೩. ತತಿಯಪಾರಾಜಿಕಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ

೬೬೯. ತತಿಯೇ – ಧಮ್ಮೇನಾತಿ ಭೂತೇನ ವತ್ಥುನಾ. ವಿನಯೇನಾತಿ ಚೋದೇತ್ವಾ ಸಾರೇತ್ವಾ. ಪದಭಾಜನಂ ಪನಸ್ಸ ‘‘ಯೇನ ಧಮ್ಮೇನ ಯೇನ ವಿನಯೇನ ಉಕ್ಖಿತ್ತೋ ಸುಉಕ್ಖಿತ್ತೋ ಹೋತೀ’’ತಿ ಇಮಂಅಧಿಪ್ಪಾಯಮತ್ತಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ವುತ್ತಂ. ಸತ್ಥುಸಾಸನೇನಾತಿ ಞತ್ತಿಸಮ್ಪದಾಯ ಚೇವ ಅನುಸಾವನಸಮ್ಪದಾಯ ಚ. ಪದಭಾಜನೇ ಪನಸ್ಸ ‘‘ಜಿನಸಾಸನೇನ ಬುದ್ಧಸಾಸನೇನಾ’’ತಿ ವೇವಚನಮತ್ತಮೇವ ವುತ್ತಂ. ಸಙ್ಘಂ ವಾ ಗಣಂ ವಾತಿಆದೀಸು ಯೇನ ಸಙ್ಘೇನ ಕಮ್ಮಂ ಕತಂ, ತಂ ಸಙ್ಘಂ ವಾ ತತ್ಥ ಸಮ್ಬಹುಲಪುಗ್ಗಲಸಙ್ಖಾತಂ ಗಣಂ ವಾ, ಏಕಪುಗ್ಗಲಂ ವಾ ತಂ ಕಮ್ಮಂ ವಾ ನ ಆದಿಯತಿ, ನ ಅನುವತ್ತತಿ, ನ ತತ್ಥ ಆದರಂ ಜನೇತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸಮಾನಸಂವಾಸಕಾ ಭಿಕ್ಖೂ ವುಚ್ಚನ್ತಿ ಸಹಾಯಾ, ಸೋ ತೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ನತ್ಥೀತಿ ಏತ್ಥ ‘‘ಏಕಕಮ್ಮಂ ಏಕುದ್ದೇಸೋ ಸಮಸಿಕ್ಖತಾ’’ತಿ ಅಯಂ ತಾವ ಸಂವಾಸೋ; ಸಮಾನೋ ಸಂವಾಸೋ ಏತೇಸನ್ತಿ ಸಮಾನಸಂವಾಸಕಾ.ಏವರೂಪಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ತಸ್ಮಿಂ ಸಂವಾಸೇ ಸಹ ಅಯನಭಾವೇನ ಸಹಾಯಾತಿ ವುಚ್ಚನ್ತಿ. ಇದಾನಿ ಯೇನ ಸಂವಾಸೇನ ತೇ ಸಮಾನಸಂವಾಸಕಾತಿ ವುತ್ತಾ, ಸೋ ಸಂವಾಸೋ ತಸ್ಸ ಉಕ್ಖಿತ್ತಕಸ್ಸ ತೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ನತ್ಥಿ. ಯೇಹಿ ಚ ಸದ್ಧಿಂ ತಸ್ಸ ಸೋ ಸಂವಾಸೋ ನತ್ಥಿ, ನ ತೇನ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಅತ್ತನೋ ಸಹಾಯಾ ಕತಾ ಹೋನ್ತಿ. ತಸ್ಮಾ ವುತ್ತಂ ‘‘ಸಮಾನಸಂವಾಸಕಾ ಭಿಕ್ಖೂ ವುಚ್ಚನ್ತಿ ಸಹಾಯಾ, ಸೋ ತೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ನತ್ಥಿ, ತೇನ ವುಚ್ಚತಿ ಅಕತಸಹಾಯೋ’’ತಿ. ಸೇಸಂ ಸಙ್ಘಭೇದಸಿಕ್ಖಾಪದಾದೀಸು ವುತ್ತನಯತ್ತಾ ಉತ್ತಾನತ್ಥಮೇವ.

ಸಮನುಭಾಸನಸಮುಟ್ಠಾನಂ – ಕಾಯವಾಚಾಚಿತ್ತತೋ ಸಮುಟ್ಠಾತಿ, ಅಕಿರಿಯಂ, ಸಞ್ಞಾವಿಮೋಕ್ಖಂ, ಸಚಿತ್ತಕಂ, ಲೋಕವಜ್ಜಂ, ಕಾಯಕಮ್ಮಂ, ವಚೀಕಮ್ಮಂ, ಅಕುಸಲಚಿತ್ತಂ, ದುಕ್ಖವೇದನನ್ತಿ.

ತತಿಯಪಾರಾಜಿಕಂ.