೮. ಕೋಸಮ್ಬಿಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೬೮. ಅಟ್ಠಮೇ ಅಞ್ಞತ್ರೇವಾತಿ ಏಕಚ್ಚೋ ಹಿ ಪರಸ್ಸ ಸದ್ದಹಿತ್ವಾ ಯಂ ಏಸ ಭಣತಿ, ತಂ ಭೂತನ್ತಿ ಗಣ್ಹಾತಿ. ಅಪರಸ್ಸ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಚಿನ್ತೇನ್ತಸ್ಸ ಯಂ ಕಾರಣಂ ರುಚ್ಚತಿ, ಸೋ ‘‘ಅತ್ಥಿ ಏತ’’ನ್ತಿ ರುಚಿಯಾ ಗಣ್ಹಾತಿ. ಏಕೋ ‘‘ಚಿರಕಾಲತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಏವಂ ಅನುಸ್ಸವೋ ಅತ್ಥಿ, ಭೂತಮೇತ’’ನ್ತಿ ಅನುಸ್ಸವೇನ ಗಣ್ಹಾತಿ. ಅಞ್ಞಸ್ಸ ವಿತಕ್ಕಯತೋ ಏಕಂ ಕಾರಣಂ ಉಪಟ್ಠಾತಿ, ಸೋ ‘‘ಅತ್ಥೇತ’’ನ್ತಿ ಆಕಾರಪರಿವಿತಕ್ಕೇನ ಗಣ್ಹಾತಿ. ಅಪರಸ್ಸ ಚಿನ್ತಯತೋ ಏಕಾ ದಿಟ್ಠಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ಯಾಯಸ್ಸ ತಂ ಕಾರಣಂ ನಿಜ್ಝಾಯನ್ತಸ್ಸ ಖಮತಿ, ಸೋ ‘‘ಅತ್ಥೇತ’’ನ್ತಿ ದಿಟ್ಠಿನಿಜ್ಝಾನಕ್ಖನ್ತಿಯಾ ಗಣ್ಹಾತಿ. ಥೇರೋ ಪನ ಪಞ್ಚಪಿ ಏತಾನಿ ಕಾರಣಾನಿ ಪಟಿಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ಪಚ್ಚಕ್ಖಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿದ್ಧಭಾವಂ ಪುಚ್ಛನ್ತೋ ಅಞ್ಞತ್ರೇವ, ಆವುಸೋ ಮುಸಿಲ, ಸದ್ಧಾಯಾತಿಆದಿಮಾಹ. ತತ್ಥ ಅಞ್ಞತ್ರೇವಾತಿ ಸದ್ಧಾದೀನಿ ಕಾರಣಾನಿ ಠಪೇತ್ವಾ, ವಿನಾ ಏತೇಹಿ ಕಾರಣೇಹೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಭವನಿರೋಧೋ ನಿಬ್ಬಾನನ್ತಿ ಪಞ್ಚಕ್ಖನ್ಧನಿರೋಧೋ ನಿಬ್ಬಾನಂ.

ತುಣ್ಹೀ ಅಹೋಸೀತಿ ಥೇರೋ ಖೀಣಾಸವೋ, ಅಹಂ ಪನ ಖೀಣಾಸವೋತಿ ವಾ ನ ವಾತಿ ವಾ ಅವತ್ವಾ ತುಣ್ಹೀಯೇವ ಅಹೋಸಿ. ಆಯಸ್ಮಾ ನಾರದೋ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಪವಿಟ್ಠಂ ಏತದವೋಚಾತಿ ಕಸ್ಮಾ ಅವೋಚ? ಸೋ ಕಿರ ಚಿನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಭವನಿರೋಧೋ ನಿಬ್ಬಾನಂ ನಾಮಾತಿ ಸೇಖೇಹಿಪಿ ಜಾನಿತಬ್ಬೋ ಪಞ್ಹೋ ಏಸ, ಅಯಂ ಪನ ಥೇರೋ ಇಮಂ ಥೇರಂ ಅಸೇಖಭೂಮಿಯಾ ಕಾರೇತಿ, ಇಮಂ ಠಾನಂ ಜಾನಾಪೇಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಏತಂ ಅವೋಚ.

ಸಮ್ಮಪ್ಪಞ್ಞಾಯ ಸುದಿಟ್ಠನ್ತಿ ಸಹ ವಿಪಸ್ಸನಾಯ ಮಗ್ಗಪಞ್ಞಾಯ ಸುಟ್ಠು ದಿಟ್ಠಂ. ನ ಚಮ್ಹಿ ಅರಹನ್ತಿ ಅನಾಗಾಮಿಮಗ್ಗೇ ಠಿತತ್ತಾ ಅರಹಂ ನ ಹೋಮೀತಿ ದೀಪೇತಿ. ಯಂ ಪನಸ್ಸ ಇದಾನಿ ‘‘ಭವನಿರೋಧೋ ನಿಬ್ಬಾನ’’ನ್ತಿ ಞಾಣಂ, ತಂ ಏಕೂನವೀಸತಿಯಾ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಣಞಾಣೇಹಿ ವಿಮುತ್ತಂ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಣಞಾಣಂ. ಉದಪಾನೋತಿ ವೀಸತಿಂಸಹತ್ಥಗಮ್ಭೀರೋ ಪಾನೀಯಕೂಪೋ. ಉದಕವಾರಕೋತಿ ಉದಕಉಸ್ಸಿಞ್ಚನವಾರಕೋ. ಉದಕನ್ತಿ ಹಿ ಖೋ ಞಾಣಂ ಅಸ್ಸಾತಿ ತೀರೇ ಠಿತಸ್ಸ ಓಲೋಕಯತೋ ಏವಂ ಞಾಣಂ ಭವೇಯ್ಯ. ನ ಚ ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾತಿ ಉದಕಂ ಪನ ನೀಹರಿತ್ವಾ ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತ್ವಾ ವಿಹರಿತುಂ ನ ಸಕ್ಕುಣೇಯ್ಯ. ಉದಪಾನೇ ಉದಕದಸ್ಸನಂ ವಿಯ ಹಿ ಅನಾಗಾಮಿನೋ ನಿಬ್ಬಾನದಸ್ಸನಂ, ಘಮ್ಮಾಭಿತತ್ತಪುರಿಸೋ ವಿಯ ಅನಾಗಾಮೀ, ಉದಕವಾರಕೋ ವಿಯ ಅರಹತ್ತಮಗ್ಗೋ, ಯಥಾ ಘಮ್ಮಾಭಿತತ್ತಪುರಿಸೋ ಉದಪಾನೇ ಉದಕಂ ಪಸ್ಸತಿ. ಏವಂ ಅನಾಗಾಮೀ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಣಞಾಣೇನ ‘‘ಉಪರಿ ಅರಹತ್ತಫಲಸಮಯೋ ನಾಮ ಅತ್ಥೀ’’ತಿ ಜಾನಾತಿ. ಯಥಾ ಪನ ಸೋ ಪುರಿಸೋ ಉದಕವಾರಕಸ್ಸ ನತ್ಥಿತಾಯ ಉದಕಂ ನೀಹರಿತ್ವಾ ಕಾಯೇನ ಫುಸಿತುಂ ನ ಲಭತಿ, ಏವಂ ಅನಾಗಾಮೀ ಅರಹತ್ತಮಗ್ಗಸ್ಸ ನತ್ಥಿತಾಯ ನಿಬ್ಬಾನಂ ಆರಮ್ಮಣಂ ಕತ್ವಾ ಅರಹತ್ತಫಲಸಮಾಪತ್ತಿಂ ಅಪ್ಪೇತ್ವಾ ನಿಸೀದಿತುಂ ನ ಲಭತಿ. ಅಟ್ಠಮಂ.