೧೩. ಏಕಬ್ರಾಹ್ಮಣವತ್ಥು
ನ ಚಾಹನ್ತಿ ಇಮಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಸತ್ಥಾ ಜೇತವನೇ ವಿಹರನ್ತೋ ಏಕಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಆರಬ್ಭ ಕಥೇಸಿ.
ಸೋ ಕಿರ ‘‘ಸಮಣೋ ಗೋತಮೋ ಅತ್ತನೋ ಸಾವಕೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾತಿ ವದತಿ ಅಹಞ್ಚಮ್ಹಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಯೋನಿಯಂ ನಿಬ್ಬತ್ತೋ, ಮಮ್ಪಿ ನು ಖೋ ಏವಂ ವತ್ತುಂ ವಟ್ಟತೀ’’ತಿ ಸತ್ಥಾರಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ತಮತ್ಥಂ ಪುಚ್ಛಿ. ಅಥ ನಂ ಸತ್ಥಾ ‘‘ನಾಹಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಯೋನಿಯಂ ನಿಬ್ಬತ್ತಮತ್ತೇನೇವಂ ವದಾಮಿ, ಯೋ ಪನ ಅಕಿಞ್ಚನೋ ಅಗಹಣೋ, ತಮಹಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ವದಾಮೀ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಇಮಂ ಗಾಥಮಾಹ –
೩೯೬. ‘‘ನ ಚಾಹಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಬ್ರೂಮಿ, ಯೋನಿಜಂ ಮತ್ತಿಸಮ್ಭವಂ;
ಭೋವಾದಿ ನಾಮ ಸೋ ಹೋತಿ, ಸಚೇ ಹೋತಿ ಸಕಿಞ್ಚನೋ;
ಅಕಿಞ್ಚನಂ ಅನಾದಾನಂ, ತಮಹಂ ಬ್ರೂಮಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ’’ನ್ತಿ.
ತತ್ಥ ಯೋನಿಜನ್ತಿ ಯೋನಿಯಂ ಜಾತಂ. ಮತ್ತಿಸಮ್ಭವನ್ತಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಯಾ ಮಾತು ಸನ್ತಕೇ ಉದರಸ್ಮಿಂ ಸಮ್ಭೂತಂ. ಭೋವಾದೀತಿ ಸೋ ಪನ ಆಮನ್ತನಾದೀಸು ‘‘ಭೋ, ಭೋ’’ತಿ ವತ್ವಾ ವಿಚರನ್ತೋ ಭೋವಾದಿ ನಾಮ ಹೋತಿ, ಸಚೇ ರಾಗಾದೀಹಿ ಕಿಞ್ಚನೇಹಿ ಸಕಿಞ್ಚನೋ. ಅಹಂ ಪನ ರಾಗಾದೀಹಿ ಅಕಿಞ್ಚನಂ ಚತೂಹಿ ಉಪಾದಾನೇಹಿ ಅನಾದಾನಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ವದಾಮೀತಿ ಅತ್ಥೋ.
ದೇಸನಾವಸಾನೇ ಸೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲೇ ಪತಿಟ್ಠಹಿ, ಸಮ್ಪತ್ತಾನಮ್ಪಿ ಸಾತ್ಥಿಕಾ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಅಹೋಸೀತಿ.
ಏಕಬ್ರಾಹ್ಮಣವತ್ಥು ತೇರಸಮಂ.