೧. ಅಕಿತ್ತಿಚರಿಯಾವಣ್ಣನಾ
೩. ಏವಂ ಭಗವಾ ಆಯಸ್ಮತೋ ಸಾರಿಪುತ್ತತ್ಥೇರಸ್ಸ ಸದೇವಮನುಸ್ಸಾಯ ಚ ಪರಿಸಾಯ ಅತ್ತನೋ ಪುಬ್ಬಚರಿಯಾಯ ಸವನೇ ಉಸ್ಸಾಹಂ ಜನೇತ್ವಾ ಇದಾನಿ ತಂ ಪುಬ್ಬಚರಿತಂ ಭವನ್ತರಪಟಿಚ್ಛನ್ನಂ ಹತ್ಥತಲೇ ಆಮಲಕಂ ವಿಯ ಪಚ್ಚಕ್ಖಂ ಕರೋನ್ತೋ ‘‘ಯದಾ ಅಹಂ ಬ್ರಹಾರಞ್ಞೇ’’ತಿಆದಿಮಾಹ.
ತತ್ಥ ಯದಾತಿ ಯಸ್ಮಿಂ ಕಾಲೇ. ಬ್ರಹಾರಞ್ಞೇತಿ ಮಹಾಅರಞ್ಞೇ, ಅರಞ್ಞಾನಿಯಂ, ಮಹನ್ತೇ ವನೇತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸುಞ್ಞೇತಿ ಜನವಿವಿತ್ತೇ. ವಿಪಿನಕಾನನೇತಿ ವಿಪಿನಭೂತೇ ಕಾನನೇ, ಪದದ್ವಯೇನಾಪಿ ತಸ್ಸ ಅರಞ್ಞಸ್ಸ ಗಹನಭಾವಮೇವ ದೀಪೇತಿ, ಸಬ್ಬಮೇತಂ ಕಾರದೀಪಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ. ಅಜ್ಝೋಗಾಹೇತ್ವಾತಿ ಅನುಪವಿಸಿತ್ವಾ. ವಿಹರಾಮೀತಿ ದಿಬ್ಬಬ್ರಹ್ಮಅರಿಯಆನೇಞ್ಜವಿಹಾರೇಹಿ ಸಮುಪ್ಪಾದಿತಸುಖವಿಸೇಸೇನ ಇರಿಯಾಪಥವಿಹಾರೇನ ಸರೀರದುಕ್ಖಂ ವಿಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ ಹರಾಮಿ ಅತ್ತಭಾವಂ ಪವತ್ತೇಮಿ. ಅಕಿತ್ತಿ ನಾಮ ತಾಪಸೋತಿ ಏವಂನಾಮಕೋ ತಾಪಸೋ ಹುತ್ವಾ ಯದಾ ಅಹಂ ತಸ್ಮಿಂ ಅರಞ್ಞೇ ವಿಹರಾಮೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸತ್ಥಾ ತದಾ ಅತ್ತನೋ ಅಕಿತ್ತಿತಾಪಸಭಾವಂ ಧಮ್ಮಸೇನಾಪತಿಸ್ಸ ವದತಿ. ತತ್ರಾಯಂ ಅನುಪುಬ್ಬಿಕಥಾ –
ಅತೀತೇ ಕಿರ ಇಮಸ್ಮಿಂಯೇವ ಭದ್ದಕಪ್ಪೇ ಬಾರಾಣಸಿಯಂ ಬ್ರಹ್ಮದತ್ತೇ ನಾಮ ರಾಜಿನಿ ರಜ್ಜಂ ಕಾರೇನ್ತೇ ಬೋಧಿಸತ್ತೋ ಅಸೀತಿಕೋಟಿವಿಭವಸ್ಸ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಮಹಾಸಾಲಸ್ಸ ಕುಲೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ, ‘‘ಅಕಿತ್ತೀ’’ತಿಸ್ಸ ನಾಮಂ ಕರಿಂಸು. ತಸ್ಸ ಪದಸಾ ಗಮನಕಾಲೇ ಭಗಿನೀಪಿ ಜಾಯಿ. ‘‘ಯಸವತೀ’’ತಿಸ್ಸಾ ನಾಮಂ ಕರಿಂಸು. ಸೋ ಸೋಳಸವಸ್ಸಕಾಲೇ ತಕ್ಕಸಿಲಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಸಬ್ಬಸಿಪ್ಪಾನಿ ಉಗ್ಗಹೇತ್ವಾ ಪಚ್ಚಾಗಮಾಸಿ. ಅಥಸ್ಸ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಕಾಲಮಕಂಸು. ಸೋ ತೇಸಂ ಪೇತಕಿಚ್ಚಾನಿ ಕಾರೇತ್ವಾ ಕತಿಪಯದಿವಸಾತಿಕ್ಕಮೇನ ರತನಾವಲೋಕನಂ ಆಯುತ್ತಕಪುರಿಸೇಹಿ ಕಾರಯಮಾನೋ ‘‘ಏತ್ತಕಂ ಮತ್ತಿಕಂ, ಏತ್ತಕಂ ಪೇತ್ತಿಕಂ, ಏತ್ತಕಂ ಪಿತಾಮಹ’’ನ್ತಿ ಸುತ್ವಾ ಸಂವಿಗ್ಗಮಾನಸೋ ಹುತ್ವಾ ‘‘ಇದಂ ಧನಮೇವ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ನ ಧನಸ್ಸ ಸಂಹಾರಕಾ, ಸಬ್ಬೇ ಇಮಂ ಧನಂ ಪಹಾಯೇವ ಗತಾ, ಅಹಂ ಪನ ನಂ ಆದಾಯ ಗಮಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ರಾಜಾನಂ ಆಪುಚ್ಛಿತ್ವಾ ಭೇರಿಂ ಚರಾಪೇಸಿ – ‘‘ಧನೇನ ಅತ್ಥಿಕಾ ಅಕಿತ್ತಿಪಣ್ಡಿತಸ್ಸ ಗೇಹಂ ಆಗಚ್ಛನ್ತೂ’’ತಿ.
ಸೋ ಸತ್ತಾಹಂ ಮಹಾದಾನಂ ಪವತ್ತೇತ್ವಾ ಧನೇ ಅಖೀಯಮಾನೇ ‘‘ಕಿಂ ಮೇ ಇಮಾಯ ಧನಕೀಳಾಯ, ಅತ್ಥಿಕಾ ಗಣ್ಹಿಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ ನಿವೇಸನದ್ವಾರಂ ವಿವರಿತ್ವಾ ಹಿರಞ್ಞಸುವಣ್ಣಾದಿಭರಿತೇ ಸಾರಗಬ್ಭೇ ವಿವರಾಪೇತ್ವಾ ‘‘ದಿನ್ನಂಯೇವ ಹರನ್ತೂ’’ತಿ ಗೇಹಂ ಪಹಾಯ ಞಾತಿಪರಿವಟ್ಟಸ್ಸ ಪರಿದೇವನ್ತಸ್ಸ ಭಗಿನಿಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಬಾರಾಣಸಿತೋ ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾ ನದಿಂ ಉತ್ತರಿತ್ವಾ ದ್ವೇ ತೀಣಿ ಯೋಜನಾನಿ ಗನ್ತ್ವಾ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ರಮಣೀಯೇ ಭೂಮಿಭಾಗೇ ಪಣ್ಣಸಾಲಂ ಕರಿತ್ವಾ ವಸತಿ. ಯೇನ ಪನ ದ್ವಾರೇನ ತದಾ ನಿಕ್ಖಮಿ, ತಂ ಅಕಿತ್ತಿದ್ವಾರಂ ನಾಮ ಜಾತಂ. ಯೇನ ತಿತ್ಥೇನ ನದಿಂ ಓತಿಣ್ಣೋ, ತಂ ಅಕಿತ್ತಿತಿತ್ಥಂ ನಾಮ ಜಾತಂ. ತಸ್ಸ ಪಬ್ಬಜಿತಭಾವಂ ಸುತ್ವಾ ಬಹೂ ಮನುಸ್ಸಾ ಗಾಮನಿಗಮರಾಜಧಾನಿವಾಸಿನೋ ತಸ್ಸ ಗುಣೇಹಿ ಆಕಡ್ಢಿಯಮಾನಹದಯಾ ಅನುಪಬ್ಬಜಿಂಸು. ಮಹಾಪರಿವಾರೋ ಅಹೋಸಿ, ಮಹಾಲಾಭಸಕ್ಕಾರೋ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ, ಬುದ್ಧುಪ್ಪಾದೋ ವಿಯ ಅಹೋಸಿ. ಅಥ ಮಹಾಸತ್ತೋ ‘‘ಅಯಂ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರೋ ಮಹಾ, ಪರಿವಾರೋಪಿ ಮಹನ್ತೋ, ಕಾಯವಿವೇಕಮತ್ತಮ್ಪಿ ಇಧ ನ ಲಭತಿ, ಮಯಾ ಏಕಾಕಿನಾ ವಿಹರಿತುಂ ವಟ್ಟತೀ’’ತಿ ಚಿನ್ತೇತ್ವಾ ಪರಮಪ್ಪಿಚ್ಛಭಾವತೋ ವಿವೇಕನಿನ್ನತಾಯ ಚ ಕಸ್ಸಚಿ ಅಜಾನಾಪೇತ್ವಾ ಏಕಕೋವ ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾ ಅನುಪುಬ್ಬೇನ ದಮಿಳರಟ್ಠಂ ಪತ್ವಾ ಕಾವೀರಪಟ್ಟನಸಮೀಪೇ ಉಯ್ಯಾನೇ ವಿಹರನ್ತೋ ಝಾನಾಭಿಞ್ಞಾಯೋ ನಿಬ್ಬತ್ತೇಸಿ. ತತ್ರಾಪಿಸ್ಸ ಮಹಾಲಾಭಸಕ್ಕಾರೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ. ಸೋ ತಂ ಜಿಗುಚ್ಛನ್ತೋ ಛಡ್ಡೇತ್ವಾ ಆಕಾಸೇನ ಗನ್ತ್ವಾ ಕಾರದೀಪೇ ಓತರಿ. ತದಾ ಕಾರದೀಪೋ ಅಹಿದೀಪೋ ನಾಮ. ಸೋ ತತ್ಥ ಮಹನ್ತಂ ಕಾರರುಕ್ಖಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ಪಣ್ಣಸಾಲಂ ಮಾಪೇತ್ವಾ ವಾಸಂ ಕಪ್ಪೇಸಿ. ಅಪ್ಪಿಚ್ಛತಾಯ ಪನ ಕತ್ಥಚಿ ಅಗನ್ತ್ವಾ ತಸ್ಸ ರುಕ್ಖಸ್ಸ ಫಲಕಾಲೇ ಫಲಾನಿ ಖಾದನ್ತೋ ಫಲೇ ಅಸತಿ ಪತ್ತಾನಿ ಉದಕಸಿತ್ತಾನಿ ಖಾದನ್ತೋ ಝಾನಸಮಾಪತ್ತೀಹಿ ವೀತಿನಾಮೇಸಿ.
ತಸ್ಸ ಸೀಲತೇಜೇನ ಸಕ್ಕಸ್ಸ ಪಣ್ಡುಕಮ್ಬಲಸಿಲಾಸನಂ ಉಣ್ಹಾಕಾರಂ ದಸ್ಸೇಸಿ. ಸಕ್ಕೋ ‘‘ಕೋ ನು ಖೋ ಮಂ ಇಮಮ್ಹಾ ಠಾನಾ ಚಾವೇತುಕಾಮೋ’’ತಿ ಆವಜ್ಜೇನ್ತೋ ಪಣ್ಡಿತಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಕಿಮತ್ಥಂ ನು ಖೋ ಅಯಂ ತಾಪಸೋ ಏವಂ ದುಕ್ಕರಂ ತಪಂ ಚರತಿ, ಸಕ್ಕತ್ತಂ ನು ಖೋ ಪತ್ಥೇತಿ, ಉದಾಹು ಅಞ್ಞಂ, ವೀಮಂಸಿಸ್ಸಾಮಿ ನಂ. ಅಯಞ್ಹಿ ಸುವಿಸುದ್ಧಕಾಯವಚೀಮನೋಸಮಾಚಾರೋ ಜೀವಿತೇ ನಿರಪೇಕ್ಖೋ ಉದಕಸಿತ್ತಾನಿ ಕಾರಪತ್ತಾನಿ ಖಾದತಿ, ಸಚೇ ಸಕ್ಕತ್ತಂ ಪತ್ಥೇತಿ ಅತ್ತನೋ ಸಿತ್ತಾನಿ ಕಾರಪತ್ತಾನಿ ಮಯ್ಹಂ ದಸ್ಸತಿ, ನೋ ಚೇ, ನ ದಸ್ಸತೀ’’ತಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣವಣ್ಣೇನ ತಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕಂ ಅಗಮಾಸಿ. ಬೋಧಿಸತ್ತೋಪಿ ಕಾರಪತ್ತಾನಿ ಸೇದೇತ್ವಾ ‘‘ಸೀತಲೀಭೂತಾನಿ ಖಾದಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಪಣ್ಣಸಾಲದ್ವಾರೇ ನಿಸೀದಿ. ಅಥಸ್ಸ ಪುರತೋ ಸಕ್ಕೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೂಪೇನ ಭಿಕ್ಖಾಯ ಅತ್ಥಿಕೋ ಹುತ್ವಾ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ಮಹಾಸತ್ತೋ ತಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಲಾಭಾ ವತ ಮೇ, ಸುಲದ್ಧಂ ವತ ಮೇ, ಚಿರಸ್ಸಂ ವತ ಮೇ ಯಾಚಕೋ ದಿಟ್ಠೋ’’ತಿ ಸೋಮನಸ್ಸಪ್ಪತ್ತೋ ಹುತ್ವಾ ‘‘ಅಜ್ಜ ಮಮ ಮನೋರಥಂ ಮತ್ಥಕಂ ಪಾಪೇತ್ವಾ ದಾನಂ ದಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಪಕ್ಕಭಾಜನೇನೇವ ಆದಾಯ ಗನ್ತ್ವಾ ದಾನಪಾರಮಿಂ ಆವಜ್ಜೇತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಅಸೇಸೇತ್ವಾವ ತಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖಾಭಾಜನೇ ಪಕ್ಖಿಪಿ. ಸಕ್ಕೋ ತಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಥೋಕಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಅನ್ತರಧಾಯಿ. ಮಹಾಸತ್ತೋಪಿ ತಸ್ಸ ದತ್ವಾ ಪುನ ಪರಿಯೇಟ್ಠಿಂ ಅನಾಪಜ್ಜಿತ್ವಾ ತೇನೇವ ಪೀತಿಸುಖೇನ ವೀತಿನಾಮೇಸಿ.
ದುತಿಯದಿವಸೇ ಪನ ಕಾರಪತ್ತಾನಿ ಪಚಿತ್ವಾ ‘‘ಹಿಯ್ಯೋ ದಕ್ಖಿಣೇಯ್ಯಂ ಅಲಭಿಂ, ಅಜ್ಜ ನು ಖೋ ಕಥ’’ನ್ತಿ ಪಣ್ಣಸಾಲದ್ವಾರೇ ನಿಸೀದಿ. ಸಕ್ಕೋಪಿ ತಥೇವ ಆಗಮಿ. ಮಹಾಸತ್ತೋ ಪುನಪಿ ತಥೇವ ದತ್ವಾ ವೀತಿನಾಮೇಸಿ. ತತಿಯದಿವಸೇ ಚ ತಥೇವ ದತ್ವಾ ‘‘ಅಹೋ ವತ ಮೇ ಲಾಭಾ, ಬಹುಂ ವತ ಪುಞ್ಞಂ ಪಸವಾಮಿ, ಸಚಾಹಂ ದಕ್ಖಿಣೇಯ್ಯಂ ಲಭೇಯ್ಯಂ, ಏವಮೇವ ಮಾಸಮ್ಪಿ ದ್ವೇಮಾಸಮ್ಪಿ ದಾನಂ ದದೇಯ್ಯ’’ನ್ತಿ ಚಿನ್ತೇಸಿ. ತೀಸುಪಿ ದಿವಸೇಸು ‘‘ತೇನ ದಾನೇನ ನ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕಂ ನ ಚಕ್ಕವತ್ತಿಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ನ ಸಕ್ಕಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ನ ಬ್ರಹ್ಮಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ನ ಸಾವಕಬೋಧಿಂ ನ ಪಚ್ಚೇಕಬೋಧಿಂ ಪತ್ಥೇಮಿ, ಅಪಿ ಚ ಇದಂ ಮೇ ದಾನಂ ಸಬ್ಬಞ್ಞುತಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಪಚ್ಚಯೋ ಹೋತೂ’’ತಿ ಯಥಾಧಿಕಾರಂ ಚಿತ್ತಂ ಠಪೇಸಿ. ತೇನ ವುತ್ತಂ –
೪. ‘‘ತದಾ ಮಂ ತಪತೇಜೇನ, ಸನ್ತತ್ತೋ ತಿದಿವಾಭಿಭೂ;
ಧಾರೇನ್ತೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣವಣ್ಣಂ, ಭಿಕ್ಖಾಯ ಮಂ ಉಪಾಗಮಿ.
೫. ‘‘ಪವನಾ ಆಭತಂ ಪಣ್ಣಂ, ಅತೇಲಞ್ಚ ಅಲೋಣಿಕಂ;
ಮಮ ದ್ವಾರೇ ಠಿತಂ ದಿಸ್ವಾ, ಸಕಟಾಹೇನ ಆಕಿರಿಂ.
೬. ‘‘ತಸ್ಸ ದತ್ವಾನಹಂ ಪಣ್ಣಂ, ನಿಕುಜ್ಜಿತ್ವಾನ ಭಾಜನಂ;
ಪುನೇಸನಂ ಜಹಿತ್ವಾನ, ಪಾವಿಸಿಂ ಪಣ್ಣಸಾಲಕಂ.
೭. ‘‘ದುತಿಯಮ್ಪಿ ತತಿಯಮ್ಪಿ, ಉಪಗಞ್ಛಿ ಮಮನ್ತಿಕಂ;
ಅಕಮ್ಪಿತೋ ಅನೋಲಗ್ಗೋ, ಏವಮೇವಮದಾಸಹಂ.
೮. ‘‘ನ ಮೇ ತಪ್ಪಚ್ಚಯಾ ಅತ್ಥಿ, ಸರೀರಸ್ಮಿಂ ವಿವಣ್ಣಿಯಂ;
ಪೀತಿಸುಖೇನ ರತಿಯಾ, ವೀತಿನಾಮೇಮಿ ತಂ ದಿವಂ.
೯. ‘‘ಯದಿ ಮಾಸಮ್ಪಿ ದ್ವೇಮಾಸಂ, ದಕ್ಖಿಣೇಯ್ಯಂ ವರಂ ಲಭೇ;
ಅಕಮ್ಪಿತೋ ಅನೋಲೀನೋ, ದದೇಯ್ಯಂ ದಾನಮುತ್ತಮಂ.
೧೦. ‘‘ನ ತಸ್ಸ ದಾನಂ ದದಮಾನೋ, ಯಸಂ ಲಾಭಞ್ಚ ಪತ್ಥಯಿಂ;
ಸಬ್ಬಞ್ಞುತಂ ಪತ್ಥಯಾನೋ, ತಾನಿ ಕಮ್ಮಾನಿ ಆಚರಿ’’ನ್ತಿ.
ತತ್ಥ ತದಾತಿ ಯದಾ ಅಹಂ ಅಕಿತ್ತಿನಾಮಕೋ ತಾಪಸೋ ಹುತ್ವಾ ತಸ್ಮಿಂ ದೀಪೇ ಕಾರಾರಞ್ಞೇ ವಿಹರಾಮಿ, ತದಾ. ಮನ್ತಿ ಮಮ. ತಪತೇಜೇನಾತಿ ಸೀಲಪಾರಮಿತಾನುಭಾವೇನ. ಸೀಲಞ್ಹಿ ದುಚ್ಚರಿತಸಂಕಿಲೇಸಸ್ಸ ತಪನತೋ ‘‘ತಪೋ’’ತಿ ವುಚ್ಚತಿ, ನೇಕ್ಖಮ್ಮವೀರಿಯಪಾರಮಿತಾನುಭಾವೇನ ವಾ. ತಾಪಿ ಹಿ ತಣ್ಹಾಸಂಕಿಲೇಸಸ್ಸ ಕೋಸಜ್ಜಸ್ಸ ಚ ತಪನತೋ ‘‘ತಪೋ’’ತಿ ವುಚ್ಚತಿ, ಉಕ್ಕಂಸಗತಾ ಚ ತಾ ಬೋಧಿಸತ್ತಸ್ಸ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ತಭಾವೇತಿ. ಖನ್ತಿಸಂವರಸ್ಸ ಚಾಪಿ ಪರಮುಕ್ಕಂಸಗಮನತೋ ‘‘ಖನ್ತಿಪಾರಮಿತಾನುಭಾವೇನಾ’’ತಿಪಿ ವತ್ತುಂ ವಟ್ಟತೇವ. ‘‘ಖನ್ತೀ ಪರಮಂ ತಪೋ’’ತಿ (ದೀ. ನಿ. ೨.೯೦; ಧ. ಪ. ೧೮೪) ಹಿ ವುತ್ತಂ. ಸನ್ತತ್ತೋತಿ ಯಥಾವುತ್ತಗುಣಾನುಭಾವಜನಿತೇನ ಧಮ್ಮತಾಸಿದ್ಧೇನ ಪಣ್ಡುಕಮ್ಬಲಸಿಲಾಸನಸ್ಸ ಉಣ್ಹಾಕಾರೇನ ಸನ್ತಾಪಿತೋ. ತಿದಿವಾಭಿಭೂತಿ ದೇವಲೋಕಾಧಿಪತಿ, ಸಕ್ಕೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ಪಣ್ಣಸಾಲಾಯ ಸಮೀಪೇ ಗಹಿತಮ್ಪಿ ಕಾರಪಣ್ಣಂ ಪಣ್ಣಸಾಲಾಯ ಅರಞ್ಞಮಜ್ಝಗತತ್ತಾ ‘‘ಪವನಾ ಆಭತ’’ನ್ತಿ ವುತ್ತಂ.
ಅತೇಲಞ್ಚ ಅಲೋಣಿಕನ್ತಿ ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅನುಳಾರಭಾವೇಪಿ ಅಜ್ಝಾಸಯಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ದಾನಧಮ್ಮಸ್ಸ ಮಹಾಜುತಿಕಭಾವಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ವುತ್ತಂ. ಮಮ ದ್ವಾರೇತಿ ಮಯ್ಹಂ ಪಣ್ಣಸಾಲಾಯ ದ್ವಾರೇ. ಸಕಟಾಹೇನ ಆಕಿರಿನ್ತಿ ಇಮಿನಾ ಅತ್ತನೋ ಕಿಞ್ಚಿಪಿ ಅಸೇಸೇತ್ವಾ ದಿನ್ನಭಾವಂ ದಸ್ಸೇತಿ.
ಪುನೇಸನಂ ಜಹಿತ್ವಾನಾತಿ ‘‘ಏಕದಿವಸಂ ದ್ವಿಕ್ಖತ್ತುಂ ಘಾಸೇಸನಂ ನ ಸಲ್ಲೇಖ’’ನ್ತಿ ಚಿನ್ತೇತ್ವಾ ದಾನಪೀತಿಯಾ ತಿತ್ತೋ ವಿಯ ಹುತ್ವಾ ತಸ್ಮಿಂ ದಿವಸೇ ಪುನ ಆಹಾರಪರಿಯೇಟ್ಠಿಂ ಅಕತ್ವಾ.
ಅಕಮ್ಪಿತೋತಿ ಸುದೂರವಿಕ್ಖಮ್ಭಿತತ್ತಾ ಮಚ್ಛರಿಯೇನ ಅಚಲಿತೋ ದಾನಜ್ಝಾಸಯತೋ ಚಲನಮತ್ತಮ್ಪಿ ಅಕಾರಿತೋ. ಅನೋಲಗ್ಗೋತಿ ಲೋಭವಸೇನ ಈಸಕಮ್ಪಿ ಅಲಗ್ಗೋ. ತತಿಯಮ್ಪೀತಿ ಪಿ-ಸದ್ದೇನ ದುತಿಯಮ್ಪೀತಿ ಇಮಂ ಸಮ್ಪಿಣ್ಡೇತಿ. ಏವಮೇವಮದಾಸಹನ್ತಿ ಯಥಾ ಪಠಮಂ, ಏವಮೇವಂ ದುತಿಯಮ್ಪಿ, ತತಿಯಮ್ಪಿ ಅದಾಸಿಂ ಅಹಂ.
ನ ಮೇ ತಪ್ಪಚ್ಚಯಾತಿ ಗಾಥಾಯ ವುತ್ತಮೇವತ್ಥಂ ಪಾಕಟಂ ಕರೋತಿ. ತತ್ಥ ತಪ್ಪಚ್ಚಯಾತಿ ದಾನಪಚ್ಚಯಾ ತೀಸು ದಿವಸೇಸು ಛಿನ್ನಾಹಾರತಾಯ ಸರೀರಸ್ಮಿಂ ಯೇನ ವೇವಣ್ಣಿಯೇನ ಭವಿತಬ್ಬಂ, ತಮ್ಪಿ ಮೇ ಸರೀರಸ್ಮಿಂ ವಿವಣ್ಣಿಯಂ ದಾನಪಚ್ಚಯಾಯೇವ ನತ್ಥಿ. ಕಸ್ಮಾ? ದಾನವಿಸಯೇನ ಪೀತಿಸುಖೇನ ದಾನವಿಸಯಾಯ ಏವ ಚ ರತಿಯಾ. ವೀತಿನಾಮೇಮಿ ತಂ ದಿವನ್ತಿ ತಂ ಸಕಲಂ ತಿಮತ್ತದಿವಸಂ ವೀತಿನಾಮೇಮಿ, ನ ಕೇವಲಞ್ಚ ತೀಣಿ ಏವ ದಿವಸಾನಿ, ಅಥ ಖೋ ಮಾಸದ್ವಿಮಾಸಮತ್ತಮ್ಪಿ ಕಾಲಂ, ಏವಮೇವ ದಾತುಂ ಪಹೋಮೀತಿ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ಯದಿ ಮಾಸಮ್ಪೀ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ. ಅನೋಲೀನೋತಿ ಅಲೀನಚಿತ್ತೋ, ದಾನೇ ಅಸಙ್ಕುಚಿತಚಿತ್ತೋತಿ ಅತ್ಥೋ.
ತಸ್ಸಾತಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೂಪೇನ ಆಗತಸ್ಸ ಸಕ್ಕಸ್ಸ. ಯಸನ್ತಿ ಕಿತ್ತಿಂ, ಪರಿವಾರಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ವಾ. ಲಾಭಞ್ಚಾತಿ ದೇವಮನುಸ್ಸೇಸು ಚಕ್ಕವತ್ತಿಆದಿಭಾವೇನ ಲದ್ಧಬ್ಬಂ ಲಾಭಂ ವಾ ನ ಪತ್ಥಯಿಂ. ಅಥ ಖೋ ಸಬ್ಬಞ್ಞುತಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬೋಧಿಂ ಪತ್ಥಯಾನೋ ಆಕಙ್ಖಮಾನೋ ತಾನಿ ತೀಸು ದಿವಸೇಸು ಅನೇಕವಾರಂ ಉಪ್ಪನ್ನಾನಿ ದಾನಮಯಾನಿ ಪುಞ್ಞಕಮ್ಮಾನಿ ದಾನಸ್ಸ ವಾ ಪರಿವಾರಭೂತಾನಿ ಕಾಯಸುಚರಿತಾದೀನಿ ಪುಞ್ಞಕಮ್ಮಾನಿ ಆಚರಿಂ ಅಕಾಸಿನ್ತಿ.
ಇತಿ ಭಗವಾ ತಸ್ಮಿಂ ಅತ್ತಭಾವೇ ಅತ್ತನೋ ಸುದುಕ್ಕರಂ ಪುಞ್ಞಚರಿತಮತ್ತಮೇವ ಇಧ ಮಹಾಥೇರಸ್ಸ ಪಕಾಸೇಸಿ. ಜಾತಕದೇಸನಾಯಂ ಪನ ಚತುತ್ಥದಿವಸೇ ಸಕ್ಕಸ್ಸ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಬೋಧಿಸತ್ತಸ್ಸ ಅಜ್ಝಾಸಯಜಾನನಂ ವರೇನ ಉಪನಿಮನ್ತನಾ ಬೋಧಿಸತ್ತಸ್ಸ ವರಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛನಸೀಸೇನ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮದಕ್ಖಿಣೇಯ್ಯಾನಂ ಪುನ ಸಕ್ಕಸ್ಸ ಅನಾಗಮನಸ್ಸ ಚ ಆಕಙ್ಖಮಾನತಾ ಚ ಪಕಾಸಿತಾ. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ –
‘‘ಅಕಿತ್ತಿಂ ದಿಸ್ವಾನ ಸಮ್ಮನ್ತಂ, ಸಕ್ಕೋ ಭೂತಪತೀ ಬ್ರವಿ;
ಕಿಂ ಪತ್ಥಯಂ ಮಹಾಬ್ರಹ್ಮೇ, ಏಕೋ ಸಮ್ಮಸಿ ಘಮ್ಮನಿ.
‘‘ದುಕ್ಖೋ ಪುನಬ್ಭವೋ ಸಕ್ಕ, ಸರೀರಸ್ಸ ಚ ಭೇದನಂ;
ಸಮ್ಮೋಹಮರಣಂ ದುಕ್ಖಂ, ತಸ್ಮಾ ಸಮ್ಮಾಮಿ, ವಾಸವ.
‘‘ಏತಸ್ಮಿಂ ತೇ ಸುಲಪಿತೇ, ಪತಿರೂಪೇ ಸುಭಾಸಿತೇ;
ವರಂ ಕಸ್ಸಪ ತೇ ದಮ್ಮಿ, ಯಂ ಕಿಞ್ಚಿ ಮನಸಿಚ್ಛಸಿ.
‘‘ವರಞ್ಚೇ ಮೇ ಅದೋ ಸಕ್ಕ, ಸಬ್ಬಭೂತಾನಮಿಸ್ಸರ;
ಯೇನ ಪುತ್ತೇ ಚ ದಾರೇ ಚ, ಧನಧಞ್ಞಂ ಪಿಯಾನಿ ಚ;
ಲದ್ಧಾ ನರಾ ನ ತಪ್ಪನ್ತಿ, ಸೋ ಲೋಭೋ ನ ಮಯೀ ವಸೇ.
ಏತಸ್ಮಿಂ ತೇ ಸುಲಪಿತೇ…ಪೇ… ಮನಸಿಚ್ಛಸಿ.
‘‘ವರಞ್ಚೇ ಮೇ ಅದೋ ಸಕ್ಕ, ಸಬ್ಬಭೂತಾನಮಿಸ್ಸರ;
ಖೇತ್ತಂ ವತ್ಥುಂ ಹಿರಞ್ಞಞ್ಚ, ಗವಾಸ್ಸಂ ದಾಸಪೋರಿಸಂ;
ಯೇನ ಜಾತೇನ ಜೀಯನ್ತಿ, ಸೋ ದೋಸೋ ನ ಮಯೀ ವಸೇ.
‘‘ಏತಸ್ಮಿಂ ತೇ ಸುಲಪಿತೇ…ಪೇ… ಮನಸಿಚ್ಛಸಿ.
‘‘ವರಞ್ಚೇ ಮೇ ಅದೋ ಸಕ್ಕ, ಸಬ್ಬಭೂತಾನಮಿಸ್ಸರ;
ಬಾಲಂ ನ ಪಸ್ಸೇ ನ ಸುಣೇ, ನ ಚ ಬಾಲೇನ ಸಂವಸೇ;
ಬಾಲೇನಲ್ಲಾಪಸಲ್ಲಾಪಂ, ನ ಕರೇ ನ ಚ ರೋಚಯೇ.
‘‘ಕಿಂ ನು ತೇ ಅಕರಂ ಬಾಲೋ, ವದ ಕಸ್ಸಪ ಕಾರಣಂ;
ಕೇನ ಕಸ್ಸಪ ಬಾಲಸ್ಸ, ದಸ್ಸನಂ ನಾಭಿಕಙ್ಖಸಿ.
‘‘ಅನಯಂ ನಯತಿ ದುಮ್ಮೇಧೋ, ಅಧುರಾಯಂ ನಿಯುಞ್ಜತಿ;
ದುನ್ನಯೋ ಸೇಯ್ಯಸೋ ಹೋತಿ, ಸಮ್ಮಾ ವುತ್ತೋ ಪಕುಪ್ಪತಿ;
ವಿನಯಂ ಸೋ ನ ಜಾನಾತಿ, ಸಾಧು ತಸ್ಸ ಅದಸ್ಸನಂ.
‘‘ಏತಸ್ಮಿಂ ತೇ ಸುಲಪಿತೇ…ಪೇ… ಮನಸಿಚ್ಛಸಿ.
‘‘ವರಞ್ಚೇ ಮೇ ಅದೋ ಸಕ್ಕ, ಸಬ್ಬಭೂತಾನಮಿಸ್ಸರ;
ಧೀರಂ ಪಸ್ಸೇ ಸುಣೇ ಧೀರಂ, ಧೀರೇನ ಸಹ ಸಂವಸೇ;
ಧೀರೇನಲ್ಲಾಪಸಲ್ಲಾಪಂ, ತಂ ಕರೇ ತಞ್ಚ ರೋಚಯೇ.
‘‘ಕಿಂ ನು ತೇ ಅಕರಂ ಧೀರೋ, ವದ ಕಸ್ಸಪ ಕಾರಣಂ;
ಕೇನ ಕಸ್ಸಪ ಧೀರಸ್ಸ, ದಸ್ಸನಂ ಅಭಿಕಙ್ಖಸಿ.
‘‘ನಯಂ ನಯತಿ ಮೇಧಾವೀ, ಅಧುರಾಯಂ ನ ಯುಞ್ಜತಿ;
ಸುನಯೋ ಸೇಯ್ಯಸೋ ಹೋತಿ, ಸಮ್ಮಾ ವುತ್ತೋ ನ ಕುಪ್ಪತಿ;
ವಿನಯಂ ಸೋ ಪಜಾನಾತಿ, ಸಾಧು ತೇನ ಸಮಾಗಮೋ.
‘‘ಏತಸ್ಮಿಂ ತೇ ಸುಲಪಿತೇ…ಪೇ… ಮನಸಿಚ್ಛಸಿ.
‘‘ವರಞ್ಚೇ ಮೇ ಅದೋ ಸಕ್ಕ, ಸಬ್ಬಭೂತಾನಮಿಸ್ಸರ;
ತತೋ ರತ್ಯಾ ವಿವಸಾನೇ, ಸೂರಿಯುಗ್ಗಮನಂ ಪತಿ;
ದಿಬ್ಬಾ ಭಕ್ಖಾ ಪಾತುಭವೇಯ್ಯುಂ, ಸೀಲವನ್ತೋ ಚ ಯಾಚಕಾ.
‘‘ದದತೋ ಮೇ ನ ಖೀಯೇಥ, ದತ್ವಾ ನಾನುತಪೇಯ್ಯಹಂ;
ದದಂ ಚಿತ್ತಂ ಪಸಾದೇಯ್ಯಂ, ಏತಂ ಸಕ್ಕ ವರಂ ವರೇ.
‘‘ಏತಸ್ಮಿಂ ತೇ ಸುಲಪಿತೇ…ಪೇ… ಮನಸಿಚ್ಛಸಿ.
‘‘ವರಞ್ಚೇ ಮೇ ಅದೋ ಸಕ್ಕ, ಸಬ್ಬಭೂತಾನಮಿಸ್ಸರ;
ನ ಮಂ ಪುನ ಉಪೇಯ್ಯಾಸಿ, ಏತಂ ಸಕ್ಕ ವರಂ ವರೇ.
‘‘ಬಹೂಹಿ ವತಚರಿಯಾಹಿ, ನರಾ ಚ ಅಥ ನಾರಿಯೋ;
ದಸ್ಸನಂ ಅಭಿಕಙ್ಖನ್ತಿ, ಕಿಂ ನು ಮೇ ದಸ್ಸನೇ ಭಯಂ.
‘‘ತಂ ತಾದಿಸಂ ದೇವವಣ್ಣಂ, ಸಬ್ಬಕಾಮಸಮಿದ್ಧಿನಂ;
ದಿಸ್ವಾ ತಪೋ ಪಮಜ್ಜೇಯ್ಯಂ, ಏತಂ ತೇ ದಸ್ಸನೇ ಭಯ’’ನ್ತಿ. (ಜಾ. ೧.೧೩.೮೩-೧೦೩);
ಅಥ ಸಕ್ಕೋ ‘‘ಸಾಧು, ಭನ್ತೇ, ನ ತೇ ಇತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಸನ್ತಿಕಂ ಆಗಮಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಮಹಾಸತ್ತೋ ಯಾವಜೀವಂ ತತ್ಥೇವ ವಸನ್ತೋ ಆಯುಪರಿಯೋಸಾನೇ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ.
ಅನುರುದ್ಧತ್ಥೇರೋ ತದಾ ಸಕ್ಕೋ ಅಹೋಸಿ, ಲೋಕನಾಥೋ ಅಕಿತ್ತಿಪಣ್ಡಿತೋ.
ತಸ್ಸ ಮಹಾಭಿನಿಕ್ಖಮನಸದಿಸಂ ನಿಕ್ಖನ್ತತ್ತಾ ನೇಕ್ಖಮ್ಮಪಾರಮೀ. ಸುವಿಸುದ್ಧಸೀಲಾಚಾರತಾಯ ಸೀಲಪಾರಮೀ. ಕಾಮವಿತಕ್ಕಾದೀನಂ ಸುಟ್ಠು ವಿಕ್ಖಮ್ಭಿತತ್ತಾ ವೀರಿಯಪಾರಮೀ. ಖನ್ತಿಸಂವರಸ್ಸ ಪರಮುಕ್ಕಂಸಗಮನತೋ ಖನ್ತಿಪಾರಮೀ. ಪಟಿಞ್ಞಾನುರೂಪಂ ಪಟಿಪತ್ತಿಯಾ ಸಚ್ಚಪಾರಮೀ. ಸಬ್ಬತ್ಥ ಅಚಲಸಮಾದಾನಾಧಿಟ್ಠಾನೇನ ಅಧಿಟ್ಠಾನಪಾರಮೀ. ಸಬ್ಬಸತ್ತೇಸು ಹಿತಜ್ಝಾಸಯೇನ ಮೇತ್ತಾಪಾರಮೀ. ಸತ್ತಸಙ್ಖಾರಕತವಿಪ್ಪಕಾರೇಸು ಮಜ್ಝತ್ತಭಾವಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ಉಪೇಕ್ಖಾಪಾರಮೀ. ತಾಸಂ ಉಪಕಾರಾನುಪಕಾರೇ ಧಮ್ಮೇ ಜಾನಿತ್ವಾ ಅನುಪಕಾರೇ ಧಮ್ಮೇ ಪಹಾಯ ಉಪಕಾರಧಮ್ಮೇಸು ಪವತ್ತಾಪನಪುರೇಚರಾ ಸಹಜಾತಾ ಚ ಉಪಾಯಕೋಸಲ್ಲಭೂತಾ ಅತಿಸಲ್ಲೇಖವುತ್ತಿಸಾಧನೀ ಚ ಪಞ್ಞಾ ಪಞ್ಞಾಪಾರಮೀತಿ ಇಮಾಪಿ ದಸ ಪಾರಮಿಯೋ ಲಬ್ಭನ್ತಿ.
ದಾನಜ್ಝಾಸಯಸ್ಸ ಪನ ಅತಿಉಳಾರಭಾವೇನ ದಾನಮುಖೇನ ದೇಸನಾ ಪವತ್ತಾ. ತಸ್ಮಾ ಸಬ್ಬತ್ಥ ಸಮಕಾ ಮಹಾಕರುಣಾ, ದ್ವೇಪಿ ಪುಞ್ಞಞಾಣಸಮ್ಭಾರಾ, ಕಾಯಸುಚರಿತಾದೀನಿ ತೀಣಿ ಬೋಧಿಸತ್ತಸುಚರಿತಾನಿ, ಸಚ್ಚಾಧಿಟ್ಠಾನಾದೀನಿ ಚತ್ತಾರಿ ಅಧಿಟ್ಠಾನಾನಿ, ಉಸ್ಸಾಹಾದಯೋ ಚತಸ್ಸೋ ಬುದ್ಧಭೂಮಿಯೋ, ಸದ್ಧಾದಯೋ ಪಞ್ಚ ಮಹಾಬೋಧಿಪರಿಪಾಚನೀಯಾ ಧಮ್ಮಾ, ಅಲೋಭಜ್ಝಾಸಯಾದಯೋ ಛ ಬೋಧಿಸತ್ತಾನಂ ಅಜ್ಝಾಸಯಾ, ತಿಣ್ಣೋ ತಾರೇಸ್ಸಾಮೀತಿಆದಯೋ ಸತ್ತ ಪಟಿಞ್ಞಾ ಧಮ್ಮಾ, ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಸ್ಸಾಯಂ ಧಮ್ಮೋ, ನಾಯಂ ಧಮ್ಮೋ ಮಹಿಚ್ಛಸ್ಸಾತಿಆದಯೋ (ದೀ. ನಿ. ೩.೩೫೮; ಅ. ನಿ. ೮.೩೦) ಅಟ್ಠ ಮಹಾಪುರಿಸವಿತಕ್ಕಾ (ದೀ. ನಿ. ೩.೩೫೮), ನವ ಯೋನಿಸೋಮನಸಿಕಾರಮೂಲಕಾ ಧಮ್ಮಾ, ದಾನಜ್ಝಾಸಯಾದಯೋ ದಸ ಮಹಾಪುರಿಸಜ್ಝಾಸಯಾ, ದಾನಸೀಲಾದಯೋ ದಸ ಪುಞ್ಞಕಿರಿಯವತ್ಥೂನೀತಿ ಏವಮಾದಯೋ ಯೇ ಅನೇಕಸತಅನೇಕಸಹಸ್ಸಪ್ಪಭೇದಾ ಬೋಧಿಸಮ್ಭಾರಭೂತಾ ಮಹಾಬೋಧಿಸತ್ತಗುಣಾ. ತೇ ಸಬ್ಬೇಪಿ ಯಥಾರಹಂ ಇಧ ನಿದ್ಧಾರೇತ್ವಾ ವತ್ತಬ್ಬಾ.
ಅಪಿ ಚೇತ್ಥ ಮಹನ್ತಂ ಭೋಗಕ್ಖನ್ಧಂ ಮಹನ್ತಞ್ಚ ಞಾತಿಪರಿವಟ್ಟಂ ಪಹಾಯ ಮಹಾಭಿನಿಕ್ಖಮನಸದಿಸಂ ಗೇಹತೋ ನಿಕ್ಖಮನಂ, ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾ ಪಬ್ಬಜಿತಸ್ಸ ಬಹುಜನಸಮ್ಮತಸ್ಸ ಸತೋ ಪರಮಪ್ಪಿಚ್ಛಭಾವೇನ ಕುಲೇಸು ಗಣೇಸು ಚ ಅಲಗ್ಗತಾ, ಅಚ್ಚನ್ತಮೇವ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕಜಿಗುಚ್ಛಾ, ಪವಿವೇಕಾಭಿರತಿ, ಕಾಯಜೀವಿತನಿರಪೇಕ್ಖೋ ಪರಿಚ್ಚಾಗೋ, ಅನಾಹಾರಸ್ಸೇವ ಸತೋ ದಿವಸತ್ತಯಮ್ಪಿ ದಾನಪೀತಿಯಾ ಪರಿತುಟ್ಠಸ್ಸ ನಿಬ್ಬಿಕಾರಸರೀರಯಾಪನಂ, ಮಾಸದ್ವಿಮಾಸಮತ್ತಮ್ಪಿ ಕಾಲಂ ಯಾಚಕೇ ಸತಿ ಆಹಾರಂ ತಥೇವ ದತ್ವಾ ‘‘ದಾನಗತೇನೇವ ಪೀತಿಸುಖೇನ ಸರೀರಂ ಯಾಪೇಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಪರಿಚ್ಚಾಗೇ ಅನೋಲೀನವುತ್ತಿಸಾಧಕೋ ಉಳಾರೋ ದಾನಜ್ಝಾಸಯೋ, ದಾನಂ ದತ್ವಾ ಪುನ ಆಹಾರಪರಿಯೇಟ್ಠಿಯಾ ಅಕರಣಹೇತುಭೂತಾ ಪರಮಸಲ್ಲೇಖವುತ್ತೀತಿ ಏವಮಾದಯೋ ಮಹಾಸತ್ತಸ್ಸ ಗುಣಾನುಭಾವಾ ವೇದಿತಬ್ಬಾ. ತೇನೇತಂ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘ಏವಂ ಅಚ್ಛರಿಯಾ ಹೇತೇ, ಅಬ್ಭುತಾ ಚ ಮಹೇಸಿನೋ;
ಮಹಾಕಾರುಣಿಕಾ ಧೀರಾ, ಸಬ್ಬಲೋಕೇಕಬನ್ಧವಾ.
‘‘ಅಚಿನ್ತೇಯ್ಯಾನುಭಾವಾ ಚ, ಸದಾ ಸದ್ಧಮ್ಮಗೋಚರಾ;
ಬೋಧಿಸತ್ತಾ ಮಹಾಸತ್ತಾ, ಸುಚಿಸಲ್ಲೇಖವುತ್ತಿನೋ.
‘‘ಮಹಾವಾತಸಮುದ್ಧತ-ವೀಚಿಮಾಲೋ ಮಹೋದಧಿ;
ಅಪಿ ಲಙ್ಘೇಯ್ಯ ವೇಲನ್ತಂ, ಬೋಧಿಸತ್ತಾ ನ ಧಮ್ಮತಂ.
‘‘ಲೋಕೇ ಸಞ್ಜಾತವದ್ಧಾಪಿ, ನ ತೇ ಭಾವಿತಭಾವಿನೋ;
ಲಿಮ್ಪನ್ತಿ ಲೋಕಧಮ್ಮೇಹಿ, ತೋಯೇನ ಪದುಮಂ ಯಥಾ.
‘‘ಯೇಸಂ ವೇ ಅತ್ತನಿ ಸ್ನೇಹೋ, ನಿಹೀಯತಿ ಯಥಾ ಯಥಾ;
ಸತ್ತೇಸು ಕರುಣಾಸ್ನೇಹೋ, ವಡ್ಢತೇವ ತಥಾ ತಥಾ.
‘‘ಯಥಾ ಚಿತ್ತಂ ವಸೇ ಹೋತಿ, ನ ಚ ಚಿತ್ತವಸಾನುಗಾ;
ತಥಾ ಕಮ್ಮಂ ವಸೇ ಹೋತಿ, ನ ಚ ಕಮ್ಮವಸಾನುಗಾ.
‘‘ದೋಸೇಹಿ ನಾಭಿಭೂಯನ್ತಿ, ಸಮುಗ್ಘಾತೇನ್ತಿ ವಾ ನ ತೇ;
ಚರನ್ತಾ ಬೋಧಿಪರಿಯೇಟ್ಠಿಂ, ಪುರಿಸಾಜಾನಿಯಾ ಬುಧಾ.
‘‘ತೇಸು ಚಿತ್ತಪ್ಪಸಾದೋಪಿ, ದುಕ್ಖತೋ ಪರಿಮೋಚಯೇ;
ಪಗೇವಾನುಕಿರಿಯಾ ತೇಸಂ, ಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅನುಧಮ್ಮತೋ’’ತಿ.
ಪರಮತ್ಥದೀಪನಿಯಾ ಚರಿಯಾಪಿಟಕಸಂವಣ್ಣನಾಯ
ಅಕಿತ್ತಿಚರಿಯಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.