೮. ಸಾರಿಪುತ್ತತ್ಥೇರವತ್ಥು

ಅಸ್ಸದ್ಧೋತಿ ಇಮಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಸತ್ಥಾ ಜೇತವನೇ ವಿಹರನ್ತೋ ಸಾರಿಪುತ್ತತ್ಥೇರಂ ಆರಬ್ಭ ಕಥೇಸಿ.

ಏಕಸ್ಮಿಞ್ಹಿ ಸಮಯೇ ತಿಂಸಮತ್ತಾ ಆರಞ್ಞಕಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕಂ ಆಗನ್ತ್ವಾ ವನ್ದಿತ್ವಾ ನಿಸೀದಿಂಸು. ಸತ್ಥಾ ತೇಸಂ ಸಹ ಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾಹಿ ಅರಹತ್ತಸ್ಸೂಪನಿಸ್ಸಯಂ ದಿಸ್ವಾ ಸಾರಿಪುತ್ತತ್ಥೇರಂ ಆಮನ್ತೇತ್ವಾ ‘‘ಸದ್ದಹಸಿ ತ್ವಂ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಭಾವಿತಂ ಬಹುಲೀಕತಂ ಅಮತೋಗಧಂ ಹೋತಿ ಅಮತಪರಿಯೋಸಾನ’’ನ್ತಿ (ಸಂ. ನಿ. ೫.೫೧೪) ಏವಂ ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಆರಬ್ಭ ಪಞ್ಹಂ ಪುಚ್ಛಿ. ಥೇರೋ ‘‘ನ ಖ್ವಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಏತ್ಥ ಭಗವತೋ ಸದ್ಧಾಯ ಗಚ್ಛಾಮಿ, ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯಂ…ಪೇ… ಅಮತಪರಿಯೋಸಾನಂ. ಯೇಸಞ್ಹೇತಂ, ಭನ್ತೇ, ಅಞ್ಞಾತಂ ಅಸ್ಸ ಅದಿಟ್ಠಂ ಅವಿದಿತಂ ಅಸಚ್ಛಿಕತಂ ಅಫಸ್ಸಿತಂ ಪಞ್ಞಾಯ, ತೇ ತತ್ಥ ಪರೇಸಂ ಸದ್ಧಾಯ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯುಂ. ಸದ್ಧಿನ್ದ್ರಿಯಂ…ಪೇ… ಅಮತಪರಿಯೋಸಾನ’’ನ್ತಿ (ಸಂ. ನಿ. ೫.೫೧೪) ಏವಂ ತಂ ಪಞ್ಹಂ ಬ್ಯಾಕಾಸಿ. ತಂ ಸುತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಕಥಂ ಸಮುಟ್ಠಾಪೇಸುಂ ‘‘ಸಾರಿಪುತ್ತತ್ಥೇರೋ ಮಿಚ್ಛಾಗಹಣಂ ನೇವ ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇಸಿ, ಅಜ್ಜಾಪಿ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧಸ್ಸ ನ ಸದ್ದಹತಿಯೇವಾ’’ತಿ. ತಂ ಸುತ್ವಾ ಸತ್ಥಾ ‘‘ಕಿಂ ನಾಮೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವದೇಥ. ಅಹಞ್ಹಿ ‘ಪಞ್ಚಿನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಅಭಾವೇತ್ವಾ ಸಮಥವಿಪಸ್ಸನಂ ಅವಡ್ಢೇತ್ವಾ ಮಗ್ಗಫಲಾನಿ ಸಚ್ಛಿಕಾತುಂ ಸಮತ್ಥೋ ನಾಮ ಅತ್ಥೀತಿ ಸದ್ದಹಸಿ ತ್ವಂ ಸಾರಿಪುತ್ತೋ’ತಿ ಪುಚ್ಛಿಂ. ಸೋ ‘ಏವಂ ಸಚ್ಛಿಕರೋನ್ತೋ ಅತ್ಥಿ ನಾಮಾತಿ ನ ಸದ್ದಹಾಮಿ, ಭನ್ತೇ’ತಿ ಕಥೇಸಿ. ನ ದಿನ್ನಸ್ಸ ವಾ ಕತಸ್ಸ ವಾ ಫಲಂ ವಿಪಾಕಂ ನ ಸದ್ದಹತಿ, ನಾಪಿ ಬುದ್ಧಾದೀನಂ ಗುಣಂ ನ ಸದ್ದಹತಿ. ಏಸೋ ಪನ ಅತ್ತನಾ ಪಟಿವಿದ್ಧೇಸು ಝಾನವಿಪಸ್ಸನಾಮಗ್ಗಫಲಧಮ್ಮೇಸು ಪರೇಸಂ ಸದ್ಧಾಯ ನ ಗಚ್ಛತಿ. ತಸ್ಮಾ ಅನುಪವಜ್ಜೋ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಅನುಸನ್ಧಿಂ ಘಟೇತ್ವಾ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇನ್ತೋ ಇಮಂ ಗಾಥಮಾಹ –

೯೭. ‘‘ಅಸ್ಸದ್ಧೋ ಅಕತಞ್ಞೂ ಚ, ಸನ್ಧಿಚ್ಛೇದೋ ಚ ಯೋ ನರೋ,

ಹತಾವಕಾಸೋ ವನ್ತಾಸೋ, ಸ ವೇ ಉತ್ತಮಪೋರಿಸೋ’’ತಿ.

ತಸ್ಸಥೋ – ಅತ್ತನೋ ಪಟಿವಿದ್ಧಗುಣಂ ಪರೇಸಂ ಕಥಾಯ ನ ಸದ್ದಹತೀತಿ ಅಸ್ಸದ್ಧೋ. ಅಕತಂ ನಿಬ್ಬಾನಂ ಜಾನಾತೀತಿ ಅಕತಞ್ಞೂ, ಸಚ್ಛಿಕತನಿಬ್ಬಾನೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ವಟ್ಟಸನ್ಧಿಂ, ಸಂಸಾರಸನ್ಧಿಂ ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ ಠಿತೋತಿ ಸನ್ಧಿಚ್ಛೇದೋ. ಕುಸಲಾಕುಸಲಕಮ್ಮಬೀಜಸ್ಸ ಖೀಣತ್ತಾ ನಿಬ್ಬತ್ತನಾವಕಾಸೋ ಹತೋ ಅಸ್ಸಾತಿ ಹತಾವಕಾಸೋ. ಚತೂಹಿ ಮಗ್ಗೇಹಿ ಕತ್ತಬ್ಬಕಿಚ್ಚಸ್ಸ ಕತತ್ತಾ,ಸಬ್ಬಾ ಆಸಾ ಇಮಿನಾ ವನ್ತಾತಿ ವನ್ತಾಸೋ. ಸೋ ಏವರೂಪೋ ನರೋ. ಪಟಿವಿದ್ಧಲೋಕುತ್ತರಧಮ್ಮತಾಯ ಪುರಿಸೇಸು ಉತ್ತಮಭಾವಂ ಪತ್ತೋತಿ ಪುರಿಸುತ್ತಮೋತಿ.

ಗಾಥಾವಸಾನೇ ತೇ ಆರಞ್ಞಕಾ ತಿಂಸಮತ್ತಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸಹ ಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾಹಿ ಅರಹತ್ತಂ ಪಾಪುಣಿಂಸು. ಸೇಸಜನಸ್ಸಾಪಿ ಸತ್ಥಿಕಾ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಅಹೋಸೀತಿ.

ಸಾರಿಪುತ್ತತ್ಥೇರವತ್ಥು ಅಟ್ಠಮಂ.