೪. ದೀಘಜಾಣುಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ
೫೪. ಚತುತ್ಥೇ ಬ್ಯಗ್ಘಪಜ್ಜಾತಿ ಇದಮಸ್ಸ ಪವೇಣಿ ನಾಮ ವಸೇನ ಆಲಪನಂ. ತಸ್ಸ ಹಿ ಪುಬ್ಬಪುರಿಸಾ ಬ್ಯಗ್ಘಪಥೇ ಜಾತಾತಿ ತಸ್ಮಿಂ ಕುಲೇ ಮನುಸ್ಸಾ ಬ್ಯಗ್ಘಪಜ್ಜಾತಿ ವುಚ್ಚನ್ತಿ. ಇಸ್ಸತ್ಥೇನಾತಿ ಇಸ್ಸಾಸಕಮ್ಮೇನ. ತತ್ರುಪಾಯಾಯಾತಿ ‘‘ಇಮಸ್ಮಿಂ ಕಾಲೇ ಇದಂ ನಾಮ ಕಾತುಂ ವಟ್ಟತೀ’’ತಿ ಜಾನನೇ ಉಪಾಯಭೂತಾಯ. ವುದ್ಧಸೀಲಿನೋತಿ ವಡ್ಢಿತಸೀಲಾ ವುದ್ಧಸಮಾಚಾರಾ. ಆಯನ್ತಿ ಆಗಮನಂ. ನಾಚ್ಚೋಗಾಳ್ಹನ್ತಿ ನಾತಿಮಹನ್ತಂ. ನಾತಿಹೀನನ್ತಿ ನಾತಿಕಸಿರಂ. ಪರಿಯಾದಾಯಾತಿ ಗಹೇತ್ವಾ ಖೇಪೇತ್ವಾ. ತತ್ಥ ಯಸ್ಸ ವಯತೋ ದಿಗುಣೋ ಆಯೋ, ತಸ್ಸ ವಯೋ ಆಯಂ ಪರಿಯಾದಾತುಂ ನ ಸಕ್ಕೋತಿ.
‘‘ಚತುಧಾ ವಿಭಜೇ ಭೋಗೇ, ಪಣ್ಡಿತೋ ಘರಮಾವಸಂ;
ಏಕೇನ ಭೋಗೇ ಭುಞ್ಜೇಯ್ಯ, ದ್ವೀಹಿ ಕಮ್ಮಂ ಪಯೋಜಯೇ;
ಚತುತ್ಥಞ್ಚ ನಿಧಾಪೇಯ್ಯ, ಆಪದಾಸು ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ. (ದೀ. ನಿ. ೩.೨೬೫) –
ಏವಂ ಪಟಿಪಜ್ಜತೋ ಪನ ವಯೋ ಆಯಂ ಪರಿಯಾದಾತುಂ ನ ಸಕ್ಕೋತಿಯೇವ.
ಉದುಮ್ಬರಖಾದೀವಾತಿ ಯಥಾ ಉದುಮ್ಬರಾನಿ ಖಾದಿತುಕಾಮೇನ ಪಕ್ಕೇ ಉದುಮ್ಬರರುಕ್ಖೇ ಚಾಲಿತೇ ಏಕಪ್ಪಹಾರೇನೇವ ಬಹೂನಿ ಫಲಾನಿ ಪತನ್ತಿ, ಸೋ ಖಾದಿತಬ್ಬಯುತ್ತಕಾನಿ ಖಾದಿತ್ವಾ ಇತರಾನಿ ಬಹುತರಾನಿ ಪಹಾಯ ಗಚ್ಛತಿ, ಏವಮೇವಂ ಯೋ ಆಯತೋ ವಯಂ ಬಹುತರಂ ಕತ್ವಾ ವಿಪ್ಪಕಿರನ್ತೋ ಭೋಗೇ ಪರಿಭುಞ್ಜತಿ, ಸೋ ‘‘ಉದುಮ್ಬರಖಾದಿಕಂವಾಯಂ ಕುಲಪುತ್ತೋ ಭೋಗೇ ಖಾದತೀ’’ತಿ ವುಚ್ಚತಿ. ಅಜೇಟ್ಠಮರಣನ್ತಿ ಅನಾಯಕಮರಣಂ. ಸಮಂ ಜೀವಿಕಂ ಕಪ್ಪೇತೀತಿ ಸಮ್ಮಾ ಜೀವಿಕಂ ಕಪ್ಪೇತಿ. ಸಮಜೀವಿತಾತಿ ಸಮಜೀವಿತಾಯ ಜೀವಿತಾ. ಅಪಾಯಮುಖಾನೀತಿ ವಿನಾಸಸ್ಸ ಠಾನಾನಿ.
ಉಟ್ಠಾತಾ ಕಮ್ಮಧೇಯ್ಯೇಸೂತಿ ಕಮ್ಮಕರಣಟ್ಠಾನೇಸು ಉಟ್ಠಾನವೀರಿಯಸಮ್ಪನ್ನೋ. ವಿಧಾನವಾತಿ ವಿದಹನಸಮ್ಪನ್ನೋ. ಸೋತ್ಥಾನಂ ಸಮ್ಪರಾಯಿಕನ್ತಿ ಸೋತ್ಥಿಭೂತಂ ಸಮ್ಪರಾಯಿಕಂ. ಸಚ್ಚನಾಮೇನಾತಿ ಬುದ್ಧತ್ತಾಯೇವ ಬುದ್ಧೋತಿ ಏವಂ ಅವಿತಥನಾಮೇನ. ಚಾಗೋ ಪುಞ್ಞಂ ಪವಡ್ಢತೀತಿ ಚಾಗೋ ಚ ಸೇಸಪುಞ್ಞಞ್ಚ ಪವಡ್ಢತಿ. ಇಮಸ್ಮಿಂ ಸುತ್ತೇ ಸದ್ಧಾದಯೋ ಮಿಸ್ಸಕಾ ಕಥಿತಾ. ಪಞ್ಚಮಂ ಉತ್ತಾನಮೇವ.