೨. ಏಕವಿಹಾರಿಯತ್ಥೇರಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ
ಪುರತೋ ಪಚ್ಛತೋ ವಾತಿಆದಿಕಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಏಕವಿಹಾರಿಯತ್ಥೇರಸ್ಸ ಗಾಥಾ. ಕಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿ? ಅಯಮ್ಪಿ ಪುರಿಮಬುದ್ಧೇಸು ಕತಾಧಿಕಾರೋ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಭವೇ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಉಪಚಿನನ್ತೋ ಕಸ್ಸಪದಸಬಲಸ್ಸ ಕಾಲೇ ಕುಲಗೇಹೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ವಿಞ್ಞುತಂ ಪತ್ತೋ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕೇ ಧಮ್ಮಂ ಸುತ್ವಾ ಪಟಿಲದ್ಧಸದ್ಧೋ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ಅರಞ್ಞಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ವಿವೇಕವಾಸಂ ವಸಿ.
ಸೋ ತೇನ ಪುಞ್ಞಕಮ್ಮೇನ ಏಕಂ ಬುದ್ಧನ್ತರಂ ದೇವಮನುಸ್ಸೇಸು ಸಂಸರನ್ತೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಬುದ್ಧುಪ್ಪಾದೇ ಭಗವತಿ ಪರಿನಿಬ್ಬುತೇ ಧಮ್ಮಾಸೋಕರಞ್ಞೋ ಕನಿಟ್ಠಭಾತಾ ಹುತ್ವಾ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ. ಅಸೋಕಮಹಾರಾಜಾ ಕಿರ ಸತ್ಥು ಪರಿನಿಬ್ಬಾನತೋ ದ್ವಿನ್ನಂ ವಸ್ಸಸತಾನಂ ಉಪರಿ ಅಟ್ಠಾರಸಮೇ ವಸ್ಸೇ ಸಕಲಜಮ್ಬುದೀಪೇ ಏಕರಜ್ಜಾಭಿಸೇಕಂ ಪತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಕನಿಟ್ಠಂ ತಿಸ್ಸಕುಮಾರಂ ಓಪರಜ್ಜೇ ಠಪೇತ್ವಾ ಏಕೇನ ಉಪಾಯೇನ ತಂ ಸಾಸನೇ ಅಭಿಪ್ಪಸನ್ನಂ ಅಕಾಸಿ. ಸೋ ಏಕದಿವಸಂ ಮಿಗವಂ ಗತೋ ಅರಞ್ಞೇ ಯೋನಕಮಹಾಧಮ್ಮರಕ್ಖಿತತ್ಥೇರಂ ಹತ್ಥಿನಾಗೇನ ಸಾಲಸಾಖಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಬೀಜಿಯಮಾನಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ದಿಸ್ವಾ ಸಞ್ಜಾತಪಸಾದೋ ‘‘ಅಹೋ ವತಾಹಮ್ಪಿ ಅಯಂ ಮಹಾಥೇರೋ ವಿಯ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ಅರಞ್ಞೇ ವಿಹರೇಯ್ಯ’’ನ್ತಿ ಚಿನ್ತೇಸಿ. ಥೇರೋ ತಸ್ಸ ಚಿತ್ತಾಚಾರಂ ಞತ್ವಾ ತಸ್ಸ ಪಸ್ಸನ್ತಸ್ಸೇವ ಆಕಾಸಂ ಅಬ್ಭುಗ್ಗನ್ತ್ವಾ ಅಸೋಕಾರಾಮೇ ಪೋಕ್ಖರಣಿಯಾ ಅಭಿಜ್ಜಮಾನೇ ಉದಕೇ ಠತ್ವಾ ಚೀವರಞ್ಚ ಉತ್ತರಾಸಙ್ಗಞ್ಚ ಆಕಾಸೇ ಓಲಗ್ಗೇತ್ವಾ ನ್ಹಾಯಿತುಂ ಆರಭಿ. ಕುಮಾರೋ ಥೇರಸ್ಸ ಆನುಭಾವಂ ದಿಸ್ವಾ ಅಭಿಪ್ಪಸನ್ನೋ ಅರಞ್ಞತೋ ನಿವತ್ತಿತ್ವಾ ರಾಜಗೇಹಂ ಗನ್ತ್ವಾ ‘‘ಪಬ್ಬಜಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ರಞ್ಞೋ ಆರೋಚೇಸಿ. ರಾಜಾ ತಂ ಅನೇಕಪ್ಪಕಾರಂ ಯಾಚಿತ್ವಾ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಧಿಪ್ಪಾಯಂ ನಿವತ್ತೇತುಂ ನಾಸಕ್ಖಿ. ಸೋ ಉಪಾಸಕೋ ಹುತ್ವಾ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಸುಖಂ ಪತ್ಥೇನ್ತೋ –
೫೩೭. ‘‘ಪುರತೋ ಪಚ್ಛತೋ ವಾಪಿ, ಅಪರೋ ಚೇ ನ ವಿಜ್ಜತಿ;
ಅತೀವ ಫಾಸು ಭವತಿ, ಏಕಸ್ಸ ವಸತೋ ವನೇ.
೫೩೮. ‘‘ಹನ್ದ ಏಕೋ ಗಮಿಸ್ಸಾಮಿ, ಅರಞ್ಞಂ ಬುದ್ಧವಣ್ಣಿತಂ;
ಫಾಸು ಏಕವಿಹಾರಿಸ್ಸ, ಪಹಿತತ್ತಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ.
೫೩೯. ‘‘ಯೋಗೀ-ಪೀತಿಕರಂ ರಮ್ಮಂ, ಮತ್ತಕುಞ್ಜರಸೇವಿತಂ;
ಏಕೋ ಅತ್ಥವಸೀ ಖಿಪ್ಪಂ, ಪವಿಸಿಸ್ಸಾಮಿ ಕಾನನಂ.
೫೪೦. ‘‘ಸುಪುಪ್ಫಿತೇ ಸೀತವನೇ, ಸೀತಲೇ ಗಿರಿಕನ್ದರೇ;
ಗತ್ತಾನಿ ಪರಿಸಿಞ್ಚಿತ್ವಾ, ಚಙ್ಕಮಿಸ್ಸಾಮಿ ಏಕಕೋ.
೫೪೧. ‘‘ಏಕಾಕಿಯೋ ಅದುತಿಯೋ, ರಮಣೀಯೇ ಮಹಾವನೇ;
ಕದಾಹಂ ವಿಹರಿಸ್ಸಾಮಿ, ಕತಕಿಚ್ಚೋ ಅನಾಸವೋ.
೫೪೨. ‘‘ಏವಂ ಮೇ ಕತ್ತುಕಾಮಸ್ಸ, ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ ಸಮಿಜ್ಝತು;
ಸಾಧಯಿಸ್ಸಾಮಹಂಯೇವ, ನಾಞ್ಞೋ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಕಾರಕೋ’’ತಿ. –
ಇಮಾ ಛ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ.
ತತ್ಥ ಪುರತೋ ಪಚ್ಛತೋ ವಾತಿ ಅತ್ತನೋ ಪುರತೋ ವಾ ಪಚ್ಛತೋ ವಾ, ವಾ-ಸದ್ದಸ್ಸ ವಿಕಪ್ಪತ್ಥತ್ತಾ ಪಸ್ಸತೋ ವಾ ಅಪರೋ ಅಞ್ಞೋ ಜನೋ ನ ವಿಜ್ಜತಿ ಚೇ, ಅತೀವ ಅತಿವಿಯ ಫಾಸು ಚಿತ್ತಸುಖಂ ಭವತಿ. ಏಕವಿಹಾರೀಭಾವೇನ ಏಕಸ್ಸ ಅಸಹಾಯಸ್ಸ. ವನೇ ವಸತೋತಿ ಚಿರಪರಿಚಿತೇನ ವಿವೇಕಜ್ಝಾಸಯೇನ ಆಕಡ್ಢಿಯಮಾನಹದಯೋ ಸೋ ರತ್ತಿನ್ದಿವಂ ಮಹಾಜನಪರಿವುತಸ್ಸ ವಸತೋ ಸಙ್ಗಣಿಕವಿಹಾರಂ ನಿಬ್ಬಿನ್ದನ್ತೋ ವಿವೇಕಸುಖಞ್ಚ ಬಹುಂ ಮಞ್ಞನ್ತೋ ವದತಿ.
ಹನ್ದಾತಿ ವೋಸ್ಸಗ್ಗತ್ಥೇ ನಿಪಾತೋ, ತೇನ ಇದಾನಿ ಕರೀಯಮಾನಸ್ಸ ಅರಞ್ಞಗಮನಸ್ಸ ನಿಚ್ಛಿತಭಾವಮಾಹ. ಏಕೋ ಗಮಿಸ್ಸಾಮೀತಿ ‘‘ಸುಞ್ಞಾಗಾರೇ ಖೋ, ಗಹಪತಿ, ತಥಾಗತಾ ಅಭಿರಮನ್ತೀ’’ತಿಆದಿವಚನತೋ (ಚೂಳವ. ೩೦೬) ಬುದ್ಧೇಹಿ ವಣ್ಣಿತಂ ಪಸಟ್ಠಂ ಅರಞ್ಞಂ ಏಕೋ ಅಸಹಾಯೋ ಗಮಿಸ್ಸಾಮಿ ವಾಸಾಧಿಪ್ಪಾಯೇನ ಉಪಗಚ್ಛಾಮಿ. ಯಸ್ಮಾ ಏಕವಿಹಾರಿಸ್ಸ ಠಾನಾದೀಸು ಅಸಹಾಯಭಾವೇನ ಏಕವಿಹಾರಿಸ್ಸ ನಿಬ್ಬಾನಂ ಪಟಿಪೇಸಿತಚಿತ್ತತಾಯ ಪಹಿತತ್ತಸ್ಸ ಅಧಿಸೀಲಸಿಕ್ಖಾದಿಕಾ ತಿಸ್ಸೋ ಸಿಕ್ಖಾ ಸಿಕ್ಖತೋ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಅರಞ್ಞಂ ಫಾಸು ಇಟ್ಠಂ ಸುಖಾವಹನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ.
ಯೋಗೀ-ಪೀತಿಕರನ್ತಿ ಯೋಗೀನಂ ಭಾವನಾಯ ಯುತ್ತಪ್ಪಯುತ್ತಾನಂ ಅಪ್ಪಸದ್ದಾದಿಭಾವೇನ ಝಾನವಿಪಸ್ಸನಾದಿಪೀತಿಂ ಆವಹನತೋ ಯೋಗೀ-ಪೀತಿಕರಂ. ವಿಸಭಾಗಾರಮ್ಮಣಾಭಾವೇನ ಪಟಿಸಲ್ಲಾನಸಾರುಪ್ಪತಾಯ ರಮ್ಮಂ. ಮತ್ತಕುಞ್ಜರಸೇವಿತನ್ತಿ ಮತ್ತವರವಾರಣವಿಚರಿತಂ, ಇಮಿನಾಪಿ ಬ್ರಹಾರಞ್ಞಭಾವೇನ ಜನವಿವೇಕಂಯೇವ ದಸ್ಸೇತಿ. ಅತ್ಥವಸೀತಿ ಇಧ ಅತ್ಥೋತಿ ಸಮಣಧಮ್ಮೋ ಅಧಿಪ್ಪೇತೋ. ‘‘ಕಥಂ ನು ಖೋ ಸೋ ಮೇ ಭವೇಯ್ಯಾ’’ತಿ ತಸ್ಸ ವಸಂ ಗತೋ.
ಸುಪುಪ್ಫಿತೇತಿ ಸುಟ್ಠು ಪುಪ್ಫಿತೇ. ಸೀತವನೇತಿ ಛಾಯೂದಕಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ಸೀತೇ ವನೇ. ಉಭಯೇನಪಿ ತಸ್ಸ ರಮಣೀಯತಂಯೇವ ವಿಭಾವೇತಿ. ಗಿರಿಕನ್ದರೇತಿ ಗಿರೀನಂ ಅಬ್ಭನ್ತರೇ ಕನ್ದರೇ. ಕನ್ತಿ ಹಿ ಉದಕಂ, ತೇನ ದಾರಿತಂ ನಿನ್ನಟ್ಠಾನಂ ಕನ್ದರಂ ನಾಮ. ತಾದಿಸೇ ಸೀತಲೇ ಗಿರಿಕನ್ದರೇ ಘಮ್ಮಪರಿತಾಪಂ ವಿನೋದೇತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಗತ್ತಾನಿ ಪರಿಸಿಞ್ಚಿತ್ವಾ ನ್ಹಾಯಿತ್ವಾ ಚಙ್ಕಮಿಸ್ಸಾಮಿ ಏಕಕೋತಿ ಕತ್ಥಚಿ ಅನಾಯತ್ತವುತ್ತಿತಂ ದಸ್ಸೇತಿ.
ಏಕಾಕಿಯೋತಿ ಏಕಾಕೀ ಅಸಹಾಯೋ. ಅದುತಿಯೋತಿ ತಣ್ಹಾಸಙ್ಖಾತದುತಿಯಾಭಾವೇನ ಅದುತಿಯೋ. ತಣ್ಹಾ ಹಿ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಸಬ್ಬದಾ ಅವಿಜಹನಟ್ಠೇನ ದುತಿಯಾ ನಾಮ. ತೇನಾಹ ಭಗವಾ – ‘‘ತಣ್ಹಾದುತಿಯೋ ಪುರಿಸೋ, ದೀಘಮದ್ಧಾನ ಸಂಸರ’’ನ್ತಿ (ಇತಿವು. ೧೫, ೧೦೫).
ಏವಂ ಮೇ ಕತ್ತುಕಾಮಸ್ಸಾತಿ ‘‘ಹನ್ದ ಏಕೋ ಗಮಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿಆದಿನಾ ವುತ್ತವಿಧಿನಾ ಅರಞ್ಞಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಭಾವನಾಭಿಯೋಗಂ ಕತ್ತುಕಾಮಸ್ಸ ಮೇ. ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ ಸಮಿಜ್ಝತೂತಿ ‘‘ಕದಾಹಂ ವಿಹರಿಸ್ಸಾಮಿ, ಕತಕಿಚ್ಚೋ ಅನಾಸವೋ’’ತಿ ಏವಂ ಪವತ್ತೋ ಮನೋರಥೋ ಇಜ್ಝತು ಸಿದ್ಧಿಂ ಪಾಪುಣಾತು. ಅರಹತ್ತಪ್ಪತ್ತಿ ಚ ಯಸ್ಮಾ ನ ಆಯಾಚನಮತ್ತೇನ ಸಿಜ್ಝತಿ, ನಾಪಿ ಅಞ್ಞೇನ ಸಾಧೇತಬ್ಬಾ, ತಸ್ಮಾ ಆಹ ‘‘ಸಾಧಯಿಸ್ಸಾಮಹಂಯೇವ, ನಾಞ್ಞೋ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಕಾರಕೋ’’ತಿ.
ಏವಂ ಉಪರಾಜಸ್ಸ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾಯ ದಳ್ಹನಿಚ್ಛಯತಂ ಞತ್ವಾ ರಾಜಾ ಅಸೋಕಾರಾಮಗಮನೀಯಂ ಮಗ್ಗಂ ಅಲಙ್ಕಾರಾಪೇತ್ವಾ ಕುಮಾರಂ ಸಬ್ಬಾಲಙ್ಕಾರವಿಭೂಸಿತಂ ಮಹತಿಯಾ ಸೇನಾಯ ಮಹಚ್ಚರಾಜಾನುಭಾವೇನ ವಿಹಾರಂ ನೇಸಿ. ಕುಮಾರೋ ಪಧಾನಘರಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಮಹಾಧಮ್ಮರಕ್ಖಿತತ್ಥೇರಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಪಬ್ಬಜಿ, ಅನೇಕಸತಾ ಮನುಸ್ಸಾ ತಂ ಅನುಪಬ್ಬಜಿಂಸು. ರಞ್ಞೋ ಭಾಗಿನೇಯ್ಯೋ ಸಙ್ಘಮಿತ್ತಾಯ ಸಾಮಿಕೋ ಅಗ್ಗಿಬ್ರಹ್ಮಾಪಿ ತಮೇವ ಅನುಪಬ್ಬಜಿ. ಸೋ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ಹಟ್ಠತುಟ್ಠೋ ಅತ್ತನಾ ಕಾತಬ್ಬಂ ಪಕಾಸೇನ್ತೋ –
೫೪೩. ‘‘ಏಸ ಬನ್ಧಾಮಿ ಸನ್ನಾಹಂ, ಪವಿಸಿಸ್ಸಾಮಿ ಕಾನನಂ;
ನ ತತೋ ನಿಕ್ಖಮಿಸ್ಸಾಮಿ, ಅಪ್ಪತ್ತೋ ಆಸವಕ್ಖಯಂ.
೫೪೪. ‘‘ಮಾಲುತೇ ಉಪವಾಯನ್ತೇ, ಸೀತೇ ಸುರಭಿಗನ್ಧಿಕೇ;
ಅವಿಜ್ಜಂ ದಾಲಯಿಸ್ಸಾಮಿ, ನಿಸಿನ್ನೋ ನಗಮುದ್ಧನಿ.
೫೪೫. ‘‘ವನೇ ಕುಸುಮಸಞ್ಛನ್ನೇ, ಪಬ್ಭಾರೇ ನೂನ ಸೀತಲೇ;
ವಿಮುತ್ತಿಸುಖೇನ ಸುಖಿತೋ, ರಮಿಸ್ಸಾಮಿ ಗಿರಿಬ್ಬಜೇ’’ತಿ. –
ತಿಸ್ಸೋ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ.
ತತ್ಥ ಏಸ ಬನ್ಧಾಮಿ ಸನ್ನಾಹನ್ತಿ ಏಸಾಹಂ ವೀರಿಯಸಙ್ಖಾತಂ ಸನ್ನಾಹಂ ಬನ್ಧಾಮಿ, ಕಾಯೇ ಚ ಜೀವಿತೇ ಚ ನಿರಪೇಕ್ಖೋ ವೀರಿಯಸನ್ನಾಹೇನ ಸನ್ನಯ್ಹಾಮಿ. ಇದಂ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ – ಯಥಾ ನಾಮ ಸೂರೋ ಪುರಿಸೋ ಪಚ್ಚತ್ಥಿಕೇ ಪಚ್ಚುಪಟ್ಠಿತೇ ತಂ ಜೇತುಕಾಮೋ ಅಞ್ಞಂ ಕಿಚ್ಚಂ ಪಹಾಯ ಕವಚಪಟಿಮುಚ್ಚನಾದಿನಾ ಯುದ್ಧಾಯ ಸನ್ನಯ್ಹತಿ, ಯುದ್ಧಭೂಮಿಞ್ಚ ಗನ್ತ್ವಾ ಪಚ್ಚತ್ಥಿಕೇ ಅಜೇತ್ವಾ ತತೋ ನ ನಿವತ್ತತಿ, ಏವಮಹಮ್ಪಿ ಕಿಲೇಸಪಚ್ಚತ್ಥಿಕೇ ಜೇತುಂ ಆದಿತ್ತಮ್ಪಿ ಸೀಸಂ ಚೇಲಞ್ಚ ಅಜ್ಝುಪೇಕ್ಖಿತ್ವಾ ಚತುಬ್ಬಿಧಸಮ್ಮಪ್ಪಧಾನವೀರಿಯಸನ್ನಾಹಂ ಸನ್ನಯ್ಹಾಮಿ, ಕಿಲೇಸೇ ಅಜೇತ್ವಾ ಕಿಲೇಸವಿಜಯಯೋಗ್ಗಂ ವಿವೇಕಟ್ಠಾನಂ ನ ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇಮೀತಿ. ತೇನ ವುತ್ತಂ ‘‘ಪವಿಸಿಸ್ಸಾಮಿ ಕಾನನಂ ನ ತತೋ ನಿಕ್ಖಮಿಸ್ಸಾಮಿ, ಅಪ್ಪತ್ತೋ ಆಸವಕ್ಖಯ’’ನ್ತಿ.
‘‘ಮಾಲುತೇ ಉಪವಾಯನ್ತೇ’’ತಿಆದಿನಾ ಅರಞ್ಞಟ್ಠಾನಸ್ಸ ಕಮ್ಮಟ್ಠಾನಭಾವನಾಯೋಗ್ಯತಂ ವದತಿ, ರಮಿಸ್ಸಾಮಿ ನೂನ ಗಿರಿಬ್ಬಜೇತಿ ಯೋಜನಾ. ಪಬ್ಬತಪರಿಕ್ಖೇಪೇ ಅಭಿರಮಿಸ್ಸಾಮಿ ಮಞ್ಞೇತಿ ಅನಾಗತತ್ಥಂ ಪರಿಕಪ್ಪೇನ್ತೋ ವದತಿ. ಸೇಸಂ ಸುವಿಞ್ಞೇಯ್ಯಮೇವ.
ಏವಂ ವತ್ವಾ ಥೇರೋ ಅರಞ್ಞಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಸಮಣಧಮ್ಮಂ ಕರೋನ್ತೋ ಉಪಜ್ಝಾಯೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಕಲಿಙ್ಗರಟ್ಠಂ ಅಗಮಾಸಿ. ತತ್ಥಸ್ಸ ಪಾದೇ ಚಮ್ಮಿಕಾಬಾಧೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ, ತಂ ದಿಸ್ವಾ ಏಕೋ ವೇಜ್ಜೋ ‘‘ಸಪ್ಪಿಂ, ಭನ್ತೇ, ಪರಿಯೇಸಥ, ತಿಕಿಚ್ಛಿಸ್ಸಾಮಿ ನ’’ನ್ತಿ ಆಹ. ಥೇರೋ ಸಪ್ಪಿಪರಿಯೇಸನಂ ಅಕತ್ವಾ ವಿಪಸ್ಸನಾಯ ಏವ ಕಮ್ಮಂ ಕರೋತಿ, ರೋಗೋ ವಡ್ಢತಿ, ವೇಜ್ಜೋ ಥೇರಸ್ಸ ತತ್ಥ ಅಪ್ಪೋಸ್ಸುಕ್ಕತಂ ದಿಸ್ವಾ ಸಯಮೇವ ಸಪ್ಪಿಂ ಪರಿಯೇಸಿತ್ವಾ ಥೇರಂ ಅರೋಗಂ ಅಕಾಸಿ. ಸೋ ಅರೋಗೋ ಹುತ್ವಾ ನಚಿರಸ್ಸೇವ ಅರಹತ್ತಂ ಪಾಪುಣಿ. ತೇನ ವುತ್ತಂ ಅಪದಾನೇ (ಅಪ. ಥೇರ ೨.೪೪.೧-೧೨) –
‘‘ಇಮಮ್ಹಿ ಭದ್ದಕೇ ಕಪ್ಪೇ, ಬ್ರಹ್ಮಬನ್ಧು ಮಹಾಯಸೋ;
ಕಸ್ಸಪೋ ನಾಮ ಗೋತ್ತೇನ, ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ ವದತಂ ವರೋ.
‘‘ನಿಪ್ಪಪಞ್ಚೋ ನಿರಾಲಮ್ಬೋ, ಆಕಾಸಸಮಮಾನಸೋ;
ಸುಞ್ಞತಾಬಹುಲೋ ತಾದೀ, ಅನಿಮಿತ್ತರತೋ ವಸೀ.
‘‘ಅಸಙ್ಗಚಿತ್ತೋ ನಿಕ್ಲೇಸೋ, ಅಸಂಸಟ್ಠೋ ಕುಲೇ ಗಣೇ;
ಮಹಾಕಾರುಣಿಕೋ ವೀರೋ, ವಿನಯೋಪಾಯಕೋವಿದೋ.
‘‘ಉಯ್ಯುತ್ತೋ ಪರಕಿಚ್ಚೇಸು, ವಿನಯನ್ತೋ ಸದೇವಕೇ;
ನಿಬ್ಬಾನಗಮನಂ ಮಗ್ಗಂ, ಗತಿಂ ಪಙ್ಕವಿಸೋಸನಂ.
‘‘ಅಮತಂ ಪರಮಸ್ಸಾದಂ, ಜರಾಮಚ್ಚುನಿವಾರಣಂ;
ಮಹಾಪರಿಸಮಜ್ಝೇ ಸೋ, ನಿಸಿನ್ನೋ ಲೋಕತಾರಕೋ.
‘‘ಕರವೀಕರುತೋ ನಾಥೋ, ಬ್ರಹ್ಮಘೋಸೋ ತಥಾಗತೋ;
ಉದ್ಧರನ್ತೋ ಮಹಾದುಗ್ಗಾ, ವಿಪ್ಪನಟ್ಠೇ ಅನಾಯಕೇ.
‘‘ದೇಸೇನ್ತೋ ವಿರಜಂ ಧಮ್ಮಂ, ದಿಟ್ಠೋ ಮೇ ಲೋಕನಾಯಕೋ;
ತಸ್ಸ ಧಮ್ಮಂ ಸುಣಿತ್ವಾನ, ಪಬ್ಬಜಿಂ ಅನಗಾರಿಯಂ.
‘‘ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ತದಾಪಾಹಂ, ಚಿನ್ತೇನ್ತೋ ಜಿನಸಾಸನಂ;
ಏಕಕೋವ ವನೇ ರಮ್ಮೇ, ವಸಿಂ ಸಂಸಗ್ಗಪೀಳಿತೋ.
‘‘ಸಕ್ಕಾಯವೂಪಕಾಸೋ ಮೇ, ಹೇತುಭೂತೋ ಮಮಾಭವೀ;
ಮನಸೋ ವೂಪಕಾಸಸ್ಸ, ಸಂಸಗ್ಗಭಯದಸ್ಸಿನೋ.
‘‘ಕಿಲೇಸಾ ಝಾಪಿತಾ ಮಯ್ಹಂ…ಪೇ… ಕತಂ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸಾಸನ’’ನ್ತಿ.
ಅರಹತ್ತಂ ಪನ ಪತ್ವಾ ಥೇರೇ ತತ್ಥ ವಿಹರನ್ತೇ ರಾಜಾ ಕೋಟಿಧನಪರಿಚ್ಚಾಗೇನ ಭೋಜಕಗಿರಿವಿಹಾರಂ ನಾಮ ಕಾರೇತ್ವಾ ಥೇರಂ ತತ್ಥ ವಾಸೇಸಿ. ಸೋ ತತ್ಥ ವಿಹರನ್ತೋ ಪರಿನಿಬ್ಬಾನಕಾಲೇ –
೫೪೬. ‘‘ಸೋಹಂ ಪರಿಪುಣ್ಣಸಙ್ಕಪ್ಪೋ, ಚನ್ದೋ ಪನ್ನರಸೋ ಯಥಾ;
ಸಬ್ಬಾಸವಪರಿಕ್ಖೀಣೋ, ನತ್ಥಿ ದಾನಿ ಪುನಬ್ಭವೋ’’ತಿ. –
ಓಸಾನಗಾಥಮಾಹ. ಸಾ ಉತ್ತಾನತ್ಥಾವ. ತದೇವ ಚ ಥೇರಸ್ಸ ಅಞ್ಞಾಬ್ಯಾಕರಣಂ ಅಹೋಸೀತಿ.
ಏಕವಿಹಾರಿಯತ್ಥೇರಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.