೧೫. ಉತ್ತರಾವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ

ಅಭಿಕ್ಕನ್ತೇನ ವಣ್ಣೇನಾತಿ ಉತ್ತರಾವಿಮಾನಂ. ತಸ್ಸ ಕಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿ? ಭಗವಾ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ ಕಲನ್ದಕನಿವಾಪೇ. ತೇನ ಚ ಸಮಯೇನ ಪುಣ್ಣೋ ನಾಮ ದುಗ್ಗತಪುರಿಸೋ ರಾಜಗಹಸೇಟ್ಠಿಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ಜೀವತಿ, ತಸ್ಸ ಭರಿಯಾ ಉತ್ತರಾ, ಉತ್ತರಾ ಚ ನಾಮ ಧೀತಾತಿ ದ್ವೇ ಏವ ಗೇಹಮಾನುಸಕಾ. ಅಥೇಕದಿವಸಂ ರಾಜಗಹೇ ‘‘ಮಹಾಜನೇನ ಸತ್ತಾಹಂ ನಕ್ಖತ್ತಂ ಕೀಳಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ ಘೋಸನಂ ಕರಿಂಸು. ತಂ ಸುತ್ವಾ ಸೇಟ್ಠಿ ಪಾತೋವ ಆಗತಂ ಪುಣ್ಣಂ ‘‘ತಾತ, ಅಮ್ಹಾಕಂ ಪರಿಜನೋ ನಕ್ಖತ್ತಂ ಕೀಳಿತುಕಾಮೋ, ತ್ವಂ ಕಿಂ ನಕ್ಖತ್ತಂ ಕೀಳಿಸ್ಸಸಿ, ಉದಾಹು ಭತಿಂ ಕರಿಸ್ಸಸೀ’’ತಿ ಆಹ. ‘‘ಸಾಮಿ, ನಕ್ಖತ್ತಂ ನಾಮ ಸಧನಾನಂ ಹೋತಿ, ಮಮ ಪನ ಗೇಹೇ ಸ್ವಾತನಾಯ ಯಾಗುತಣ್ಡುಲಾನಿಪಿ ನತ್ಥಿ, ಕಿಂ ಮೇ ನಕ್ಖತ್ತೇನ? ಗೋಣೇ ಲಭನ್ತೋ ಕಸಿತುಂ ಗಮಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ. ‘‘ತೇನ ಹಿ ಗೋಣೇ ಗಣ್ಹಸ್ಸೂ’’ತಿ. ಸೋ ಬಲವಗೋಣೇ ಚ ಭದ್ದನಙ್ಗಲಞ್ಚ ಗಹೇತ್ವಾ ‘‘ಭದ್ದೇ, ನಾಗರಾ ನಕ್ಖತ್ತಂ ಕೀಳನ್ತಿ, ಅಹಂ ದಲಿದ್ದತಾಯ ಭತಿಂ ಕಾತುಂ ಗಮಿಸ್ಸಾಮಿ, ಮಯ್ಹಮ್ಪಿ ತಾವ ಅಜ್ಜ ದಿಗುಣಂ ನಿವಾಪಂ ಪಚಿತ್ವಾ ಭತ್ತಂ ಆಹರೇಯ್ಯಾಸೀ’’ತಿ ಭರಿಯಂ ವತ್ವಾ ಖೇತ್ತಂ ಅಗಮಾಸಿ.

ಸಾರಿಪುತ್ತತ್ಥೇರೋಪಿ ಸತ್ತಾಹಂ ನಿರೋಧಸಮಾಪನ್ನೋ ತತೋ ವುಟ್ಠಾಯ ‘‘ಕಸ್ಸ ನು ಖೋ ಅಜ್ಜ ಮಯಾ ಸಙ್ಗಹಂ ಕಾತುಂ ವಟ್ಟತೀ’’ತಿ ಓಲೋಕೇನ್ತೋ ಪುಣ್ಣಂ ಅತ್ತನೋ ಞಾಣಜಾಲಸ್ಸ ಅನ್ತೋ ಪವಿಟ್ಠಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಸದ್ಧೋ ನು ಖೋ ಏಸ, ಸಕ್ಖಿಸ್ಸತಿ ವಾ ಮೇ ಸಙ್ಗಹಂ ಕಾತು’’ನ್ತಿ ಓಲೋಕೇನ್ತೋ ತಸ್ಸ ಸದ್ಧಭಾವಞ್ಚ ಸಙ್ಗಹಂ ಕಾತುಂ ಸಮತ್ಥಭಾವಞ್ಚ ತಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ಚ ತಸ್ಸ ಮಹಾಸಮ್ಪತ್ತಿಪಟಿಲಾಭಂ ಞತ್ವಾ ಪತ್ತಚೀವರಂ ಆದಾಯ ತಸ್ಸ ಕಸನಟ್ಠಾನಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಆವಾಟತೀರೇ ಏಕಂ ಗುಮ್ಬಂ ಓಲೋಕೇನ್ತೋ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ಪುಣ್ಣೋ ಥೇರಂ ದಿಸ್ವಾವ ಕಸಿಂ ಠಪೇತ್ವಾ ಪಞ್ಚಪತಿಟ್ಠಿತೇನ ಥೇರಂ ವನ್ದಿತ್ವಾ ‘‘ದನ್ತಕಟ್ಠೇನ ಅತ್ಥೋ ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ ದನ್ತಕಟ್ಠಂ ಕಪ್ಪಿಯಂ ಕತ್ವಾ ಅದಾಸಿ. ಅಥಸ್ಸ ಥೇರೋ ಪತ್ತಞ್ಚ ಪರಿಸ್ಸಾವನಞ್ಚ ನೀಹರಿತ್ವಾ ಅದಾಸಿ. ಸೋ ‘‘ಪಾನೀಯೇನ ಅತ್ಥೋ ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ ತಂ ಆದಾಯ ಪಾನೀಯಂ ಪರಿಸ್ಸಾವೇತ್ವಾ ಅದಾಸಿ.

ಥೇರೋ ಚಿನ್ತೇಸಿ ‘‘ಅಯಂ ಪರೇಸಂ ಪಚ್ಛಿಮಗೇಹೇ ವಸತಿ, ಸಚಸ್ಸ ಗೇಹದ್ವಾರಂ ಗಮಿಸ್ಸಾಮಿ, ಇಮಸ್ಸ ಭರಿಯಾ ಮಂ ದಟ್ಠುಂ ನ ಸಕ್ಖಿಸ್ಸತಿ, ಯಾವಸ್ಸ ಭರಿಯಾ ಭತ್ತಂ ಆದಾಯ ಮಗ್ಗಂ ಪಟಿಪಜ್ಜತಿ, ತಾವ ಇಧೇವ ಭವಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ. ಸೋ ತತ್ಥೇವ ಥೋಕಂ ವೀತಿನಾಮೇತ್ವಾ ತಸ್ಸಾ ಮಗ್ಗಾರುಳ್ಹಭಾವಂ ಞತ್ವಾ ಅನ್ತೋನಗರಾಭಿಮುಖೋ ಪಾಯಾಸಿ. ಸಾ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಥೇರಂ ದಿಸ್ವಾ ಚಿನ್ತೇಸಿ ‘‘ಅಪ್ಪೇಕದಾಹಂ ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮೇ ಸತಿ ಅಯ್ಯಂ ನ ಪಸ್ಸಾಮಿ, ಅಪ್ಪೇಕದಾ ಮೇ ಅಯ್ಯಂ ಪಸ್ಸನ್ತಿಯಾ ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮೋ ನ ಹೋತಿ, ಅಜ್ಜ ಪನ ಮೇ ಅಯ್ಯೋ ಚ ದಿಟ್ಠೋ, ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮೋ ಚಾಯಂ ಅತ್ಥಿ, ಕರಿಸ್ಸತಿ ನು ಖೋ ಮೇ ಸಙ್ಗಹ’’ನ್ತಿ. ಸಾ ಭತ್ತಭಾಜನಂ ಓತಾರೇತ್ವಾ ಥೇರಂ ಪಞ್ಚಪತಿಟ್ಠಿತೇನ ವನ್ದಿತ್ವಾ ‘‘ಭನ್ತೇ, ಇದಂ ಲೂಖಂ ವಾ ಪಣೀತಂ ವಾತಿ ಅಚಿನ್ತೇತ್ವಾ ದಾಸಸ್ಸ ವೋ ಸಙ್ಗಹಂ ಕರೋಥಾ’’ತಿ ಆಹ. ಅಥ ಥೇರೋ ಪತ್ತಂ ಉಪನಾಮೇತ್ವಾ ತಾಯ ಏಕೇನ ಹತ್ಥೇನ ಭಾಜನಂ ಧಾರೇತ್ವಾ ಏಕೇನ ಹತ್ಥೇನ ತತೋ ಭತ್ತಂ ದದಮಾನಾಯ ಉಪಡ್ಢಭತ್ತೇ ದಿನ್ನೇ ‘‘ಅಲ’’ನ್ತಿ ಹತ್ಥೇನ ಪತ್ತಂ ಪಿದಹಿ. ಸಾ ‘‘ಭನ್ತೇ, ಏಕೋವ ಪಟಿವೀಸೋ, ನ ಸಕ್ಕಾ ದ್ವಿಧಾ ಕಾತುಂ, ತುಮ್ಹಾಕಂ ದಾಸಸ್ಸ ಇಧಲೋಕಸಙ್ಗಹಂ ಅಕತ್ವಾ ಪರಲೋಕಸಙ್ಗಹಂ ಕರೋಥ, ನಿರವಸೇಸಮೇವ ದಾತುಕಾಮಾಮ್ಹೀ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಸಬ್ಬಮೇವಸ್ಸ ಪತ್ತೇ ಪತಿಟ್ಠಾಪೇತ್ವಾ ‘‘ತುಮ್ಹೇಹಿ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮಸ್ಸ ಭಾಗಿನೀ ಅಸ್ಸ’’ನ್ತಿ ಪತ್ಥನಂ ಅಕಾಸಿ. ಥೇರೋ ‘‘ಏವಂ ಹೋತೂ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಠಿತಕೋವ ಅನುಮೋದನಂ ಕತ್ವಾ ಏಕಸ್ಮಿಂ ಉದಕಫಾಸುಕಟ್ಠಾನೇ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಭತ್ತಕಿಚ್ಚಂ ಅಕಾಸಿ. ಸಾಪಿ ಪಟಿನಿವತ್ತಿತ್ವಾ ತಣ್ಡುಲೇ ಪರಿಯೇಸಿತ್ವಾ ಭತ್ತಂ ಪಚಿ.

ಪುಣ್ಣೋಪಿ ಅಡ್ಢಕರೀಸಮತ್ತಂ ಠಾನಂ ಕಸಿತ್ವಾ ಜಿಘಚ್ಛಂ ಸಹಿತುಂ ಅಸಕ್ಕೋನ್ತೋ ಗೋಣೇ ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇತ್ವಾ ಏಕಂ ರುಕ್ಖಛಾಯಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಮಗ್ಗಂ ಓಲೋಕೇನ್ತೋ ನಿಸೀದಿ. ಅಥಸ್ಸ ಭರಿಯಾ ಭತ್ತಮಾದಾಯ ಗಚ್ಛಮಾನಾ ತಂ ದಿಸ್ವಾವ ‘‘ಏಸ ಜಿಘಚ್ಛಾಪೀಳಿತೋ ಮಂ ಓಲೋಕೇನ್ತೋ ನಿಸಿನ್ನೋ, ಸಚೇ ಮಂ ‘ಅತಿವಿಯ ಚಿರಾಯೀ’ತಿ ತಜ್ಜೇತ್ವಾ ಪತೋದಲಟ್ಠಿಯಾ ಪಹರಿಸ್ಸತಿ, ಮಯಾ ಕತಕಮ್ಮಂ ನಿರತ್ಥಕಂ ಭವಿಸ್ಸತಿ, ಪಟಿಕಚ್ಚೇವಸ್ಸ ಆರೋಚೇಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಚಿನ್ತೇತ್ವಾ ಏವಮಾಹ ‘‘ಸಾಮಿ, ಅಜ್ಜೇಕದಿವಸಂ ಚಿತ್ತಂ ಪಸಾದೇಹಿ, ಮಾ ಮಯಾ ಕತಕಮ್ಮಂ ನಿರತ್ಥಕಂ ಕರಿ, ಅಹಂ ಪಾತೋವ ತೇ ಭತ್ತಂ ಆಹರನ್ತೀ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಧಮ್ಮಸೇನಾಪತಿಂ ದಿಸ್ವಾ ತವ ಭತ್ತಂ ತಸ್ಸ ದತ್ವಾ ಪುನ ಗೇಹಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಭತ್ತಂ ಪಚಿತ್ವಾ ಆಗತಾ, ಪಸಾದೇಹಿ, ಸಾಮಿ, ಚಿತ್ತ’’ನ್ತಿ. ಸೋ ‘‘ಕಿಂ ವದೇಸಿ, ಭದ್ದೇ’’ತಿ ಪುಚ್ಛಿತ್ವಾ ಪುನ ತಮತ್ಥಂ ಸುತ್ವಾ ‘‘ಭದ್ದೇ, ಸಾಧು ವತ ತೇ ಕತಂ ಮಮ ಭತ್ತಂ ಅಯ್ಯಸ್ಸ ದದಮಾನಾಯ, ಮಯಾಪಿಸ್ಸ ಅಜ್ಜ ಪಾತೋವ ದನ್ತಕಟ್ಠಞ್ಚ ಮುಖೋದಕಞ್ಚ ದಿನ್ನ’’ನ್ತಿ ಪಸನ್ನಮಾನಸೋ ತಂ ವಚನಂ ಅಭಿನನ್ದಿತ್ವಾ ಉಸ್ಸೂರೇ ಲದ್ಧಭತ್ತತಾಯ ಕಿಲನ್ತಕಾಯೋ ತಸ್ಸಾ ಅಙ್ಕೇ ಸೀಸಂ ಕತ್ವಾ ನಿದ್ದಂ ಓಕ್ಕಮಿ.

ಅಥಸ್ಸ ಪಾತೋವ ಕಸಿತಟ್ಠಾನಂ ಪಂಸುಚುಣ್ಣಂ ಉಪಾದಾಯ ಸಬ್ಬಂ ರತ್ತಸುವಣ್ಣಂ ಹುತ್ವಾ ಕಣಿಕಾರಪುಪ್ಫರಾಸಿ ವಿಯ ಸೋಭಮಾನಂ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ಸೋ ಪಬುದ್ಧೋ ಓಲೋಕೇತ್ವಾ ಭರಿಯಂ ಆಹ ‘‘ಭದ್ದೇ, ಏತಂ ಮಯಾ ಕಸಿತಟ್ಠಾನಂ ಸಬ್ಬಂ ಮಮ ಸುವಣ್ಣಂ ಹುತ್ವಾ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ಕಿಂ ನು ಖೋ ಮೇ ಅತಿಉಸ್ಸೂರೇ ಲದ್ಧಭತ್ತತಾಯ ಅಕ್ಖೀನಿ ಭಮನ್ತೀ’’ತಿ. ‘‘ಸಾಮಿ, ಮಯ್ಹಮ್ಪಿ ಏವಮೇವ ಪಞ್ಞಾಯತೀ’’ತಿ. ಸೋ ಉಟ್ಠಾಯ ತತ್ಥ ಗನ್ತ್ವಾ ಏಕಂ ಪಿಣ್ಡಂ ಗಹೇತ್ವಾ ನಙ್ಗಲಸೀಸೇ ಪಹರಿತ್ವಾ ಸುವಣ್ಣಭಾವಂ ಞತ್ವಾ ‘‘ಅಹೋ ಅಯ್ಯಸ್ಸ ಧಮ್ಮಸೇನಾಪತಿಸ್ಸ ದಿನ್ನದಾನೇ ಅಜ್ಜೇವ ವಿಪಾಕೋ ದಸ್ಸಿತೋ, ನ ಖೋ ಪನ ಸಕ್ಕಾ ಏತ್ತಕಂ ಧನಂ ಪಟಿಚ್ಛಾದೇತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತು’’ನ್ತಿ ಭರಿಯಾಯ ಆಭತಂ ಭತ್ತಪಾತಿಂ ಸುವಣ್ಣಸ್ಸ ಪೂರೇತ್ವಾ ರಾಜಕುಲಂ ಗನ್ತ್ವಾ ರಞ್ಞಾ ಕತೋಕಾಸೋ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ರಾಜಾನಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ‘‘ಕಿಂ ತಾತಾ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ‘‘ದೇವ, ಅಜ್ಜ ಮಯಾ ಕಸಿತಟ್ಠಾನಂ ಸಬ್ಬಂ ಸುವಣ್ಣರಾಸಿಮೇವ ಹುತ್ವಾ ಠಿತಂ, ಸುವಣ್ಣಂ ಆಹರಾಪೇತುಂ ವಟ್ಟತೀ’’ತಿ ಆಹ. ‘‘ಕೋಸಿ ತ್ವ’’ನ್ತಿ? ‘‘ಪುಣ್ಣೋ ನಾಮಾಹ’’ನ್ತಿ. ‘‘ಕಿಂ ಪನ ತೇ ಅಜ್ಜ ಕತ’’ನ್ತಿ? ‘‘ಧಮ್ಮಸೇನಾಪತಿಸ್ಸ ಮೇ ಪಾತೋವ ದನ್ತಕಟ್ಠಞ್ಚ ಮುಖೋದಕಞ್ಚ ದಿನ್ನಂ, ಭರಿಯಾಯಪಿ ಮೇ ಮಯ್ಹಂ ಆಹಟಭತ್ತಂ ತಸ್ಸೇವ ದಿನ್ನ’’ನ್ತಿ.

ತಂ ಸುತ್ವಾ ರಾಜಾ ‘‘ಅಜ್ಜೇವ ಕಿರ ಭೋ ಧಮ್ಮಸೇನಾಪತಿಸ್ಸ ದಿನ್ನದಾನೇ ವಿಪಾಕೋ ದಸ್ಸಿತೋ’’ತಿ ವತ್ವಾ ‘‘ತಾತ, ಕಿಂ ಕರೋಮೀ’’ತಿ ಪುಚ್ಛಿ. ‘‘ಬಹೂನಿ ಸಕಟಸಹಸ್ಸಾನಿ ಪಹಿಣಿತ್ವಾ ಸುವಣ್ಣಂ ಆಹರಾಪೇಥಾ’’ತಿ. ರಾಜಾ ಸಕಟಾನಿ ಪಹಿಣಿ. ರಾಜಪುರಿಸೇಸು ‘‘ರಞ್ಞೋ ಸನ್ತಕ’’ನ್ತಿ ಗಣ್ಹನ್ತೇಸು ಗಹಿತಂ ಗಹಿತಂ ಮತ್ತಿಕಾವ ಹೋತಿ. ತೇಹಿ ಗನ್ತ್ವಾ ರಞ್ಞೋ ಆರೋಚಿತೇ ‘‘ತಾತಾ, ತುಮ್ಹೇಹಿ ಕಿನ್ತಿ ವತ್ವಾ ಗಹಿತ’’ನ್ತಿ ಪುಟ್ಠಾ ‘‘ತುಮ್ಹಾಕಂ ಸನ್ತಕ’’ನ್ತಿ ಆಹಂಸು. ತೇನ ಹಿ, ತಾತಾ, ಪುನ ಗಚ್ಛಥ, ‘‘ಪುಣ್ಣಸ್ಸ ಸನ್ತಕ’’ನ್ತಿ ವತ್ವಾ ಗಣ್ಹಥಾತಿ. ತೇ ತಥಾ ಕರಿಂಸು ಗಹಿತಂ ಗಹಿತಂ ಸುವಣ್ಣಮೇವ ಅಹೋಸಿ. ತಂ ಸಬ್ಬಂ ಆಹರಿತ್ವಾ ರಾಜಙ್ಗಣೇ ರಾಸಿಂ ಅಕಂಸು, ಅಸೀತಿಹತ್ಥುಬ್ಬೇಧೋ ರಾಸಿ ಅಹೋಸಿ. ರಾಜಾ ನಾಗರೇ ಸನ್ನಿಪಾತಾಪೇತ್ವಾ ಆಹ ‘‘ಇಮಸ್ಮಿಂ ನಗರೇ ಅತ್ಥಿ ಕಸ್ಸಚಿ ಏತ್ತಕಂ ಸುವಣ್ಣ’’ನ್ತಿ? ‘‘ನತ್ಥಿ, ದೇವಾ’’ತಿ. ‘‘ಕಿಂ ಪನಸ್ಸ ದಾತುಂ ವಟ್ಟತೀ’’ತಿ? ‘‘ಸೇಟ್ಠಿಚ್ಛತ್ತಂ, ದೇವಾ’’ತಿ. ರಾಜಾ ‘‘ಬಹುಧನಸೇಟ್ಠಿ ನಾಮ ಹೋತೂ’’ತಿ ಮಹನ್ತೇನ ಭೋಗೇನ ಸದ್ಧಿಂ ತಸ್ಸ ಸೇಟ್ಠಿಚ್ಛತ್ತಂ ಅದಾಸಿ.

ಅಥ ನಂ ಸೋ ಆಹ ‘‘ಮಯಂ, ದೇವ, ಏತ್ತಕಂ ಕಾಲಂ ಪರಕುಲೇ ವಸಿಮ್ಹಾ, ವಸನಟ್ಠಾನಂ ನೋ ದೇಥಾ’’ತಿ. ತೇನ ಹಿ ಪಸ್ಸ, ಏಸ ಗುಮ್ಬೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ಏತಂ ಹರಾಪೇತ್ವಾ ಗೇಹಂ ಕಾರೇಹೀತಿ ಪುರಾಣಸೇಟ್ಠಿಸ್ಸ ಗೇಹಟ್ಠಾನಂ ಆಚಿಕ್ಖಿ. ಸೋ ತಸ್ಮಿಂ ಠಾನೇ ಕತಿಪಾಹೇನೇವ ಗೇಹಂ ಕಾರಾಪೇತ್ವಾ ಗೇಹಪವೇಸನಮಙ್ಗಲಞ್ಚ ಛತ್ತಮಙ್ಗಲಞ್ಚ ಏಕತೋವ ಕರೋನ್ತೋ ಸತ್ತಾಹಂ ಬುದ್ಧಪ್ಪಮುಖಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಸ್ಸ ದಾನಂ ಅದಾಸಿ. ಅಥಸ್ಸ ಸತ್ಥಾ ದಾನಾನುಮೋದನಂ ಕರೋನ್ತೋ ಅನುಪುಬ್ಬಿಂ ಕಥಂ ಕಥೇಸಿ. ಧಮ್ಮಕಥಾವಸಾನೇ ಪುಣ್ಣಸೇಟ್ಠಿ ಚ ಭರಿಯಾ ಚಸ್ಸ ಧೀತಾ ಚ ಉತ್ತರಾತಿ ತಯೋಪಿ ಜನಾ ಸೋತಾಪನ್ನಾ ಅಹೇಸುಂ.

ಅಪರಭಾಗೇ ರಾಜಗಹಸೇಟ್ಠಿ ಪುಣ್ಣಸೇಟ್ಠಿನೋ ಧೀತರಂ ಅತ್ತನೋ ಪುತ್ತಸ್ಸ ವಾರೇಸಿ. ಸೋ ‘‘ನಾಹಂ ದಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ವುತ್ತೋ ‘‘ಮಾ ಏವಂ ಕರೋತು, ಏತ್ತಕಂ ಕಾಲಂ ಅಮ್ಹೇ ನಿಸ್ಸಾಯ ವಸನ್ತೇನೇವ ತೇ ಸಮ್ಪತ್ತಿ ಲದ್ಧಾ, ದೇತು ಮೇ ಪುತ್ತಸ್ಸ ತೇ ಧೀತರ’’ನ್ತಿ ಆಹ. ಸೋ ‘‘ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಕಾ ತುಮ್ಹೇ, ಮಮ ಧೀತಾ ತೀಹಿ ರತನೇಹಿ ವಿನಾ ವಸಿತುಂ ನ ಸಕ್ಕೋತಿ, ನೇವಸ್ಸ ಧೀತರಂ ದಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಆಹ. ಅಥ ನಂ ಬಹೂ ಸೇಟ್ಠಿಗಹಪತಿಕಾದಯೋ ಕುಲಪುತ್ತಾ ‘‘ಮಾ ತೇನ ಸದ್ಧಿಂ ವಿಸ್ಸಾಸಂ ಭಿನ್ದಿ, ದೇಹಿಸ್ಸ ಧೀತರ’’ನ್ತಿ ಯಾಚಿಂಸು. ಸೋ ತೇಸಂ ವಚನಂ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತ್ವಾ ಆಸಾಳ್ಹಿಪುಣ್ಣಮಾಯ ಧೀತರಂ ಅದಾಸಿ. ಸಾ ಪತಿಕುಲಂ ಗತಕಾಲತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಭಿಕ್ಖುಂ ವಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ವಾ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತುಂ ದಾನಂ ವಾ ದಾತುಂ ಧಮ್ಮಂ ವಾ ಸೋತುಂ ನಾಲತ್ಥ, ಏವಂ ಅಡ್ಢತಿಯೇಸು ಮಾಸೇಸು ವೀತಿವತ್ತೇಸು ಅತ್ತನೋ ಸನ್ತಿಕೇ ಠಿತೇ ಪರಿಚಾರಿಕೇ ಪುಚ್ಛಿ ‘‘ಇದಾನಿ ಕಿತ್ತಕಂ ಅನ್ತೋವಸ್ಸಂ ಅವಸಿಟ್ಠ’’ನ್ತಿ? ‘‘ಅಡ್ಢಮಾಸೋ, ಅಯ್ಯೇ’’ತಿ. ಸಾ ಮಾತಾಪಿತೂನಂ ಸಾಸನಂ ಪಹಿಣಿ ‘‘ಕಸ್ಮಾ ಮಂ ಏವರೂಪೇ ಬನ್ಧನಾಗಾರೇ ಪಕ್ಖಿಪಿಂಸು, ವರಂ ತುಮ್ಹೇಹಿ ಮಂ ಲಕ್ಖಣಾಹತಂ ಕತ್ವಾ ಪರೇಸಂ ದಾಸಿಂ ಸಾವೇತುಂ, ನ ಏವರೂಪಸ್ಸ ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಕಸ್ಸ ಕುಲಸ್ಸ ದಾತುಂ, ಆಗತಕಾಲತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಭಿಕ್ಖುದಸ್ಸನಾದೀಸು ಏಕಮ್ಪಿ ಪುಞ್ಞಂ ಕಾತುಂ ನ ಲಭಾಮೀ’’ತಿ. ಅಥಸ್ಸಾ ಪಿತಾ ‘‘ದುಕ್ಖಿತಾ ವತ ಮೇ ಧೀತಾ’’ತಿ ಅನತ್ತಮನತಂ ಪವೇದೇತ್ವಾ ಪಞ್ಚದಸ ಕಹಾಪಣಸಹಸ್ಸಾನಿ ಪೇಸೇಸಿ, ‘‘ಇಮಸ್ಮಿಂ ನಗರೇ ಸಿರಿಮಾ ನಾಮ ಗಣಿಕಾ ಅತ್ಥಿ, ದೇವಸಿಕಂ ಸಹಸ್ಸಂ ಗಣ್ಹಾತಿ, ಇಮೇಹಿ ಕಹಾಪಣೇಹಿ ತಂ ಆನೇತ್ವಾ ಸಾಮಿಕಸ್ಸ ನಿಯ್ಯಾದೇತ್ವಾ ಸಯಂ ಯಥಾರುಚಿ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಕರೋತೂ’’ತಿ ಸಾಸನಞ್ಚ ಪಹಿಣಿ. ಉತ್ತರಾ ತಥಾ ಕತ್ವಾ ಸಾಮಿಕೇನ ಸಿರಿಮಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಕಿಮಿದ’’ನ್ತಿ ವುತ್ತೇ ‘‘ಸಾಮಿ, ಇಮಂ ಅಡ್ಢಮಾಸಂ ಮಮ ಸಹಾಯಿಕಾ ತುಮ್ಹೇ ಪರಿಚರತು, ಅಹಂ ಪನ ಇಮಂ ಅಡ್ಢಮಾಸಂ ದಾನಞ್ಚೇವ ದಾತುಕಾಮಾ ಧಮ್ಮಞ್ಚ ಸೋತುಕಾಮಾ’’ತಿ ಆಹ. ಸೋ ತಂ ಅಭಿರೂಪಂ ಇತ್ಥಿಂ ದಿಸ್ವಾ ಉಪ್ಪನ್ನಸಿನೇಹೋ ‘‘ಸಾಧೂ’’ತಿ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿ.

ಉತ್ತರಾಪಿ ಖೋ ಬುದ್ಧಪ್ಪಮುಖಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ನಿಮನ್ತೇತ್ವಾ ‘‘ಭನ್ತೇ, ಇಮಂ ಅಡ್ಢಮಾಸಂ ಅಞ್ಞತ್ಥ ಅಗನ್ತ್ವಾ ಇಧೇವ ಭಿಕ್ಖಾ ಗಹೇತಬ್ಬಾ’’ತಿ ಸತ್ಥು ಪಟಿಞ್ಞಂ ಗಹೇತ್ವಾ ‘‘ಇತೋ ದಾನಿ ಪಟ್ಠಾಯ ಯಾವ ಮಹಾಪವಾರಣಾ, ತಾವ ಸತ್ಥಾರಂ ಉಪಟ್ಠಾತುಂ ಧಮ್ಮಞ್ಚ ಸೋತುಂ ಲಭಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ತುಟ್ಠಮಾನಸಾ ‘‘ಏವಂ ಯಾಗುಂ ಪಚಥ, ಏವಂ ಭತ್ತಂ ಪಚಥ, ಏವಂ ಪೂವಂ ಪಚಥಾ’’ತಿ ಮಹಾನಸೇ ಸಬ್ಬಕಿಚ್ಚಾನಿ ಸಂವಿದಹನ್ತೀ ವಿಚರತಿ. ಅಥಸ್ಸಾ ಸಾಮಿಕೋ ‘‘ಸ್ವೇ ಮಹಾಪವಾರಣಾ ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ ಮಹಾನಸಾಭಿಮುಖೋ ವಾತಪಾನೇ ಠತ್ವಾ ‘‘ಕಿಂ ನು ಖೋ ಕರೋನ್ತೀ ಸಾ ಅನ್ಧಬಾಲಾ ವಿಚರತೀ’’ತಿ ಓಲೋಕೇತ್ವಾ ತಂ ಸೇದಕಿಲಿನ್ನಂ ಛಾರಿಕಾಯ ಓಕಿಣ್ಣಂ ಅಙ್ಗಾರಮಸಿಮಕ್ಖಿತಂ ತಥಾ ಸಂವಿದಹಿತ್ವಾ ವಿಚರಮಾನಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಅಹೋ ಅನ್ಧಬಾಲಾ ಏವರೂಪೇ ಠಾನೇ ಇಮಂ ಸಿರಿಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ನಾನುಭವತಿ, ‘‘ಮುಣ್ಡಕಸಮಣೇ ಉಪಟ್ಠಹಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ ತುಟ್ಠಚಿತ್ತಾ ವಿಚರತೀ’’ತಿ ಹಸಿತ್ವಾ ಅಪಗಞ್ಛಿ.

ತಸ್ಮಿಂ ಅಪಗತೇ ತಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಠಿತಾ ಸಿರಿಮಾ ‘‘ಕಿಂ ನು ಖೋ ಓಲೋಕೇತ್ವಾ ಏಸ ಹಸತೀ’’ತಿ ತೇನೇವ ವಾತಪಾನೇನ ಓಲೋಕೇನ್ತೀ ಉತ್ತರಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಇಮಂ ಓಲೋಕೇತ್ವಾ ಇಮಿನಾ ಹಸಿತಂ, ಅದ್ಧಾ ಇಮಸ್ಸ ಏತಾಯ ಸದ್ಧಿಂ ಸನ್ಥವೋ ಅತ್ಥೀ’’ತಿ ಚಿನ್ತೇಸಿ. ಸಾ ಕಿರ ಅಡ್ಢಮಾಸಂ ತಸ್ಮಿಂ ಗೇಹೇ ಬಾಹಿರಕಇತ್ಥೀ ಹುತ್ವಾ ವಸಮಾನಾಪಿ ತಂ ಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಅನುಭವಮಾನಾ ಅತ್ತನೋ ಬಾಹಿರಕಇತ್ಥಿಭಾವಂ ಅಜಾನಿತ್ವಾ ‘‘ಅಹಂ ಘರಸಾಮಿನೀ’’ತಿ ಸಞ್ಞಮಕಾಸಿ. ಸಾ ಉತ್ತರಾಯ ಆಘಾತಂ ಬನ್ಧಿತ್ವಾ ‘‘ದುಕ್ಖಮಸ್ಸಾ ಉಪ್ಪಾದೇಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಪಾಸಾದಾ ಓರುಯ್ಹ ಮಹಾನಸಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಪೂವಪಚನಟ್ಠಾನೇ ಪಕ್ಕುಥಿತಂ ಸಪ್ಪಿಂ ಕಟಚ್ಛುನಾ ಆದಾಯ ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖಂ ಪಾಯಾಸಿ. ಉತ್ತರಾ ತಂ ಆಗಚ್ಛನ್ತಿಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಮಮ ಸಹಾಯಿಕಾಯ ಮಯ್ಹಂ ಉಪಕಾರೋ ಕತೋ, ಚಕ್ಕವಾಳಂ ಅತಿಸಮ್ಬಾಧಂ, ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕೋ ಅತಿನೀಚಕೋ, ಮಮ ಪನ ಸಹಾಯಿಕಾಯ ಗುಣೋವ ಮಹನ್ತೋ, ಅಹಮ್ಪಿ ಏತಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ದಾನಞ್ಚ ದಾತುಂ ಧಮ್ಮಞ್ಚ ಸೋತುಂ ಲಭಿಂ, ಸಚೇ ಮಮ ಏತಿಸ್ಸಾಯ ಉಪರಿ ಕೋಧೋ ಅತ್ಥಿ, ಇದಂ ಸಪ್ಪಿ ಮಂ ದಹತು, ಸಚೇ ನತ್ಥಿ, ಮಾ ಮಂ ದಹತೂ’’ತಿ ತಂ ಮೇತ್ತಾಯ ಫರಿ. ತಾಯ ತಸ್ಸಾ ಮತ್ಥಕೇ ಆಸಿಞ್ಚಿತಮ್ಪಿ ಪಕ್ಕುಥಿತಸಪ್ಪಿ ಸೀತೋದಕಂ ವಿಯ ಅಹೋಸಿ. ಅಥ ನಂ ‘‘ಇದಂ ಸೀತಲಂ ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ ಪುನ ಕಟಚ್ಛುಕಂ ಪೂರೇತ್ವಾ ಆದಾಯ ಆಗಚ್ಛನ್ತಿಂ ಉತ್ತರಾಯ ದಾಸಿಯೋ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಅರೇ ದುಬ್ಬಿನೀತೇ ನ ತ್ವಂ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಅಯ್ಯಾಯ ಉಪರಿ ಪಕ್ಕಸಪ್ಪಿಂ ಆಸಿಞ್ಚಿತುಂ ಅನುಚ್ಛವಿಕಾ’’ತಿ ಸನ್ತಜ್ಜೇನ್ತಿಯೋ ಇತೋ ಚಿತೋ ಚ ಉಟ್ಠಾಯ ಹತ್ಥೇಹಿ ಚ ಪಾದೇಹಿ ಚ ಪೋಥೇತ್ವಾ ಭೂಮಿಯಂ ಪಾತೇಸುಂ, ಉತ್ತರಾ ವಾರೇನ್ತೀಪಿ ವಾರೇತುಂ ನಾಸಕ್ಖಿ. ಅಥ ಸಾ ಉಪರಿ ಠತ್ವಾ ಸಬ್ಬಾ ದಾಸಿಯೋ ಪಟಿಬಾಹಿತ್ವಾ ‘‘ಕಿಸ್ಸ ತೇ ಏವರೂಪಂ ಭಾರಿಯಂ ಕಮ್ಮಂ ಕತ’’ನ್ತಿ ಸಿರಿಮಂ ಓವದಿತ್ವಾ ಉಣ್ಹೋದಕೇನ ನ್ಹಾಪೇತ್ವಾ ಸತಪಾಕತೇಲೇನ ಅಬ್ಭಞ್ಜಿ.

ತಸ್ಮಿಂ ಖಣೇ ಸಾ ಅತ್ತನೋ ಬಾಹಿರಕಿತ್ಥಿಭಾವಂ ಞತ್ವಾ ಚಿನ್ತೇಸಿ ‘‘ಮಯಾ ಭಾರಿಯಂ ಕಮ್ಮಂ ಕತಂ ಸಾಮಿಕಸ್ಸ ಹಸಿತಮತ್ತಕಾರಣಾ ಇಮಿಸ್ಸಾ ಉಪರಿ ಪಕ್ಕಸಪ್ಪಿಂ ಆಸಿಞ್ಚನ್ತಿಯಾ, ಅಯಂ ‘ಗಣ್ಹಥ ನ’ನ್ತಿ ದಾಸಿಯೋ ನ ಆಣಾಪೇತ್ವಾ ಮಂ ವಿಹೇಠನಕಾಲೇಪಿ ಸಬ್ಬಾ ದಾಸಿಯೋ ಪಟಿಬಾಹಿತ್ವಾ ಮಯ್ಹಂ ಕತ್ತಬ್ಬಮೇವ ಅಕಾಸಿ. ಸಚಾಹಂ ಇಮಂ ನ ಖಮಾಪೇಸ್ಸಾಮಿ, ಮುದ್ಧಾ ಮೇ ಸತ್ತಧಾ ಫಲೇಯ್ಯಾ’’ತಿ ತಸ್ಸಾ ಪಾದಮೂಲೇ ನಿಪಜ್ಜಿತ್ವಾ ‘‘ಅಯ್ಯೇ, ಖಮಾಹಿ ಮೇ ದೋಸ’’ನ್ತಿ ಆಹ. ‘‘ಅಹಂ ಸಪ್ಪಿತಿಕಾ ಧೀತಾ, ಪಿತರಿ ಮೇ ಖಮಾಪಿತೇ ಖಮಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ. ‘‘ಹೋತು, ಅಯ್ಯೇ, ಪಿತರಮ್ಪಿ ತೇ ಪುಣ್ಣಸೇಟ್ಠಿಂ ಖಮಾಪೇಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ. ‘‘ಪುಣ್ಣೋ ಮಮ ವಟ್ಟೇ ಜನಕಪಿತಾ, ವಿವಟ್ಟೇ ಜನಕಪಿತರಿ ಖಮಾಪಿತೇ ಪನ ಅಹಂ ಖಮಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ. ‘‘ಕೋ ಪನ ತೇ ವಿವಟ್ಟೇ ಜನಕಪಿತಾ’’ತಿ? ‘‘ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ’’ತಿ. ‘‘ಮಯ್ಹಂ ತೇನ ಸದ್ಧಿಂ ವಿಸ್ಸಾಸೋ ನತ್ಥಿ, ಅಹಂ ಕಿಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ? ‘‘ಸತ್ಥಾ ಸ್ವೇ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ಆದಾಯ ಇಧಾಗಮಿಸ್ಸತಿ, ತ್ವಂ ಯಥಾಲದ್ಧಂ ಸಕ್ಕಾರಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಇಧೇವ ಆಗನ್ತ್ವಾ ತಂ ಖಮಾಪೇಹೀ’’ತಿ. ಸಾ ‘‘ಸಾಧು, ಅಯ್ಯೇ’’ತಿ ಉಟ್ಠಾಯ ಅತ್ತನೋ ಗೇಹಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಪಞ್ಚಸತಪರಿಚಾರಿಕಿತ್ಥಿಯೋ ಆಣಾಪೇತ್ವಾ ನಾನಾವಿಧಾನಿ ಖಾದನೀಯಭೋಜನೀಯಾನಿ ಚೇವ ಸೂಪೇಯ್ಯಾನಿ ಚ ಸಮ್ಪಾದೇತ್ವಾ ಪುನದಿವಸೇ ತಂ ಸಕ್ಕಾರಂ ಆದಾಯ ಉತ್ತರಾಯ ಗೇಹಂ ಆಗನ್ತ್ವಾ ಬುದ್ಧಪ್ಪಮುಖಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಸ್ಸ ಪತ್ತೇ ಪತಿಟ್ಠಾಪೇತುಂ ಅವಿಸಹನ್ತೀ ಅಟ್ಠಾಸಿ, ತಂ ಸಬ್ಬಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಉತ್ತರಾವ ಸಂವಿದಹಿ.

ಸಿರಿಮಾಪಿ ಸತ್ಥು ಭತ್ತಕಿಚ್ಚಾವಸಾನೇ ಸದ್ಧಿಂ ಪರಿವಾರೇನ ಸತ್ಥು ಪಾದಮೂಲೇ ನಿಪಜ್ಜಿ. ಅಥ ನಂ ಸತ್ಥಾ ಪುಚ್ಛಿ ‘‘ಕೋ ತೇ ಅಪರಾಧೋ’’ತಿ. ‘‘ಭನ್ತೇ ಮಯಾ ಹಿಯ್ಯೋ ಇದಂ ನಾಮ ಕತಂ, ಅಥ ಮೇ ಸಹಾಯಿಕಾ ಮಂ ವಿಹೇಠಯಮಾನಾ ದಾಸಿಯೋ ನಿವಾರೇತ್ವಾ ಮಯ್ಹಂ ಉಪಕಾರಮೇವ ಅಕಾಸಿ. ಸಾಹಂ ಇಮಿಸ್ಸಾ ಗುಣಂ ಜಾನಿತ್ವಾ ಇಮಂ ಖಮಾಪೇಸಿಂ, ಅಥ ಮಂ ಏಸಾ ‘ತುಮ್ಹೇಸು ಖಮಾಪಿತೇಸು ಖಮಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ ಆಹಾ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ ಕಿರ ಉತ್ತರೇ’’ತಿ. ‘‘ಆಮ, ಭನ್ತೇ, ಸೀಸೇ ಮೇ ಸಹಾಯಿಕಾಯ ಪಕ್ಕಸಪ್ಪಿ ಆಸಿತ್ತ’’ನ್ತಿ. ‘‘ಅಥ ತಯಾ ಕಿಂ ಚಿನ್ತಿತ’’ನ್ತಿ? ‘‘ಚಕ್ಕವಾಳಂ ಅತಿಸಮ್ಬಾಧಂ, ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕೋ ಅತಿನೀಚಕೋ, ಮಮ ಸಹಾಯಿಕಾಯ ಗುಣೋವ ಮಹನ್ತೋ, ಅಹಞ್ಹಿ ಏತಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ದಾನಞ್ಚ ದಾತುಂ ಧಮ್ಮಞ್ಚ ಸೋತುಂ ಅಲತ್ಥಂ, ಸಚೇ ಮೇ ಇಮಿಸ್ಸಾ ಉಪರಿ ಕೋಧೋ ಅತ್ಥಿ, ಇದಂ ಮಂ ದಹತು, ನೋ ಚೇ, ಮಾ ದಹತೂ’’ತಿ ಏವಂ ಚಿನ್ತೇತ್ವಾ ಇಮಂ ಮೇತ್ತಾಯ ಫರಿಂ, ಭನ್ತೇತಿ. ಸತ್ಥಾ ‘‘ಸಾಧು ಸಾಧು, ಉತ್ತರೇ, ಏವಂ ಕೋಧಂ ಜಿನಿತುಂ ವಟ್ಟತಿ. ಕೋಧನೋ ಹಿ ನಾಮ ಅಕ್ಕೋಧೇನ, ಅಕ್ಕೋಸಕೋ ಅನಕ್ಕೋಸನ್ತೇನ, ಪರಿಭಾಸಕೋ ಅಪರಿಭಾಸನ್ತೇನ, ಥದ್ಧಮಚ್ಛರೀ ಅತ್ತನೋ ಸನ್ತಕಸ್ಸ ದಾನೇನ, ಮುಸಾವಾದೀ ಸಚ್ಚವಚನೇನ ಜಿನಿತಬ್ಬೋ’’ತಿ ಇಮಮತ್ಥಂ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ –

‘‘ಅಕ್ಕೋಧೇನ ಜಿನೇ ಕೋಧಂ, ಅಸಾಧುಂ ಸಾಧುನಾ ಜಿನೇ;

ಜಿನೇ ಕದರಿಯಂ ದಾನೇನ, ಸಚ್ಚೇನಾಲಿಕವಾದಿನ’’ನ್ತಿ. (ಧ. ಪ. ೨೨೩) –

ಇಮಂ ಗಾಥಂ ವತ್ವಾ ಗಾಥಾಪರಿಯೋಸಾನೇ ಚತುಸಚ್ಚಕಥಂ ಅಭಾಸಿ. ಸಚ್ಚಪರಿಯೋಸಾನೇ ಉತ್ತರಾ ಸಕದಾಗಾಮಿಫಲೇ ಪತಿಟ್ಠಹಿ, ಸಾಮಿಕೋ ಚ ಸಸುರೋ ಚ ಸಸ್ಸು ಚ ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಂ ಸಚ್ಛಿಕರಿಂಸು, ಸಿರಿಮಾಪಿ ಪಞ್ಚಸತಪರಿವಾರಾ ಸೋತಾಪನ್ನಾ ಅಹೋಸಿ. ಅಪರಭಾಗೇ ಉತ್ತರಾ ಕಾಲಂ ಕತ್ವಾ ತಾವತಿಂಸಭವನೇ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ. ಅಥಾಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೋ ಹೇಟ್ಠಾ ವುತ್ತನಯೇನೇವ ದೇವಚಾರಿಕಂ ಚರನ್ತೋ ಉತ್ತರಂ ದೇವಧೀತರಂ ದಿಸ್ವಾ –

೧೨೪. ‘‘ಅಭಿಕ್ಕನ್ತೇನ ವಣ್ಣೇನ, ಯಾ ತ್ವಂ ತಿಟ್ಠಸಿ ದೇವತೇ;

ಓಭಾಸೇನ್ತೀ ದಿಸಾ ಸಬ್ಬಾ, ಓಸಧೀ ವಿಯ ತಾರಕಾ.

೧೨೫. ‘‘ಕೇನ ತೇತಾದಿಸೋ ವಣ್ಣೋ, ಕೇನ ತೇ ಇಧ ಮಿಜ್ಝತಿ;

ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ ಚ ತೇ ಭೋಗಾ, ಯೇ ಕೇಚಿ ಮನಸೋ ಪಿಯಾ.

೧೨೬. ‘‘ಪುಚ್ಛಾಮಿ ತಂ ದೇವಿ ಮಹಾನುಭಾವೇ,

ಮನುಸ್ಸಭೂತಾ ಕಿಮಕಾಸಿ ಪುಞ್ಞಂ;

ಕೇನಾಸಿ ಏವಂ ಜಲಿತಾನುಭಾವಾ,

ವಣ್ಣೋ ಚ ತೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ. – ಪಟಿಪುಚ್ಛಿ;

೧೨೭. ‘‘ಸಾ ದೇವತಾ ಅತ್ತಮನಾ, ಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೇನ ಪುಚ್ಛಿತಾ;

ಪಞ್ಹಂ ಪುಟ್ಠಾ ವಿಯಾಕಾಸಿ, ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ’’.

೧೨೮. ‘‘ಇಸ್ಸಾ ಚ ಮಚ್ಛೇರಮಥೋ ಪಳಾಸೋ, ನಾಹೋಸಿ ಮಯ್ಹಂ ಘರಮಾವಸನ್ತಿಯಾ;

ಅಕ್ಕೋಧನಾ ಭತ್ತು ವಸಾನುವತ್ತಿನೀ, ಉಪೋಸಥೇ ನಿಚ್ಚಹಮಪ್ಪಮತ್ತಾ.

೧೨೯. ‘‘ಚಾತುದ್ದಸಿಂ ಪಞ್ಚದಸಿಂ, ಯಾ ಚ ಪಕ್ಖಸ್ಸ ಅಟ್ಠಮೀ;

ಪಾಟಿಹಾರಿಯಪಕ್ಖಞ್ಚ, ಅಟ್ಠಙ್ಗಸುಸಮಾಗತಂ.

೧೩೦. ‘‘ಉಪೋಸಥಂ ಉಪವಸಿಸ್ಸಂ, ಸದಾ ಸೀಲೇಸು ಸಂವುತಾ;

ಸಞ್ಞಮಾ ಸಂವಿಭಾಗಾ ಚ, ವಿಮಾನಂ ಆವಸಾಮಹಂ.

೧೩೧. ‘‘ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವಿರತಾ, ಮುಸಾವಾದಾ ಚ ಸಞ್ಞತಾ;

ಥೇಯ್ಯಾ ಚ ಅತಿಚಾರಾ ಚ, ಮಜ್ಜಪಾನಾ ಚ ಆರಕಾ.

೧೩೨. ‘‘ಪಞ್ಚಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ರತಾ, ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನ ಕೋವಿದಾ;

ಉಪಾಸಿಕಾ ಚಕ್ಖುಮತೋ, ಗೋತಮಸ್ಸ ಯಸಸ್ಸಿನೋ.

೧೩೩. ‘‘ಸಾಹಂ ಸಕೇನ ಸೀಲೇನ, ಯಸಸಾ ಚ ಯಸಸ್ಸಿನೀ;

ಅನುಭೋಮಿ ಸಕಂ ಪುಞ್ಞಂ, ಸುಖಿತಾ ಚಮ್ಹಿನಾಮಯಾ.

೧೩೪. ‘‘ತೇನ ಮೇತಾದಿಸೋ ವಣ್ಣೋ, ತೇನ ಮೇ ಇಧ ಮಿಜ್ಝತಿ;

ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ ಚ ಮೇ ಭೋಗಾ, ಯೇ ಕೇಚಿ ಮನಸೋ ಪಿಯಾ.

೧೩೫. ‘‘ಅಕ್ಖಾಮಿ ತೇ ಭಿಕ್ಖು ಮಹಾನುಭಾವ, ಮನುಸ್ಸಭೂತಾ ಯಮಹಂ ಅಕಾಸಿಂ;

ತೇನಮ್ಹಿ ಏವಂ ಜಲಿತಾನುಭಾವಾ, ವಣ್ಣೋ ಚ ಮೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ. –

ದೇವತಾಪಿಸ್ಸ ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇಸಿ.

೧೨೬. ಮಮ ಚ, ಭನ್ತೇ, ವಚನೇನ ಭಗವತೋ ಪಾದೇ ಸಿರಸಾ ವನ್ದೇಯ್ಯಾಸಿ ‘‘ಉತ್ತರಾ ನಾಮ ಭನ್ತೇ, ಉಪಾಸಿಕಾ ಭಗವತೋ ಪಾದೇ ಸಿರಸಾ ವನ್ದತೀ’’ತಿ. ಅನಚ್ಛರಿಯಂ ಖೋ ಪನೇತಂ, ಭನ್ತೇ, ಯಂ ಮಂ ಭಗವಾ ಅಞ್ಞತರಸ್ಮಿಂ ಸಾಮಞ್ಞಫಲೇ ಬ್ಯಾಕರೇಯ್ಯ, ತಂ ಭಗವಾ ಸಕದಾಗಾಮಿಫಲೇ ಬ್ಯಾಕಾಸೀತಿ.

೧೨೮. ತತ್ಥ ಇಸ್ಸಾ ಚ ಮಚ್ಛೇರಮಥೋ ಪಳಾಸೋ, ನಾಹೋಸಿ ಮಯ್ಹಂ ಘರಮಾವಸನ್ತಿಯಾತಿ ಯಾ ಚ ಅಗಾರಮಜ್ಝೇ ವಸನ್ತೀನಂ ಅಞ್ಞಾಸಂ ಇತ್ಥೀನಂ ಸಮ್ಪತ್ತಿಆದಿವಿಸಯಾ ಪರಸಮ್ಪತ್ತಿಉಸೂಯನಲಕ್ಖಣಾ ಇಸ್ಸಾ, ಯಞ್ಚ ತಾವಕಾಲಿಕಾದಿವಸೇನಾಪಿ ಕಿಞ್ಚಿ ಯಾಚನ್ತಾನಂ ಅದಾತುಕಾಮತಾಯ ಅತ್ತಸಮ್ಪತ್ತಿನಿಗೂಹನಲಕ್ಖಣಂ ಮಚ್ಛರಿಯಂ, ಯೋ ಚ ಕುಲಪದೇಸಾದಿನಾ ಪರೇಹಿ ಯುಗಗ್ಗಾಹಲಕ್ಖಣೋ ಪಳಾಸೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ಸೋ ತಿವಿಧೋಪಿ ಪಾಪಧಮ್ಮೋ ಗೇಹೇ ಠಿತಾಯ ಮಯ್ಹಂ ಸತಿಪಿ ಪಚ್ಚಯಸಮವಾಯೇ ನಾಹೋಸಿ ನ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ. ಅಕ್ಕೋಧನಾತಿ ಖನ್ತಿಮೇತ್ತಾನುದ್ದಯಸಮ್ಪನ್ನತಾಯ ಅಕುಜ್ಝನಸಭಾವಾ. ಭತ್ತು ವಸಾನುವತ್ತಿನೀತಿ ಪುಬ್ಬುಟ್ಠಾನಪಚ್ಛಾನಿಪಾತನಾದಿನಾ ಸಾಮಿಕಸ್ಸ ಅನುಕೂಲಭಾವೇನ ವಸೇ ವತ್ತನಸೀಲಾ, ಮನಾಪಚಾರಿನೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಉಪೋಸಥೇ ನಿಚ್ಚಹಮಪ್ಪಮತ್ತಾತಿ ಅಹಂ ಉಪೋಸಥಸೀಲರಕ್ಖಣೇ ನಿಚ್ಚಂ ಅಪ್ಪಮತ್ತಾ ಅಪ್ಪಮಾದವಿಹಾರಿನೀ.

೧೨೯. ತಮೇವ ಉಪೋಸಥೇ ಅಪ್ಪಮಾದಂ ದಸ್ಸೇನ್ತೀ ಯೇಸು ದಿವಸೇಸು ತಂ ರಕ್ಖಿತಬ್ಬಂ, ಯಾದಿಸಂ ಯಥಾ ಚ ರಕ್ಖಿತಬ್ಬಂ, ತಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ಚಾತುದ್ದಸಿ’’ನ್ತಿಆದಿಮಾಹ. ತತ್ಥ ಚಾತುದ್ದಸಿಂ ಪಞ್ಚದಸಿನ್ತಿ ಪಕ್ಖಸ್ಸಾತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ, ಅಚ್ಚನ್ತಸಂಯೋಗೇ ಚೇತಂ ಉಪಯೋಗವಚನಂ. ಯಾ ಚ ಪಕ್ಖಸ್ಸ ಅಟ್ಠಮೀತಿ ಏತ್ಥ ಚಾತಿ ವಚನಸೇಸೋ. ಪಾಟಿಹಾರಿಯಪಕ್ಖಞ್ಚಾತಿ ಪಟಿಹರಣಕಪಕ್ಖಞ್ಚ, ಚಾತುದ್ದಸೀಪಞ್ಚದಸೀಅಟ್ಠಮೀನಂ ಯಥಾಕ್ಕಮಂ ಆದಿತೋ ಅನ್ತತೋ ಚಾತಿ ಪವೇಸನನಿಕ್ಖಮನವಸೇನ ಉಪೋಸಥಸೀಲಸ್ಸ ಪಟಿಹರಿತಬ್ಬಂ ಪಕ್ಖಞ್ಚ, ತೇರಸೀ ಪಾಟಿಪದಾ ಸತ್ತಮೀ ನವಮೀ ಚಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಅಟ್ಠಙ್ಗಸುಸಮಾಗತನ್ತಿ ಪಾಣಾತಿಪಾತಾವೇರಮಣೀಆದೀಹಿ ಅಟ್ಠಹಙ್ಗೇಹಿ ಏವ ಸುಟ್ಠು ಸಮಾಗತಂ ಸಮನ್ನಾಗತಂ.

೧೩೦. ಉಪವಸಿಸ್ಸನ್ತಿ ಉಪವಸಿಂ. ಅತೀತತ್ಥೇ ಹಿ ಇದಂ ಅನಾಗತವಚನಂ. ಕೇಚಿ ಪನ ‘‘ಉಪವಸಿಂ’’ಇಚ್ಚೇವ ಪಠನ್ತಿ. ಸದಾತಿ ಸಪ್ಪಟಿಹಾರಿಕೇಸು ಸಬ್ಬೇಸು ಉಪೋಸಥದಿವಸೇಸು. ಸೀಲೇಸೂತಿ ಉಪೋಸಥಸೀಲೇಸು ಸಾಧೇತಬ್ಬೇಸು. ನಿಪ್ಫಾದೇತಬ್ಬೇ ಹಿ ಇದಂ ಭುಮ್ಮಂ. ಸಂವುತಾತಿ ಕಾಯವಾಚಾಚಿತ್ತೇಹಿ ಸಂವುತಾ. ಸದಾತಿ ವಾ ಸಬ್ಬಕಾಲಂ. ಸೀಲೇಸೂತಿ ನಿಚ್ಚಸೀಲೇಸು. ಸಂವುತಾತಿ ಕಾಯವಾಚಾಹಿ ಸಂವುತಾ.

೧೩೧. ಇದಾನಿ ತಂ ನಿಚ್ಚಸೀಲಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವಿರತಾ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ. ತತ್ಥ ಪಾಣೋತಿ ವೋಹಾರತೋ ಸತ್ತೋ, ಪರಮತ್ಥತೋ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ. ಪಾಣಸ್ಸ ಅತಿಪಾತೋ ಪಾಣವಧೋ ಪಾಣಘಾತೋ ಪಾಣಾತಿಪಾತೋ, ಅತ್ಥತೋ ಪಾಣೇ ಪಾಣಸಞ್ಞಿನೋ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯುಪಚ್ಛೇದಕಉಪಕ್ಕಮಸಮುಟ್ಠಾಪಿಕಾ ಕಾಯವಚೀದ್ವಾರಾನಂ ಅಞ್ಞತರದ್ವಾರಪವತ್ತಾ ವಧಕಚೇತನಾ. ತತೋ ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ. ವಿರತಾತಿ ಓರತಾ, ನಿವತ್ತಾತಿ ಅತ್ಥೋ.

ಮುಸಾವಾದಾತಿ ಮುಸಾ ನಾಮ ವಿಸಂವಾದನಪುರೇಕ್ಖಾರಸ್ಸ ಅತ್ಥಭಞ್ಜನಕೋ ವಚೀಪಯೋಗೋ ವಾ ಕಾಯಪಯೋಗೋ ವಾ, ವಿಸಂವಾದನಾಧಿಪ್ಪಾಯೇನ ಪರಸ್ಸ ವಿಸಂವಾದಕಕಾಯವಚೀಪಯೋಗಸಮುಟ್ಠಾಪಿಕಾ ಚೇತನಾ ಮುಸಾವಾದೋ. ಅಥ ವಾ ಮುಸಾತಿ ಅಭೂತಂ ಅತಚ್ಛಂ ವತ್ಥು, ವಾದೋತಿ ತಸ್ಸ ಭೂತತೋ ತಚ್ಛತೋ ವಿಞ್ಞಾಪೇತುಕಾಮಸ್ಸ ತಥಾ ವಿಞ್ಞತ್ತಿಸಮುಟ್ಠಾಪಿಕಾ ಚೇತನಾ. ತತೋ ಮುಸಾವಾದಾ ಸಞ್ಞತಾ ಓರತಾ, ವಿರತಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಚ-ಸದ್ದೋ ಸಮ್ಪಿಣ್ಡನತ್ಥೋ.

ಥೇಯ್ಯಾತಿ ಥೇಯ್ಯಂ ವುಚ್ಚತಿ ಥೇನಭಾವೋ, ಚೋರಿಕಾಯ ಪರಸ್ಸಹರಣನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ಅತ್ಥತೋ ಪರಪರಿಗ್ಗಹಿತೇ ಪರಪರಿಗ್ಗಹಿತಸಞ್ಞಿನೋ ತದಾದಾಯಕಉಪಕ್ಕಮಸಮುಟ್ಠಾಪಿಕಾ ಥೇಯ್ಯಚೇತನಾ ಥೇಯ್ಯಂ. ತತೋ ಥೇಯ್ಯಾ ಸಞ್ಞತಾ, ಆರಕಾತಿ ವಾ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ.

ಅತಿಚಾರಾತಿ ಅತಿಚ್ಚ ಚಾರೋ ಅತಿಚಾರೋ, ಲೋಕಮರಿಯಾದಂ ಅತಿಕ್ಕಮಿತ್ವಾ ಅಗಮನೀಯಟ್ಠಾನೇ ಕಾಮವಸೇನ ಚಾರೋ ಮಿಚ್ಛಾಚಾರೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ಅಗಮನೀಯಟ್ಠಾನಂ ನಾಮ – ಪುರಿಸಾನಂ ಮಾತುರಕ್ಖಿತಾ ಪಿತುರಕ್ಖಿತಾ ಮಾತಾಪಿತುರಕ್ಖಿತಾ ಭಾತುರಕ್ಖಿತಾ ಭಗಿನಿರಕ್ಖಿತಾ ಞಾತಿರಕ್ಖಿತಾ ಗೋತ್ತರಕ್ಖಿತಾ ಧಮ್ಮರಕ್ಖಿತಾ ಸಾರಕ್ಖಾ ಸಪರಿದಣ್ಡಾತಿ ದಸ, ಧನಕ್ಕೀತಾ ಛನ್ದವಾಸಿನೀ ಭೋಗವಾಸಿನೀ ಪಟವಾಸಿನೀ ಓದಪತ್ತಕಿನೀ ಓಭಟಚುಮ್ಬಟಾ ದಾಸೀ ಚ ಭರಿಯಾ ಕಮ್ಮಕಾರೀ ಚ ಭರಿಯಾ ಧಜಾಹಟಾ ಮುಹುತ್ತಿಕಾತಿ ದಸಾತಿ ವೀಸತಿ ಇತ್ಥಿಯೋ. ಇತ್ಥೀಸು ಪನ ದ್ವಿನ್ನಂ ಸಾರಕ್ಖಸಪರಿದಣ್ಡಾನಂ ದಸನ್ನಞ್ಚ ಧನಕ್ಕೀತಾದೀನನ್ತಿ ದ್ವಾದಸನ್ನಂ ಅಞ್ಞಪುರಿಸಾ ಅಗಮನೀಯಟ್ಠಾನಂ, ಇದಮೇವ ಇಧ ಅಧಿಪ್ಪೇತಂ. ಲಕ್ಖಣತೋ ಪನ ಅಸದ್ಧಮ್ಮಾಧಿಪ್ಪಾಯೇನ ಕಾಯದ್ವಾರಪವತ್ತಾ ಅಗಮನೀಯಟ್ಠಾನವೀತಿಕ್ಕಮಚೇತನಾ ಅತಿಚಾರೋ. ತಸ್ಮಾ ಅತಿಚಾರಾ.

ಮಜ್ಜಪಾನಾತಿ ಮಜ್ಜಂ ವುಚ್ಚತಿಮದನೀಯಟ್ಠೇನ ಸುರಾ ಚ ಮೇರಯಞ್ಚ, ಪಿವನ್ತಿ ತೇನಾತಿ ಪಾನಂ, ಮಜ್ಜಸ್ಸ ಪಾನಂ ಮಜ್ಜಪಾನಂ. ಯಾಯ ದುಸ್ಸೀಲ್ಯಚೇತನಾಯ ಮಜ್ಜಸಙ್ಖಾತಂ ಪಿಟ್ಠಸುರಾ, ಪೂವಸುರಾ, ಓದನಿಯಸುರಾ, ಕಿಣ್ಣಪಕ್ಖಿತ್ತಾ, ಸಮ್ಭಾರಸಂಯುತ್ತಾತಿ ಪಞ್ಚಭೇದಂ ಸುರಂ ವಾ, ಪುಪ್ಫಾಸವೋ, ಫಲಾಸವೋ, ಮಧ್ವಾಸವೋ, ಗುಳಾಸವೋ, ಸಮ್ಭಾರಸಂಯುತ್ತೋತಿ ಪಞ್ಚಭೇದಂ ಮೇರಯಂ ವಾ ಬೀಜತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಕುಸಗ್ಗೇನಾಪಿ ಪಿವತಿ, ಸಾ ಚೇತನಾ ಮಜ್ಜಪಾನಂ. ತಸ್ಮಾ ಮಜ್ಜಪಾನಾ ಆರಕಾ ವಿರತಾ.

೧೩೨. ಏವಂ ‘‘ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವಿರತಾ’’ತಿಆದಿನಾ ಪಹಾತಬ್ಬಧಮ್ಮವಸೇನ ವಿಭಜಿತ್ವಾ ದಸ್ಸಿತಂ ನಿಚ್ಚಸೀಲಂ ಪುನ ಸಮಾದಾತಬ್ಬತಾವಸೇನ ಏಕತೋ ಕತ್ವಾ ದಸ್ಸೇನ್ತೀ ‘‘ಪಞ್ಚಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ರತಾ’’ತಿ ಆಹ. ತತ್ಥ ಸಿಕ್ಖಾಪದನ್ತಿ ಸಿಕ್ಖಿತಬ್ಬಪದಂ, ಸಿಕ್ಖಾಕೋಟ್ಠಾಸೇತಿ ಅತ್ಥೋ. ಅಥ ವಾ ಝಾನಾದಯೋ ಸಬ್ಬೇಪಿ ಕುಸಲಾ ಧಮ್ಮಾ ಸಿಕ್ಖಿತಬ್ಬತೋ ಸಿಕ್ಖಾ, ಪಞ್ಚಸು ಪನ ಸೀಲಙ್ಗೇಸು ಯಂಕಿಞ್ಚಿ ಅಙ್ಗಂ ತಾಸಂ ಸಿಕ್ಖಾನಂ ಪತಿಟ್ಠಾನಟ್ಠೇನ ಪದನ್ತಿ ಸಿಕ್ಖಾನಂ ಪದತ್ತಾ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ, ಪಞ್ಚ ಸೀಲಙ್ಗಾನಿ. ತಸ್ಮಿಂ ಪಞ್ಚವಿಧೇ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ರತಾ ಅಭಿರತಾತಿ ಪಞ್ಚಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ರತಾ. ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನ ಕೋವಿದಾತಿ ಪರಿಞ್ಞಾಪಹಾನಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಭಾವನಾಭಿಸಮಯವಸೇನ ದುಕ್ಖಸಮುದಯನಿರೋಧಮಗ್ಗಸಙ್ಖಾತೇಸು ಚತೂಸು ಅರಿಯಸಚ್ಚೇಸು ಕುಸಲಾ ನಿಪುಣಾ, ಪಟಿವಿದ್ಧಚತುಸಚ್ಚಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಗೋತಮಸ್ಸಾತಿ ಭಗವನ್ತಂ ಗೋತ್ತೇನ ಕಿತ್ತೇತಿ. ಯಸಸ್ಸಿನೋತಿ ಕಿತ್ತಿಮತೋ, ಪರಿವಾರವತೋ ವಾ.

೧೩೩. ಸಾಹನ್ತಿ ಸಾ ಯಥಾವುತ್ತಗುಣಾ ಅಹಂ. ಸಕೇನ ಸೀಲೇನಾತಿ ಅನುಸ್ಸುಕಿತಾದಿನಾ ಅತ್ತನೋ ಸಭಾವಸೀಲೇನ ಚ ಉಪೋಸಥಸೀಲಾದಿಸಮಾದಾನಸೀಲೇನ ಚ ಕಾರಣಭೂತೇನ. ತಞ್ಹಿ ಸತ್ತಾನಂ ಕಮ್ಮಸ್ಸಕತಾಯ ಹಿತಸುಖಾವಹತಾಯ ಚ ವಿಸೇಸತೋ ‘‘ಸಕ’’ನ್ತಿ ವುಚ್ಚತಿ. ತೇನೇವಾಹ –

‘‘ತಞ್ಹಿ ತಸ್ಸ ಸಕಂ ಹೋತಿ, ತಞ್ಚ ಆದಾಯ ಗಚ್ಛತಿ;

ತಞ್ಚಸ್ಸ ಅನುಗಂ ಹೋತಿ, ಛಾಯಾವ ಅನಪಾಯಿನೀ’’ತಿ. (ಸಂ. ನಿ. ೧.೧೧೫);

ಯಸಸಾ ಚ ಯಸಸ್ಸಿನೀತಿ ‘‘ಉತ್ತರಾ ಉಪಾಸಿಕಾ ಸೀಲಾಚಾರಸಮ್ಪನ್ನಾ ಅನುಸ್ಸುಕೀ ಅಮಚ್ಛರೀ ಅಕ್ಕೋಧನಾ’’ತಿಆದಿನಾ ‘‘ಆಗತಫಲಾ ವಿಞ್ಞಾತಸಾಸನಾ’’ತಿಆದಿನಾ ಚ ಯಥಾಭೂತಗುಣಾಧಿಗತೇನ ಜಲತಲೇ ತೇಲೇನ ವಿಯ ಸಮನ್ತತೋ ಪತ್ಥಟೇನ ಕಿತ್ತಿಸದ್ದೇನ ಯಸಸ್ಸಿನೀ ಕಿತ್ತಿಮತೀ, ತೇನ ವಾ ಸೀಲಗುಣೇನ ಇಧ ಅಧಿಗತೇನ ಯಸಪರಿವಾರೇನ ಯಸಸ್ಸಿನೀ ಸಮ್ಪನ್ನಪರಿವಾರಾ. ಅನುಭೋಮಿ ಸಕಂ ಪುಞ್ಞನ್ತಿ ಯಥೂಪಚಿತಂ ಅತ್ತನೋ ಪುಞ್ಞಂ ಪಚ್ಚನುಭೋಮಿ. ಯಸ್ಸ ಹಿ ಪುಞ್ಞಫಲಂ ಅನುಭೂಯತಿ, ಫಲೂಪಚಾರೇನ ತಂ ಪುಞ್ಞಮ್ಪಿ ಅನುಭೂಯತೀತಿ ವುಚ್ಚತಿ. ಅಥ ವಾ ಪುಥುಜ್ಜನಭಾವತೋ ಸುಚರಿತಫಲಮ್ಪಿ ‘‘ಪುಞ್ಞ’’ನ್ತಿ ವುಚ್ಚತಿ. ಯಥಾಹ ‘‘ಕುಸಲಾನಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಧಮ್ಮಾನಂ ಸಮಾದಾನಹೇತು ಏವಮಿದಂ ಪುಞ್ಞಂ ಪವಡ್ಢತೀ’’ತಿ. ಸುಖಿತಾ ಚಮ್ಹಿನಾಮಯಾತಿ ದಿಬ್ಬಸುಖೇನ ಚ ಫಲಸುಖೇನ ಚ ಸುಖಿತಾ ಚಮ್ಹಿ ಭವಾಮಿ, ಕಾಯಿಕಚೇತಸಿಕದುಕ್ಖಾಭಾವತೋ ಅನಾಮಯಾ ಅರೋಗಾ.

೧೩೬. ಮಮ ಚಾತಿ ಚ-ಸದ್ದೋ ಸಮುಚ್ಚಯತ್ಥೋ. ತೇನ ‘‘ಮಮ ವಚನೇನ ಚ ವನ್ದೇಯ್ಯಾಸಿ, ನ ತವ ಸಭಾವೇನೇವಾ’’ತಿ ವನ್ದನಂ ಸಮುಚ್ಚಿನೋತಿ. ಅನಚ್ಛರಿಯನ್ತಿಆದಿನಾ ಅತ್ತನೋ ಅರಿಯಸಾವಿಕಾಭಾವಸ್ಸ ಪಾಕಟಭಾವಂ ದಸ್ಸೇತಿ. ತಂ ಭಗವಾತಿಆದಿ ಸಙ್ಗೀತಿಕಾರವಚನಂ. ಸೇಸಂ ವುತ್ತನಯಮೇವಾತಿ.

ಉತ್ತರಾವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.