ವಿಭವದಿಟ್ಠಿಯೋ.

ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ ಅಸ್ಸಾದದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ ಅತ್ತಾನುದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ ಸಕ್ಕಾಯದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ ಅನ್ತಗ್ಗಾಹಿಕಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ ಸಞ್ಞೋಜನಿಕಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಸಬ್ಬಾವ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ ಅತ್ತವಾದಪಟಿಸಂಯುತ್ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ.

ಭವಞ್ಚ ದಿಟ್ಠಿಂ ವಿಭವಞ್ಚ ದಿಟ್ಠಿಂ, ಏತಂ ದ್ವಯಂ ತಕ್ಕಿಕಾ ನಿಸ್ಸಿತಾಸೇ;

ತೇಸಂ ನಿರೋಧಮ್ಹಿ ನ ಹತ್ಥಿ ಞಾಣಂ, ಯತ್ಥಾಯಂ ಲೋಕೋ ವಿಪರೀತಸಞ್ಞೀತಿ.

೧೪೯. ‘‘ದ್ವೀಹಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದಿಟ್ಠಿಗತೇಹಿ ಪರಿಯುಟ್ಠಿತಾ ದೇವಮನುಸ್ಸಾ ಓಲೀಯನ್ತಿ [ಓಲಿಯನ್ತಿ (ಸ್ಯಾ. ಕ.) ಇತಿವು. ೪೯ ಪಸ್ಸಿತಬ್ಬಾ] ಏಕೇ, ಅತಿಧಾವನ್ತಿ ಏಕೇ; ಚಕ್ಖುಮನ್ತೋ ಚ ಪಸ್ಸನ್ತಿ. ಕಥಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಓಲೀಯನ್ತಿ ಏಕೇ? ಭವಾರಾಮಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದೇವಮನುಸ್ಸಾ ಭವರತಾ ಭವಸಮ್ಮುದಿತಾ. ತೇಸಂ ಭವನಿರೋಧಾಯ ಧಮ್ಮೇ ದೇಸಿಯಮಾನೇ ಚಿತ್ತಂ ನ ಪಕ್ಖನ್ದತಿ ನ ಪಸೀದತಿ ನ ಸನ್ತಿಟ್ಠತಿ ನಾಧಿಮುಚ್ಚತಿ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಓಲೀಯನ್ತಿ ಏಕೇ.

‘‘ಕಥಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅತಿಧಾವನ್ತಿ ಏಕೇ? ಭವೇನೇವ ಖೋ ಪನೇಕೇ ಅಟ್ಟೀಯಮಾನಾ [ಅಟ್ಟಿಯಮಾನಾ (ಸ್ಯಾ. ಕ.) ಇತಿವು. ೪೯ ಪಸ್ಸಿತಬ್ಬಾ] ಹರಾಯಮಾನಾ ಜಿಗುಚ್ಛಮಾನಾ ವಿಭವಂ ಅಭಿನನ್ದನ್ತಿ – ‘‘ಯತೋ ಕಿರ, ಭೋ, ಅಯಂ ಅತ್ತಾ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಉಚ್ಛಿಜ್ಜತಿ ವಿನಸ್ಸತಿ ನ ಹೋತಿ ಪರಂ ಮರಣಾ, ಏತಂ ಸನ್ತಂ ಏತಂ ಪಣೀತಂ ಏತಂ ಯಾಥಾವನ್ತಿ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅತಿಧಾವನ್ತಿ ಏಕೇ.

‘‘ಕಥಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚಕ್ಖುಮನ್ತೋ ಚ ಪಸ್ಸನ್ತಿ? ಇಧ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಭೂತಂ ಭೂತತೋ ಪಸ್ಸತಿ. ಭೂತಂ ಭೂತತೋ ದಿಸ್ವಾ ಭೂತಸ್ಸ ನಿಬ್ಬಿದಾಯ ವಿರಾಗಾಯ ನಿರೋಧಾಯ ಪಟಿಪನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚಕ್ಖುಮನ್ತೋ ಚ ಪಸ್ಸನ್ತಿ.

‘‘ಯೋ [ಅಯಂ ಗಾಥಾ ಇತಿವು. ೪೯ ದಿಸ್ಸತಿ] ಭೂತಂ ಭೂತತೋ ದಿಸ್ವಾ, ಭೂತಸ್ಸ ಚ ಅತಿಕ್ಕಮಂ;

ಯಥಾಭೂತೇಧಿಮುಚ್ಚತಿ, ಭವತಣ್ಹಾ ಪರಿಕ್ಖಯಾ.

‘‘ಸ ವೇ ಭೂತಪರಿಞ್ಞಾತೋ, ವೀತತಣ್ಹೋ ಭವಾಭವೇ;

ಭೂತಸ್ಸ ವಿಭವಾ ಭಿಕ್ಖು, ನಾಗಚ್ಛತಿ ಪುನಬ್ಭವ’’ನ್ತಿ.

೧೫೦. ತಯೋ ಪುಗ್ಗಲಾ ವಿಪನ್ನದಿಟ್ಠೀ, ತಯೋ ಪುಗ್ಗಲಾ ಸಮ್ಪನ್ನದಿಟ್ಠೀ. ಕತಮೇ ತಯೋ ಪುಗ್ಗಲಾ ವಿಪನ್ನದಿಟ್ಠೀ? ತಿತ್ಥಿಯೋ ಚ, ತಿತ್ಥಿಯಸಾವಕೋ ಚ, ಯೋ ಚ ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಕೋ – ಇಮೇ ತಯೋ ಪುಗ್ಗಲಾ ವಿಪನ್ನದಿಟ್ಠೀ.

ಕತಮೇ ತಯೋ ಪುಗ್ಗಲಾ ಸಮ್ಪನ್ನದಿಟ್ಠೀ? ತಥಾಗತೋ ಚ, ತಥಾಗತಸಾವಕೋ ಚ, ಯೋ ಚ ಸಮ್ಮಾದಿಟ್ಠಿಕೋ – ಇಮೇ ತಯೋ ಪುಗ್ಗಲಾ ಸಮ್ಪನ್ನದಿಟ್ಠೀ.

‘‘ಕೋಧನೋ ಉಪನಾಹೀ ಚ, ಪಾಪಮಕ್ಖೀ ಚ ಯೋ ನರೋ;

ವಿಪನ್ನದಿಟ್ಠಿ ಮಾಯಾವೀ, ತಂ ಜಞ್ಞಾ ವಸಲೋ ಇತಿ’’ [ಇಮೇ (ಸ್ಯಾ.) ಸು. ನಿ. ೧೧೬ ಪಸ್ಸಿತಬ್ಬಾ].

ಅಕ್ಕೋಧನೋ ಅನುಪನಾಹೀ, ವಿಸುದ್ಧೋ [ಅಮಕ್ಖೀ (ಸ್ಯಾ.) ಅಟ್ಠಕಥಾ ಓಲೋಕೇತಬ್ಬಾ] ಸುದ್ಧತಂ ಗತೋ;

ಸಮ್ಪನ್ನದಿಟ್ಠಿ ಮೇಧಾವೀ, ತಂ ಜಞ್ಞಾ ಅರಿಯೋ ಇತೀತಿ.

ತಿಸ್ಸೋ ವಿಪನ್ನದಿಟ್ಠಿಯೋ, ತಿಸ್ಸೋ ಸಮ್ಪನ್ನದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಕತಮಾ ತಿಸ್ಸೋ ವಿಪನ್ನದಿಟ್ಠಿಯೋ? ಏತಂ ಮಮಾತಿ – ವಿಪನ್ನದಿಟ್ಠಿ. ಏಸೋಹಮಸ್ಮೀತಿ – ವಿಪನ್ನದಿಟ್ಠಿ. ಏಸೋ ಮೇ ಅತ್ತಾತಿ – ವಿಪನ್ನದಿಟ್ಠಿ. ಇಮಾ ತಿಸ್ಸೋ ವಿಪನ್ನದಿಟ್ಠಿಯೋ.

ಕತಮಾ ತಿಸ್ಸೋ ಸಮ್ಪನ್ನದಿಟ್ಠಿಯೋ? ನೇತಂ ಮಮಾತಿ – ಸಮ್ಪನ್ನದಿಟ್ಠಿ. ನೇಸೋಹಮಸ್ಮೀತಿ – ಸಮ್ಪನ್ನದಿಟ್ಠಿ. ನ ಮೇಸೋ ಅತ್ತಾತಿ – ಸಮ್ಪನ್ನದಿಟ್ಠಿ. ಇಮಾ ತಿಸ್ಸೋ ಸಮ್ಪನ್ನದಿಟ್ಠಿಯೋ.

ಏತಂ ಮಮಾತಿ – ಕಾ ದಿಟ್ಠಿ, ಕತಿ ದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಕತಮನ್ತಾನುಗ್ಗಹಿತಾ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ? ಏಸೋಹಮಸ್ಮೀತಿ – ಕಾ ದಿಟ್ಠಿ, ಕತಿ ದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಕತಮನ್ತಾನುಗ್ಗಹಿತಾ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ? ಏಸೋ ಮೇ ಅತ್ತಾತಿ – ಕಾ ದಿಟ್ಠಿ, ಕತಿ ದಿಟ್ಠಿಯೋ, ಕತಮನ್ತಾನುಗ್ಗಹಿತಾ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ?

ಏತಂ ಮಮಾತಿ – ಪುಬ್ಬನ್ತಾನುದಿಟ್ಠಿ. ಅಟ್ಠಾರಸ ದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಪುಬ್ಬನ್ತಾನುಗ್ಗಹಿತಾ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಏಸೋಹಮಸ್ಮೀತಿ – ಅಪರನ್ತಾನುದಿಟ್ಠಿ. ಚತುಚತ್ತಾರೀಸಂ ದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಅಪರನ್ತಾನುಗ್ಗಹಿತಾ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ. ಏಸೋ ಮೇ ಅತ್ತಾತಿ – ವೀಸತಿವತ್ಥುಕಾ ಅತ್ತಾನುದಿಟ್ಠಿ. ವೀಸತಿವತ್ಥುಕಾ ಸಕ್ಕಾಯದಿಟ್ಠಿ. ಸಕ್ಕಾಯದಿಟ್ಠಿಪ್ಪಮುಖಾನಿ [ಸಕ್ಕಾಯದಿಟ್ಠಿಪ್ಪಮುಖೇನ (ಸ್ಯಾ.)] ದ್ವಾಸಟ್ಠಿ ದಿಟ್ಠಿಗತಾನಿ. ಪುಬ್ಬನ್ತಾಪರನ್ತಾನುಗ್ಗಹಿತಾ ತಾ ದಿಟ್ಠಿಯೋ.

೧೫೧. ‘‘ಯೇ ಕೇಚಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಯಿ ನಿಟ್ಠಂ ಗತಾ, ಸಬ್ಬೇ ತೇ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಾ. ತೇಸಂ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಾನಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ನಿಟ್ಠಾ, ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ವಿಹಾಯ ನಿಟ್ಠಾ. ಕತಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ನಿಟ್ಠಾ? ಸತ್ತಕ್ಖತ್ತುಪರಮಸ್ಸ, ಕೋಲಂಕೋಲಸ್ಸ, ಏಕಬೀಜಿಸ್ಸ, ಸಕದಾಗಾಮಿಸ್ಸ, ಯೋ ಚ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ಅರಹಾ – ಇಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ನಿಟ್ಠಾ.

‘‘ಕತಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ವಿಹಾಯ ನಿಟ್ಠಾ? ಅನ್ತರಾಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸ, ಉಪಹಚ್ಚಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸ, ಅಸಙ್ಖಾರಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸ, ಸಸಙ್ಖಾರಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸ, ಉದ್ಧಂಸೋತಸ್ಸ, ಅಕನಿಟ್ಠಗಾಮಿನೋ – ಇಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ವಿಹಾಯ ನಿಟ್ಠಾ.

‘‘ಯೇ ಕೇಚಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಯಿ ನಿಟ್ಠಂ ಗತಾ, ಸಬ್ಬೇ ತೇ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಾ. ತೇಸಂ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನಾನಂ ಇಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ನಿಟ್ಠಾ, ಇಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ವಿಹಾಯ ನಿಟ್ಠಾ.

‘‘ಯೇ ಕೇಚಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಯಿ ಅವೇಚ್ಚಪ್ಪಸನ್ನಾ, ಸಬ್ಬೇ ತೇ ಸೋತಾಪನ್ನಾ. ತೇಸಂ ಸೋತಾಪನ್ನಾನಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ನಿಟ್ಠಾ, ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ವಿಹಾಯ ನಿಟ್ಠಾ. ಕತಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ನಿಟ್ಠಾ? ಸತ್ತಕ್ಖತ್ತುಪರಮಸ್ಸ, ಕೋಲಂಕೋಲಸ್ಸ, ಏಕಬೀಜಿಸ್ಸ, ಸಕದಾಗಾಮಿಸ್ಸ, ಯೋ ಚ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ಅರಹಾ – ಇಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ನಿಟ್ಠಾ.

‘‘ಕತಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ವಿಹಾಯ ನಿಟ್ಠಾ? ಅನ್ತರಾಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸ, ಉಪಹಚ್ಚಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸ, ಅಸಙ್ಖಾರಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸ, ಸಸಙ್ಖಾರಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸ, ಉದ್ಧಂಸೋತಸ್ಸ, ಅಕನಿಟ್ಠಗಾಮಿನೋ – ಇಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ವಿಹಾಯ ನಿಟ್ಠಾ.

‘‘ಯೇ ಕೇಚಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಯಿ ಅವೇಚ್ಚಪ್ಪಸನ್ನಾ, ಸಬ್ಬೇ ತೇ ಸೋತಾಪನ್ನಾ. ತೇಸಂ ಸೋತಾಪನ್ನಾನಂ ಇಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ನಿಟ್ಠಾ. ಇಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಇಧ ವಿಹಾಯ ನಿಟ್ಠಾತಿ’’.

ಭವವಿಭವದಿಟ್ಠಿನಿದ್ದೇಸೋ ಸೋಳಸಮೋ.

ದಿಟ್ಠಿಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.