೩. ನಿಸ್ಸರಣಿಯಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೭೨. ತತಿಯೇ ನಿಸ್ಸರಣಿಯಾತಿ ನಿಸ್ಸರಣಪಟಿಸಂಯುತ್ತಾ. ಧಾತುಯೋತಿ ಸತ್ತಸುಞ್ಞಸಭಾವಾ. ಕಾಮಾನನ್ತಿ ಕಿಲೇಸಕಾಮಾನಞ್ಚೇವ ವತ್ಥುಕಾಮಾನಞ್ಚ. ಅಥ ವಾ ಕಾಮಾನನ್ತಿ ಕಿಲೇಸಕಾಮಾನಂ. ಕಿಲೇಸಕಾಮತೋ ಹಿ ನಿಸ್ಸರಣಾ ವತ್ಥುಕಾಮೇಹಿಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂಯೇವ ಹೋತಿ, ನ ಅಞ್ಞಥಾ. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ –

‘‘ನ ತೇ ಕಾಮಾ ಯಾನಿ ಚಿತ್ರಾನಿ ಲೋಕೇ,

ಸಙ್ಕಪ್ಪರಾಗೋ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಕಾಮೋ;

ತಿಟ್ಠನ್ತಿ ಚಿತ್ರಾನಿ ತಥೇವ ಲೋಕೇ,

ಅಥೇತ್ಥ ಧೀರಾ ವಿನಯನ್ತಿ ಛನ್ದ’’ನ್ತಿ. (ಅ. ನಿ. ೬.೬೩);

ನಿಸ್ಸರಣನ್ತಿ ಅಪಗಮೋ. ನೇಕ್ಖಮ್ಮನ್ತಿ ಪಠಮಜ್ಝಾನಂ, ವಿಸೇಸತೋ ತಂ ಅಸುಭಾರಮ್ಮಣಂ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಯೋ ಪನ ತಂ ಝಾನಂ ಪಾದಕಂ ಕತ್ವಾ ಸಙ್ಖಾರೇ ಸಮ್ಮಸಿತ್ವಾ ತತಿಯಮಗ್ಗಂ ಪತ್ವಾ ಅನಾಗಾಮಿಮಗ್ಗೇನ ನಿಬ್ಬಾನಂ ಸಚ್ಛಿಕರೋತಿ, ತಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಅಚ್ಚನ್ತಮೇವ ಕಾಮೇಹಿ ನಿಸ್ಸಟನ್ತಿ ಇದಂ ಉಕ್ಕಟ್ಠತೋ ಕಾಮಾನಂ ನಿಸ್ಸರಣಂ ವೇದಿತಬ್ಬಂ. ರೂಪಾನನ್ತಿ ರೂಪಧಮ್ಮಾನಂ, ವಿಸೇಸೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಆರಮ್ಮಣೇಹಿ ಕುಸಲವಿಪಾಕಕಿರಿಯಾಭೇದತೋ ಸಬ್ಬೇಸಂ ರೂಪಾವಚರಧಮ್ಮಾನಂ. ಆರುಪ್ಪನ್ತಿ ಅರೂಪಾವಚರಜ್ಝಾನಂ. ಕೇಚಿ ಪನ ‘‘ಕಾಮಾನ’’ನ್ತಿ ಪದಸ್ಸ ‘‘ಸಬ್ಬೇಸಂ ಕಾಮಾವಚರಧಮ್ಮಾನ’’ನ್ತಿ ಅತ್ಥಂ ವದನ್ತಿ. ‘‘ನೇಕ್ಖಮ್ಮ’’ನ್ತಿ ಚ ‘‘ಪಞ್ಚ ರೂಪಾವಚರಜ್ಝಾನಾನೀ’’ತಿ. ತಂ ಅಟ್ಠಕಥಾಸು ನತ್ಥಿ, ನ ಯುಜ್ಜತಿ ಚ. ಭೂತನ್ತಿ ಜಾತಂ. ಸಙ್ಖತನ್ತಿ ಸಮೇಚ್ಚ ಸಮ್ಭುಯ್ಯ ಪಚ್ಚಯೇಹಿ ಕತಂ. ಪಟಿಚ್ಚಸಮುಪ್ಪನ್ನನ್ತಿ ಕಾರಣತೋ ನಿಬ್ಬತ್ತಂ. ತೀಹಿಪಿ ಪದೇಹಿ ತೇಭೂಮಕೇ ಧಮ್ಮೇ ಅನವಸೇಸತೋ ಪರಿಯಾದಿಯತಿ. ನಿರೋಧೋತಿ ನಿಬ್ಬಾನಂ. ಏತ್ಥ ಚ ಪಠಮಾಯ ಧಾತುಯಾ ಕಾಮಪರಿಞ್ಞಾ ವುತ್ತಾ, ದುತಿಯಾಯ ರೂಪಪರಿಞ್ಞಾ, ತತಿಯಾಯ ಸಬ್ಬಸಙ್ಖತಪರಿಞ್ಞಾ ಸಬ್ಬಭವಸಮತಿಕ್ಕಮೋ ವುತ್ತೋ.

ಗಾಥಾಸು ಕಾಮನಿಸ್ಸರಣಂ ಞತ್ವಾತಿ ‘‘ಇದಂ ಕಾಮನಿಸ್ಸರಣಂ – ಏವಞ್ಚ ಕಾಮತೋ ನಿಸ್ಸರಣ’’ನ್ತಿ ಜಾನಿತ್ವಾ. ಅತಿಕ್ಕಮತಿ ಏತೇನಾತಿ ಅತಿಕ್ಕಮೋ, ಅತಿಕ್ಕಮನೂಪಾಯೋ, ತಂ ಅತಿಕ್ಕಮಂ ಆರುಪ್ಪಂ ಞತ್ವಾ. ಸಬ್ಬೇ ಸಙ್ಖಾರಾ ಸಮನ್ತಿ ವೂಪಸಮನ್ತಿ ಏತ್ಥಾತಿ ಸಬ್ಬಸಙ್ಖಾರಸಮಥೋ, ನಿಬ್ಬಾನಂ, ತಂ ಫುಸಂ ಫುಸನ್ತೋ. ಸೇಸಂ ಹೇಟ್ಠಾ ವುತ್ತನಯಮೇವ.

ತತಿಯಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.