೭. ಗಬ್ಭಿನಿವಗ್ಗೋ
೧. ಪಠಮಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೧೦೬೯. ಗಬ್ಭಿನಿವಗ್ಗಸ್ಸ ಪಠಮಸಿಕ್ಖಾಪದೇ – ಆಪನ್ನಸತ್ತಾತಿ ಕುಚ್ಛಿಪವಿಟ್ಠಸತ್ತಾ.
ಪಠಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ.
೨. ದುತಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೧೦೭೩-೪. ದುತಿಯೇ – ಪಾಯನ್ತಿನ್ತಿ ಥಞ್ಞಂ ಪಾಯಮಾನಂ. ಮಾತಾ ವಾ ಹೋತೀತಿ ಯಂ ದಾರಕಂ ಪಾಯೇತಿ, ತಸ್ಸ ಮಾತಾ ವಾ ಹೋತಿ ಧಾತಿ ವಾ. ಸೇಸಂ ಉತ್ತಾನಮೇವ. ಉಭಯಮ್ಪಿ ತಿಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಪಣ್ಣತ್ತಿವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ, ವಚೀಕಮ್ಮಂ, ತಿಚಿತ್ತಂ, ತಿವೇದನನ್ತಿ.
ದುತಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದಂ.
೩. ತತಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೧೦೭೭. ತತಿಯೇ – ಸಿಕ್ಖಾಸಮ್ಮುತಿಂ ದಾತುನ್ತಿ ಕಸ್ಮಾ ದಾಪೇಸಿ? ‘‘ಮಾತುಗಾಮೋ ನಾಮ ಲೋಲೋ ಹೋತಿ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಅಸಿಕ್ಖಿತ್ವಾ ಸೀಲಾನಿ ಪೂರಯಮಾನೋ ಕಿಲಮತಿ, ಸಿಕ್ಖಿತ್ವಾ ಪನ ಪಚ್ಛಾ ನ ಕಿಲಮಿಸ್ಸತಿ, ನಿತ್ಥರಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ ದಾಪೇಸಿ.
೧೦೭೯. ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವೇರಮಣಿಂ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಅವೀತಿಕ್ಕಮ್ಮ ಸಮಾದಾನಂ ಸಮಾದಿಯಾಮೀತಿ ಯಂ ತಂ ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವೇರಮಣೀತಿ ಪಞ್ಞತ್ತಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ, ತಂ ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವೇರಮಣಿಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಅವೀತಿಕ್ಕಮಿತಬ್ಬಸಮಾದಾನಂ ಕತ್ವಾ ಸಮಾದಿಯಾಮೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಏಸ ನಯೋ ಸಬ್ಬತ್ಥ. ಇಮಾ ಛ ಸಿಕ್ಖಾಯೋ ಸಟ್ಠಿವಸ್ಸಾಯಪಿ ಪಬ್ಬಜಿತಾಯ ದಾತಬ್ಬಾಯೇವ, ನ ಏತಾಸು ಅಸಿಕ್ಖಿತಾ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇತಬ್ಬಾ.
ತತಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದಂ.
೪. ಚತುತ್ಥಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೧೦೮೪. ಚತುತ್ಥೇ – ಸಬ್ಬಂ ಉತ್ತಾನಮೇವ. ಸಚೇ ಪನ ಪಠಮಂ ವುಟ್ಠಾನಸಮ್ಮುತಿ ನ ದಿನ್ನಾ ಹೋತಿ, ಉಪಸಮ್ಪದಮಾಳಕೇಪಿ ದಾತಬ್ಬಾಯೇವ. ಇಮಾ ದ್ವೇಪಿ ಮಹಾಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ನಾಮ.
ಚತುತ್ಥಸಿಕ್ಖಾಪದಂ.
೫. ಪಞ್ಚಮಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೧೦೯೦. ಪಞ್ಚಮೇ – ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಊನದ್ವಾದಸವಸ್ಸಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಸಞ್ಞಾಯ ವುಟ್ಠಾಪೇನ್ತಿಯಾ ಅನಾಪತ್ತಿ, ಸಾ ಪನ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಾವ ಹೋತಿ. ಸೇಸಂ ಉತ್ತಾನಮೇವ.
ಪಞ್ಚಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ.
೬. ಛಟ್ಠಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೧೦೯೫. ಛಟ್ಠೇ – ದಸವಸ್ಸಾಯ ಗಿಹಿಗತಾಯ ಸಿಕ್ಖಾಸಮ್ಮುತಿಂ ದತ್ವಾ ಪರಿಪುಣ್ಣದ್ವಾದಸವಸ್ಸಂ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇತುಂ ವಟ್ಟತಿ.
ಛಟ್ಠಸಿಕ್ಖಾಪದಂ.
೭. ಸತ್ತಮಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೧೧೦೧. ಸತ್ತಮೇ – ಸಬ್ಬಂ ಉತ್ತಾನಮೇವ. ಸಮುಟ್ಠಾನಾದೀನಿಪಿ ಸಬ್ಬೇಸು ದುತಿಯೇ ವುತ್ತಸದಿಸಾನೇವ. ಅಯಂ ಪನ ವಿಸೇಸೋ – ಯತ್ಥ ಸಮ್ಮುತಿ ಅತ್ಥಿ, ತತ್ಥ ಕಿರಿಯಾಕಿರಿಯಂ ಹೋತೀತಿ.
ಸತ್ತಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ.
೮. ಅಟ್ಠಮಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೧೧೦೮. ಅಟ್ಠಮೇ – ನ ಅನುಗ್ಗಣ್ಹಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ‘‘ಇಮಿಸ್ಸಾ ಅಯ್ಯೇ ಉದ್ದೇಸಾದೀನಿ ದೇಹೀ’’ತಿ ಏವಂ ಉದ್ದೇಸಾದೀಹಿ ನ ಅನುಗ್ಗಣ್ಹಾಪೇಯ್ಯ.
೧೧೧೦. ಪರಿಯೇಸಿತ್ವಾತಿ ಅಞ್ಞಂ ಪರಿಯೇಸಿತ್ವಾ ನ ಲಭತಿ, ಸಯಂ ಗಿಲಾನಾ ಹೋತಿ, ನ ಸಕ್ಕೋತಿ ಉದ್ದೇಸಾದೀನಿ ದಾತುಂ, ತಸ್ಸಾ ಅನಾಪತ್ತಿ. ಸೇಸಂ ಉತ್ತಾನಮೇವ. ಧುರನಿಕ್ಖೇಪಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಅಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಲೋಕವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ, ವಚೀಕಮ್ಮಂ, ಅಕುಸಲಚಿತ್ತಂ, ದುಕ್ಖವೇದನನ್ತಿ.
ಅಟ್ಠಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ.
೯. ನವಮಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೧೧೧೩. ನವಮೇ – ನ ಉಪಟ್ಠಹೇಯ್ಯಾತಿ ಚುಣ್ಣೇನ ಮತ್ತಿಕಾಯ ದನ್ತಕಟ್ಠೇನ ಮುಖೋದಕೇನಾತಿ ಏವಂ ತೇನ ತೇನ ಕರಣೀಯೇನ ನ ಉಪಟ್ಠಹೇಯ್ಯ. ಸೇಸಂ ಉತ್ತಾನಮೇವ. ಪಠಮಪಾರಾಜಿಕಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಅಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಲೋಕವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ, ಅಕುಸಲಚಿತ್ತಂ, ದುಕ್ಖವೇದನನ್ತಿ.
ನವಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ.
೧೦. ದಸಮಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ
೧೧೧೬. ದಸಮೇ – ನೇವ ವೂಪಕಾಸೇಯ್ಯಾತಿ ನ ಗಹೇತ್ವಾ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯ. ನ ವೂಪಕಾಸಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ‘‘ಇಮಂ ಅಯ್ಯೇ ಗಹೇತ್ವಾ ಗಚ್ಛಾ’’ತಿ ಅಞ್ಞಂ ನ ಆಣಾಪೇಯ್ಯ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಉತ್ತಾನಮೇವ. ಧುರನಿಕ್ಖೇಪಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಅಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಲೋಕವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ, ವಚೀಕಮ್ಮಂ, ಅಕುಸಲಚಿತ್ತಂ, ದುಕ್ಖವೇದನನ್ತಿ.
ದಸಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ.
ಗಬ್ಭಿನಿವಗ್ಗೋ ಸತ್ತಮೋ.