೩. ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧಕುಟ್ಠಿಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೪೩. ತತಿಯೇ ರಾಜಗಹೇ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ನಾಮ ಕುಟ್ಠೀ ಅಹೋಸೀತಿ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧನಾಮಕೋ ಏಕೋ ಪುರಿಸೋ ರಾಜಗಹೇ ಅಹೋಸಿ. ಸೋ ಚ ಕುಟ್ಠೀ ಕುಟ್ಠರೋಗೇನ ಬಾಳ್ಹವಿದೂಸಿತಗತ್ತೋ. ಮನುಸ್ಸದಲಿದ್ದೋತಿ ಯತ್ತಕಾ ರಾಜಗಹೇ ಮನುಸ್ಸಾ ತೇಸು ಸಬ್ಬದುಗ್ಗತೋ. ಸೋ ಹಿ ಸಙ್ಕಾರಕೂಟವತಿಆದೀಸು ಮನುಸ್ಸೇಹಿ ಛಡ್ಡಿತಪಿಲೋತಿಕಖಣ್ಡಾನಿ ಸಿಬ್ಬಿತ್ವಾ ಪರಿದಹತಿ, ಕಪಾಲಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಘರಾ ಘರಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಲದ್ಧಆಚಾಮಉಚ್ಛಿಟ್ಠಭತ್ತಾನಿ ನಿಸ್ಸಾಯ ಜೀವತಿ, ತಮ್ಪಿ ಪುಬ್ಬೇ ಕತಕಮ್ಮಪಚ್ಚಯಾ ನ ಯಾವದತ್ಥಂ ಲಭತಿ. ತೇನ ವುತ್ತಂ ‘‘ಮನುಸ್ಸದಲಿದ್ದೋ’’ತಿ. ಮನುಸ್ಸಕಪಣೋತಿ ಮನುಸ್ಸೇಸು ಪರಮಕಪಣತಂ ಪತ್ತೋ. ಮನುಸ್ಸವರಾಕೋತಿ ಮನುಸ್ಸಾನಂ ಹೀಳಿತಪರಿಭೂತತಾಯ ಅತಿವಿಯ ದೀನೋ. ಮಹತಿಯಾ ಪರಿಸಾಯಾತಿ ಮಹತಿಯಾ ಭಿಕ್ಖುಪರಿಸಾಯ ಚೇವ ಉಪಾಸಕಪರಿಸಾಯ ಚ.

ಏಕದಿವಸಂ ಕಿರ ಭಗವಾ ಮಹಾಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಪರಿವಾರೋ ರಾಜಗಹಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಸುಲಭಪಿಣ್ಡಪಾತಂ ಕತ್ವಾ ಪಚ್ಛಾಭತ್ತಂ ಪಿಣ್ಡಪಾತಪ್ಪಟಿಕ್ಕನ್ತೋ ಕತಿಪಯಭಿಕ್ಖುಪರಿವಾರೋ ನಿಕ್ಖನ್ತೋ ಯೇಹಿ ದಾನಂ ದಿನ್ನಂ, ತೇಸಂ ಉಪಾಸಕಾನಂ ಅವಸೇಸಭಿಕ್ಖೂನಞ್ಚ ಆಗಮನಂ ಆಗಮಯಮಾನೋ ಅನ್ತೋನಗರೇಯೇವ ಅಞ್ಞತರಸ್ಮಿಂ ರಮಣೀಯೇ ಪದೇಸೇ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ತಾವದೇವ ಭಿಕ್ಖೂ ತತೋ ತತೋ ಆಗನ್ತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಪರಿವಾರೇಸುಂ, ಉಪಾಸಕಾಪಿ ‘‘ಅನುಮೋದನಂ ಸುತ್ವಾ ವನ್ದಿತ್ವಾ ನಿವತ್ತಿಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ ಭಗವನ್ತಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿಂಸು, ಮಹಾಸನ್ನಿಪಾತೋ ಅಹೋಸಿ. ಭಗವಾ ನಿಸೀದನಾಕಾರಂ ದಸ್ಸೇಸಿ. ತಾವದೇವ ಬುದ್ಧಾರಹಂ ಆಸನಂ ಪಞ್ಞಾಪೇಸುಂ. ಅಥ ಭಗವಾ ಅಸೀತಿಅನುಬ್ಯಞ್ಜನಪ್ಪಟಿಮಣ್ಡಿತೇಹಿ ದ್ವತ್ತಿಂಸಮಹಾಪುರಿಸಲಕ್ಖಣೇಹಿ ವಿರೋಚಮಾನಾಯ ಬ್ಯಾಮಪ್ಪಭಾಪರಿಕ್ಖೇಪಸಮುಜ್ಜಲಾಯ ನೀಲಪೀತಲೋಹಿತೋದಾತಮಞ್ಜೇಟ್ಠಪಭಸ್ಸರಾನಂ ವಸೇನ ಛಬ್ಬಣ್ಣಬುದ್ಧರಂಸಿಯೋ ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇನ್ತಿಯಾ ಅನುಪಮಾಯ ರೂಪಕಾಯಸಿರಿಯಾ ಸಕಲಮೇವ ತಂ ಪದೇಸಂ ಓಭಾಸೇನ್ತೋ ತಾರಾಗಣಪರಿವುತೋ ವಿಯ ಪುಣ್ಣಚನ್ದೋ ಭಿಕ್ಖುಗಣಪರಿವುತೋ ಪಞ್ಞತ್ತವರಬುದ್ಧಾಸನೇ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಮನೋಸಿಲಾತಲೇ ಕೇಸರಸೀಹೋ ವಿಯ ಸೀಹನಾದಂ ನದನ್ತೋ ಕರವೀಕರುತಮಞ್ಜುನಾ ಬ್ರಹ್ಮಸ್ಸರೇನ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇತಿ.

ಭಿಕ್ಖೂಪಿ ಖೋ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ ಸನ್ತುಟ್ಠಾ ಪವಿವಿತ್ತಾ ಅಸಂಸಟ್ಠಾ ಆರದ್ಧವೀರಿಯಾ ಪಹಿತತ್ತಾ ಚೋದಕಾ ಪಾಪಗರಹಿನೋ ವತ್ತಾರೋ ವಚನಕ್ಖಮಾ ಸೀಲಸಮ್ಪನ್ನಾ ಸಮಾಧಿಸಮ್ಪನ್ನಾ ಪಞ್ಞಾಸಮ್ಪನ್ನಾ ವಿಮುತ್ತಿಸಮ್ಪನ್ನಾ ವಿಮುತ್ತಿಞಾಣದಸ್ಸನಸಮ್ಪನ್ನಾ ಮೇಘವಣ್ಣಂ ಪಂಸುಕೂಲಚೀವರಂ ಪಾರುಪಿತ್ವಾ ಸುವಮ್ಮಿತಾ ವಿಯ ಗನ್ಧಹತ್ಥಿನೋ ಭಗವನ್ತಂ ಪರಿವಾರೇತ್ವಾ ಓಹಿತಸೋತಾ ಧಮ್ಮಂ ಸುಣನ್ತಿ. ಉಪಾಸಕಾಪಿ ಸುದ್ಧವತ್ಥನಿವತ್ಥಾ ಸುದ್ಧುತ್ತರಾಸಙ್ಗಾ ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯಂ ಮಹಾದಾನಾನಿ ಪವತ್ತೇತ್ವಾ ಗನ್ಧಮಾಲಾದೀಹಿ ಭಗವನ್ತಂ ಪೂಜೇತ್ವಾ ವನ್ದಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಪಚ್ಚಕಾರಂ ದಸ್ಸೇತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಞ್ಚ ಪರಿವಾರೇತ್ವಾ ಸಂಯತಹತ್ಥಪಾದಾ ಓಹಿತಸೋತಾ ಸಕ್ಕಚ್ಚಂ ಧಮ್ಮಂ ಸುಣನ್ತಿ. ತೇನ ವುತ್ತಂ – ‘‘ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಗವಾ ಮಹತಿಯಾ ಪರಿಸಾಯ ಪರಿವುತೋ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇನ್ತೋ ನಿಸಿನ್ನೋ ಹೋತೀ’’ತಿ.

ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ಪನ ಜಿಘಚ್ಛಾದುಬ್ಬಲ್ಯಪರೇತೋ ಘಾಸಪರಿಯೇಸನಂ ಚರಮಾನೋ ಅನ್ತರವೀಥಿಂ ಓತಿಣ್ಣೋ ದೂರತೋವ ತಂ ಮಹಾಜನಸನ್ನಿಪಾತಂ ದಿಸ್ವಾ, ‘‘ಕಿಂ ನು ಖೋ ಅಯಂ ಮಹಾಜನಕಾಯೋ ಸನ್ನಿಪತಿತೋ, ಅದ್ಧಾ ಏತ್ಥ ಭೋಜನಂ ದೀಯತಿ ಮಞ್ಞೇ, ಅಪ್ಪೇವ ನಾಮೇತ್ಥ ಗತೇನ ಕಿಞ್ಚಿ ಖಾದನೀಯಂ ವಾ ಭೋಜನೀಯಂ ವಾ ಲದ್ಧುಂ ಸಕ್ಕಾ’’ತಿ ಸಞ್ಜಾತಾಭಿಲಾಸೋ ತತ್ಥ ಗನ್ತ್ವಾ ಅದ್ದಸ ಭಗವನ್ತಂ ಪಾಸಾದಿಕಂ ದಸ್ಸನೀಯಂ ಪಸಾದನೀಯಂ ಉತ್ತಮದಮಥಸಮಥಮನುಪ್ಪತ್ತಂ ದನ್ತಂ ಗುತ್ತಂ ಸನ್ತಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಸುಸಮಾಹಿತಂ ತಾಯ ಪರಿಸಾಯ ಪರಿವುತಂ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇನ್ತಂ, ದಿಸ್ವಾನ ಪುರಿಮಜಾತಿಸಮ್ಭತಾಯ ಪರಿಪಕ್ಕಾಯ ಉಪನಿಸ್ಸಯಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ಚೋದಿಯಮಾನೋ ‘‘ಯಂನೂನಾಹಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮಂ ಸುಣೇಯ್ಯ’’ನ್ತಿ ಪರಿಸಪರಿಯನ್ತೇ ನಿಸೀದಿ. ತಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ – ‘‘ಅದ್ದಸಾ ಖೋ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ಕುಟ್ಠೀ…ಪೇ… ತತ್ಥೇವ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ ‘ಅಹಮ್ಪಿ ಧಮ್ಮಂ ಸೋಸ್ಸಾಮೀ’’’ತಿ.

ಸಬ್ಬಾವನ್ತನ್ತಿ ಸಬ್ಬಾವತಿಂ ಹೀನಾದಿಸಬ್ಬಪುಗ್ಗಲವತಂ, ತತ್ಥ ಕಿಞ್ಚಿಪಿ ಅನವಸೇಸೇತ್ವಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ‘‘ಸಬ್ಬವನ್ತ’’ನ್ತಿಪಿ ಪಠನ್ತಿ. ಚೇತಸಾತಿ ಬುದ್ಧಚಕ್ಖುಸಮ್ಪಯುತ್ತಚಿತ್ತೇನ. ಚಿತ್ತಸೀಸೇನ ಹಿ ಞಾಣಂ ನಿದ್ದಿಟ್ಠಂ, ತಸ್ಮಾ ಆಸಯಾನುಸಯಞಾಣೇನ ಇನ್ದ್ರಿಯಪರೋಪರಿಯತ್ತಞಾಣೇನ ಚಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಚೇತೋ ಪರಿಚ್ಚ ಮನಸಾಕಾಸೀತಿ ತಸ್ಸಾ ಪರಿಸಾಯ ಚಿತ್ತಂ ಪಚ್ಚೇಕಂ ಪರಿಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ ಮನಸಿ ಅಕಾಸಿ ತೇ ವೋಲೋಕೇಸಿ. ಭಬ್ಬೋ ಧಮ್ಮಂ ವಿಞ್ಞಾತುನ್ತಿ ಮಗ್ಗಫಲಧಮ್ಮಂ ಅಧಿಗನ್ತುಂ ಸಮತ್ಥೋ, ಉಪನಿಸ್ಸಯಸಮ್ಪನ್ನೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ಏತದಹೋಸೀತಿ ಅಯಂ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ತಗರಸಿಖಿಮ್ಹಿ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧೇ ಅಪರಜ್ಝಿತ್ವಾ ಈದಿಸೋ ಜಾತೋ, ಮಗ್ಗಫಲೂಪನಿಸ್ಸಯೋ ಪನಸ್ಸ ಪಂಸುಪಟಿಚ್ಛನ್ನಸುವಣ್ಣನಿಕ್ಖಂ ವಿಯ ಅನ್ತೋಹದಯೇಯೇವ ವಿಜ್ಜೋತತಿ, ತಸ್ಮಾ ಸುವಿಞ್ಞಾಪಿಯೋತಿ ಇದಂ ಅಹೋಸಿ. ತೇನಾಹ – ‘‘ಅಯಂ ಖೋ ಇಧ ಭಬ್ಬೋ ಧಮ್ಮಂ ವಿಞ್ಞಾತು’’ನ್ತಿ.

ಅನುಪುಬ್ಬಿಂ ಕಥನ್ತಿ ದಾನಾನನ್ತರಂ ಸೀಲಂ, ಸೀಲಾನನ್ತರಂ ಸಗ್ಗಂ, ಸಗ್ಗಾನನ್ತರಂ ಮಗ್ಗನ್ತಿ ಏವಂ ಅನುಪಟಿಪಾಟಿಕಥಂ. ಭಗವಾ ಹಿ ಪಠಮಂ ಹೇತುನಾ ಸದ್ಧಿಂ ಅಸ್ಸಾದಂ ದಸ್ಸೇತ್ವಾ ತತೋ ಸತ್ತೇ ವಿವೇಚೇತುಂ ನಾನಾನಯೇಹಿ ಆದೀನವಂ ಪಕಾಸೇತ್ವಾ ಆದೀನವಸವನೇನ ಸಂವಿಗ್ಗಹದಯಾನಂ ನೇಕ್ಖಮ್ಮಗುಣವಿಭಾವನಮುಖೇನ ಚ ವಿವಟ್ಟಂ ದಸ್ಸೇತಿ.

ದಾನಕಥನ್ತಿ ಇದಂ ನಾಮ ಸುಖಾನಂ ನಿದಾನಂ, ಸಮ್ಪತ್ತೀನಂ ಮೂಲಂ, ಭೋಗಾನಂ ಪತಿಟ್ಠಾ, ವಿಸಮಗತಸ್ಸ ತಾಣಂ ಲೇಣಂ ಗತಿ ಪರಾಯಣಂ, ಇಧಲೋಕಪರಲೋಕೇಸು ದಾನಸದಿಸೋ ಅವಸ್ಸಯೋ ಪತಿಟ್ಠಾ ಆಲಮ್ಬನಂ ತಾಣಂ ಲೇಣಂ ಗತಿ ಪರಾಯಣಂ ನತ್ಥಿ. ಇದಞ್ಹಿ ಅವಸ್ಸಯಟ್ಠೇನ ರತನಮಯಸೀಹಾಸನಸದಿಸಂ, ಪತಿಟ್ಠಾನಟ್ಠೇನ ಮಹಾಪಥವಿಸದಿಸಂ, ಆಲಮ್ಬನಟ್ಠೇನ ಆಲಮ್ಬನರಜ್ಜುಸದಿಸಂ, ದುಕ್ಖನಿತ್ಥರಣಟ್ಠೇನ ನಾವಾಸದಿಸಂ, ಸಮಸ್ಸಾಸನಟ್ಠೇನ ಸಙ್ಗಾಮಸೂರೋ, ಭಯಪರಿತ್ತಾಣಟ್ಠೇನ ಸುಪರಿಖಾಪರಿಕ್ಖಿತ್ತನಗರಂ, ಮಚ್ಛೇರಮಲಾದೀಹಿ ಅನುಪಲಿತ್ತಟ್ಠೇನ ಪದುಮಂ, ತೇಸಂ ನಿದಹನಟ್ಠೇನ ಜಾತವೇದೋ, ದುರಾಸದಟ್ಠೇನ ಆಸೀವಿಸೋ, ಅಸನ್ತಾಸಟ್ಠೇನ ಸೀಹೋ, ಬಲವನ್ತಟ್ಠೇನ ಹತ್ಥೀ, ಅಭಿಮಙ್ಗಲಸಮ್ಮತಟ್ಠೇನ ಸೇತಉಸಭೋ, ಖೇಮನ್ತಭೂಮಿಸಮ್ಪಾಪನಟ್ಠೇನ ವಲಾಹಕೋ ಅಸ್ಸರಾಜಾ. ದಾನಞ್ಹಿ ಲೋಕೇ ರಜ್ಜಸಿರಿಂ ದೇತಿ, ಚಕ್ಕವತ್ತಿಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಸಕ್ಕಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಮಾರಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಬ್ರಹ್ಮಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಸಾವಕಪಾರಮೀಞಾಣಂ ಪಚ್ಚೇಕಬೋಧಿಞಾಣಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬೋಧಿಞಾಣಂ ದೇತೀತಿ ಏವಮಾದಿದಾನಗುಣಪ್ಪಟಿಸಂಯುತ್ತಕಥಂ.

ಯಸ್ಮಾ ಪನ ದಾನಂ ದೇನ್ತೋ ಸೀಲಂ ಸಮಾದಾತುಂ ಸಕ್ಕೋತಿ, ತಸ್ಮಾ ದಾನಕಥಾನನ್ತರಂ ಸೀಲಕಥಂ ಕಥೇಸಿ. ಸೀಲಕಥನ್ತಿ ಸೀಲಂ ನಾಮೇತಂ ಸತ್ತಾನಂ ಅವಸ್ಸಯೋ ಪತಿಟ್ಠಾ ಆಲಮ್ಬನಂ ತಾಣಂ ಲೇಣಂ ಗತಿ ಪರಾಯಣಂ. ಇಧಲೋಕಪರಲೋಕಸಮ್ಪತ್ತೀನಞ್ಹಿ ಸೀಲಸದಿಸೋ ಅವಸ್ಸಯೋ ಪತಿಟ್ಠಾ ಆಲಮ್ಬನಂ ತಾಣಂ ಲೇಣಂ ಗತಿ ಪರಾಯಣಂ ನತ್ಥಿ, ಸೀಲಾಲಙ್ಕಾರಸದಿಸೋ ಅಲಙ್ಕಾರೋ, ಸೀಲಪುಪ್ಫಸದಿಸಂ ಪುಪ್ಫಂ, ಸೀಲಗನ್ಧಸದಿಸೋ ಗನ್ಧೋ ನತ್ಥಿ, ಸೀಲಾಲಙ್ಕಾರೇನ ಹಿ ಅಲಙ್ಕತಂ ಸೀಲಕುಸುಮಪಿಳನ್ಧಿತಂ ಸೀಲಗನ್ಧಾನುಲಿತ್ತಂ ಸದೇವಕೋ ಲೋಕೋ ಓಲೋಕೇನ್ತೋ ತಿತ್ತಿಂ ನ ಗಚ್ಛತೀತಿ ಏವಮಾದೀಹಿ ಸೀಲಗುಣಪ್ಪಟಿಸಂಯುತ್ತಕಥಂ.

ಇದಂ ಪನ ಸೀಲಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ಅಯಂ ಸಗ್ಗೋ ಲಬ್ಭತೀತಿ ದಸ್ಸೇತುಂ ಸೀಲಾನನ್ತರಂ ಸಗ್ಗಕಥಂ ಕಥೇಸಿ. ಸಗ್ಗಕಥನ್ತಿ ಸಗ್ಗೋ ನಾಮ ಇಟ್ಠೋ ಕನ್ತೋ ಮನಾಪೋ, ನಿಚ್ಚಮೇತ್ಥ ಕೀಳಾ ನಿಚ್ಚಸಮ್ಪತ್ತಿಯೋ ಲಬ್ಭನ್ತಿ, ಚಾತುಮಹಾರಾಜಿಕಾ ದೇವಾ ನವುತಿವಸ್ಸಸತಸಹಸ್ಸಾನಿ ದಿಬ್ಬಸುಖಂ ದಿಬ್ಬಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಪಟಿಲಭನ್ತಿ, ತಾವತಿಂಸಾ ತಿಸ್ಸೋ ವಸ್ಸಕೋಟಿಯೋ ಸಟ್ಠಿ ಚ ವಸ್ಸಸತಸಹಸ್ಸಾನೀತಿ ಏವಮಾದಿಸಗ್ಗಗುಣಪ್ಪಟಿಸಂಯುತ್ತಕಥಂ. ಸಗ್ಗಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಕಥೇನ್ತಾನಞ್ಹಿ ಬುದ್ಧಾನಂ ಮುಖಂ ನಪ್ಪಹೋತಿ. ವುತ್ತಮ್ಪಿ ಚೇತಂ ‘‘ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಖೋ ಅಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಗ್ಗಕಥಂ ಕಥೇಯ್ಯ’’ನ್ತಿಆದಿ.

ಏವಂ ಹೇತುನಾ ಸದ್ಧಿಂ ಸಗ್ಗಕಥಾಯ ಪಲೋಭೇತ್ವಾ ಪುನ ಹತ್ಥಿಂ ಅಲಙ್ಕರಿತ್ವಾ ತಸ್ಸ ಸೋಣ್ಡಂ ಛಿನ್ದನ್ತೋ ವಿಯ ‘‘ಅಯಮ್ಪಿ ಸಗ್ಗೋ ಅನಿಚ್ಚೋ ಅಧುವೋ, ನ ಏತ್ಥ ಛನ್ದರಾಗೋ ಕಾತಬ್ಬೋ’’ತಿ ದಸ್ಸನತ್ಥಂ ‘‘ಅಪ್ಪಸ್ಸಾದಾ ಕಾಮಾ ಬಹುದುಕ್ಖಾ ಬಹುಪಾಯಾಸಾ, ಆದೀನವೋ ಏತ್ಥ ಭಿಯ್ಯೋ’’ತಿಆದಿನಾ (ಮ. ನಿ. ೧.೧೭೭; ೨.೪೨) ನಯೇನ ಕಾಮಾನಂ ಆದೀನವಂ ಓಕಾರಂ ಸಂಕಿಲೇಸಂ ಕಥೇಸಿ. ತತ್ಥ ಆದೀನವನ್ತಿ ದೋಸಂ. ಓಕಾರನ್ತಿ ಲಾಮಕಸಭಾವಂ, ಅಸೇಟ್ಠೇಹಿ ಸೇವಿತಬ್ಬಂ ಸೇಟ್ಠೇಹಿ ನ ಸೇವಿತಬ್ಬಂ ನಿಹೀನಸಭಾವನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸಂಕಿಲೇಸನ್ತಿ ತೇಹಿ ಸತ್ತಾನಂ ಸಂಸಾರೇ ಸಂಕಿಲಿಸ್ಸನಂ. ತೇನಾಹ – ‘‘ಕಿಲಿಸ್ಸನ್ತಿ ವತ ಭೋ ಸತ್ತಾ’’ತಿ (ಮ. ನಿ. ೨.೩೫೧).

ಏವಂ ಕಾಮಾದೀನವೇನ ತಜ್ಜೇತ್ವಾ ನೇಕ್ಖಮ್ಮೇ ಆನಿಸಂಸಂ ಪಕಾಸೇಸಿ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯ ಝಾನಾದೀಸು ಚ ಗುಣಂ ದೀಪೇಸಿ ವಣ್ಣೇಸಿ. ಕಲ್ಲಚಿತ್ತನ್ತಿಆದೀಸು ಕಲ್ಲಚಿತ್ತನ್ತಿ ಕಮ್ಮನಿಯಚಿತ್ತಂ, ಹೇಟ್ಠಾ ಪವತ್ತಿತದೇಸನಾಯ ಅಸ್ಸದ್ಧಿಯಾದೀನಂ ಚಿತ್ತದೋಸಾನಂ ವಿಗತತ್ತಾ ಉಪರಿದೇಸನಾಯ ಭಾಜನಭಾವೂಪಗಮನೇನ ಕಮ್ಮನಿಯಚಿತ್ತಂ, ಕಮ್ಮಕ್ಖಮಚಿತ್ತನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ದಿಟ್ಠಿಮಾನಾದಿಸಂಕಿಲೇಸವಿಗಮೇನ ಮುದುಚಿತ್ತಂ. ಕಾಮಚ್ಛನ್ದಾದಿವಿಗಮೇನ ವಿನೀವರಣಚಿತ್ತಂ. ಸಮ್ಮಾಪಟಿಪತ್ತಿಯಂ ಉಳಾರಪೀತಿಪಾಮೋಜ್ಜಯೋಗೇನ ಉದಗ್ಗಚಿತ್ತಂ. ತತ್ಥ ಸದ್ಧಾಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತಂ, ಯದಾ ಭಗವಾ ಅಞ್ಞಾಸೀತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ.

ಅಥ ವಾ ಕಲ್ಲಚಿತ್ತನ್ತಿ ಕಾಮಚ್ಛನ್ದವಿಗಮೇನ ಅರೋಗಚಿತ್ತಂ. ಮುದುಚಿತ್ತನ್ತಿ ಬ್ಯಾಪಾದವಿಗಮೇನ ಮೇತ್ತಾವಸೇನ ಅಕಥಿನಚಿತ್ತಂ. ವಿನೀವರಣಚಿತ್ತನ್ತಿ ಉದ್ಧಚ್ಚಕುಕ್ಕುಚ್ಚವಿಗಮೇನ ಅವಿಕ್ಖಿಪನತೋ ನ ಪಿಹಿತಚಿತ್ತಂ. ಉದಗ್ಗಚಿತ್ತನ್ತಿ ಥಿನಮಿದ್ಧವಿಗಮೇನ ಸಮ್ಪಗ್ಗಹವಸೇನ ಅಲೀನಚಿತ್ತಂ. ಪಸನ್ನಚಿತ್ತನ್ತಿ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾವಿಗಮೇನ ಸಮ್ಮಾಪಟಿಪತ್ತಿಯಾ ಅಧಿಮುತ್ತಚಿತ್ತಂ.

ಅಥಾತಿ ಪಚ್ಛಾ. ಸಾಮುಕ್ಕಂಸಿಕಾತಿ ಸಾಮಂ ಉಕ್ಕಂಸಿಕಾ ಅತ್ತನಾವ ಉದ್ಧರಿತ್ವಾ ಗಹಿತಾ, ಸಯಮ್ಭೂಞಾಣೇನ ಸಾಮಂ ದಿಟ್ಠಾ, ಅಞ್ಞೇಸಂ ಅಸಾಧಾರಣಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಕಾ ಚ ಪನ ಸಾತಿ? ಅರಿಯಸಚ್ಚದೇಸನಾ. ತೇನೇವಾಹ – ‘‘ದುಕ್ಖಂ ಸಮುದಯಂ ನಿರೋಧಂ ಮಗ್ಗ’’ನ್ತಿ. ಇದಞ್ಹಿ ಸಚ್ಚಾನಂ ಸರೂಪದಸ್ಸನಂ, ತಸ್ಮಾ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಠಾನೇ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಿ ಕಥೇತಬ್ಬಾನಿ, ತಾನಿ ಸಬ್ಬಾಕಾರತೋ ವಿತ್ಥಾರೇನ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೇ (ವಿಸುದ್ಧಿ. ೨.೫೨೯) ವುತ್ತಾನೀತಿ ತತ್ಥ ವುತ್ತನಯೇನ ವೇದಿತಬ್ಬಾನಿ.

ಸೇಯ್ಯಥಾಪೀತಿಆದಿನಾ ಉಪಮಾವಸೇನ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧಸ್ಸ ಕಿಲೇಸಪ್ಪಹಾನಂ ಅರಿಯಮಗ್ಗುಪ್ಪಾದಞ್ಚ ದಸ್ಸೇತಿ. ಅಪಗತಕಾಳಕನ್ತಿ ವಿಗತಕಾಳಕಂ. ಸಮ್ಮದೇವಾತಿ ಸುಟ್ಠುಯೇವ. ರಜನನ್ತಿ ನೀಲಪೀತಲೋಹಿತಮಞ್ಜೇಟ್ಠಾದಿರಙ್ಗಜಾತಂ. ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹೇಯ್ಯಾತಿ ಗಣ್ಹೇಯ್ಯ, ಪಭಸ್ಸರಂ ಭವೇಯ್ಯ. ತಸ್ಮಿಂಯೇವ ಆಸನೇತಿ ತಸ್ಸಂಯೇವ ನಿಸಜ್ಜಾಯಂ. ಏತೇನಸ್ಸ ಲಹುವಿಪಸ್ಸನಕತಾ ತಿಕ್ಖಪಞ್ಞತಾ ಸುಖಾಪಟಿಪದಾ ಖಿಪ್ಪಾಭಿಞ್ಞತಾ ಚ ದಸ್ಸಿತಾ ಹೋನ್ತಿ. ವಿರಜಂ ವೀತಮಲನ್ತಿ ಅಪಾಯಗಮನೀಯರಾಗರಜಾದೀನಂ ಅಭಾವೇನ ವಿರಜಂ, ಅನವಸೇಸದಿಟ್ಠಿವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಮಲಾಪಗಮೇನ ವೀತಮಲಂ. ಪಠಮಮಗ್ಗವಜ್ಝಕಿಲೇಸರಜಾಭಾವೇನ ವಾ ವಿರಜಂ, ಪಞ್ಚವಿಧದುಸ್ಸೀಲಮಲಾಪಗಮೇನ ವೀತಮಲಂ. ಧಮ್ಮಚಕ್ಖುನ್ತಿ ಸೋತಾಪತ್ತಿಮಗ್ಗೋ ಅಧಿಪ್ಪೇತೋ. ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪತ್ತಿಆಕಾರದಸ್ಸನತ್ಥಂ ‘‘ಯಂಕಿಞ್ಚಿ ಸಮುದಯಧಮ್ಮಂ, ಸಬ್ಬಂ ತಂ ನಿರೋಧಧಮ್ಮ’’ನ್ತಿ ವುತ್ತಂ. ತಞ್ಹಿ ನಿರೋಧಂ ಆರಮ್ಮಣಂ ಕತ್ವಾ ಕಿಚ್ಚವಸೇನ ಏವ ಸಙ್ಖತಧಮ್ಮೇ ಪಟಿವಿಜ್ಝನ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ.

ತತ್ರಿದಂ ಉಪಮಾಸಂಸನ್ದನಂ – ವತ್ಥಂ ವಿಯ ಚಿತ್ತಂ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ, ವತ್ಥಸ್ಸ ಆಗನ್ತುಕಮಲೇಹಿ ಕಿಲಿಟ್ಠಭಾವೋ ವಿಯ ಚಿತ್ತಸ್ಸ ರಾಗಾದಿಮಲೇಹಿ ಸಂಕಿಲಿಟ್ಠಭಾವೋ, ಧೋವನಫಲಕಂ ವಿಯ ಅನುಪುಬ್ಬಿಕಥಾ, ಉದಕಂ ವಿಯ ಸದ್ಧಾ, ಉದಕೇನ ತೇಮೇತ್ವಾ ತೇಮೇತ್ವಾ ಗೋಮಯಖಾರೇಹಿ ಕಾಳಕೇ ಸಮ್ಮದ್ದಿತ್ವಾ ವತ್ಥಸ್ಸ ಧೋವನಪ್ಪಯೋಗೋ ವಿಯ ಸದ್ಧಾಸಲಿಲೇನ ತೇಮೇತ್ವಾ ಸತಿಸಮಾಧಿಪಞ್ಞಾಹಿ ದೋಸೇ ಸಿಥಿಲೇ ಕತ್ವಾ ಸದ್ಧಾದಿವಿಧಿನಾ ಚಿತ್ತಸ್ಸ ಸೋಧನೇ ವೀರಿಯಾರಮ್ಭೋ, ತೇನ ಪಯೋಗೇನ ವತ್ಥೇ ಕಾಳಕಾಪಗಮೋ ವಿಯ ವೀರಿಯಾರಮ್ಭೇನ ಕಿಲೇಸವಿಕ್ಖಮ್ಭನಂ, ರಙ್ಗಜಾತಂ ವಿಯ ಅರಿಯಮಗ್ಗೋ, ತೇನ ಸುದ್ಧಸ್ಸ ವತ್ಥಸ್ಸ ಪಭಸ್ಸರಭಾವೋ ವಿಯ ವಿಕ್ಖಮ್ಭಿತಕಿಲೇಸಸ್ಸ ಚಿತ್ತಸ್ಸ ಮಗ್ಗೇನ ಪರಿಯೋದಾಪನನ್ತಿ.

ಏವಂ ಪನ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ಪರಿಸಪರಿಯನ್ತೇ ನಿಸಿನ್ನೋ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಸುತ್ವಾ ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಂ ಪತ್ವಾ ಅತ್ತನಾ ಪಟಿಲದ್ಧಗುಣಂ ಸತ್ಥು ಆರೋಚೇತುಕಾಮೋ ಪರಿಸಮಜ್ಝಂ ಓಗಾಹಿತುಂ ಅವಿಸಹನ್ತೋ ಮಹಾಜನಸ್ಸ ಸತ್ಥಾರಂ ವನ್ದಿತ್ವಾ ಅನುಗನ್ತ್ವಾ ನಿವತ್ತಕಾಲೇ ಭಗವತಿ ವಿಹಾರಂ ಗತೇ ಸಯಮ್ಪಿ ವಿಹಾರಂ ಅಗಮಾಸಿ. ತಸ್ಮಿಂ ಖಣೇ ಸಕ್ಕೋ ದೇವರಾಜಾ ‘‘ಅಯಂ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ಕುಟ್ಠೀ ಅತ್ತನಾ ಸತ್ಥು ಸಾಸನೇ ಪಟಿಲದ್ಧಗುಣಂ ಪಾಕಟಂ ಕಾತುಕಾಮೋ’’ತಿ ಞತ್ವಾ ‘‘ವೀಮಂಸಿಸ್ಸಾಮಿ ನ’’ನ್ತಿ ಗನ್ತ್ವಾ ಆಕಾಸೇ ಠಿತೋ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧ ತ್ವಂ ಮನುಸ್ಸದಲಿದ್ದೋ ಮನುಸ್ಸಕಪಣೋ ಮನುಸ್ಸವರಾಕೋ, ಅಹಂ ತೇ ಅಪರಿಮಿತಂ ಧನಂ ದಸ್ಸಾಮಿ, ‘ಬುದ್ಧೋ ನ ಬುದ್ಧೋ, ಧಮ್ಮೋ ನ ಧಮ್ಮೋ, ಸಙ್ಘೋ ನ ಸಙ್ಘೋ, ಅಲಂ ಮೇ ಬುದ್ಧೇನ, ಅಲಂ ಮೇ ಧಮ್ಮೇನ, ಅಲಂ ಮೇ ಸಙ್ಘೇನಾ’ತಿ ವದೇಹೀ’’ತಿ. ಅಥ ನಂ ಸೋ ಆಹ ‘‘ಕೋಸಿ ತ್ವ’’ನ್ತಿ? ‘‘ಅಹಂ ಸಕ್ಕೋ ದೇವರಾಜಾ’’ತಿ. ‘‘ಅನ್ಧಬಾಲ ಅಹಿರಿಕ, ತ್ವಂ ಮಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಕಥೇತುಂ ನ ಯುತ್ತರೂಪೋ, ಯೋ ತ್ವಂ ಏವಂ ಅವತ್ತಬ್ಬಂ ವದೇಸಿ, ಅಪಿಚ ಮಂ ತ್ವಂ ‘ದುಗ್ಗತೋ ದಲಿದ್ದೋ ಕಪಣೋ’ತಿ ಕಸ್ಮಾ ವದೇಸಿ, ನನು ಅಹಂ ಲೋಕನಾಥಸ್ಸ ಓರಸಪುತ್ತೋ, ನೇವಾಹಂ ದುಗ್ಗತೋ ನ ದಲಿದ್ದೋ ನ ಕಪಣೋ, ಅಥ ಖೋ ಸುಖಪ್ಪತ್ತೋ ಪರಮೇನ ಸುಖೇನ ಅಪಾಹಮಸ್ಮಿ ಮಹದ್ಧನೋ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಆಹ –

‘‘ಸದ್ಧಾಧನಂ ಸೀಲಧನಂ, ಹಿರಿಓತ್ತಪ್ಪಿಯಂ ಧನಂ;

ಸುತಧನಞ್ಚ ಚಾಗೋ ಚ, ಪಞ್ಞಾ ವೇ ಸತ್ತಮಂ ಧನಂ.

‘‘ಯಸ್ಸ ಏತೇ ಧನಾ ಅತ್ಥಿ, ಇತ್ಥಿಯಾ ಪುರಿಸಸ್ಸ ವಾ;

‘ಅದಲಿದ್ದೋ’ತಿ ತಂ ಆಹು, ಅಮೋಘಂ ತಸ್ಸ ಜೀವಿತ’’ನ್ತಿ. (ಅ. ನಿ. ೭.೫) –

ತಸ್ಸಿಮಾನಿ ಮೇ ಸತ್ತ ಅರಿಯಧನಾನಿ ಸನ್ತಿ. ಯೇಸಞ್ಹಿ ಇಮಾನಿ ಧನಾನಿ ಸನ್ತಿ, ನ ತ್ವೇವ ತೇ ಬುದ್ಧೇಹಿ ವಾ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧೇಹಿ ವಾ ‘ದಲಿದ್ದಾ’ತಿ ವುಚ್ಚನ್ತೀ’’ತಿ.

ಸಕ್ಕೋ ತಸ್ಸ ಕಥಂ ಸುತ್ವಾ ತಂ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಓಹಾಯ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಸಬ್ಬಂ ತಂ ವಚನಂ ಪಟಿವಚನಞ್ಚ ಆರೋಚೇಸಿ. ಅಥ ನಂ ಭಗವಾ ಆಹ – ‘‘ನ ಖೋ ಸಕ್ಕ ಸಕ್ಕಾ ತಾದಿಸಾನಂ ಸತೇನಪಿ ಸಹಸ್ಸೇನಪಿ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧಂ ಕುಟ್ಠಿಂ ‘ಬುದ್ಧೋ ನ ಬುದ್ಧೋ, ಧಮ್ಮೋ ನ ಧಮ್ಮೋ, ಸಙ್ಘೋ ನ ಸಙ್ಘೋ’ತಿ ಕಥಾಪೇತು’’ನ್ತಿ. ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋಪಿ ಖೋ ಕುಟ್ಠೀ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಸತ್ಥಾರಾ ಕತಪಟಿಸನ್ಥಾರೋ ಅತ್ತನಾ ಪಟಿಲದ್ಧಗುಣಂ ಆರೋಚೇಸಿ. ತೇನ ವುತ್ತಂ – ‘‘ಅಥ ಖೋ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ಕುಟ್ಠೀ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮೋ’’ತಿಆದಿ.

ತತ್ಥ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮೋತಿ ದಿಟ್ಠೋ ಅರಿಯಸಚ್ಚಧಮ್ಮೋ ಏತೇನಾತಿ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮೋ. ಸೇಸಪದೇಸುಪಿ ಏಸೇವ ನಯೋ. ತತ್ಥ ‘‘ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮೋ’’ತಿ ಚೇತ್ಥ ಸಾಮಞ್ಞವಚನೋ ಧಮ್ಮಸದ್ದೋ. ದಸ್ಸನಂ ನಾಮ ಞಾಣದಸ್ಸನತೋ ಅಞ್ಞಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೀತಿ ತಂ ನಿವತ್ತನತ್ಥಂ ‘‘ಪತ್ತಧಮ್ಮೋ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ಪತ್ತಿ ಚ ಞಾಣಸಮ್ಪತ್ತಿತೋ ಅಞ್ಞಾಪಿ ವಿಜ್ಜತೀತಿ ತತೋ ವಿಸೇಸನತ್ಥಂ ‘‘ವಿದಿತಧಮ್ಮೋ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ಸಾ ಪನಾಯಂ ವಿದಿತಧಮ್ಮತಾ ಧಮ್ಮೇಸು ಏಕದೇಸೇನಾಪಿ ಹೋತೀತಿ ನಿಪ್ಪದೇಸತೋ ವಿದಿತಭಾವಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ಪರಿಯೋಗಾಳ್ಹಧಮ್ಮೋ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ತೇನಸ್ಸ ಯಥಾವುತ್ತಂ ಸಚ್ಚಾಭಿಸಮ್ಬೋಧಂಯೇವ ದೀಪೇತಿ. ಮಗ್ಗಞಾಣಞ್ಹಿ ಏಕಾಭಿಸಮಯವಸೇನ ಪರಿಞ್ಞಾದಿಕಿಚ್ಚಂ ಸಾಧೇನ್ತಂ ನಿಪ್ಪದೇಸೇನಪಿ ಪರಿಞ್ಞೇಯ್ಯಧಮ್ಮಂ ಸಮನ್ತತೋ ಓಗಾಳ್ಹಂ ನಾಮ ಹೋತಿ, ನ ತದಞ್ಞಞಾಣಂ. ತೇನ ವುತ್ತಂ – ‘‘ದಿಟ್ಠೋ ಅರಿಯಸಚ್ಚಧಮ್ಮೋ ಏತೇನಾತಿ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮೋ’’ತಿ. ತೇನೇವಾಹ ‘‘ತಿಣ್ಣವಿಚಿಕಿಚ್ಛೋ’’ತಿಆದಿ.

ತತ್ಥ ಪಟಿಭಯಕನ್ತಾರಸದಿಸಾ ಸೋಳಸವತ್ಥುಕಾ ಚ ಅಟ್ಠವತ್ಥುಕಾ ಚ ತಿಣ್ಣಾ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ಏತೇನಾತಿ ತಿಣ್ಣವಿಚಿಕಿಚ್ಛೋ. ತತೋ ಏವ ಪವತ್ತಿಆದೀಸು ‘‘ಏವಂ ನು ಖೋ, ನ ನು ಖೋ’’ತಿ ಏವಂ ಪವತ್ತಿತಾ ವಿಗತಾ ಸಮುಚ್ಛಿನ್ನಾ ಕಥಂಕಥಾ ಏತಸ್ಸಾತಿ ವಿಗತಕಥಂಕಥೋ. ಸಾರಜ್ಜಕರಾನಂ ಪಾಪಧಮ್ಮಾನಂ ಪಹೀನತ್ತಾ ತಪ್ಪಟಿಪಕ್ಖೇಸು ಚ ಸೀಲಾದಿಗುಣೇಸು ಸುಪ್ಪತಿಟ್ಠಿತತ್ತಾ ವೇಸಾರಜ್ಜಂ ವಿಸಾರದಭಾವಂ ವೇಯ್ಯತ್ತಿಯಂ ಪತ್ತೋತಿ ವೇಸಾರಜ್ಜಪ್ಪತ್ತೋ. ನಾಸ್ಸ ಪರೋ ಪಚ್ಚಯೋ, ನ ಪರಸ್ಸ ಸದ್ಧಾಯ ಏತ್ಥ ವತ್ತತೀತಿ ಅಪರಪ್ಪಚ್ಚಯೋ. ಕತ್ಥಾತಿ ಆಹ ‘‘ಸತ್ಥುಸಾಸನೇ’’ತಿ.

ಅಭಿಕ್ಕನ್ತನ್ತಿಆದೀಸು ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಅಯಂ ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಸದ್ದೋ ಖಯಸುನ್ದರಾಭಿರೂಪಬ್ಭನುಮೋದನಾದೀಸು ಅನೇಕೇಸು ಅತ್ಥೇಸು ದಿಸ್ಸತಿ, ಇಧ ಪನ ಅಬ್ಭನುಮೋದನೇ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ. ತೇನೇವ ಸೋ ಪಸಾದವಸೇನ ಪಸಂಸಾವಸೇನ ಚ ದ್ವಿಕ್ಖತ್ತುಂ ವುತ್ತೋ, ಸಾಧು ಸಾಧು, ಭನ್ತೇತಿ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ. ಅಭಿಕ್ಕನ್ತನ್ತಿ ವಾ ಅತಿಕನ್ತಂ ಅತಿಇಟ್ಠಂ ಅತಿಮನಾಪಂ, ಅತಿಸುನ್ದರನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ತತ್ಥ ಏಕೇನ ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಸದ್ದೇನ ಭಗವತೋ ದೇಸನಂ ಥೋಮೇತಿ, ಏಕೇನ ಅತ್ತನೋ ಪಸಾದಂ.

ಅಯಞ್ಹೇತ್ಥ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ – ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭನ್ತೇ, ಯದಿದಂ ಭಗವತೋ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ, ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭನ್ತೇ, ಯದಿದಂ ಭಗವತೋ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಆಗಮ್ಮ ಮಮ ಪಸಾದೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏವ ವಾ ವಚನಂ ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ ದೋಸನಾಸನತೋ, ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ ಗುಣಾಧಿಗಮನತೋ, ತಥಾ ಸದ್ಧಾವಡ್ಢನತೋ, ಪಞ್ಞಾಜನನತೋ, ಸಾತ್ಥತೋ, ಸಬ್ಯಞ್ಜನತೋ, ಉತ್ತಾನಪದತೋ, ಗಮ್ಭೀರತ್ಥತೋ, ಕಣ್ಣಸುಖತೋ, ಹದಯಙ್ಗಮತೋ, ಅನತ್ತುಕ್ಕಂಸನತೋ, ಅಪರವಮ್ಭನತೋ, ಕರುಣಾಸೀತಲತೋ, ಪಞ್ಞಾವದಾತತೋ, ಆಪಾಥರಮಣೀಯತೋ, ವಿಮದ್ದಕ್ಖಮತೋ, ಸುಯ್ಯಮಾನಸುಖತೋ, ವೀಮಂಸಿಯಮಾನಹಿತತೋತಿ ಏವಮಾದಿನಯೇಹಿ ಥೋಮೇನ್ತೋ ಪದದ್ವಯಂ ಆಹ.

ತತೋ ಪರಮ್ಪಿ ಚತೂಹಿ ಉಪಮಾಹಿ ದೇಸನಂಯೇವ ಥೋಮೇತಿ. ತತ್ಥ ನಿಕ್ಕುಜ್ಜಿತನ್ತಿ ಅಧೋಮುಖಟ್ಠಪಿತಂ, ಹೇಟ್ಠಾಮುಖಜಾತಂ ವಾ. ಉಕ್ಕುಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ ಉಪರಿ ಮುಖಂ ಕರೇಯ್ಯ. ಪಟಿಚ್ಛನ್ನನ್ತಿ ತಿಣಪಣ್ಣಾದಿನಾ ಛಾದಿತಂ. ವಿವರೇಯ್ಯಾತಿ ಉಗ್ಘಾಟೇಯ್ಯ. ಮೂಳ್ಹಸ್ಸಾತಿ ದಿಸಾಮೂಳ್ಹಸ್ಸ. ಮಗ್ಗಂ ಆಚಿಕ್ಖೇಯ್ಯಾತಿ ಹತ್ಥೇ ಗಹೇತ್ವಾ ‘‘ಏಸ ಮಗ್ಗೋ’’ತಿ ಮಗ್ಗಂ ಉಪದಿಸೇಯ್ಯ. ಅನ್ಧಕಾರೇತಿ ಚತುರಙ್ಗಸಮನ್ನಾಗತೇ. ಅಯಂ ತಾವ ಪದತ್ಥೋ.

ಅಯಂ ಪನ ಅಧಿಪ್ಪಾಯಯೋಜನಾ – ಯಥಾ ಕೋಚಿ ನಿಕ್ಕುಜ್ಜಿತಂ ಉಕ್ಕುಜ್ಜೇಯ್ಯ, ಏವಂ ಸದ್ಧಮ್ಮವಿಮುಖಂ ಅಸದ್ಧಮ್ಮೇ ಪತಿಟ್ಠಿತಂ ಮಂ ಅಸದ್ಧಮ್ಮಾ ವುಟ್ಠಾಪೇನ್ತೇನ, ಯಥಾ ಪಟಿಚ್ಛನ್ನಂ ವಿವರೇಯ್ಯ, ಏವಂ ಕಸ್ಸಪಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಸಾಸನನ್ತರಧಾನತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿಗಹನಪಟಿಚ್ಛನ್ನಂ ಸಾಸನಂ ವಿವರನ್ತೇನ, ಯಥಾ ಮೂಳ್ಹಸ್ಸ ಮಗ್ಗಂ ಆಚಿಕ್ಖೇಯ್ಯ, ಏವಂ ಕುಮ್ಮಗ್ಗಮಿಚ್ಛಾಮಗ್ಗಪ್ಪಟಿಪನ್ನಸ್ಸ ಮೇ ಸಗ್ಗಮೋಕ್ಖಮಗ್ಗಂ ಆವಿಕರೋನ್ತೇನ, ಯಥಾ ಅನ್ಧಕಾರೇ ತೇಲಪಜ್ಜೋತಂ ಧಾರೇಯ್ಯ, ಏವಂ ಮೋಹನ್ಧಕಾರೇ ನಿಮುಗ್ಗಸ್ಸ ಮೇ ಬುದ್ಧಾದಿರತನರೂಪಾನಿ ಅಪಸ್ಸತೋ ತಪ್ಪಟಿಚ್ಛಾದಕಮೋಹನ್ಧಕಾರವಿದ್ಧಂಸನದೇಸನಾಪಜ್ಜೋತಧಾರಣೇನ ಭಗವತಾ ನಾನಾನಯೇಹಿ ಪಕಾಸಿತತ್ತಾ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಧಮ್ಮೋ ಪಕಾಸಿತೋ.

ಏವಂ ದೇಸನಂ ಥೋಮೇತ್ವಾ ತಾಯ ದೇಸನಾಯ ರತನತ್ತಯೇ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ ಪಸನ್ನಾಕಾರಂ ಕರೋನ್ತೋ ‘‘ಏಸಾಹ’’ನ್ತಿಆದಿಮಾಹ. ತತ್ಥ ಏಸಾಹನ್ತಿ ಏಸೋ ಅಹಂ. ಭಗವನ್ತಂ ಸರಣಂ ಗಚ್ಛಾಮೀತಿ ಭಗವಾ ಮೇ ಸರಣಂ ಪರಾಯಣಂ ಅಘಸ್ಸ ಘಾತಾ, ಹಿತಸ್ಸ ವಿಧಾತಾತಿ ಇಮಿನಾ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೇನ ಭಗವನ್ತಂ ಗಚ್ಛಾಮಿ ಭಜಾಮಿ, ಏವಂ ವಾ ಜಾನಾಮಿ ಬುಜ್ಝಾಮೀತಿ. ಯೇಸಞ್ಹಿ ಧಾತೂನಂ ಗತಿಅತ್ಥೋ, ಬುದ್ಧಿಪಿ ತೇಸಂ ಅತ್ಥೋತಿ. ಧಮ್ಮನ್ತಿ ಅಧಿಗತಮಗ್ಗೇ ಸಚ್ಛಿಕತನಿರೋಧೇ ಯಥಾನುಸಿಟ್ಠಂ ಪಟಿಪಜ್ಜಮಾನೇ ಚತೂಸು ಅಪಾಯೇಸು ಅಪತಮಾನೇ ಧಾರೇತೀತಿ ಧಮ್ಮೋ. ಸೋ ಅತ್ಥತೋ ಅರಿಯಮಗ್ಗೋ ಚೇವ ನಿಬ್ಬಾನಞ್ಚ. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ –

‘‘ಯಾವತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಖತಾ, ಅರಿಯೋ ಅಟ್ಠಙ್ಗಿಕೋ ಮಗ್ಗೋ ತೇಸಂ ಅಗ್ಗಮಕ್ಖಾಯತೀ’’ತಿ (ಅ. ನಿ. ೪.೩೪; ಇತಿವು. ೯೦).

‘‘ಯಾವತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಧಮ್ಮಾ ಸಙ್ಖತಾ ವಾ ಅಸಙ್ಖತಾ ವಾ, ವಿರಾಗೋ ತೇಸಂ ಅಗ್ಗಮಕ್ಖಾಯತೀ’’ತಿ (ಇತಿವು. ೯೦) ಚ –

ನ ಕೇವಲಂ ಅರಿಯಮಗ್ಗೋ ಚೇವ ನಿಬ್ಬಾನಞ್ಚ, ಅಪಿಚ ಖೋ ಅರಿಯಫಲೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಪರಿಯತ್ತಿಧಮ್ಮೋಪಿ. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ –

‘‘ರಾಗವಿರಾಗಮನೇಜಮಸೋಕಂ, ಧಮ್ಮಮಸಙ್ಖತಮಪ್ಪಟಿಕೂಲಂ;

ಮಧುರಮಿಮಂ ಪಗುಣಂ ಸುವಿಭತ್ತಂ, ಧಮ್ಮಮಿಮಂ ಸರಣತ್ಥಮುಪೇಹೀ’’ತಿ. (ವಿ. ವ. ೮೮೭);

ಏತ್ಥ ಹಿ ರಾಗವಿರಾಗನ್ತಿ ಮಗ್ಗೋ ವುತ್ತೋ. ಅನೇಜಮಸೋಕನ್ತಿ ಫಲಂ. ಅಸಙ್ಖತನ್ತಿ ನಿಬ್ಬಾನಂ. ಅಪ್ಪಟಿಕೂಲಂ ಮಧುರಮಿಮಂ ಪಗುಣಂ ಸುವಿಭತ್ತನ್ತಿ ಪರಿಯತ್ತಿಧಮ್ಮೋ ವುತ್ತೋತಿ.

ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘನ್ತಿ ದಿಟ್ಠಿಸೀಲಸಾಮಞ್ಞೇನ ಸಂಹತಂ ಅಟ್ಠಅರಿಯಪುಗ್ಗಲಸಮೂಹಂ. ಏತ್ತಾವತಾ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ತೀಣಿ ಸರಣಗಮನಾನಿ ಪಟಿವೇದೇಸಿ. ಉಪಾಸಕಂ ಮಂ ಭಗವಾ ಧಾರೇತು ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇ ಪಾಣುಪೇತಂ ಸರಣಂ ಗತನ್ತಿ ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇತಿ ಅಜ್ಜತಂ ಆದಿಂ ಕತ್ವಾ. ‘‘ಅಜ್ಜದಗ್ಗೇ’’ತಿಪಿ ಪಾಠೋ, ತತ್ಥ ದಕಾರೋ ಪದಸನ್ಧಿಕರೋ, ಅಜ್ಜ ಅಗ್ಗೇ ಅಜ್ಜ ಆದಿಂ ಕತ್ವಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಪಾಣುಪೇತನ್ತಿ ಪಾಣೇಹಿ ಉಪೇತಂ, ಯಾವ ಮೇ ಜೀವಿತಂ ಪವತ್ತತಿ, ತಾವ ಉಪೇತಂ ಅನಞ್ಞಸತ್ಥುಕಂ ತೀಹಿ ಸರಣಗಮನೇಹಿ ಸರಣಂ ಗತಂ ರತನತ್ತಯಸ್ಸ ಉಪಾಸನತೋ ಉಪಾಸಕಂ ಕಪ್ಪಿಯಕಾರಕಂ ಮಂ ಭಗವಾ ಉಪಧಾರೇತು ಜಾನಾತೂತಿ ಅತ್ಥೋ. ಇಮಸ್ಸ ಚ ಸರಣಗಮನಂ ಅರಿಯಮಗ್ಗಾಧಿಗಮೇನೇವ ನಿಪ್ಫನ್ನಂ, ಅಜ್ಝಾಸಯಂ ಪನ ಆವಿಕರೋನ್ತೋ ಏವಮಾಹ.

ಭಗವತೋ ಭಾಸಿತಂ ಅಭಿನನ್ದಿತ್ವಾ ಅನುಮೋದಿತ್ವಾತಿ ಭಗವತೋ ವಚನಂ ಚಿತ್ತೇನ ಅಭಿನನ್ದಿತ್ವಾ ತಮೇವ ಅಭಿನನ್ದಿತಭಾವಂ ಪಕಾಸೇನ್ತೋ ವುತ್ತನಯೇನ ವಾಚಾಯ ಅನುಮೋದಿತ್ವಾ. ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮೀತಿ ತಂ ಭಗವನ್ತಂ ಪಞ್ಚಪತಿಟ್ಠಿತೇನ ವನ್ದಿತ್ವಾ ತಿಕ್ಖತ್ತುಂ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ಸತ್ಥು ಗುಣನಿನ್ನಚಿತ್ತೋ ಯಾವ ದಸ್ಸನವಿಸಯಸಮತಿಕ್ಕಮಾ ಭಗವನ್ತಂಯೇವ ಪೇಕ್ಖಮಾನೋ ಪಞ್ಜಲಿಕೋ ನಮಸ್ಸಮಾನೋ ಪಕ್ಕಾಮಿ.

ಪಕ್ಕನ್ತೋ ಚ ಕುಟ್ಠರೋಗಾಭಿಭವೇನ ಛಿನ್ನಹತ್ಥಪಾದಙ್ಗುಲಿ ಉಕ್ಕಾರಗತ್ತೋ ಸಮನ್ತತೋ ವಿಸ್ಸನ್ದಮಾನಾಸವೋ ಕಣ್ಡೂತಿಪತಿಪೀಳಿತೋ ಅಸುಚಿ ದುಗ್ಗನ್ಧೋ ಜೇಗುಚ್ಛತಮೋ ಪರಮಕಾರುಞ್ಞತಂ ಪತ್ತೋ ‘‘ನಾಯಂ ಕಾಯೋ ಇಮಸ್ಸ ಅಚ್ಚನ್ತಸನ್ತಸ್ಸ ಪಣೀತತಮಸ್ಸ ಅರಿಯಧಮ್ಮಸ್ಸ ಆಧಾರೋ ಭವಿತುಂ ಯುತ್ತೋ’’ತಿ ಉಪ್ಪನ್ನಾಭಿಸನ್ಧಿನಾ ವಿಯ ಸಗ್ಗಸಂವತ್ತನಿಯೇನ ಪುಞ್ಞಕಮ್ಮೇನ ಓಕಾಸೇ ಕತೇ ಅಪ್ಪಾಯುಕಸಂವತ್ತನಿಯೇನ ಉಪಚ್ಛೇದಕೇನ ಪಾಪಕಮ್ಮೇನ ಕತೂಪಚಿತೇನ ಚೋದಿಯಮಾನೋ ತರುಣವಚ್ಛಾಯ ಧೇನುಯಾ ಆಪತಿತ್ವಾ ಮಾರಿತೋ. ತೇನ ವುತ್ತಂ – ‘‘ಅಥ ಖೋ ಅಚಿರಪಕ್ಕನ್ತಂ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧಂ ಕುಟ್ಠಿಂ ಗಾವೀ ತರುಣವಚ್ಛಾ ಅಧಿಪತಿತ್ವಾ ಜೀವಿತಾ ವೋರೋಪೇಸೀ’’ತಿ.

ಸೋ ಕಿರ ಅತೀತೇ ಏಕೋ ಸೇಟ್ಠಿಪುತ್ತೋ ಹುತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಸಹಾಯೇಹಿ ತೀಹಿ ಸೇಟ್ಠಿಪುತ್ತೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಕೀಳನ್ತೋ ಏಕಂ ನಗರಸೋಭಿನಿಂ ಗಣಿಕಂ ಉಯ್ಯಾನಂ ನೇತ್ವಾ ದಿವಸಂ ಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಅನುಭವಿತ್ವಾ ಅತ್ಥಙ್ಗತೇ ಸೂರಿಯೇ ಸಹಾಯೇ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಇಮಿಸ್ಸಾ ಹತ್ಥೇ ಕಹಾಪಣಸಹಸ್ಸಂ ಬಹುಕಞ್ಚ ಸುವಣ್ಣಂ ಮಹಗ್ಘಾನಿ ಚ ಪಸಾಧನಾನಿ ಸಂವಿಜ್ಜನ್ತಿ, ಇಮಸ್ಮಿಂ ವನೇ ಅಞ್ಞೋ ಕೋಚಿ ನತ್ಥಿ, ರತ್ತಿ ಚ ಜಾತಾ, ಹನ್ದ ಇಮಂ ಮಯಂ ಮಾರೇತ್ವಾ ಸಬ್ಬಂ ಧನಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಗಚ್ಛಾಮಾ’’ತಿ. ತೇ ಚತ್ತಾರೋಪಿ ಜನಾ ಏಕಜ್ಝಾಸಯಾ ಹುತ್ವಾ ತಂ ಮಾರೇತುಂ ಉಪಕ್ಕಮಿಂಸು. ಸಾ ತೇಹಿ ಮಾರಿಯಮಾನಾ ‘‘ಇಮೇ ನಿಲ್ಲಜ್ಜಾ ನಿಕ್ಕರುಣಾ ಮಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಕಿಲೇಸಸನ್ಥವಂ ಕತ್ವಾ ನಿರಪರಾಧಂ ಮಂ ಕೇವಲಂ ಧನಲೋಭೇನ ಮಾರೇನ್ತಿ, ಏಕವಾರಂ ತಾವ ಮಂ ಇಮೇ ಮಾರೇನ್ತು, ಅಹಂ ಪನ ಯಕ್ಖಿನೀ ಹುತ್ವಾ ಅನೇಕವಾರಂ ಇಮೇ ಮಾರೇತುಂ ಸಮತ್ಥಾ ಭವೇಯ್ಯ’’ನ್ತಿ ಪತ್ಥನಂ ಕತ್ವಾ ಕಾಲಮಕಾಸಿ. ತೇಸು ಕಿರ ಏಕೋ ಪಕ್ಕುಸಾತಿ ಕುಲಪುತ್ತೋ ಅಹೋಸಿ, ಏಕೋ ಬಾಹಿಯೋ ದಾರುಚೀರಿಯೋ, ಏಕೋ ತಮ್ಬದಾಠಿಕೋ ಚೋರಘಾತಕೋ, ಏಕೋ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ಕುಟ್ಠೀ, ಇತಿ ಇಮೇಸಂ ಚತುನ್ನಂ ಜನಾನಂ ಅನೇಕಸತೇ ಅತ್ತಭಾವೇ ಸಾ ಯಕ್ಖಯೋನಿಯಂ ನಿಬ್ಬತ್ತಾ ಗಾವೀ ಹುತ್ವಾ ಜೀವಿತಾ ವೋರೋಪೇಸಿ. ತೇ ತಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ನಿಸ್ಸನ್ದೇನ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಅನ್ತರಾಮರಣಂ ಪಾಪುಣಿಂಸು. ಏವಂ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧಸ್ಸ ಕುಟ್ಠಿಸ್ಸ ಸಹಸಾ ಮರಣಂ ಜಾತಂ, ತೇನ ವುತ್ತಂ – ‘‘ಅಥ ಖೋ ಅಚಿರಪಕ್ಕನ್ತಂ…ಪೇ… ವೋರೋಪೇಸೀ’’ತಿ.

ಅಥ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಭಿಕ್ಖೂ ತಸ್ಸ ಕಾಲಕಿರಿಯಂ ಭಗವತೋ ಆರೋಚೇತ್ವಾ ಅಭಿಸಮ್ಪರಾಯಂ ಪುಚ್ಛಿಂಸು. ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕಾಸಿ. ತೇನ ವುತ್ತಂ – ‘‘ಅಥ ಖೋ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಭಿಕ್ಖೂ’’ತಿಆದಿ.

ತತ್ಥ ತಿಣ್ಣಂ ಸಂಯೋಜನಾನಂ ಪರಿಕ್ಖಯಾತಿ ಸಕ್ಕಾಯದಿಟ್ಠಿ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ಸೀಲಬ್ಬತಪರಾಮಾಸೋತಿ ಇಮೇಸಂ ತಿಣ್ಣಂ ಭವಬನ್ಧನಾನಂ ಸಮುಚ್ಛೇದವಸೇನ ಪಹಾನಾ. ಸೋತಾಪನ್ನೋತಿ ಸೋತಸಙ್ಖಾತಂ ಅರಿಯಮಗ್ಗಂ ಆದಿತೋ ಪನ್ನೋ. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ –

‘‘ಸೋತೋ ಸೋತೋತಿ ಇದಂ, ಆವುಸೋ ಸಾರಿಪುತ್ತ, ವುಚ್ಚತಿ. ಕತಮೋ ನು ಖೋ, ಆವುಸೋ, ಸೋತೋತಿ? ಅಯಮೇವ ಅರಿಯೋ ಅಟ್ಠಙ್ಗಿಕೋ ಮಗ್ಗೋ’’ತಿಆದಿ (ಸಂ. ನಿ. ೫.೧೦೦೧).

ಅವಿನಿಪಾತಧಮ್ಮೋತಿ ವಿನಿಪತನಂ ವಿನಿಪಾತೋ, ನಾಸ್ಸ ವಿನಿಪಾತೋ ಧಮ್ಮೋತಿ ಅವಿನಿಪಾತಧಮ್ಮೋ, ಚತೂಸು ಅಪಾಯೇಸು ಉಪಪಜ್ಜನವಸೇನ ಅಪತನಸಭಾವೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ನಿಯತೋತಿ ಧಮ್ಮನಿಯಾಮೇನ ಸಮ್ಮತ್ತನಿಯಾಮೇನ ನಿಯತೋ. ಸಮ್ಬೋಧಿಪರಾಯಣೋತಿ ಉಪರಿಮಗ್ಗತ್ತಯಸಙ್ಖಾತಾ ಸಮ್ಬೋಧಿ ಪರಂ ಅಯನಂ ಅಸ್ಸ ಗತಿ ಪಟಿಸರಣಂ ಅವಸ್ಸಂ ಪತ್ತಬ್ಬನ್ತಿ ಸಮ್ಬೋಧಿಪರಾಯಣೋ. ಏತೇನ ‘‘ತಸ್ಸ ಕಾ ಗತಿ, ಕೋ ಅಭಿಸಮ್ಪರಾಯೋ’’ತಿ ಪುಚ್ಛಾಯ ಭದ್ದಿಕಾ ಏವ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧಸ್ಸ ಗತಿ, ನ ಪಾಪಿಕಾತಿ ಅಯಮತ್ಥೋ ದಸ್ಸಿತೋ. ನ ಪನ ತೇನ ಸಮ್ಪತ್ತಾ ಗತಿ, ತಂ ಪನ ಪುಚ್ಛಾನುಸನ್ಧಿವಸೇನ ಪಕಾಸೇತುಕಾಮೋ ಧಮ್ಮರಾಜಾ ಏತ್ತಕಮೇವ ಅಭಾಸಿ. ಪಸ್ಸತಿ ಹಿ ಭಗವಾ ‘‘ಮಯಾ ಏತ್ತಕೇ ಕಥಿತೇ ಇಮಿಸ್ಸಂಯೇವ ಪರಿಸತಿ ಅನುಸನ್ಧಿಕುಸಲೋ ಏಕೋ ಭಿಕ್ಖು ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧಸ್ಸ ಕುಟ್ಠಿಭಾವದಾಲಿದ್ದಿಯಕಪಣಭಾವಾನಂ ಕಾರಣಂ ಪುಚ್ಛಿಸ್ಸತಿ, ಅಥಾಹಂ ತಸ್ಸ ತಂ ಕಾರಣಂ ತೇನ ಪುಚ್ಛಾನುಸನ್ಧಿನಾ ಪಕಾಸೇತ್ವಾ ದೇಸನಂ ನಿಟ್ಠಾಪೇಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ. ತೇನೇವಾಹ – ‘‘ಏವಂ ವುತ್ತೇ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖೂ’’ತಿಆದಿ. ತತ್ಥ ಹೇತೂತಿ ಅಸಾಧಾರಣಕಾರಣಂ, ಸಾಧಾರಣಕಾರಣಂ ಪನ ಪಚ್ಚಯೋತಿ, ಅಯಮೇತೇಸಂ ವಿಸೇಸೋ. ಯೇನಾತಿ ಯೇನ ಹೇತುನಾ ಯೇನ ಪಚ್ಚಯೇನ ಚ.

ಭೂತಪುಬ್ಬನ್ತಿ ಜಾತಪುಬ್ಬಂ. ಅತೀತೇ ಕಾಲೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಂ ತಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ. ಕದಾ ಪನ ಭೂತನ್ತಿ? ಅತೀತೇ ಕಿರ ಅನುಪ್ಪನ್ನೇ ತಥಾಗತೇ ಬಾರಾಣಸಿಯಾ ಸಾಮನ್ತಾ ಏಕಸ್ಮಿಂ ಗಾಮೇ ಏಕಾ ಕುಲಧೀತಾ ಖೇತ್ತಂ ರಕ್ಖತಿ. ಸಾ ಏಕಂ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧಂ ದಿಸ್ವಾ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತಾ ತಸ್ಸ ಪಞ್ಚಹಿ ಲಾಜಾಸತೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಏಕಂ ಪದುಮಪುಪ್ಫಂ ದತ್ವಾ ಪಞ್ಚ ಪುತ್ತಸತಾನಿ ಪತ್ಥೇಸಿ. ತಸ್ಮಿಂಯೇವ ಖಣೇ ಪಞ್ಚಸತಾ ಮಿಗಲುದ್ದಕಾ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧಸ್ಸ ಮಧುರಮಂಸಂ ದತ್ವಾ ‘‘ಏತಿಸ್ಸಾ ಪುತ್ತಾ ಭವೇಯ್ಯಾಮ, ತುಮ್ಹೇಹಿ ಪತ್ತವಿಸೇಸಂ ಲಭೇಯ್ಯಾಮಾ’’ತಿ ಚ ಪತ್ಥಯಿಂಸು. ಸಾ ಯಾವತಾಯುಕಂ ಠತ್ವಾ ದೇವಲೋಕೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಾ. ತತೋ ಚುತಾ ಏಕಸ್ಮಿಂ ಜಾತಸ್ಸರೇ ಪದುಮಗಬ್ಭೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ. ತಮೇಕೋ ತಾಪಸೋ ದಿಸ್ವಾ ಪಟಿಜಗ್ಗಿ. ತಸ್ಸಾ ವಿಚರನ್ತಿಯಾ ಪಾದುದ್ಧಾರೇ ಪಾದುದ್ಧಾರೇ ಭೂಮಿತೋ ಪದುಮಾನಿ ಉಟ್ಠಹನ್ತಿ. ಏಕೋ ವನಚರಕೋ ದಿಸ್ವಾ ಬಾರಾಣಸಿರಞ್ಞೋ ಆರೋಚೇಸಿ. ರಾಜಾ ತಂ ಆನೇತ್ವಾ ಅಗ್ಗಮಹೇಸಿಂ ಅಕಾಸಿ. ತಸ್ಸಾ ಕುಚ್ಛಿಯಂ ಗಬ್ಭೋ ಸಣ್ಠಾಸಿ. ಮಹಾಪದುಮಕುಮಾರೋ ತಸ್ಸಾ ಕುಚ್ಛಿಯಂ ವಸಿ, ಸೇಸಾ ಗಬ್ಭಮಲಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ನಿಬ್ಬತ್ತಾ, ತೇ ವಯಪ್ಪತ್ತಾ ಉಯ್ಯಾನೇ ಪದುಮಸರೇ ಕೀಳನ್ತಾ ಏಕೇಕಸ್ಮಿಂ ಪದುಮೇ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಪರಿಪಕ್ಕಞಾಣಾ ಸಙ್ಖಾರೇಸು ಖಯವಯಂ ಪಟ್ಠಪೇತ್ವಾ ಪಚ್ಚೇಕಬೋಧಿಂ ಪಾಪುಣಿಂಸು. ತೇಸಂ ಬ್ಯಾಕರಣಗಾಥಾ ಅಹೋಸಿ –

‘‘ಸರೋರುಹಂ ಪದುಮಪಲಾಸಪತ್ರಜಂ,

ಸುಪುಪ್ಫಿತಂ ಭಮರಗಣಾನುಕಿಣ್ಣಂ;

ಅನಿಚ್ಚತಂ ಖಯವಯತಂ ವಿದಿತ್ವಾ,

ಏಕೋ ಚರೇ ಖಗ್ಗವಿಸಾಣಕಪ್ಪೋ’’ತಿ.

ಏವಂ ಪಚ್ಚೇಕಬೋಧಿಂ ಅಭಿಸಮ್ಬುದ್ಧೇಸು ತೇಸು ಪಞ್ಚಸು ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧಸತೇಸು ಅಬ್ಭನ್ತರೋ ತಗರಸಿಖೀ ನಾಮ ಪಚ್ಚೇಕಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಗನ್ಧಮಾದನಪಬ್ಬತೇ ನನ್ದಮೂಲಪಬ್ಭಾರೇ ಸತ್ತಾಹಂ ನಿರೋಧಸಮಾಪತ್ತಿಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಿತ್ವಾ ಸತ್ತಾಹಸ್ಸ ಅಚ್ಚಯೇನ ನಿರೋಧಾ ವುಟ್ಠಿತೋ ಆಕಾಸೇನ ಆಗನ್ತ್ವಾ ಇಸಿಗಿಲಿಪಬ್ಬತೇ ಓತರಿತ್ವಾ ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ ಪತ್ತಚೀವರಮಾದಾಯ ರಾಜಗಹಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಪಾವಿಸಿ. ತಸ್ಮಿಞ್ಚ ಸಮಯೇ ರಾಜಗಹೇ ಏಕೋ ಸೇಟ್ಠಿಪುತ್ತೋ ಮಹತಾ ಪರಿವಾರೇನ ಉಯ್ಯಾನಕೀಳನತ್ಥಂ ನಗರತೋ ನಿಕ್ಖಮನ್ತೋ ತಗರಸಿಖಿಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಕೋ ಅಯಂ ಭಣ್ಡುಕಾಸಾವವಸನೋ, ಕುಟ್ಠೀ ಭವಿಸ್ಸತಿ, ತಥಾ ಹಿ ಕುಟ್ಠಿಚೀವರೇನ ಸರೀರಂ ಪಾರುಪಿತ್ವಾ ಗಚ್ಛತೀ’’ತಿ ನಿಟ್ಠುಭಿತ್ವಾ ಅಪಸಬ್ಯಂ ಕತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ತಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ – ‘‘ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ಕುಟ್ಠೀ ಇಮಸ್ಮಿಂಯೇವ ರಾಜಗಹೇ…ಪೇ… ಪಕ್ಕಾಮೀ’’ತಿ.

ತತ್ಥ ಕ್ವಾಯನ್ತಿ ಕೋ ಅಯಂ. ಖುಂಸನವಸೇನ ವದತಿ. ‘‘ಕೋವಾಯ’’ನ್ತಿಪಿ ಪಾಳಿ. ಕುಟ್ಠೀತಿ ಅಕುಟ್ಠಿಂಯೇವ ತಂ ಸೇಟ್ಠಿ ಕುಟ್ಠರೋಗಂ ಅಕ್ಕೋಸವತ್ಥುಂ ಪಾಪೇನ್ತೋ ವದತಿ. ಕುಟ್ಠಿಚೀವರೇನಾತಿ ಕುಟ್ಠೀನಂ ಚೀವರೇನ. ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಹಿ ಕುಟ್ಠಿನೋ ಡಂಸಮಕಸಸರೀಸಪಪಟಿಬಾಹನತ್ಥಂ ರೋಗಪಟಿಚ್ಛಾದನತ್ಥಞ್ಚ ಯಂ ವಾ ತಂ ವಾ ಪಿಲೋತಿಕಖಣ್ಡಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಪಾರುಪತಿ, ಏವಮಯಮ್ಪೀತಿ ದಸ್ಸೇತಿ. ಪಂಸುಕೂಲಚೀವರಧರತ್ತಾ ವಾ ಅಗ್ಗಳಾನಂ ಅನೇಕವಣ್ಣಭಾವೇನ ಕುಟ್ಠಸರೀರಸದಿಸೋತಿ ಹೀಳೇನ್ತೋ ‘‘ಕುಟ್ಠಿಚೀವರೇನಾ’’ತಿ ಆಹ. ನಿಟ್ಠುಭಿತ್ವಾತಿ ಖೇಳಂ ಪಾತೇತ್ವಾ. ಅಪಸಬ್ಯತೋ ಕರಿತ್ವಾತಿ ಪಣ್ಡಿತಾ ತಾದಿಸಂ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧಂ ದಿಸ್ವಾ ವನ್ದಿತ್ವಾ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕರೋನ್ತಿ, ಅಯಂ ಪನ ಅವಿಞ್ಞುತಾಯ ಪರಿಭವೇನ ತಂ ಅಪಸಬ್ಯಂ ಕತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಅಪಸಬ್ಯಂ ಅಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ಗತೋ. ‘‘ಅಪಸಬ್ಯಾಮತೋ’’ತಿಪಿ ಪಾಠೋ. ತಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸಾತಿ ತಗರಸಿಖಿಮ್ಹಿ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧೇ ‘‘ಕ್ವಾಯಂ ಕುಟ್ಠೀ’’ತಿ ಹೀಳೇತ್ವಾ ನಿಟ್ಠುಭನಅಪಸಬ್ಯಕರಣವಸೇನ ಪವತ್ತಪಾಪಕಮ್ಮಸ್ಸ. ನಿರಯೇ ಪಚ್ಚಿತ್ಥಾತಿ ನಿರಯೇ ನಿರಯಗ್ಗಿನಾ ದಯ್ಹಿತ್ಥ. ‘‘ಪಚ್ಚಿತ್ವಾ ನಿರಯಗ್ಗಿನಾ’’ತಿಪಿ ಪಠನ್ತಿ. ತಸ್ಸೇವ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ವಿಪಾಕಾವಸೇಸೇನಾತಿ ಯೇನ ಕಮ್ಮೇನ ಸೋ ನಿರಯೇ ಪಟಿಸನ್ಧಿಂ ಗಣ್ಹಿ, ನ ತಂ ಕಮ್ಮಂ ಮನುಸ್ಸಲೋಕೇ ವಿಪಾಕಂ ದೇತಿ. ಯಾ ಪನಸ್ಸ ನಾನಕ್ಖಣಿಕಾ ಚೇತನಾ ತದಾ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧೇ ವಿಪ್ಪಟಿಪಜ್ಜನವಸೇನ ಪವತ್ತಾ ಅಪರಾಪರಿಯವೇದನೀಯಭೂತಾ, ಸಾ ಅಪರಾಪರಿಯವೇದನೀಯೇನೇವ ಪುಞ್ಞಕಮ್ಮೇನ ಮನುಸ್ಸೇಸು ತಿಹೇತುಕಪಟಿಸನ್ಧಿಯಾ ದಿನ್ನಾಯ ಪವತ್ತಿಯಂ ಕುಟ್ಠಿಭಾವಂ ದಾಲಿದ್ದಿಯಂ ಪರಮಕಾರುಞ್ಞತಂ ಆಪಾದೇಸಿ. ತಂ ಸನ್ಧಾಯ ಕಮ್ಮಸಭಾಗತಾವಸೇನ ‘‘ತಸ್ಸೇವ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ವಿಪಾಕವಸೇಸೇನಾ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ಸದಿಸೇಪಿ ಹಿ ಲೋಕೇ ತಬ್ಬೋಹಾರೋ ದಿಟ್ಠೋ ಯಥಾ ತಂ ‘‘ಸಾ ಏವ ತಿತ್ತಿರೀ, ತಾನಿಯೇವ ಓಸಧಾನೀ’’ತಿ.

ಏತ್ತಾವತಾ ‘‘ಕೋ ನು ಖೋ, ಭನ್ತೇ, ಹೇತೂ’’ತಿ ತೇನ ಭಿಕ್ಖುನಾ ಪುಟ್ಠಪಞ್ಹಂ ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇತ್ವಾ ಇದಾನಿ ಯೋ ‘‘ತಸ್ಸ ಕಾ ಗತಿ, ಕೋ ಅಭಿಸಮ್ಪರಾಯೋ’’ತಿ ಪುಬ್ಬೇ ಭಿಕ್ಖೂಹಿ ಪುಟ್ಠಪಞ್ಹೋ, ತಂ ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇತುಂ ‘‘ಸೋ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತ’’ನ್ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ. ತತ್ಥ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತನ್ತಿ ತಥಾಗತೇನ ಭಗವತಾ ದೇಸಿತಂ ಅಕ್ಖಾತಂ ಪಕಾಸಿತನ್ತಿ ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತಂ. ಆಗಮ್ಮಾತಿ ಅಧಿಗನ್ತ್ವಾ, ನಿಸ್ಸಾಯ ಞತ್ವಾ ವಾ. ‘‘ತಥಾಗತಪ್ಪವೇದಿತೇ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ’’ತಿಪಿ ಪಾಠೋ. ಸದ್ಧಂ ಸಮಾದಿಯೀತಿ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ, ಸ್ವಾಕ್ಖಾತೋ ಭಗವತಾ ಧಮ್ಮೋ, ಸುಪ್ಪಟಿಪನ್ನೋ ಭಗವತೋ ಸಾವಕಸಙ್ಘೋತಿ ರತನತ್ತಯಸನ್ನಿಸ್ಸಯಂ ಪುಬ್ಬಭಾಗಸದ್ಧಞ್ಚೇವ ಲೋಕುತ್ತರಸದ್ಧಞ್ಚಾತಿ ದುವಿಧಮ್ಪಿ ಸದ್ಧಂ ಸಮ್ಮಾ ಆದಿಯಿ. ಯಥಾ ನ ಪುನ ಆದಾತಬ್ಬಾ ಹೋತಿ, ಏವಂ ಯಾವ ಭವಕ್ಖಯಾ ಗಣ್ಹಿ, ಅತ್ತನೋ ಚಿತ್ತಸನ್ತಾನೇ ಉಪ್ಪಾದೇಸೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸೀಲಂ ಸಮಾದಿಯೀತಿಆದೀಸುಪಿ ಏಸೇವ ನಯೋ. ಸೀಲನ್ತಿ ಪುಬ್ಬಭಾಗಸೀಲೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಮಗ್ಗಸೀಲಂ ಫಲಸೀಲಞ್ಚ. ಸುತನ್ತಿ ಪರಿಯತ್ತಿಬಾಹುಸಚ್ಚಂ ಪಟಿವೇಧಬಾಹುಸಚ್ಚಞ್ಚಾತಿ ದುವಿಧಮ್ಪಿ ಸುತಂ. ಪರಿಯತ್ತಿಧಮ್ಮಾಪಿ ಹಿ ತೇನ ಧಮ್ಮಸ್ಸವನಕಾಲೇ ಸಚ್ಚಪ್ಪಟಿವೇಧಾಯ ಸಾವಕೇಹಿ ಯಥಾಲದ್ಧಪ್ಪಕಾರಂ ಸುತಾ ಪರಿಚಿತಾ ಮನಸಾನುಪೇಕ್ಖಿತಾ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸುಪ್ಪಟಿವಿದ್ಧಾ ಚಾತಿ. ಚಾಗನ್ತಿ ಪಠಮಮಗ್ಗವಜ್ಝಕಿಲೇಸಾಭಿಸಙ್ಖಾರಾನಂ ವೋಸ್ಸಗ್ಗಸಙ್ಖಾತಂ ಚಾಗಂ, ಯೇನ ಅರಿಯಸಾವಕಾ ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮೇಸು ಮುತ್ತಚಾಗಾ ಚ ಹೋನ್ತಿ ಪಯತಪಾಣೀ ವೋಸ್ಸಗ್ಗರತಾ. ಪಞ್ಞನ್ತಿ ಸದ್ಧಿಂ ವಿಪಸ್ಸನಾಪಞ್ಞಾಯ ಮಗ್ಗಪಞ್ಞಞ್ಚೇವ ಫಲಪಞ್ಞಞ್ಚ.

ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾತಿ ಉಪಾದಿನ್ನಕ್ಖನ್ಧಪರಿಚ್ಚಾಗಾ. ಪರಂ ಮರಣಾತಿ ತದನನ್ತರಂ ಅಭಿನಿಬ್ಬತ್ತಕ್ಖನ್ಧಗಹಣಾ. ಅಥ ವಾ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾತಿ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಸ್ಸ ಉಪಚ್ಛೇದಾ. ಪರಂ ಮರಣಾತಿ ಚುತಿತೋ ಉದ್ಧಂ. ಸುಗತಿಂ ಸಗ್ಗಂ ಲೋಕನ್ತಿ ಪದತ್ತಯೇನಾಪಿ ದೇವಲೋಕಮೇವ ವದತಿ. ಸೋ ಹಿ ಸಮ್ಪತ್ತೀನಂ ಸೋಭನತ್ತಾ ಸುನ್ದರಾ ಗತೀತಿ ಸುಗತಿ, ರೂಪಾದೀಹಿ ವಿಸೇಸೇಹಿ ಸುಟ್ಠು ಅಗ್ಗೋತಿ ಸಗ್ಗೋ, ಸಬ್ಬಕಾಲಂ ಸುಖಮೇವೇತ್ಥ ಲೋಕಿಯತಿ, ಲುಜ್ಜತೀತಿ ವಾ ಲೋಕೋತಿ ವುಚ್ಚತಿ. ಉಪಪನ್ನೋತಿ ಪಟಿಸನ್ಧಿಗ್ಗಹಣವಸೇನ ಉಪಗತೋ. ಸಹಬ್ಯತನ್ತಿ ಸಹಭಾವಂ. ವಚನತ್ಥೋ ಪನ ಸಹ ಬ್ಯತಿ ಪವತ್ತತಿ, ವಸತೀತಿ ವಾ ಸಹಬ್ಯೋ, ಸಹಠಾಯೀ ಸಹವಾಯೀ ವಾ. ತಸ್ಸ ಭಾವೋ ಸಹಬ್ಯತಾ. ಅತಿರೋಚತೀತಿ ಅತಿಕ್ಕಮ್ಮ ಅಭಿಭವಿತ್ವಾ ರೋಚತಿ ವಿರೋಚತಿ. ವಣ್ಣೇನಾತಿ ರೂಪಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ. ಯಸಸಾತಿ ಪರಿವಾರೇನ. ಸೋ ಹಿ ಅಸುಚಿಮಕ್ಖಿತಂ ಜಜ್ಜರಂ ಮತ್ತಿಕಾಭಾಜನಂ ಛಡ್ಡೇತ್ವಾ ಅನೇಕರತನವಿಚಿತ್ತಂ ಪಭಸ್ಸರರಂಸಿಜಾಲವಿನದ್ಧಸುದ್ಧಜಮ್ಬುನದಭಾಜನಂ ಗಣ್ಹನ್ತೋ ವಿಯ ವುತ್ತಪ್ಪಕಾರಂ ಕಳೇವರಂ ಇಧ ನಿಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ಏಕಚಿತ್ತಕ್ಖಣೇನ ಯಥಾವುತ್ತಂ ದಿಬ್ಬತ್ತಭಾವಂ ಮಹತಾ ಪರಿವಾರೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಪಟಿಲಭೀತಿ.

ಏತಮತ್ಥಂ ವಿದಿತ್ವಾತಿ ಏತಂ ಪಾಪಾನಂ ಅಪರಿವಜ್ಜನೇ ಆದೀನವಂ, ಪರಿವಜ್ಜನೇ ಚ ಆನಿಸಂಸಂ ಸಬ್ಬಾಕಾರತೋ ವಿದಿತ್ವಾ ತದತ್ಥವಿಭಾವನಂ ಇಮಂ ಉದಾನಂ ಉದಾನೇಸಿ.

ತಸ್ಸಾಯಂ ಸಙ್ಖೇಪತ್ಥೋ – ಯಥಾ ಚಕ್ಖುಮಾ ಪುರಿಸೋ ಪರಕ್ಕಮೇ ಕಾಯಿಕವೀರಿಯೇ ವಿಜ್ಜಮಾನೇ ಸರೀರೇ ವಹನ್ತೇ ವಿಸಮಾನಿ ಪಪಾತಾದಿಟ್ಠಾನಾನಿ ಚಣ್ಡಭಾವೇನ ವಾ ವಿಸಮಾನಿ ಹತ್ಥಿಅಸ್ಸಅಹಿಕುಕ್ಕುರಗೋರೂಪಾದೀನಿ ಪರಿವಜ್ಜಯೇ, ಏವಂ ಜೀವಲೋಕಸ್ಮಿಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಸತ್ತಲೋಕೇ ಪಣ್ಡಿತೋ ಸಪ್ಪಞ್ಞೋ ಪುರಿಸೋ ತಾಯ ಸಪ್ಪಞ್ಞತಾಯ ಅತ್ತನೋ ಹಿತಂ ಜಾನನ್ತೋ ಪಾಪಾನಿ ಲಾಮಕಾನಿ ದುಚ್ಚರಿತಾನಿ ಪರಿವಜ್ಜೇಯ್ಯ. ಏವಞ್ಹಿ ಯಥಾಯಂ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ತಗರಸಿಖಿಮ್ಹಿ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧೇ ಪಾಪಂ ಅಪರಿವಜ್ಜೇತ್ವಾ ಮಹನ್ತಂ ಅನಯಬ್ಯಸನಂ ಆಪಜ್ಜಿ, ಏವಂ ಆಪಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ. ಯಥಾ ವಾ ಸುಪ್ಪಬುದ್ಧೋ ಕುಟ್ಠೀ ಮಮ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಆಗಮ್ಮ ಇದಾನಿ ಸಂವೇಗಪ್ಪತ್ತೋ ಪಾಪಾನಿ ಪರಿವಜ್ಜೇನ್ತೋ ಉಳಾರಂ ವಿಸೇಸಂ ಅಧಿಗಞ್ಛಿ, ಏವಂ ಅಞ್ಞೋಪಿ ಉಳಾರಂ ವಿಸೇಸಾಧಿಗಮಂ ಇಚ್ಛನ್ತೋ ಪಾಪಾನಿ ಪರಿವಜ್ಜೇಯ್ಯಾತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ.

ತತಿಯಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.