೧೨. ಓತರಣಹಾರವಿಭಙ್ಗೋ
೪೨. ತತ್ಥ ಕತಮೋ ಓತರಣೋ ಹಾರೋ? ‘‘ಯೋ ಚ ಪಟಿಚ್ಚುಪ್ಪಾದೋ’’ತಿ.
‘‘ಉದ್ಧಂ ಅಧೋ ಸಬ್ಬಧಿ ವಿಪ್ಪಮುತ್ತೋ, ಅಯಂ ಅಹಸ್ಮೀತಿ [ಅಯಮಹಮಸ್ಮೀತಿ (ಸೀ.) ಪಸ್ಸ ಉದಾ. ೬೧] ಅನಾನುಪಸ್ಸೀ;
ಏವಂ ವಿಮುತ್ತೋ ಉದತಾರಿ ಓಘಂ, ಅತಿಣ್ಣಪುಬ್ಬಂ ಅಪುನಬ್ಭವಾಯಾ’’ತಿ.
‘‘ಉದ್ಧ’’ನ್ತಿ ರೂಪಧಾತು ಚ ಅರೂಪಧಾತು ಚ. ‘‘ಅಧೋ’’ತಿ ಕಾಮಧಾತು. ‘‘ಸಬ್ಬಧಿ ವಿಪ್ಪಮುತ್ತೋ’’ತಿ ತೇಧಾತುಕೇ ಅಯಂ ಅಸೇಕ್ಖಾವಿಮುತ್ತಿ. ತಾನಿಯೇವ ಅಸೇಕ್ಖಾನಿ ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನಿ, ಅಯಂ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತಾನಿಯೇವ ಅಸೇಕ್ಖಾನಿ ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ವಿಜ್ಜಾ, ವಿಜ್ಜುಪ್ಪಾದಾ ಅವಿಜ್ಜಾನಿರೋಧೋ, ಅವಿಜ್ಜಾನಿರೋಧಾ ಸಙ್ಖಾರನಿರೋಧೋ, ಸಙ್ಖಾರನಿರೋಧಾ ವಿಞ್ಞಾಣನಿರೋಧೋ, ವಿಞ್ಞಾಣನಿರೋಧಾ ನಾಮರೂಪನಿರೋಧೋ, ನಾಮರೂಪನಿರೋಧಾ ಸಳಾಯತನನಿರೋಧೋ, ಸಳಾಯತನನಿರೋಧಾ ಫಸ್ಸನಿರೋಧೋ, ಫಸ್ಸನಿರೋಧಾ ವೇದನಾನಿರೋಧೋ, ವೇದನಾನಿರೋಧಾ ತಣ್ಹಾನಿರೋಧೋ, ತಣ್ಹಾನಿರೋಧಾ ಉಪಾದಾನನಿರೋಧೋ, ಉಪಾದಾನನಿರೋಧಾ ಭವನಿರೋಧೋ, ಭವನಿರೋಧಾ ಜಾತಿನಿರೋಧೋ, ಜಾತಿನಿರೋಧಾ ಜರಾಮರಣಂ ಸೋಕಪರಿದೇವದುಕ್ಖದೋಮನಸ್ಸುಪಾಯಾಸಾ ನಿರುಜ್ಝನ್ತಿ. ಏವಮೇತಸ್ಸ ಕೇವಲಸ್ಸ ದುಕ್ಖಕ್ಖನ್ಧಸ್ಸ ನಿರೋಧೋ ಹೋತಿ. ಅಯಂ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತಾನಿಯೇವ ಅಸೇಕ್ಖಾನಿ ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ತೀಹಿ ಖನ್ಧೇಹಿ ಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ – ಸೀಲಕ್ಖನ್ಧೇನ ಸಮಾಧಿಕ್ಖನ್ಧೇನ ಪಞ್ಞಾಕ್ಖನ್ಧೇನ, ಅಯಂ ಖನ್ಧೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತಾನಿಯೇವ ಅಸೇಕ್ಖಾನಿ ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಸಙ್ಖಾರಪರಿಯಾಪನ್ನಾನಿ ಯೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಅನಾಸವಾ, ನೋ ಚ ಭವಙ್ಗಾ, ತೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಧಮ್ಮಧಾತುಸಙ್ಗಹಿತಾ. ಅಯಂ ಧಾತೂಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾ ಧಮ್ಮಧಾತು ಧಮ್ಮಾಯತನಪರಿಯಾಪನ್ನಾ, ಯಂ ಆಯತನಂ ಅನಾಸವಂ, ನೋ ಚ ಭವಙ್ಗಂ. ಅಯಂ ಆಯತನೇಹಿ ಓತರಣಾ.
‘‘ಅಯಂ ಅಹಸ್ಮೀತಿ ಅನಾನುಪಸ್ಸೀ’’ತಿ ಅಯಂ ಸಕ್ಕಾಯದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸಮುಗ್ಘಾತೋ, ಸಾ ಸೇಕ್ಖಾವಿಮುತ್ತಿ, ತಾನಿಯೇವ ಸೇಕ್ಖಾನಿ ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನಿ. ಅಯಂ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತಾನಿಯೇವ ಸೇಕ್ಖಾನಿ ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ವಿಜ್ಜಾ, ವಿಜ್ಜುಪ್ಪಾದಾ ಅವಿಜ್ಜಾನಿರೋಧೋ, ಅವಿಜ್ಜಾನಿರೋಧಾ ಸಙ್ಖಾರನಿರೋಧೋ, ಏವಂ ಸಬ್ಬೋ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೋ. ಅಯಂ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾಯೇವ ವಿಜ್ಜಾ ಪಞ್ಞಾಕ್ಖನ್ಧೋ. ಅಯಂ ಖನ್ಧೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾಯೇವ ವಿಜ್ಜಾ ಸಙ್ಖಾರಪರಿಯಾಪನ್ನಾ, ಯೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಅನಾಸವಾ, ನೋ ಚ ಭವಙ್ಗಾ, ತೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಧಮ್ಮಧಾತುಸಙ್ಗಹಿತಾ, ಅಯಂ ಧಾತೂಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾ ಧಮ್ಮಧಾತು ಧಮ್ಮಾಯತನಪರಿಯಾಪನ್ನಾ, ಯಂ ಆಯತನಂ ಅನಾಸವಂ, ನೋ ಚ ಭವಙ್ಗಂ, ಅಯಂ ಆಯತನೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸೇಕ್ಖಾಯ ಚ ವಿಮುತ್ತಿಯಾ ಅಸೇಕ್ಖಾಯ ಚ ವಿಮುತ್ತಿಯಾ ವಿಮುತ್ತೋ ಉದತಾರಿ ಓಘಂ ಅತಿಣ್ಣಪುಬ್ಬಂ ಅಪುನಬ್ಭವಾಯ. ತೇನಾಹ ಭಗವಾ ‘‘ಉದ್ಧಂ ಅಧೋ’’ತಿ.
೪೩. ‘‘ನಿಸ್ಸಿತಸ್ಸ [ಪಸ್ಸ ಉದಾ. ೭೪] ಚಲಿತಂ, ಅನಿಸ್ಸಿತಸ್ಸ ಚಲಿತಂ ನತ್ಥಿ, ಚಲಿತೇ ಅಸತಿ ಪಸ್ಸದ್ಧಿ, ಪಸ್ಸದ್ಧಿಯಾ ಸತಿ ನತಿ ನ ಹೋತಿ, ನತಿಯಾ ಅಸತಿ ಆಗತಿಗತಿ ನ ಹೋತಿ, ಆಗತಿಗತಿಯಾ ಅಸತಿ ಚುತೂಪಪಾತೋ ನ ಹೋತಿ, ಚುತೂಪಪಾತೇ ಅಸತಿ ನೇವಿಧ ನ ಹುರಂ ನ ಉಭಯಮನ್ತರೇನ ಏಸೇವನ್ತೋ ದುಕ್ಖಸ್ಸಾ’’ತಿ.
‘‘ನಿಸ್ಸಿತಸ್ಸ ಚಲಿತ’’ನ್ತಿ ನಿಸ್ಸಯೋ ನಾಮ ದುವಿಧೋ ತಣ್ಹಾನಿಸ್ಸಯೋ ಚ ದಿಟ್ಠಿನಿಸ್ಸಯೋ ಚ. ತತ್ಥ ಯಾ ರತ್ತಸ್ಸ ಚೇತನಾ, ಅಯಂ ತಣ್ಹಾನಿಸ್ಸಯೋ; ಯಾ ಮೂಳ್ಹಸ್ಸ ಚೇತನಾ, ಅಯಂ ದಿಟ್ಠಿನಿಸ್ಸಯೋ. ಚೇತನಾ ಪನ ಸಙ್ಖಾರಾ, ಸಙ್ಖಾರಪಚ್ಚಯಾ ವಿಞ್ಞಾಣಂ, ವಿಞ್ಞಾಣಪಚ್ಚಯಾ ನಾಮರೂಪಂ, ಏವಂ ಸಬ್ಬೋ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೋ. ಅಯಂ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತತ್ಥ ಯಾ ರತ್ತಸ್ಸ ವೇದನಾ, ಅಯಂ ಸುಖಾ ವೇದನಾ. ಯಾ ಸಮ್ಮೂಳ್ಹಸ್ಸ ವೇದನಾ, ಅಯಂ ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಾ ವೇದನಾ, ಇಮಾ ದ್ವೇ ವೇದನಾ ವೇದನಾಕ್ಖನ್ಧೋ. ಅಯಂ ಖನ್ಧೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತತ್ಥ ಸುಖಾ ವೇದನಾ ದ್ವೇ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಸುಖಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಸೋಮನಸ್ಸಿನ್ದ್ರಿಯಞ್ಚ, ಅದುಕ್ಖಮಸುಖಾ ವೇದನಾ ಉಪೇಕ್ಖಿನ್ದ್ರಿಯಂ. ಅಯಂ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತಾನಿಯೇವ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಸಙ್ಖಾರಪರಿಯಾಪನ್ನಾನಿ, ಯೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಸಾಸವಾ ಭವಙ್ಗಾ, ತೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಧಮ್ಮಧಾತುಸಙ್ಗಹಿತಾ. ಅಯಂ ಧಾತೂಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾ ಧಮ್ಮಧಾತು ಧಮ್ಮಾಯತನಪರಿಯಾಪನ್ನಾ, ಯಂ ಆಯತನಂ ಸಾಸವಂ ಭವಙ್ಗಂ, ಅಯಂ ಆಯತನೇಹಿ ಓತರಣಾ.
‘‘ಅನಿಸ್ಸಿತಸ್ಸ ಚಲಿತಂ ನತ್ಥೀ’’ತಿ ಸಮಥವಸೇನ ವಾ ತಣ್ಹಾಯ ಅನಿಸ್ಸಿತೋ ವಿಪಸ್ಸನಾವಸೇ ವಾ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಅನಿಸ್ಸಿತೋ. ಯಾ ವಿಪಸ್ಸನಾ ಅಯಂ ವಿಜ್ಜಾ, ವಿಜ್ಜುಪ್ಪಾದಾ ಅವಿಜ್ಜಾನಿರೋಧೋ, ಅವಿಜ್ಜಾನಿರೋಧಾ ಸಙ್ಖಾರನಿರೋಧೋ, ಸಙ್ಖಾರನಿರೋಧಾ ವಿಞ್ಞಾಣನಿರೋಧೋ, ಏವಂ ಸಬ್ಬೋ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೋ. ಅಯಂ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾಯೇವ ವಿಪಸ್ಸನಾ ಪಞ್ಞಾಕ್ಖನ್ಧೋ. ಅಯಂ ಖನ್ಧೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾಯೇವ ವಿಪಸ್ಸನಾ ದ್ವೇ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ – ವೀರಿಯಿನ್ದ್ರಿಯಞ್ಚ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯಞ್ಚ. ಅಯಂ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾಯೇವ ವಿಪಸ್ಸನಾ ಸಙ್ಖಾರಪರಿಯಾಪನ್ನಾ, ಯೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಅನಾಸವಾ, ನೋ ಚ ಭವಙ್ಗಾ, ತೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಧಮ್ಮಧಾತುಸಙ್ಗಹಿತಾ. ಅಯಂ ಧಾತೂಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾ ಧಮ್ಮಧಾತು ಧಮ್ಮಾಯತನಪರಿಯಾಪನ್ನಾ, ಯಂ ಆಯತನಂ ಅನಾಸವಂ, ನೋ ಚ ಭವಙ್ಗಂ. ಅಯಂ ಆಯತನೇಹಿ ಓತರಣಾ.
‘‘ಪಸ್ಸದ್ಧಿಯಾ ಸತೀ’’ತಿ ದುವಿಧಾ ಪಸ್ಸದ್ಧಿ ಕಾಯಿಕಾ ಚ ಚೇತಸಿಕಾ ಚ. ಯಂ ಕಾಯಿಕಂ ಸುಖಂ, ಅಯಂ ಕಾಯಪಸ್ಸದ್ಧಿ. ಯಂ ಚೇತಸಿಕಂ ಸುಖಂ, ಅಯಂ ಚೇತಸಿಕಾ ಪಸ್ಸದ್ಧಿ. ಪಸ್ಸದ್ಧಕಾಯೋ ಸುಖಂ ವೇದಿಯತಿ [ವೇದಯತಿ (ಕ.)], ಸುಖಿನೋ ಚಿತ್ತಂ ಸಮಾಧಿಯತಿ, ಸಮಾಹಿತೋ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನಾತಿ, ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನನ್ತೋ ನಿಬ್ಬಿನ್ದತಿ, ನಿಬ್ಬಿನ್ದನ್ತೋ ವಿರಜ್ಜತಿ, ವಿರಾಗಾ ವಿಮುಚ್ಚತಿ, ವಿಮುತ್ತಸ್ಮಿಂ ‘‘ವಿಮುತ್ತ’’ಮಿತಿ [ವಿಮುತ್ತಮ್ಹೀತಿ (ಸೀ. ಕ.)] ಞಾಣಂ ಹೋತಿ, ‘‘ಖೀಣಾ ಜಾತಿ, ವುಸಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ಕತಂ ಕರಣೀಯಂ, ನಾಪರಂ ಇತ್ಥತ್ತಾಯಾ’’ತಿ ಪಜಾನಾತಿ. ಸೋ ನ ನಮತಿ ರೂಪೇಸು, ನ ಸದ್ದೇಸು, ನ ಗನ್ಧೇಸು, ನ ರಸೇಸು, ನ ಫೋಟ್ಠಬ್ಬೇಸು, ನ ಧಮ್ಮೇಸು ಖಯಾ ರಾಗಸ್ಸ ಖಯಾ ದೋಸಸ್ಸ ಖಯಾ ಮೋಹಸ್ಸ ಯೇನ ರೂಪೇನ ತಥಾಗತಂ ತಿಟ್ಠನ್ತಂ ಚರನ್ತಂ ಪಞ್ಞಾಪಯಮಾನೋ ಪಞ್ಞಾಪೇಯ್ಯ, ತಸ್ಸ ರೂಪಸ್ಸ ಖಯಾ ವಿರಾಗಾ ನಿರೋಧಾ ಚಾಗಾ ಪಟಿನಿಸ್ಸಗ್ಗಾ ರೂಪಸಙ್ಖಯೇ ವಿಮುತ್ತೋ, ತಥಾಗತೋ ಅತ್ಥೀತಿಪಿ ನ ಉಪೇತಿ, ನತ್ಥೀತಿಪಿ ನ ಉಪೇತಿ, ಅತ್ಥಿ ನತ್ಥೀತಿಪಿ ನ ಉಪೇತಿ, ನೇವತ್ಥಿ ನೋ ನತ್ಥೀತಿಪಿ ನ ಉಪೇತಿ. ಅಥ ಖೋ ಗಮ್ಭೀರೋ ಅಪ್ಪಮೇಯ್ಯೋ ಅಸಙ್ಖೇಯ್ಯೋ ನಿಬ್ಬುತೋತಿಯೇವ ಸಙ್ಖಂ ಗಚ್ಛತಿ ಖಯಾ ರಾಗಸ್ಸ, ಖಯಾ ದೋಸಸ್ಸ, ಖಯಾ ಮೋಹಸ್ಸ.
ಯಾಯ ವೇದನಾಯ…ಪೇ… ಯಾಯ ಸಞ್ಞಾಯ. ಯೇಹಿ ಸಙ್ಖಾರೇಹಿ. ಯೇನ ವಿಞ್ಞಾಣೇನ ತಥಾಗತಂ ತಿಟ್ಠನ್ತಂ ಚರನ್ತಂ ಪಞ್ಞಾಪಯಮಾನೋ ಪಞ್ಞಾಪೇಯ್ಯ, ತಸ್ಸ ವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಖಯಾ ವಿರಾಗಾ ನಿರೋಧಾ ಚಾಗಾ ಪಟಿನಿಸ್ಸಗ್ಗಾ ವಿಞ್ಞಾಣಸಙ್ಖಯೇ ವಿಮುತ್ತೋ, ತಥಾಗತೋ ಅತ್ಥೀತಿಪಿ ನ ಉಪೇತಿ, ನತ್ಥೀತಿಪಿ ನ ಉಪೇತಿ, ಅತ್ಥಿ ನತ್ಥೀತಿಪಿ ನ ಉಪೇತಿ, ನೇವತ್ಥಿ ನೋ ನತ್ಥೀತಿಪಿ ನ ಉಪೇತಿ. ಅಥ ಖೋ ಗಮ್ಭೀರೋ ಅಪ್ಪಮೇಯ್ಯೋ ಅಸಙ್ಖೇಯ್ಯೋ ನಿಬ್ಬುತೋತಿಯೇವ ಸಙ್ಖಂ ಗಚ್ಛತಿ ಖಯಾ ರಾಗಸ್ಸ, ಖಯಾ ದೋಸಸ್ಸ, ಖಯಾ ಮೋಹಸ್ಸ. ‘‘ಆಗತೀ’’ತಿ ಇಧಾಗತಿ. ‘‘ಗತೀ’’ತಿ ಪೇಚ್ಚಭವೋ. ಆಗತಿಗತೀಪಿ ನ ಭವನ್ತಿ, ‘‘ನೇವಿಧಾ’’ತಿ ಛಸು ಅಜ್ಝತ್ತಿಕೇಸು ಆಯತನೇಸು. ‘‘ನ ಹುರ’’ನ್ತಿ ಛಸು ಬಾಹಿರೇಸು ಆಯತನೇಸು. ‘‘ನ ಉಭಯಮನ್ತರೇನಾ’’ತಿ ಫಸ್ಸಸಮುದಿತೇಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಅತ್ತಾನಂ ನ ಪಸ್ಸತಿ. ‘‘ಏಸೇವನ್ತೋ ದುಕ್ಖಸ್ಸಾ’’ತಿ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೋ. ಸೋ ದುವಿಧೋ ಲೋಕಿಯೋ ಚ ಲೋಕುತ್ತರೋ ಚ. ತತ್ಥ ಲೋಕಿಯೋ ಅವಿಜ್ಜಾಪಚ್ಚಯಾ ಸಙ್ಖಾರಾ, ಯಾವ ಜರಾಮರಣಾ. ಲೋಕುತ್ತರೋ ಸೀಲವತೋ ಅವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೋ ಜಾಯತಿ, ಯಾವ ನಾಪರಂ ಇತ್ಥತ್ತಾಯಾತಿ ಪಜಾನಾತಿ. ತೇನಾಹ ಭಗವಾ ‘‘ನಿಸ್ಸಿತಸ್ಸ ಚಲಿತಂ ಅನಿಸ್ಸಿತಸ್ಸ ಚಲಿತಂ ನತ್ಥಿ…ಪೇ… ಏಸೇವನ್ತೋ ದುಕ್ಖಸ್ಸಾ’’ತಿ.
೪೪. ‘‘ಯೇ ಕೇಚಿ ಸೋಕಾ ಪರಿದೇವಿತಾ ವಾ, ದುಕ್ಖಾ [ದುಕ್ಖಂ (ಸೀ. ಕ.) ಪಸ್ಸ ಉದಾ. ೭೮] ಚ ಲೋಕಸ್ಮಿಮನೇಕರೂಪಾ;
ಪಿಯಂ ಪಟಿಚ್ಚಪ್ಪಭವನ್ತಿ ಏತೇ, ಪಿಯೇ ಅಸನ್ತೇ ನ ಭವನ್ತಿ ಏತೇ.
ತಸ್ಮಾ ಹಿ ತೇ ಸುಖಿನೋ ವೀತಸೋಕಾ, ಯೇಸಂ ಪಿಯಂ ನತ್ಥಿ ಕುಹಿಞ್ಚಿ ಲೋಕೇ;
ತಸ್ಮಾ ಅಸೋಕಂ ವಿರಜಂ ಪತ್ಥಯಾನೋ, ಪಿಯಂ ನ ಕಯಿರಾಥ ಕುಹಿಞ್ಚಿ ಲೋಕೇ’’ತಿ.
‘‘ಯೇ ಕೇಚಿ ಸೋಕಾ ಪರಿದೇವಿತಾ ವಾ, ದುಕ್ಖಾ ಚ ಲೋಕಸ್ಮಿಮನೇಕರೂಪಾ ಪಿಯಂ ಪಟಿಚ್ಚಪ್ಪಭವನ್ತಿ ಏತೇ’’ತಿ – ಅಯಂ ದುಕ್ಖಾ ವೇದನಾ. ‘‘ಪಿಯೇ ಅಸನ್ತೇ ನ ಭವನ್ತಿ ಏತೇ’’ತಿ – ಅಯಂ ಸುಖಾ ವೇದನಾ. ವೇದನಾ ವೇದನಾಕ್ಖನ್ಧೋ. ಅಯಂ ಖನ್ಧೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ವೇದನಾಪಚ್ಚಯಾ ತಣ್ಹಾ, ತಣ್ಹಾಪಚ್ಚಯಾ ಉಪಾದಾನಂ, ಉಪಾದಾನಪಚ್ಚಯಾ ಭವೋ, ಭವಪಚ್ಚಯಾ ಜಾತಿ, ಜಾತಿಪಚ್ಚಯಾ ಜರಾಮರಣಂ, ಏವಂ ಸಬ್ಬಂ. ಅಯಂ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತತ್ಥ ಸುಖಾ ವೇದನಾ ದ್ವೇ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ – ಸುಖಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಸೋಮನಸ್ಸಿನ್ದ್ರಿಯಞ್ಚ. ದುಕ್ಖಾ ವೇದನಾ ದ್ವೇ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ – ದುಕ್ಖಿನ್ದ್ರಿಯಂ ದೋಮನಸ್ಸಿನ್ದ್ರಿಯಞ್ಚ. ಅಯಂ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತಾನಿಯೇವ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಸಙ್ಖಾರಪರಿಯಾಪನ್ನಾನಿ, ಯೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಸಾಸವಾ ಭವಙ್ಗಾ, ತೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಧಮ್ಮಧಾತುಸಙ್ಗಹಿತಾ. ಅಯಂ ಧಾತೂಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾ ಧಮ್ಮಧಾತು ಧಮ್ಮಾಯತನಪರಿಯಾಪನ್ನಾ, ಯಂ ಆಯತನಂ ಸಾಸವಂ ಭವಙ್ಗಂ. ಅಯಂ ಆಯತನೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತಸ್ಮಾ ಹಿ ತೇ ಸುಖಿನೋ ವೀತಸೋಕಾ, ಯೇಸಂ ಪಿಯಂ ನತ್ಥಿ ಕುಹಿಞ್ಚಿ ಲೋಕೇ;
ತಸ್ಮಾ ಅಸೋಕಂ ವಿರಜಂ ಪತ್ಥಯಾನೋ, ಪಿಯಂ ನ ಕಯಿರಾಥ ಕುಹಿಞ್ಚಿ ಲೋಕೇತಿ.
ಇದಂ ತಣ್ಹಾಪಹಾನಂ. ತಣ್ಹಾನಿರೋಧಾ ಉಪಾದಾನನಿರೋಧೋ, ಉಪಾದಾನನಿರೋಧಾ ಭವನಿರೋಧೋ, ಏವಂ ಸಬ್ಬಂ. ಅಯಂ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತಂಯೇವ ತಣ್ಹಾಪಹಾನಂ ಸಮಥೋ. ಸೋ ಸಮಥೋ ದ್ವೇ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಸತಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಸಮಾಧಿನ್ದ್ರಿಯಞ್ಚ. ಅಯಂ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸೋಯೇವ ಸಮಥೋ ಸಮಾಧಿಕ್ಖನ್ಧೋ. ಅಯಂ ಖನ್ಧೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸೋಯೇವ ಸಮಥೋ ಸಙ್ಖಾರಪರಿಯಾಪನ್ನೋ, ಯೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಅನಾಸವಾ, ನೋ ಚ ಭವಙ್ಗಾ, ತೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಧಮ್ಮಧಾತುಸಙ್ಗಹಿತಾ. ಅಯಂ ಧಾತೂಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾ ಧಮ್ಮಧಾತು ಧಮ್ಮಾಯತನಪರಿಯಾಪನ್ನಾ, ಯಂ ಆಯತನಂ ಅನಾಸವಂ, ನೋ ಚ ಭವಙ್ಗಂ. ಅಯಂ ಆಯತನೇಹಿ ಓತರಣಾ. ತೇನಾಹ ಭಗವಾ ‘‘ಯೇ ಕೇಚಿ ಸೋಕಾ’’ತಿ.
ಕಾಮಂ ಕಾಮಯಮಾನಸ್ಸ, ತಸ್ಸ ಚೇ ತಂ ಸಮಿಜ್ಝತಿ;
ಅದ್ಧಾ ಪೀತಿಮನೋ ಹೋತಿ, ಲದ್ಧಾ ಮಚ್ಚೋ ಯದಿಚ್ಛತಿ.
ತಸ್ಸ ಚೇ ಕಾಮಯಾನಸ್ಸ, ಛನ್ದಜಾತಸ್ಸ ಜನ್ತುನೋ;
ತೇ ಕಾಮಾ ಪರಿಹಾಯನ್ತಿ, ಸಲ್ಲವಿದ್ಧೋವ ರುಪ್ಪತಿ.
ಯೋ ಕಾಮೇ ಪರಿವಜ್ಜೇತಿ, ಸಪ್ಪಸ್ಸೇವ [ಸಬ್ಬಸ್ಸೇವ (ಕ.) ಪಸ್ಸ ಸು. ನಿ. ೭೭೪] ಪದಾ ಸಿರೋ;
ಸೋಮಂ ವಿಸತ್ತಿಕಂ ಲೋಕೇ, ಸತೋ ಸಮತಿವತ್ತತೀತಿ.
ತತ್ಥ ಯಾ ಪೀತಿಮನತಾ, ಅಯಂ ಅನುನಯೋ. ಯದಾಹ ಸಲ್ಲವಿದ್ಧೋವ ರುಪ್ಪತೀತಿ, ಇದಂ ಪಟಿಘಂ. ಅನುನಯಂ ಪಟಿಘಞ್ಚ ಪನ ತಣ್ಹಾಪಕ್ಖೋ, ತಣ್ಹಾಯ ಚ ಪನ ದಸರೂಪೀನಿ ಆಯತನಾನಿ ಪದಟ್ಠಾನಂ. ಅಯಂ ಆಯತನೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತಾನಿಯೇವ ದಸ ರೂಪೀನಿ ರೂಪಕಾಯೋ ನಾಮಸಮ್ಪಯುತ್ತೋ, ತದುಭಯಂ ನಾಮರೂಪಂ, ನಾಮರೂಪಪಚ್ಚಯಾ ಸಳಾಯತನಂ, ಸಳಾಯತನಪಚ್ಚಯಾ ಫಸ್ಸೋ, ಫಸ್ಸಪಚ್ಚಯಾ ವೇದನಾ, ವೇದನಾಪಚ್ಚಯಾ ತಣ್ಹಾ, ಏವಂ ಸಬ್ಬಂ. ಅಯಂ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತದೇವ ನಾಮರೂಪಂ ಪಞ್ಚಕ್ಖನ್ಧೋ; ಅಯಂ ಖನ್ಧೇಹಿ ಓತರಣಾ;
ತದೇವ ನಾಮರೂಪಂ ಅಟ್ಠಾರಸ ಧಾತುಯೋ; ಅಯಂ ಧಾತೂಹಿ ಓತರಣಾ;
ತತ್ಥ ಯೋ ರೂಪಕಾಯೋ ಇಮಾನಿ ಪಞ್ಚ ರೂಪೀನಿ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ, ಯೋ ನಾಮಕಾಯೋ ಇಮಾನಿ ಪಞ್ಚ ಅರೂಪೀನಿ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ, ಇಮಾನಿ ದಸ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ. ಅಯಂ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ತತ್ಥ ಯದಾಹ –
‘‘ಯೋ ಕಾಮೇ ಪರಿವಜ್ಜೇತಿ, ಸಪ್ಪಸ್ಸೇವ ಪದಾ ಸಿರೋ;
ಸೋಮಂ ವಿಸತ್ತಿಕಂ ಲೋಕೇ, ಸತೋ ಸಮತಿವತ್ತತೀ’’ತಿ.
ಅಯಂ ಸಉಪಾದಿಸೇಸಾ ನಿಬ್ಬಾನಧಾತು, ಅಯಂ ಧಾತೂಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾಯೇವ ಸಉಪಾದಿಸೇಸಾ ನಿಬ್ಬಾನಧಾತು ವಿಜ್ಜಾ, ವಿಜ್ಜುಪ್ಪಾದಾ ಅವಿಜ್ಜಾನಿರೋಧೋ, ಅವಿಜ್ಜಾನಿರೋಧಾ ಸಙ್ಖಾರನಿರೋಧೋ, ಏವಂ ಸಬ್ಬಂ. ಅಯಂ ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪಾದೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾಯೇವ ವಿಜ್ಜಾ ಪಞ್ಞಾಕ್ಖನ್ಧೋ. ಅಯಂ ಖನ್ಧೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾಯೇವ ವಿಜ್ಜಾ ದ್ವೇ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ – ವೀರಿಯಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಪಞ್ಞಿನ್ದ್ರಿಯಞ್ಚ. ಅಯಂ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾಯೇವ ವಿಜ್ಜಾ ಸಙ್ಖಾರಪರಿಯಾಪನ್ನಾ, ಯೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಅನಾಸವಾ, ನೋ ಚ ಭವಙ್ಗಾ, ತೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಧಮ್ಮಧಾತುಸಙ್ಗಹಿತಾ. ಅಯಂ ಧಾತೂಹಿ ಓತರಣಾ.
ಸಾ ಧಮ್ಮಧಾತು ಧಮ್ಮಾಯತನಪರಿಯಾಪನ್ನಾ, ಯಂ ಆಯತನಂ ಅನಾಸವಂ, ನೋ ಚ ಭವಙ್ಗಂ. ಅಯಂ ಆಯತನೇಹಿ ಓತರಣಾ. ತೇನಾಹ ಭಗವಾ ‘‘ಕಾಮಂ ಕಾಮಯಮಾನಸ್ಸಾ’’ತಿ.
ಏತ್ತಾವತಾ ಪಟಿಚ್ಚ ಇನ್ದ್ರಿಯಖನ್ಧಧಾತುಆಯತನಾನಿ ಸಮೋಸರಣೋತರಣಾನಿ ಭವನ್ತಿ. ಏವಂ ಪಟಿಚ್ಚ ಇನ್ದ್ರಿಯಖನ್ಧಧಾತುಆಯತನಾನಿ ಓತಾರೇತಬ್ಬಾನಿ. ತೇನಾಹ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಕಚ್ಚಾಯನೋ ‘‘ಯೋ ಚ ಪಟಿಚ್ಚುಪ್ಪಾದೋ’’ತಿ.
ನಿಯುತ್ತೋ ಓತರಣೋ ಹಾರೋ.