೨. ಚರವಗ್ಗೋ

೧. ಚರಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೧೧. ದುತಿಯಸ್ಸ ಪಠಮೇ ಅಧಿವಾಸೇತೀತಿ ಚಿತ್ತಂ ಅಧಿರೋಪೇತ್ವಾ ವಾಸೇತಿ. ನಪ್ಪಜಹತೀತಿ ನ ಪರಿಚ್ಚಜತಿ. ನ ವಿನೋದೇತೀತಿ ನ ನೀಹರತಿ. ನ ಬ್ಯನ್ತೀಕರೋತೀತಿ ನ ವಿಗತನ್ತಂ ಪರಿಚ್ಛಿನ್ನಪರಿವಟುಮಂ ಕರೋತಿ. ನ ಅನಭಾವಂ ಗಮೇತೀತಿ ನ ಅನುಅಭಾವಂ ಅವಡ್ಢಿಂ ವಿನಾಸಂ ಗಮೇತಿ. ಚರಮ್ಪೀತಿ ಚರನ್ತೋಪಿ. ಅನಾತಾಪೀತಿ ನಿಬ್ಬೀರಿಯೋ. ಅನೋತ್ತಾಪೀತಿ ಉಪವಾದಭಯರಹಿತೋ. ಸತತನ್ತಿ ನಿಚ್ಚಂ. ಸಮಿತನ್ತಿ ನಿರನ್ತರಂ. ಏವಂ ಸಬ್ಬತ್ಥ ಅತ್ಥಂ ಞತ್ವಾ ಸುಕ್ಕಪಕ್ಖೇ ವುತ್ತವಿಪರಿಯಾಯೇನ ಅತ್ಥೋ ವೇದಿತಬ್ಬೋ.

ಗಾಥಾಸು ಗೇಹನಿಸ್ಸಿತನ್ತಿ ಕಿಲೇಸನಿಸ್ಸಿತಂ. ಮೋಹನೇಯ್ಯೇಸೂತಿ ಮೋಹಜನಕೇಸು ಆರಮ್ಮಣೇಸು. ಅಭಬ್ಬೋತಿ ಅಭಾಜನಭೂತೋ. ಫುಟ್ಠುಂ ಸಮ್ಬೋಧಿಮುತ್ತಮನ್ತಿ ಅರಹತ್ತಮಗ್ಗಸಙ್ಖಾತಂ ಉತ್ತಮಞಾಣಂ ಫುಸಿತುಂ.

೨. ಸೀಲಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೧೨. ದುತಿಯೇ ಸಮ್ಪನ್ನಸೀಲಾತಿ ಪರಿಪುಣ್ಣಸೀಲಾ. ಸಮ್ಪನ್ನಪಾತಿಮೋಕ್ಖಾತಿ ಪರಿಪುಣ್ಣಪಾತಿಮೋಕ್ಖಾ. ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಸಂವರಸಂವುತಾತಿ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಸಂವರಸೀಲೇನ ಸಂವುತಾ ಪಿಹಿತಾ ಉಪೇತಾ ಹುತ್ವಾ ವಿಹರಥ. ಆಚಾರಗೋಚರಸಮ್ಪನ್ನಾತಿ ಆಚಾರೇನ ಚ ಗೋಚರೇನ ಚ ಸಮ್ಪನ್ನಾ ಸಮುಪಾಗತಾ ಭವಥ. ಅಣುಮತ್ತೇಸು ವಜ್ಜೇಸೂತಿ ಅಣುಪ್ಪಮಾಣೇಸು ದೋಸೇಸು. ಭಯದಸ್ಸಾವಿನೋತಿ ತಾನಿ ಅಣುಮತ್ತಾನಿ ವಜ್ಜಾನಿ ಭಯತೋ ದಸ್ಸನಸೀಲಾ. ಸಮಾದಾಯ ಸಿಕ್ಖಥ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇಸೂತಿ ಸಬ್ಬಸಿಕ್ಖಾಕೋಟ್ಠಾಸೇಸು ಸಮಾದಾತಬ್ಬಂ ಸಮಾದಾಯ ಗಹೇತ್ವಾ ಸಿಕ್ಖಥ. ‘‘ಸಮ್ಪನ್ನಸೀಲಾನಂ…ಪೇ… ಸಿಕ್ಖಾಪದೇಸೂ’’ತಿ ಏತ್ತಕೇನ ಧಮ್ಮಕ್ಖಾನೇನ ಸಿಕ್ಖತ್ತಯೇ ಸಮಾದಾಪೇತ್ವಾ ಚೇವ ಪಟಿಲದ್ಧಗುಣೇಸು ಚ ವಣ್ಣಂ ಕಥೇತ್ವಾ ಇದಾನಿ ಉತ್ತರಿ ಕಾತಬ್ಬಂ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ಕಿಮಸ್ಸಾತಿಆದಿಮಾಹ. ತತ್ಥ ಕಿಮಸ್ಸಾತಿ ಕಿಂ ಭವೇಯ್ಯ.

ಯತಂ ಚರೇತಿ ಯಥಾ ಚರನ್ತೋ ಯತೋ ಹೋತಿ ಸಂಯತೋ, ಏವಂ ಚರೇಯ್ಯ. ಏಸ ನಯೋ ಸಬ್ಬತ್ಥ. ಅಚ್ಛೇತಿ ನಿಸೀದೇಯ್ಯ. ಯತಮೇನಂ ಪಸಾರಯೇತಿ ಯಂ ಅಙ್ಗಪಚ್ಚಙ್ಗಂ ಪಸಾರೇಯ್ಯ, ತಂ ಯತಂ ಸಂಯತಮೇವ ಕತ್ವಾ ಪಸಾರೇಯ್ಯ. ಉದ್ಧನ್ತಿ ಉಪರಿ. ತಿರಿಯನ್ತಿ ಮಜ್ಝಂ. ಅಪಾಚೀನನ್ತಿ ಅಧೋ. ಏತ್ತಾವತಾ ಅತೀತಾ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಾ ಅನಾಗತಾ ಚ ಪಞ್ಚಕ್ಖನ್ಧಾ ಕಥಿತಾ. ಯಾವತಾತಿ ಪರಿಚ್ಛೇದವಚನಂ. ಜಗತೋ ಗತೀತಿ ಲೋಕಸ್ಸ ನಿಪ್ಫತ್ತಿ. ಸಮವೇಕ್ಖಿತಾ ಚ ಧಮ್ಮಾನಂ, ಖನ್ಧಾನಂ ಉದಯಬ್ಬಯನ್ತಿ ಏತೇಸಂ ಸಬ್ಬಲೋಕೇ ಅತೀತಾದಿಭೇದಾನಂ ಪಞ್ಚಕ್ಖನ್ಧಧಮ್ಮಾನಂ ಉದಯಞ್ಚ ವಯಞ್ಚ ಸಮವೇಕ್ಖಿತಾ. ‘‘ಪಞ್ಚಕ್ಖನ್ಧಾನಂ ಉದಯಂ ಪಸ್ಸನ್ತೋ ಪಞ್ಚವೀಸತಿ ಲಕ್ಖಣಾನಿ ಪಸ್ಸತಿ, ವಯಂ ಪಸ್ಸನ್ತೋ ಪಞ್ಚವೀಸತಿ ಲಕ್ಖಣಾನಿ ಪಸ್ಸತೀ’’ತಿ ವುತ್ತೇಹಿ ಸಮಪಞ್ಞಾಸಾಯ ಲಕ್ಖಣೇಹಿ ಸಮ್ಮಾ ಅವೇಕ್ಖಿತಾ ಹೋತಿ. ಚೇತೋಸಮಥಸಾಮೀಚಿನ್ತಿ ಚಿತ್ತಸಮಥಸ್ಸ ಅನುಚ್ಛವಿಕಂ ಪಟಿಪದಂ. ಸಿಕ್ಖಮಾನನ್ತಿ ಪಟಿಪಜ್ಜಮಾನಂ, ಪೂರಯಮಾನನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ಪಹಿತತ್ತೋತಿ ಪೇಸಿತತ್ತೋ. ಆಹೂತಿ ಕಥಯನ್ತಿ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಉತ್ತಾನಮೇವ. ಇಮಸ್ಮಿಂ ಪನ ಸುತ್ತೇ ಸೀಲಂ ಮಿಸ್ಸಕಂ ಕಥೇತ್ವಾ ಗಾಥಾಸು ಖೀಣಾಸವೋ ಕಥಿತೋ.

೩. ಪಧಾನಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೧೩. ತತಿಯೇ ಸಮ್ಮಪ್ಪಧಾನಾನೀತಿ ಸುನ್ದರಪಧಾನಾನಿ ಉತ್ತಮವೀರಿಯಾನಿ. ಸಮ್ಮಪ್ಪಧಾನಾತಿ ಪರಿಪುಣ್ಣವೀರಿಯಾ. ಮಾರಧೇಯ್ಯಾಭಿಭೂತಾತಿ ತೇಭೂಮಕವಟ್ಟಸಙ್ಖಾತಂ ಮಾರಧೇಯ್ಯಂ ಅಭಿಭವಿತ್ವಾ ಸಮತಿಕ್ಕಮಿತ್ವಾ ಠಿತಾ. ತೇ ಅಸಿತಾತಿ ತೇ ಖೀಣಾಸವಾ ಅನಿಸ್ಸಿತಾ ನಾಮ. ಜಾತಿಮರಣಭಯಸ್ಸಾತಿ ಜಾತಿಞ್ಚ ಮರಣಞ್ಚ ಪಟಿಚ್ಚ ಉಪ್ಪಜ್ಜನಕಭಯಸ್ಸ, ಜಾತಿಮರಣಸಙ್ಖಾತಸ್ಸೇವ ವಾ ಭಯಸ್ಸ. ಪಾರಗೂತಿ ಪಾರಙ್ಗತಾ. ತೇ ತುಸಿತಾತಿ ತೇ ಖೀಣಾಸವಾ ತುಟ್ಠಾ ನಾಮ. ಜೇತ್ವಾ ಮಾರಂ ಸವಾಹಿನಿನ್ತಿ ಸಸೇನಕಂ ಮಾರಂ ಜಿನಿತ್ವಾ ಠಿತಾ. ತೇ ಅನೇಜಾತಿ ತೇ ಖೀಣಾಸವಾ ತಣ್ಹಾಸಙ್ಖಾತಾಯ ಏಜಾಯ ಅನೇಜಾ ನಿಚ್ಚಲಾ ನಾಮ. ನಮುಚಿಬಲನ್ತಿ ಮಾರಬಲಂ. ಉಪಾತಿವತ್ತಾತಿ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಾ. ತೇ ಸುಖಿತಾತಿ ತೇ ಖೀಣಾಸವಾ ಲೋಕುತ್ತರಸುಖೇನ ಸುಖಿತಾ ನಾಮ. ತೇನೇವಾಹ –

‘‘ಸುಖಿತಾ ವತ ಅರಹನ್ತೋ, ತಣ್ಹಾ ನೇಸಂ ನ ವಿಜ್ಜತಿ;

ಅಸ್ಮಿಮಾನೋ ಸಮುಚ್ಛಿನ್ನೋ, ಮೋಹಜಾಲಂ ಪದಾಲಿತ’’ನ್ತಿ. (ಸಂ. ನಿ. ೩.೭೬);

೪. ಸಂವರಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೧೪. ಚತುತ್ಥೇ ಪಧಾನಾನೀತಿ ವೀರಿಯಾನಿ. ಸಂವರಪ್ಪಧಾನನ್ತಿ ಚಕ್ಖಾದೀನಿ ಸಂವರನ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪನ್ನವೀರಿಯಂ. ಪಹಾನಪ್ಪಧಾನನ್ತಿ ಕಾಮವಿತಕ್ಕಾದಯೋ ಪಜಹನ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪನ್ನವೀರಿಯಂ. ಭಾವನಾಪ್ಪಧಾನನ್ತಿ ಸಮ್ಬೋಜ್ಝಙ್ಗೇ ಭಾವೇನ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪನ್ನವೀರಿಯಂ. ಅನುರಕ್ಖಣಾಪ್ಪಧಾನನ್ತಿ ಸಮಾಧಿನಿಮಿತ್ತಂ ಅನುರಕ್ಖನ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪನ್ನವೀರಿಯಂ.

ವಿವೇಕನಿಸ್ಸಿತನ್ತಿಆದೀಸು ವಿವೇಕೋ, ವಿರಾಗೋ, ನಿರೋಧೋತಿ ತೀಣಿಪಿ ನಿಬ್ಬಾನಸ್ಸ ನಾಮಾನಿ. ನಿಬ್ಬಾನಂ ಹಿ ಉಪಧಿವಿವೇಕತ್ತಾ ವಿವೇಕೋ, ತಂ ಆಗಮ್ಮ ರಾಗಾದಯೋ ವಿರಜ್ಜನ್ತೀತಿ ವಿರಾಗೋ, ನಿರುಜ್ಝನ್ತೀತಿ ನಿರೋಧೋ. ತಸ್ಮಾ ವಿವೇಕನಿಸ್ಸಿತನ್ತಿಆದೀಸು ಆರಮ್ಮಣವಸೇನ ವಾ ಅಧಿಗನ್ತಬ್ಬವಸೇನ ವಾ ನಿಬ್ಬಾನನಿಸ್ಸಿತನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ.

ವೋಸ್ಸಗ್ಗಪರಿಣಾಮಿನ್ತಿ ಏತ್ಥ ದ್ವೇ ವೋಸ್ಸಗ್ಗಾ – ಪರಿಚ್ಚಾಗವೋಸ್ಸಗ್ಗೋ ಚ ಪಕ್ಖನ್ದನವೋಸ್ಸಗ್ಗೋ ಚ. ತತ್ಥ ವಿಪಸ್ಸನಾ ತದಙ್ಗವಸೇನ ಕಿಲೇಸೇ ಚ ಖನ್ಧೇ ಚ ರಾಗಂ ಪರಿಚ್ಚಜತೀತಿ ಪರಿಚ್ಚಾಗವೋಸ್ಸಗ್ಗೋ. ಮಗ್ಗೋ ಆರಮ್ಮಣವಸೇನ ನಿಬ್ಬಾನಂ ಪಕ್ಖನ್ದತೀತಿ ಪಕ್ಖನ್ದನವೋಸ್ಸಗ್ಗೋ. ತಸ್ಮಾ ವೋಸ್ಸಗ್ಗಪರಿಣಾಮಿನ್ತಿ ಯಥಾ ಭಾವಿಯಮಾನೋ ಸತಿಸಮ್ಬೋಜ್ಝಙ್ಗೋ ವೋಸ್ಸಗ್ಗತ್ಥಾಯ ಪರಿಣಮತಿ, ವಿಪಸ್ಸನಾಭಾವಞ್ಚ ಮಗ್ಗಭಾವಞ್ಚ ಪಾಪುಣಾತಿ, ಏವಂ ತಂ ಭಾವೇತೀತಿ ಅಯಮೇತ್ಥ ಅತ್ಥೋ. ಸೇಸಪದೇಸುಪಿ ಏಸೇವ ನಯೋ. ಭದ್ದಕನ್ತಿ ಲದ್ಧಕಂ. ಸಮಾಧಿನಿಮಿತ್ತಂ ವುಚ್ಚತಿ ಅಟ್ಠಿಕಸಞ್ಞಾದಿವಸೇನ ಅಧಿಗತೋ ಸಮಾಧಿಯೇವ. ಅನುರಕ್ಖತೀತಿ ಸಮಾಧಿಪಾರಿಪನ್ಥಿಕಧಮ್ಮೇ ರಾಗದೋಸಮೋಹೇ ಸೋಧೇನ್ತೋ ರಕ್ಖತಿ. ಏತ್ಥ ಚ ಅಟ್ಠಿಕಸಞ್ಞಾದಿಕಾ ಪಞ್ಚೇವ ಸಞ್ಞಾ ವುತ್ತಾ, ಇಮಸ್ಮಿಂ ಪನ ಠಾನೇ ದಸಪಿ ಅಸುಭಾನಿ ವಿತ್ಥಾರೇತ್ವಾ ಕಥೇತಬ್ಬಾನಿ. ತೇಸಂ ವಿತ್ಥಾರೋ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೇ (ವಿಸುದ್ಧಿ. ೧.೧೦೨ ಆದಯೋ) ವುತ್ತೋಯೇವ. ಗಾಥಾಯ ಸಂವರಾದಿನಿಪ್ಫಾದಕಂ ವೀರಿಯಮೇವ ವುತ್ತಂ. ಖಯಂ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಪಾಪುಣೇತಿ ದುಕ್ಖಕ್ಖಯಸಙ್ಖಾತಂ ಅರಹತ್ತಂ ಪಾಪುಣೇಯ್ಯಾತಿ.

೫. ಪಞ್ಞತ್ತಿಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೧೫. ಪಞ್ಚಮೇ ಅಗ್ಗಪಞ್ಞತ್ತಿಯೋತಿ ಉತ್ತಮಪಞ್ಞತ್ತಿಯೋ. ಅತ್ತಭಾವೀನನ್ತಿ ಅತ್ತಭಾವವನ್ತಾನಂ. ಯದಿದಂ ರಾಹು ಅಸುರಿನ್ದೋತಿ ಯೋ ಏಸ ರಾಹು ಅಸುರಿನ್ದೋ ಅಯಂ ಅಗ್ಗೋತಿ. ಏತ್ಥ ರಾಹು ಕಿರ ಅಸುರಿನ್ದೋ ಚತ್ತಾರಿ ಯೋಜನಸಹಸ್ಸಾನಿ ಅಟ್ಠ ಚ ಯೋಜನಸತಾನಿ ಉಚ್ಚೋ, ಬಾಹನ್ತರಮಸ್ಸ ದ್ವಾದಸಯೋಜನಸತಾನಿ, ಹತ್ಥತಲಪಾದತಲಾನಂ ಪುಥುಲತಾ ತೀಣಿ ಯೋಜನಸತಾನಿ. ಅಙ್ಗುಲಿಪಬ್ಬಾನಿ ಪಣ್ಣಾಸ ಯೋಜನಾನಿ, ಭಮುಕನ್ತರಂ ಪಣ್ಣಾಸಯೋಜನಂ, ನಲಾಟಂ ತಿಯೋಜನಸತಂ, ಸೀಸಂ ನವಯೋಜನಸತಂ. ಕಾಮಭೋಗೀನಂ ಯದಿದಂ ರಾಜಾ ಮನ್ಧಾತಾತಿ ಯೋ ಏಸ ರಾಜಾ ಮನ್ಧಾತಾ ನಾಮ, ಅಯಂ ದಿಬ್ಬೇಪಿ ಮಾನುಸಕೇಪಿ ಕಾಮೇ ಪರಿಭುಞ್ಜನಕಾನಂ ಸತ್ತಾನಂ ಅಗ್ಗೋ ನಾಮ. ಏಸ ಹಿ ಅಸಙ್ಖೇಯ್ಯಾಯುಕೇಸು ಮನುಸ್ಸೇಸು ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ಇಚ್ಛಿತಿಚ್ಛಿತಕ್ಖಣೇ ಹಿರಞ್ಞವಸ್ಸಂ ವಸ್ಸಾಪೇನ್ತೋ ಮಾನುಸಕೇ ಕಾಮೇ ದೀಘರತ್ತಂ ಪರಿಭುಞ್ಜಿ. ದೇವಲೋಕೇ ಪನ ಯಾವ ಛತ್ತಿಂಸಾಯ ಇನ್ದಾನಂ ಆಯುಪ್ಪಮಾಣಂ, ತಾವ ಪಣೀತೇ ಕಾಮೇ ಪರಿಭುಞ್ಜೀತಿ ಕಾಮಭೋಗೀನಂ ಅಗ್ಗೋ ನಾಮ ಜಾತೋ. ಆಧಿಪತೇಯ್ಯಾನನ್ತಿ ಅಧಿಪತಿಟ್ಠಾನಂ ಜೇಟ್ಠಕಟ್ಠಾನಂ ಕರೋನ್ತಾನಂ. ತಥಾಗತೋ ಅಗ್ಗಮಕ್ಖಾಯತೀತಿ ಲೋಕಿಯಲೋಕುತ್ತರೇಹಿ ಗುಣೇಹಿ ತಥಾಗತೋ ಅಗ್ಗೋ ಸೇಟ್ಠೋ ಉತ್ತಮೋ ಅಕ್ಖಾಯತಿ.

ಇದ್ಧಿಯಾ ಯಸಸಾ ಜಲನ್ತಿ ದಿಬ್ಬಸಮ್ಪತ್ತಿಸಮಿದ್ಧಿಯಾ ಚ ಪರಿವಾರಸಙ್ಖಾತೇನ ಯಸಸಾ ಚ ಜಲನ್ತಾನಂ. ಉದ್ಧಂ ತಿರಿಯಂ ಅಪಾಚೀನನ್ತಿ ಉಪರಿ ಚ ಮಜ್ಝೇ ಚ ಹೇಟ್ಠಾ ಚ. ಯಾವತಾ ಜಗತೋ ಗತೀತಿ ಯತ್ತಕಾ ಲೋಕನಿಪ್ಫತ್ತಿ.

೬. ಸೋಖುಮ್ಮಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೧೬. ಛಟ್ಠೇ ಸೋಖುಮ್ಮಾನೀತಿ ಸುಖುಮಲಕ್ಖಣಪಟಿವಿಜ್ಝನಕಾನಿ ಞಾಣಾನಿ. ರೂಪಸೋಖುಮ್ಮೇನ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ಹೋತೀತಿ ರೂಪೇ ಸಣ್ಹಸುಖುಮಲಕ್ಖಣಪರಿಗ್ಗಾಹಕೇನ ಞಾಣೇನ ಸಮನ್ನಾಗತೋ ಹೋತಿ. ಪರಮೇನಾತಿ ಉತ್ತಮೇನ. ತೇನ ಚ ರೂಪಸೋಖುಮ್ಮೇನಾತಿ ತೇನ ಯಾವ ಅನುಲೋಮಭಾವಂ ಪತ್ತೇನ ಸುಖುಮಲಕ್ಖಣಪರಿಗ್ಗಾಹಕಞಾಣೇನ. ನ ಸಮನುಪಸ್ಸತೀತಿ ನತ್ಥಿಭಾವೇನೇವ ನ ಪಸ್ಸತಿ. ನ ಪತ್ಥೇತೀತಿ ನತ್ಥಿಭಾವೇನೇವ ನ ಪತ್ಥೇತಿ. ವೇದನಾಸೋಖುಮ್ಮಾದೀಸುಪಿ ಏಸೇವ ನಯೋ.

ರೂಪಸೋಖುಮ್ಮತಂ ಞತ್ವಾತಿ ರೂಪಕ್ಖನ್ಧಸ್ಸ ಸಣ್ಹಸುಖುಮಲಕ್ಖಣಪರಿಗ್ಗಾಹಕೇನ ಞಾಣೇನ ಸುಖುಮತಂ ಜಾನಿತ್ವಾ. ವೇದನಾನಞ್ಚ ಸಮ್ಭವನ್ತಿ ವೇದನಾಕ್ಖನ್ಧಸ್ಸ ಚ ಪಭವಂ ಜಾನಿತ್ವಾ. ಸಞ್ಞಾ ಯತೋ ಸಮುದೇತೀತಿ ಯಸ್ಮಾ ಕಾರಣಾ ಸಞ್ಞಾಕ್ಖನ್ಧೋ ಸಮುದೇತಿ ನಿಬ್ಬತ್ತತಿ, ತಞ್ಚ ಜಾನಿತ್ವಾ. ಅತ್ಥಂ ಗಚ್ಛತಿ ಯತ್ಥ ಚಾತಿ ಯಸ್ಮಿಂ ಠಾನೇ ನಿರುಜ್ಝತಿ, ತಞ್ಚ ಜಾನಿತ್ವಾ. ಸಙ್ಖಾರೇ ಪರತೋ ಞತ್ವಾತಿ ಸಙ್ಖಾರಕ್ಖನ್ಧಂ ಅನಿಚ್ಚತಾಯ ಲುಜ್ಜನಭಾವೇನ ಪರತೋ ಜಾನಿತ್ವಾ. ಇಮಿನಾ ಹಿ ಪದೇನ ಅನಿಚ್ಚಾನುಪಸ್ಸನಾ ಕಥಿತಾ. ದುಕ್ಖತೋ ನೋ ಚ ಅತ್ತತೋತಿ ಇಮಿನಾ ದುಕ್ಖಾನತ್ತಾನುಪಸ್ಸನಾ. ಸನ್ತೋತಿ ಕಿಲೇಸಸನ್ತತಾಯ ಸನ್ತೋ. ಸನ್ತಿಪದೇ ರತೋತಿ ನಿಬ್ಬಾನೇ ರತೋ. ಇತಿ ಸುತ್ತನ್ತೇ ಚತೂಸು ಠಾನೇಸು ವಿಪಸ್ಸನಾವ ಕಥಿತಾ, ಗಾಥಾಸು ಲೋಕುತ್ತರಧಮ್ಮೋಪೀತಿ.

೭. ಪಠಮಅಗತಿಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೧೭-೧೯. ಸತ್ತಮೇ ಅಗತಿಗಮನಾನೀತಿ ನಗತಿಗಮನಾನಿ. ಛನ್ದಾಗತಿಂ ಗಚ್ಛತೀತಿ ಛನ್ದೇನ ಅಗತಿಂ ಗಚ್ಛತಿ, ಅಕತ್ತಬ್ಬಂ ಕರೋತಿ. ಸೇಸೇಸುಪಿ ಏಸೇವ ನಯೋ. ಛನ್ದಾ ದೋಸಾ ಭಯಾ ಮೋಹಾತಿ ಛನ್ದೇನ, ದೋಸೇನ, ಭಯೇನ, ಮೋಹೇನ. ಅತಿವತ್ತತೀತಿ ಅತಿಕ್ಕಮತಿ. ಅಟ್ಠಮಂ ಉತ್ತಾನಮೇವ. ನವಮೇ ತಥಾಬುಜ್ಝನಕಾನಂ ವಸೇನ ದ್ವೀಹಿಪಿ ನಯೇಹಿ ಕಥಿತಂ.

೧೦. ಭತ್ತುದ್ದೇಸಕಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೨೦. ದಸಮೇ ಭತ್ತುದ್ದೇಸಕೋತಿ ಸಲಾಕಭತ್ತಾದೀನಂ ಉದ್ದೇಸಕೋ. ಕಾಮೇಸು ಅಸಂಯತಾತಿ ವತ್ಥುಕಾಮೇಸು ಕಿಲೇಸಕಾಮೇಹಿ ಅಸಂಯತಾ. ಪರಿಸಾಕಸಟೋ ಚ ಪನೇಸ ವುಚ್ಚತೀತಿ ಅಯಞ್ಚ ಪನ ಸೋ ಏವರೂಪಾ ಪರಿಸಾಕಚವರೋ ನಾಮ ವುಚ್ಚತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸಮಣೇನಾತಿ ಬುದ್ಧಸಮಣೇನ. ಪರಿಸಾಯ ಮಣ್ಡೋ ಚ ಪನೇಸ ವುಚ್ಚತೀತಿ ಅಯಂ ಏವರೂಪಾ ಪರಿಸಾ ವಿಪ್ಪಸನ್ನೇನ ಪರಿಸಾಮಣ್ಡೋತಿ ವುಚ್ಚತೀತಿ.

ಚರವಗ್ಗೋ ದುತಿಯೋ.