೧೫. ನವಪುರಾಣವಗ್ಗೋ

೧. ಕಮ್ಮನಿರೋಧಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೧೪೬. ನವಪುರಾಣವಗ್ಗಸ್ಸ ಪಠಮೇ ನವಪುರಾಣಾನೀತಿ ನವಾನಿ ಚ ಪುರಾಣಾನಿ ಚ. ಚಕ್ಖು, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪುರಾಣಕಮ್ಮನ್ತಿ ನ ಚಕ್ಖು ಪುರಾಣಂ, ಕಮ್ಮಮೇವ ಪುರಾಣಂ, ಕಮ್ಮತೋ ಪನ ನಿಬ್ಬತ್ತತ್ತಾ ಪಚ್ಚಯನಾಮೇನ ಏವಂ ವುತ್ತಂ. ಅಭಿಸಙ್ಖತನ್ತಿ ಪಚ್ಚಯೇಹಿ ಅಭಿಸಮಾಗನ್ತ್ವಾ ಕತಂ. ಅಭಿಸಞ್ಚೇತಯಿತನ್ತಿ ಚೇತನಾಯ ಪಕಪ್ಪಿತಂ. ವೇದನಿಯಂ ದಟ್ಠಬ್ಬನ್ತಿ ವೇದನಾಯ ವತ್ಥೂತಿ ಪಸ್ಸಿತಬ್ಬಂ. ನಿರೋಧಾ ವಿಮುತ್ತಿಂ ಫುಸತೀತಿ ಇಮಸ್ಸ ತಿವಿಧಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ನಿರೋಧೇನ ವಿಮುತ್ತಿಂ ಫುಸತಿ. ಅಯಂ ವುಚ್ಚತೀತಿ ಅಯಂ ತಸ್ಸಾ ವಿಮುತ್ತಿಯಾ ಆರಮ್ಮಣಭೂತೋ ನಿರೋಧೋ ಕಮ್ಮನಿರೋಧೋತಿ ವುಚ್ಚತಿ. ಇತಿ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಸುತ್ತೇ ಪುಬ್ಬಭಾಗವಿಪಸ್ಸನಾ ಕಥಿತಾ.

೨-೫. ಅನಿಚ್ಚನಿಬ್ಬಾನಸಪ್ಪಾಯಸುತ್ತಾದಿವಣ್ಣನಾ

೧೪೭-೧೫೦. ದುತಿಯೇ ನಿಬ್ಬಾನಸಪ್ಪಾಯನ್ತಿ ನಿಬ್ಬಾನಸ್ಸ ಸಪ್ಪಾಯಂ ಉಪಕಾರಪಟಿಪದಂ. ತತಿಯಾದೀಸುಪಿ ಏಸೇವ ನಯೋ. ಪಟಿಪಾಟಿಯಾ ಪನ ಚತೂಸುಪಿ ಏತೇಸು ಸುತ್ತೇಸು ಸಹ ವಿಪಸ್ಸನಾಯ ಚತ್ತಾರೋ ಮಗ್ಗಾ ಕಥಿತಾ.

೬-೭. ಅನ್ತೇವಾಸಿಕಸುತ್ತಾದಿವಣ್ಣನಾ

೧೫೧-೧೫೨. ಛಟ್ಠೇ ಅನನ್ತೇವಾಸಿಕನ್ತಿ ಅನ್ತೋ ವಸನಕಕಿಲೇಸವಿರಹಿತಂ. ಅನಾಚರಿಯಕನ್ತಿ ಆಚರಣಕಕಿಲೇಸವಿರಹಿತಂ. ಅನ್ತಸ್ಸ ವಸನ್ತೀತಿ ಅನ್ತೋ ಅಸ್ಸ ವಸನ್ತಿ. ತೇ ನಂ ಸಮುದಾಚರನ್ತೀತಿ ತೇ ಏತಂ ಅಧಿಭವನ್ತಿ ಅಜ್ಝೋತ್ಥರನ್ತಿ ಸಿಕ್ಖಾಪೇನ್ತಿ ವಾ. ‘‘ಏವಂ ವೇಜ್ಜಕಮ್ಮಂ ಕರೋಹಿ, ಏವಂ ದೂತಕಮ್ಮ’’ನ್ತಿ ಇತಿ ಸಿಕ್ಖಾಪನಸಙ್ಖಾತೇನ ಸಮುದಾಚರಣತ್ಥೇನಸ್ಸ ತೇ ಆಚರಿಯಾ ನಾಮ ಹೋನ್ತಿ, ತೇಹಿ ಆಚರಿಯೇಹಿ ಸಾಚರಿಯಕೋತಿ ವುಚ್ಚತಿ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ವುತ್ತನಯೇನೇವ ವೇದಿತಬ್ಬಂ. ಸತ್ತಮಂ ಹೇಟ್ಠಾ ಕಥಿತನಯಮೇವ.

೮. ಅತ್ಥಿನುಖೋಪರಿಯಾಯಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೧೫೩. ಅಟ್ಠಮೇ ಯಂ ಪರಿಯಾಯಂ ಆಗಮ್ಮಾತಿ ಯಂ ಕಾರಣಂ ಆಗಮ್ಮ. ಅಞ್ಞತ್ರೇವ ಸದ್ಧಾಯಾತಿ ವಿನಾ ಸದ್ಧಾಯ ಸದ್ಧಂ ಅಪನೇತ್ವಾ. ಏತ್ಥ ಚ ಸದ್ಧಾತಿ ನ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾ ಸದ್ಧಾ. ಯೋ ಪನ ಪರಸ್ಸ ಏವಂ ಕಿರ ಏವಂ ಕಿರಾತಿ ಕಥೇನ್ತಸ್ಸ ಸುತ್ವಾ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ಸದ್ದಹನಾಕಾರೋ, ತಂ ಸನ್ಧಾಯೇತಂ ವುತ್ತಂ. ರುಚಿಆದೀಸುಪಿ ರುಚಾಪೇತ್ವಾ ಖಮಾಪೇತ್ವಾ ಅತ್ಥೇತನ್ತಿ ಗಹಣಾಕಾರೋ ರುಚಿ ನಾಮ, ಏವಂ ಕಿರ ಭವಿಸ್ಸತೀತಿ ಅನುಸ್ಸವನಂ ಅನುಸ್ಸವೋ, ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಏಕಂ ಕಾರಣಂ ಚಿನ್ತೇನ್ತಸ್ಸ ಕಾರಣಂ ಉಪಟ್ಠಾತಿ, ಏವಂ ಉಪಟ್ಠಿತಸ್ಸ ಅತ್ಥೇತನ್ತಿ ಗಹಣಂ ಆಕಾರಪರಿವಿತಕ್ಕೋ ನಾಮ, ಕಾರಣವಿತಕ್ಕೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ಕಾರಣಂ ಚಿನ್ತೇನ್ತಸ್ಸ ಪಾಪಿಕಾ ಲದ್ಧಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ತಂ ಅತ್ಥೇಸಾತಿ ಗಹಣಾಕಾರೋ ದಿಟ್ಠಿನಿಜ್ಝಾನಕ್ಖನ್ತಿ ನಾಮ. ಅಞ್ಞಂ ಬ್ಯಾಕರೇಯ್ಯಾತಿ ಇಮಾನಿ ಪಞ್ಚ ಠಾನಾನಿ ಮುಞ್ಚಿತ್ವಾ ಅರಹತ್ತಂ ಬ್ಯಾಕರೇಯ್ಯ. ಇಮಸ್ಮಿಂ ಸುತ್ತೇ ಸೇಖಾಸೇಖಾನಂ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಣಾ ಕಥಿತಾ.

೯-೧೦. ಇನ್ದ್ರಿಯಸಮ್ಪನ್ನಸುತ್ತಾದಿವಣ್ಣನಾ

೧೫೪-೧೫೫. ನವಮೇ ಇನ್ದ್ರಿಯಸಮ್ಪನ್ನೋತಿ ಪರಿಪುಣ್ಣಿನ್ದ್ರಿಯೋ. ತತ್ಥ ಯೇನ ಛ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಸಮ್ಮಸಿತ್ವಾ ಅರಹತ್ತಂ ಪತ್ತಂ, ಸೋ ತೇಹಿ ನಿಬ್ಬಿಸೇವನೇಹಿ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತತ್ತಾ, ಚಕ್ಖಾದೀನಿ ವಾ ಛ ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಸಮ್ಮಸನ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪನ್ನೇಹಿ ಸದ್ಧಾದೀಹಿ ಇನ್ದ್ರಿಯೇಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತತ್ತಾ ಪರಿಪುಣ್ಣಿನ್ದ್ರಿಯೋ ನಾಮ ಹೋತಿ, ತಂ ಸನ್ಧಾಯ ಭಗವಾ ಚಕ್ಖುನ್ದ್ರಿಯೇ ಚೇತಿಆದಿನಾ ನಯೇನ ದೇಸನಂ ವಿತ್ಥಾರೇತ್ವಾ ಏತ್ತಾವತಾ ಖೋ ಭಿಕ್ಖು ಇನ್ದ್ರಿಯಸಮ್ಪನ್ನೋ ಹೋತೀತಿ ಆಹ. ದಸಮಂ ಹೇಟ್ಠಾ ವುತ್ತನಯಮೇವಾತಿ.

ನವಪುರಾಣವಗ್ಗೋ ಪಞ್ಚದಸಮೋ.

ತತಿಯೋ ಪಣ್ಣಾಸಕೋ.