೯. ಸುಮನಮಾಲಾಕಾರವತ್ಥು
ತಞ್ಚ ಕಮ್ಮಂ ಕತಂ ಸಾಧೂತಿ ಇಮಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಸತ್ಥಾ ವೇಳುವನೇ ವಿಹರನ್ತೋ ಸುಮನಂ ನಾಮ ಮಾಲಾಕಾರಂ ಆರಬ್ಭ ಕಥೇಸಿ.
ಸೋ ಕಿರ ದೇವಸಿಕಂ ಬಿಮ್ಬಿಸಾರರಾಜಾನಂ ಪಾತೋವ ಅಟ್ಠಹಿ ಸುಮನಪುಪ್ಫನಾಳೀಹಿ ಉಪಟ್ಠಹನ್ತೋ ಅಟ್ಠ ಕಹಾಪಣೇ ಲಭತಿ. ಅಥೇಕದಿವಸಂ ತಸ್ಮಿಂ ಪುಪ್ಫಾನಿ ಗಹೇತ್ವಾ ನಗರಂ ಪವಿಟ್ಠಮತ್ತೇ ಭಗವಾ ಮಹಾಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಪರಿವುತೋ ಛಬ್ಬಣ್ಣರಂಸಿಯೋ ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇತ್ವಾ ಮಹತಾ ಬುದ್ಧಾನುಭಾವೇನ ಮಹತಿಯಾ ಬುದ್ಧಲೀಳಾಯ ನಗರಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಪಾವಿಸಿ. ಭಗವಾ ಹಿ ಏಕದಾ ಛಬ್ಬಣ್ಣರಂಸಿಯೋ ಚೀವರೇನ ಪಟಿಚ್ಛಾದೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞತರೋ ಪಿಣ್ಡಪಾತಿಕೋ ವಿಯ ಚರತಿ ತಿಂಸಯೋಜನಮಗ್ಗಂ ಅಙ್ಗುಲಿಮಾಲಸ್ಸ ಪಚ್ಚುಗ್ಗಮನಂ ಗಚ್ಛನ್ತೋ ವಿಯ, ಏಕದಾ ಛಬ್ಬಣ್ಣರಂಸಿಯೋ ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇತ್ವಾ ಕಪಿಲವತ್ಥುಪ್ಪವೇಸನಾದೀಸು ವಿಯ. ತಸ್ಮಿಮ್ಪಿ ದಿವಸೇ ಸರೀರತೋ ಛಬ್ಬಣ್ಣರಂಸಿಯೋ ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇನ್ತೋ ಮಹನ್ತೇನ ಬುದ್ಧಾನುಭಾವೇನ ಮಹತಿಯಾ ಬುದ್ಧಲೀಳಾಯ ರಾಜಗಹಂ ಪಾವಿಸಿ. ಮಾಲಾಕಾರೋ ಭಗವತೋ ರತನಗ್ಘಿಯಸದಿಸಂ ಅತ್ತಭಾವಂ ದಿಸ್ವಾ ದ್ವತ್ತಿಂಸಮಹಾಪುರಿಸಲಕ್ಖಣಅಸೀತಾನುಬ್ಯಞ್ಜನಸರೀರಸೋಭಗ್ಗಂ ಓಲೋಕೇತ್ವಾ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ ‘‘ಕಿಂ ನು ಖೋ ಸತ್ಥು ಅಧಿಕಾರಂ ಕರೋಮೀ’’ತಿ ಚಿನ್ತೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಅಪಸ್ಸನ್ತೋ ‘‘ಇಮೇಹಿ ಪುಪ್ಫೇಹಿ ಭಗವನ್ತಂ ಪೂಜೇಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಚಿನ್ತೇತ್ವಾ ಪುನ ಚಿನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಇಮಾನಿ ರಞ್ಞೋ ನಿಬದ್ಧಂ ಉಪಟ್ಠಾನಪುಪ್ಫಾನಿ, ರಾಜಾ ಇಮಾನಿ ಅಲಭನ್ತೋ ಮಂ ಬನ್ಧಾಪೇಯ್ಯ ವಾ ಘಾತಾಪೇಯ್ಯ ವಾ ರಟ್ಠತೋ ವಾ ಪಬ್ಬಾಜೇಯ್ಯ, ಕಿಂ ನು ಖೋ ಕರೋಮೀ’’ತಿ? ಅಥಸ್ಸ ಏತದಹೋಸಿ ‘‘ರಾಜಾ ಮಂ ಘಾತೇತು ವಾ ಬನ್ಧಾಪೇತು ವಾ ರಟ್ಠತೋ ಪಬ್ಬಾಜೇತು ವಾ, ಸೋ ಹಿ ಮಯ್ಹಂ ದದಮಾನೋಪಿ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ತಭಾವೇ ಜೀವಿತಮತ್ತಂ ಧನಂ ದದೇಯ್ಯ, ಸತ್ಥುಪೂಜಾ ಪನ ಮೇ ಅನೇಕಾಸು ಕಪ್ಪಕೋಟೀಸು ಅಲಂ ಹಿತಾಯ ಚೇವ ಸುಖಾಯ ಚಾ’’ತಿ ಅತ್ತನೋ ಜೀವಿತಂ ತಥಾಗತಸ್ಸ ಪರಿಚ್ಚಜಿ.
ಸೋ ‘‘ಯಾವ ಮೇ ಪಸನ್ನಂ ಚಿತ್ತಂ ನ ಪತಿಕುಟತಿ, ತಂ ತಾವದೇವ ಪೂಜಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಹಟ್ಠತುಟ್ಠೋ ಉದಗ್ಗುದಗ್ಗೋ ಸತ್ಥಾರಂ ಪೂಜೇಸಿ. ಕಥಂ? ಪಠಮಂ ತಾವ ದ್ವೇವ ಪುಪ್ಫಮುಟ್ಠಿಯೋ ತಥಾಗತಸ್ಸ ಉಪರಿ ಖಿಪಿ, ತಾ ಉಪರಿಮತ್ಥಕೇ ವಿತಾನಂ ಹುತ್ವಾ ಅಟ್ಠಂಸು. ಅಪರಾ ದ್ವೇ ಮುಟ್ಠಿಯೋ ಖಿಪಿ, ತಾ ದಕ್ಖಿಣಹತ್ಥಪಸ್ಸೇನ ಮಾಲಾಪಟಚ್ಛನ್ನೇನ ಓತರಿತ್ವಾ ಅಟ್ಠಂಸು. ಅಪರಾ ದ್ವೇ ಮುಟ್ಠಿಯೋ ಖಿಪಿ, ತಾ ಪಿಟ್ಠಿಪಸ್ಸೇನ ಓತರಿತ್ವಾ ತಥೇವ ಅಟ್ಠಂಸು. ಅಪರಾ ದ್ವೇ ಮುಟ್ಠಿಯೋ ಖಿಪಿ, ತಾ ವಾಮಹತ್ಥಪಸ್ಸೇನ ಓತರಿತ್ವಾ ತಥೇವ ಅಟ್ಠಂಸು. ಏವಂ ಅಟ್ಠ ನಾಳಿಯೋ ಅಟ್ಠ ಮುಟ್ಠಿಯೋ ಹುತ್ವಾ ಚತೂಸು ಠಾನೇಸು ತಥಾಗತಂ ಪರಿಕ್ಖಿಪಿಂಸು. ಪುರತೋ ಗಮನದ್ವಾರಮತ್ತಮೇವ ಅಹೋಸಿ. ಪುಪ್ಫಾನಂ ವಣ್ಟಾನಿ ಅನ್ತೋ ಅಹೇಸುಂ, ಪತ್ತಾನಿ ಬಹಿಮುಖಾನಿ. ಭಗವಾ ರಜತಪತ್ತಪರಿಕ್ಖಿತ್ತೋ ವಿಯ ಹುತ್ವಾ ಪಾಯಾಸಿ. ಪುಪ್ಫಾನಿ ಅಚಿತ್ತಕಾನಿಪಿ ಸಚಿತ್ತಕಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ಸಚಿತ್ತಕಾನಿ ವಿಯ ಅಭಿಜ್ಜಿತ್ವಾ ಅಪತಿತ್ವಾ ಸತ್ಥಾರಾ ಸದ್ಧಿಂಯೇವ ಗಚ್ಛನ್ತಿ, ಠಿತಠಿತಟ್ಠಾನೇ ತಿಟ್ಠನ್ತಿ. ಸತ್ಥು ಸರೀರತೋ ಸತಸಹಸ್ಸವಿಜ್ಜುಲತಾ ವಿಯ ರಂಸಿಯೋ ನಿಕ್ಖಮಿಂಸು. ಪುರತೋ ಚ ಪಚ್ಛತೋ ಚ ದಕ್ಖಿಣತೋ ಚ ವಾಮತೋ ಚ ಸೀಸಮತ್ಥಕತೋ ಚ ನಿರನ್ತರಂ ನಿಕ್ಖನ್ತರಂಸೀಸು ಏಕಾಪಿ ಸಮ್ಮುಖಸಮ್ಮುಖಟ್ಠಾನೇನೇವ ಅಪಲಾಯಿತ್ವಾ ಸಬ್ಬಾಪಿ ಸತ್ಥಾರಂ ತಿಕ್ಖತ್ತುಂ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ತರುಣತಾಲಕ್ಖನ್ಧಪ್ಪಮಾಣಾ ಹುತ್ವಾ ಪುರತೋ ಏವ ಧಾವನ್ತಿ. ಸಕಲನಗರಂ ಸಙ್ಖುಭಿ. ಅನ್ತೋನಗರೇ ನವ ಕೋಟಿಯೋ, ಬಹಿನಗರೇ ನವ ಕೋಟಿಯೋತಿ ಅಟ್ಠಾರಸಸು ಕೋಟೀಸು ಏಕೋಪಿ ಪುರಿಸೋ ವಾ ಇತ್ಥೀ ವಾ ಭಿಕ್ಖಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಅನಿಕ್ಖನ್ತೋ ನಾಮ ನತ್ಥಿ. ಮಹಾಜನೋ ಸೀಹನಾದಂ ನದನ್ತೋ ಚೇಲುಕ್ಖೇಪಸಹಸ್ಸಾನಿ ಕರೋನ್ತೋ ಸತ್ಥು ಪುರತೋವ ಗಚ್ಛತಿ. ಸತ್ಥಾಪಿ ಮಾಲಾಕಾರಸ್ಸ ಗುಣಂ ಪಾಕಟಂ ಕಾತುಂ ತಿಗಾವುತಪ್ಪಮಾಣೇ ನಗರೇ ಭೇರಿಚರಣಮಗ್ಗೇನೇವ ಅಚರಿ. ಮಾಲಾಕಾರಸ್ಸ ಸಕಲಸರೀರಂ ಪಞ್ಚವಣ್ಣಾಯ ಪೀತಿಯಾ ಪರಿಪೂರಿ.
ಸೋ ಥೋಕಞ್ಞೇವ ತಥಾಗತೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಚರಿತ್ವಾ ಮನೋಸಿಲಾರಸೇ ನಿಮುಗ್ಗೋ ವಿಯ ಬುದ್ಧರಸ್ಮೀನಂ ಅನ್ತೋ ಪವಿಟ್ಠೋ ಸತ್ಥಾರಂ ಥೋಮೇತ್ವಾ ವನ್ದಿತ್ವಾ ತುಚ್ಛಪಚ್ಛಿಮೇವ ಗಹೇತ್ವಾ ಗೇಹಂ ಅಗಮಾಸಿ. ಅಥ ನಂ ಭರಿಯಾ ಪುಚ್ಛಿ ‘‘ಕಹಂ ಪುಪ್ಫಾನೀ’’ತಿ? ‘‘ಸತ್ಥಾ ಮೇ ಪೂಜಿತೋ’’ತಿ. ‘‘ರಞ್ಞೋ ದಾನಿ ಕಿಂ ಕರಿಸ್ಸಸೀ’’ತಿ? ‘‘ರಾಜಾ ಮಂ ಘಾತೇತು ವಾ ರಟ್ಠತೋ ವಾ ನೀಹರತು, ಅಹಂ ಜೀವಿತಂ ಪರಿಚ್ಚಜಿತ್ವಾ ಸತ್ಥಾರಂ ಪೂಜೇಸಿಂ, ಸಬ್ಬಪುಪ್ಫಾನಿ ಅಟ್ಠ ಮುಟ್ಠಿಯೋವ ಅಹೇಸುಂ, ಏವರೂಪಾ ನಾಮ ಪೂಜಾ ಜಾತಾ. ಮಹಾಜನೋ ಉಕ್ಕುಟ್ಠಿಸಹಸ್ಸಾನಿ ಕರೋನ್ತೋ ಸತ್ಥಾರಾ ಸದ್ಧಿಂ ಚರತಿ, ಯೋ ಏಸ ಮಹಾಜನಸ್ಸ ಉಕ್ಕುಟ್ಠಿಸದ್ದೋ, ತಸ್ಮಿಂ ಠಾನೇ ಏಸೋ’’ತಿ. ಅಥಸ್ಸ ಭರಿಯಾ ಅನ್ಧಬಾಲತಾಯ ಏವರೂಪೇ ಪಾಟಿಹಾರಿಯೇ ಪಸಾದಂ ನಾಮ ಅಜನೇತ್ವಾ ತಂ ಅಕ್ಕೋಸಿತ್ವಾ ಪರಿಭಾಸಿತ್ವಾ ‘‘ರಾಜಾನೋ ನಾಮ ಚಣ್ಡಾ, ಸಕಿಂ ಕುದ್ಧಾ ಹತ್ಥಪಾದಾದಿಚ್ಛೇದನೇನ ಬಹುಮ್ಪಿ ಅನತ್ಥಂ ಕರೋನ್ತಿ, ತಯಾ ಕತಕಮ್ಮೇನ ಮಯ್ಹಮ್ಪಿ ಅನತ್ಥೋ ಸಿಯಾ’’ತಿ ಪುತ್ತೇ ಆದಾಯ ರಾಜಕುಲಂ ಗನ್ತ್ವಾ ರಞ್ಞಾ ಪಕ್ಕೋಸಿತ್ವಾ ‘‘ಕಿಂ ಏತ’’ನ್ತಿ ಪುಚ್ಛಿತಾ ಆಹ – ‘‘ಮಮ ಸಾಮಿಕೋ ತುಮ್ಹಾಕಂ ಉಪಟ್ಠಾನಪುಪ್ಫೇಹಿ ಸತ್ಥಾರಂ ಪೂಜೇತ್ವಾ ತುಚ್ಛಹತ್ಥೋ ಘರಂ ಆಗನ್ತ್ವಾ ‘ಕಹಂ ಪುಪ್ಫಾನೀ’ತಿ ಮಯಾ ಪುಟ್ಠೋ ಇದಂ ನಾಮ ವದೇಸಿ, ಅಹಂ ತಂ ಪರಿಭಾಸಿತ್ವಾ ‘ರಾಜಾನೋ ನಾಮ ಚಣ್ಡಾ, ಸಕಿಂ ಕುದ್ಧಾ ಹತ್ಥಪಾದಾದಿಚ್ಛೇದನೇನ ಬಹುಮ್ಪಿ ಅನತ್ಥಂ ಕರೋನ್ತಿ, ತಯಾ ಕತಕಮ್ಮೇನ ಮಯ್ಹಮ್ಪಿ ಅನತ್ಥೋ ಸಿಯಾ’ತಿ ತಂ ಛಡ್ಡೇತ್ವಾ ಇಧಾಗತಾ, ತೇನ ಕತಂ ಕಮ್ಮಂ ಸುಕತಂ ವಾ ಹೋತು, ದುಕ್ಕಟಂ ವಾ, ತಸ್ಸೇವೇತಂ, ಮಯಾ ತಸ್ಸ ಛಡ್ಡಿತಭಾವಂ ಜಾನಾಹಿ, ದೇವಾ’’ತಿ. ರಾಜಾ ಪಠಮದಸ್ಸನೇನೇವ ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಂ ಪತ್ತೋ ಸದ್ಧೋ ಪಸನ್ನೋ ಅರಿಯಸಾವಕೋ ಚಿನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಅಹೋ ಅಯಂ ಇತ್ಥೀ ಅನ್ಧಬಾಲಾ, ಏವರೂಪೇ ಗುಣೇ ಪಸಾದಂ ನ ಉಪ್ಪಾದೇಸೀ’’ತಿ. ಸೋ ಕುದ್ಧೋ ವಿಯ ಹುತ್ವಾ, ‘‘ಅಮ್ಮ, ಕಿಂ ವದೇಸಿ, ಮಯ್ಹಂ ಉಪಟ್ಠಾನಪುಪ್ಫೇಹಿ ತೇನ ಪೂಜಾ ಕತಾ’’ತಿ? ‘‘ಆಮ, ದೇವಾ’’ತಿ. ‘‘ಭದ್ದಕಂ ತೇ ಕತಂ ತಂ ಛಡ್ಡೇನ್ತಿಯಾ, ಮಮ ಪುಪ್ಫೇಹಿ ಪೂಜಾಕಾರಸ್ಸ ಅಹಂ ಕತ್ತಬ್ಬಯುತ್ತಕಂ ಜಾನಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ತಂ ಉಯ್ಯೋಜೇತ್ವಾ ವೇಗೇನ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕಂ ಗನ್ತ್ವಾ ವನ್ದಿತ್ವಾ ಸತ್ಥಾರಾ ಸದ್ಧಿಂಯೇವ ವಿಚರಿ.
ಸತ್ಥಾ ರಞ್ಞೋ ಚಿತ್ತಪ್ಪಸಾದಂ ಞತ್ವಾ ಭೇರಿಚರಣವೀಥಿಯಾ ನಗರಂ ಚರಿತ್ವಾ ರಞ್ಞೋ ಘರದ್ವಾರಂ ಅಗಮಾಸಿ. ರಾಜಾ ಪತ್ತಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಸತ್ಥಾರಂ ಗೇಹಂ ಪವೇಸೇತುಕಾಮೋ ಅಹೋಸಿ. ಸತ್ಥಾ ಪನ ರಾಜಙ್ಗಣೇಯೇವ ನಿಸೀದನಾಕಾರಂ ದಸ್ಸೇಸಿ. ರಾಜಾ ತಂ ಞತ್ವಾ ‘‘ಸೀಘಂ ಮಣ್ಡಪಂ ಕರೋಥಾ’’ತಿ ತಙ್ಖಣಞ್ಞೇವ ಮಣ್ಡಪಂ ಕಾರಾಪೇಸಿ. ನಿಸೀದಿ ಸತ್ಥಾ ಸದ್ಧಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೇನ. ಕಸ್ಮಾ ಪನ ಸತ್ಥಾ ರಾಜಗೇಹಂ ನ ಪಾವಿಸಿ?
ಏವಂ ಕಿರಸ್ಸ ಅಹೋಸಿ – ‘‘ಸಚಾಹಂ ಅನ್ತೋ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ನಿಸೀದೇಯ್ಯಂ, ಮಹಾಜನೋ ಮಂ ದಟ್ಠುಂ ನ ಲಭೇಯ್ಯ, ಮಾಲಾಕಾರಸ್ಸ ಗುಣೋ ಪಾಕಟೋ ನ ಭವೇಯ್ಯ, ರಾಜಙ್ಗಣೇ ಪನ ಮಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ಮಹಾಜನೋ ದಟ್ಠುಂ ಲಭಿಸ್ಸತಿ, ಮಾಲಾಕಾರಸ್ಸ ಗುಣೋ ಪಾಕಟೋ ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ. ಗುಣವನ್ತಾನಞ್ಹಿ ಗುಣಂ ಬುದ್ಧಾ ಏವ ಪಾಕಟಂ ಕಾತುಂ ಸಕ್ಕೋನ್ತಿ, ಅವಸೇಸಜನೋ ಗುಣವನ್ತಾನಂ ಗುಣಂ ಕಥೇನ್ತೋ ಮಚ್ಛರಾಯತಿ. ಚತ್ತಾರೋ ಪುಪ್ಫಪಟಾ ಚತುದ್ದಿಸಂ ಅಟ್ಠಂಸು. ಮಹಾಜನೋ ಸತ್ಥಾರಂ ಪರಿವಾರೇಸಿ. ರಾಜಾ ಬುದ್ಧಪ್ಪಮುಖಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ಪಣೀತೇನಾಹಾರೇನ ಪರಿವಿಸಿ. ಸತ್ಥಾ ಭತ್ತಕಿಚ್ಚಾವಸಾನೇ ಅನುಮೋದನಂ ಕತ್ವಾ ಪುರಿಮನಯೇನೇವ ಚತೂಹಿ ಪುಪ್ಫಪಟೇಹಿ ಪರಿಕ್ಖಿತ್ತೋ ಸೀಹನಾದಂ ನದನ್ತೋ ಮಹಾಜನೇನ ಪರಿವುತೋ ವಿಹಾರಂ ಅಗಮಾಸಿ. ರಾಜಾ ಸತ್ಥಾರಂ ಅನುಗನ್ತ್ವಾ ನಿವತ್ತೋ ಮಾಲಾಕಾರಂ ಪಕ್ಕೋಸಾಪೇತ್ವಾ ‘‘ಮಮ ಆಹರಿತಪುಪ್ಫೇಹಿ ಕಿನ್ತಿ ಕತ್ವಾ ಸತ್ಥಾರಂ ಪೂಜೇಸೀ’’ತಿ ಪುಚ್ಛಿ. ಮಾಲಾಕಾರೋ ‘‘ರಾಜಾ ಮಂ ಘಾತೇತು ವಾ ರಟ್ಠತೋ ವಾ ಪಬ್ಬಾಜೇತೂತಿ ಜೀವಿತಂ ಪರಿಚ್ಚಜಿತ್ವಾ ಪೂಜೇಸಿಂ ದೇವಾ’’ತಿ ಆಹ. ರಾಜಾ ‘‘ತ್ವಂ ಮಹಾಪುರಿಸೋ ನಾಮಾ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಅಟ್ಠ ಹತ್ಥೀ ಚ ಅಸ್ಸೇ ಚ ದಾಸೇ ಚ ದಾಸಿಯೋ ಚ ಮಹಾಪಸಾಧನಾನಿ ಚ ಅಟ್ಠ ಕಹಾಪಣಸಹಸ್ಸಾನಿ ಚ ರಾಜಕುಲತೋ ನೀಹರಿತ್ವಾ ಸಬ್ಬಾಲಙ್ಕಾರಪ್ಪಟಿಮಣ್ಡಿತಾ ಅಟ್ಠ ನಾರಿಯೋ ಚ ಅಟ್ಠ ಗಾಮವರೇ ಚಾತಿ ಇದಂ ಸಬ್ಬಟ್ಠಕಂ ನಾಮ ದಾನಂ ಅದಾಸಿ.
ಆನನ್ದತ್ಥೇರೋ ಚಿನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಅಜ್ಜ ಪಾತೋವ ಪಟ್ಠಾಯ ಸೀಹನಾದಸಹಸ್ಸಾನಿ ಚೇವ ಚೇಲುಕ್ಖೇಪಸಹಸ್ಸಾನಿ ಚ ಪವತ್ತನ್ತಿ, ಕೋ ನು ಖೋ ಮಾಲಾಕಾರಸ್ಸ ವಿಪಾಕೋ’’ತಿ? ಸೋ ಸತ್ಥಾರಂ ಪುಚ್ಛಿ. ಅಥ ನಂ ಸತ್ಥಾ ಆಹ – ‘‘ಆನನ್ದ, ಇಮಿನಾ ಮಾಲಾಕಾರೇನ ಅಪ್ಪಮತ್ತಕಂ ಕಮ್ಮಂ ಕತ’’ನ್ತಿ ಮಾ ಸಲ್ಲಕ್ಖೇಸಿ, ಅಯಞ್ಹಿ ಮಯ್ಹಂ ಜೀವಿತಂ ಪರಿಚ್ಚಜಿತ್ವಾ ಪೂಜಂ ಅಕಾಸಿ. ಸೋ ಏವಂ ಮಯಿ ಚಿತ್ತಂ ಪಸಾದೇತ್ವಾ –
‘‘ಕಪ್ಪಾನಂ ಸತಸಹಸ್ಸಂ, ದುಗ್ಗತಿಂ ನ ಗಮಿಸ್ಸತಿ;
ಠತ್ವಾ ದೇವಮನುಸ್ಸೇಸು, ಫಲಂ ಏತಸ್ಸ ಕಮ್ಮುನೋ;
ಪಚ್ಛಾ ಪಚ್ಚೇಕಸಮ್ಬುದ್ಧೋ, ಸುಮನೋ ನಾಮ ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ. –
ಆಹ. ಸತ್ಥು ಪನ ವಿಹಾರಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಗನ್ಧಕುಟಿಪವಿಸನಕಾಲೇ ತಾನಿ ಪುಪ್ಫಾನಿ ದ್ವಾರಕೋಟ್ಠಕೇ ಪತಿಂಸು. ಸಾಯನ್ಹಸಮಯೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಧಮ್ಮಸಭಾಯಂ ಕಥಂ ಸಮುಟ್ಠಾಪೇಸುಂ – ‘‘ಅಹೋ ಅಚ್ಛರಿಯಂ ಮಾಲಾಕಾರಸ್ಸ ಕಮ್ಮಂ, ಧರಮಾನಕಬುದ್ಧಸ್ಸ ಜೀವಿತಂ ಪರಿಚ್ಚಜಿತ್ವಾ ಪುಪ್ಫಪೂಜಂ ಕತ್ವಾ ತಙ್ಖಣಞ್ಞೇವ ಸಬ್ಬಟ್ಠಕಂ ನಾಮ ಲಭತೀ’’ತಿ. ಸತ್ಥಾ ಗನ್ಧಕುಟಿತೋ ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾ ತಿಣ್ಣಂ ಗಮನಾನಂ ಅಞ್ಞತರೇನ ಗಮನೇನ ಧಮ್ಮಸಭಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಬುದ್ಧಾಸನೇ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ‘‘ಕಾಯ ನುತ್ಥ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏತರಹಿ ಕಥಾಯ ಸನ್ನಿಸಿನ್ನಾ’’ತಿ ಪುಚ್ಛಿತ್ವಾ ‘‘ಇಮಾಯ ನಾಮಾ’’ತಿ ವುತ್ತೇ, ‘‘ಆಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ಕತತ್ತಾ ಪಚ್ಛಾನುತಪ್ಪಂ ನ ಹೋತಿ, ಅನುಸ್ಸರಿತಾನುಸ್ಸರಿತಕ್ಖಣೇ ಸೋಮನಸ್ಸಮೇವ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ಏವರೂಪಂ ಕಮ್ಮಂ ಕತ್ತಬ್ಬಮೇವಾ’’ತಿ ಅನುಸನ್ಧಿಂ ಘಟೇತ್ವಾ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇನ್ತೋ ಇಮಂ ಗಾಥಮಾಹ –
೬೮. ‘‘ತಞ್ಚ ಕಮ್ಮಂ ಕತಂ ಸಾಧು, ಯಂ ಕತ್ವಾ ನಾನುತಪ್ಪತಿ;
ಯಸ್ಸ ಪತೀತೋ ಸುಮನೋ, ವಿಪಾಕಂ ಪಟಿಸೇವತೀ’’ತಿ.
ತತ್ಥ ಯಂ ಕತ್ವಾತಿ ಯಂ ದೇವಮನುಸ್ಸಸಮ್ಪತ್ತೀನಞ್ಚೇವ ನಿಬ್ಬಾನಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ಚ ನಿಬ್ಬತ್ತನಸಮತ್ಥಂ ಸುಖುದ್ರಯಂ ಕಮ್ಮಂ ಕತ್ವಾ ನಾನುತಪ್ಪತಿ, ಅಥ ಖೋ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮೇಯೇವ ಅನುಸ್ಸರಿತಾನುಸ್ಸರಿತಕ್ಖಣೇಯೇವ ಪೀತಿವೇಗೇನ ಪತೀತೋ ಸೋಮನಸ್ಸವೇಗೇನ ಚ ಸುಮನೋ ಹುತ್ವಾ ಆಯತಿಂ ಪೀತಿಸೋಮನಸ್ಸಜಾತೋ ಹುತ್ವಾ ವಿಪಾಕಂ ಪಟಿಸೇವತಿ, ತಂ ಕಮ್ಮಂ ಕತಂ ಸಾಧು ಭದ್ದಕನ್ತಿ.
ದೇಸನಾವಸಾನೇ ಚತುರಾಸೀತಿಯಾ ಪಾಣಸಹಸ್ಸಾನಂ ಧಮ್ಮಾಭಿಸಮಯೋ ಅಹೋಸೀತಿ.
ಸುಮನಮಾಲಾಕಾರವತ್ಥು ನವಮಂ.