೧. ಮೇತ್ತಾ

೬೪೩. ಕಥಞ್ಚ ಭಿಕ್ಖು ಮೇತ್ತಾಸಹಗತೇನ ಚೇತಸಾ ಏಕಂ ದಿಸಂ ಫರಿತ್ವಾ ವಿಹರತಿ? ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ನಾಮ ಏಕಂ ಪುಗ್ಗಲಂ ಪಿಯಂ ಮನಾಪಂ ದಿಸ್ವಾ ಮೇತ್ತಾಯೇಯ್ಯ, ಏವಮೇವ ಸಬ್ಬೇ ಸತ್ತೇ ಮೇತ್ತಾಯ ಫರತಿ.

ತತ್ಥ ಕತಮಾ ಮೇತ್ತಾ? ಯಾ ಸತ್ತೇಸು ಮೇತ್ತಿ ಮೇತ್ತಾಯನಾ ಮೇತ್ತಾಯಿತತ್ತಂ ಮೇತ್ತಾಚೇತೋವಿಮುತ್ತಿ – ಅಯಂ ವುಚ್ಚತಿ ‘‘ಮೇತ್ತಾ’’.

ತತ್ಥ ಕತಮಂ ಚಿತ್ತಂ? ಯಂ ಚಿತ್ತಂ ಮನೋ ಮಾನಸಂ ಹದಯಂ ಪಣ್ಡರಂ ಮನೋ ಮನಾಯತನಂ ಮನಿನ್ದ್ರಿಯಂ ವಿಞ್ಞಾಣಂ ವಿಞ್ಞಾಣಕ್ಖನ್ಧೋ ತಜ್ಜಾಮನೋವಿಞ್ಞಾಣಧಾತು – ಇದಂ ವುಚ್ಚತಿ ‘‘ಚಿತ್ತಂ’’. ಇದಂ ಚಿತ್ತಂ ಇಮಾಯ ಮೇತ್ತಾಯ ಸಹಗತಂ ಹೋತಿ ಸಹಜಾತಂ ಸಂಸಟ್ಠಂ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಂ. ತೇನ ವುಚ್ಚತಿ ‘‘ಮೇತ್ತಾಸಹಗತೇನ ಚೇತಸಾ’’ತಿ.

೬೪೪. ‘‘ಏಕಂ ದಿಸ’’ನ್ತಿ ಪುರತ್ಥಿಮಂ ವಾ ದಿಸಂ ಪಚ್ಛಿಮಂ ವಾ ದಿಸಂ ಉತ್ತರಂ ವಾ ದಿಸಂ ದಕ್ಖಿಣಂ ವಾ ದಿಸಂ ಉದ್ಧಂ ವಾ ಅಧೋ ವಾ ತಿರಿಯಂ ವಾ ವಿದಿಸಂ ವಾ.

೬೪೫. ‘‘ಫರಿತ್ವಾ’’ತಿ ಫರಿತ್ವಾ ಅಧಿಮುಚ್ಚಿತ್ವಾ.

೬೪೬. ‘‘ವಿಹರತೀ’’ತಿ ಇರಿಯತಿ ವತ್ತತಿ ಪಾಲೇತಿ ಯಪೇತಿ ಯಾಪೇತಿ ಚರತಿ ವಿಹರತಿ. ತೇನ ವುಚ್ಚತಿ ‘‘ವಿಹರತೀ’’ತಿ.

೬೪೭. ‘‘ತಥಾ ದುತಿಯ’’ನ್ತಿ ಯಥೇವ ಏಕಂ ದಿಸಂ ತಥಾ ದುತಿಯಂ ದಿಸಂ ತಥಾ ತತಿಯಂ ದಿಸಂ ತಥಾ ಚತುತ್ಥಂ ದಿಸಂ ತಥಾ ಉದ್ಧಂ ತಥಾ ಅಧೋ ತಥಾ ತಿರಿಯಂ ತಥಾ ವಿದಿಸಂ.

೬೪೮. ‘‘ಸಬ್ಬಧಿ ಸಬ್ಬತ್ತತಾಯ ಸಬ್ಬಾವನ್ತಂ ಲೋಕ’’ನ್ತಿ ಸಬ್ಬೇನ ಸಬ್ಬಂ ಸಬ್ಬಥಾ ಸಬ್ಬಂ ಅಸೇಸಂ ನಿಸ್ಸೇಸಂ. ಪರಿಯಾದಾಯವಚನಮೇತಂ – ‘‘ಸಬ್ಬಧಿ ಸಬ್ಬತ್ತತಾಯ ಸಬ್ಬಾವನ್ತಂ ಲೋಕ’’ನ್ತಿ.

೬೪೯. ‘‘ಮೇತ್ತಾಸಹಗತೇನ ಚೇತಸಾ’’ತಿ ತತ್ಥ ಕತಮಾ ಮೇತ್ತಾ? ಯಾ ಸತ್ತೇಸು ಮೇತ್ತಿ ಮೇತ್ತಾಯನಾ ಮೇತ್ತಾಯಿತತ್ತಂ ಮೇತ್ತಾಚೇತೋವಿಮುತ್ತಿ – ಅಯಂ ವುಚ್ಚತಿ ‘‘ಮೇತ್ತಾ’’.

ತತ್ಥ ಕತಮಂ ಚಿತ್ತಂ? ಯಂ ಚಿತ್ತಂ ಮನೋ ಮಾನಸಂ…ಪೇ… ತಜ್ಜಾಮನೋವಿಞ್ಞಾಣಧಾತು – ಇದಂ ವುಚ್ಚತಿ ‘‘ಚಿತ್ತಂ’’. ಇದಂ ಚಿತ್ತಂ ಇಮಾಯ ಮೇತ್ತಾಯ ಸಹಗತಂ ಹೋತಿ ಸಹಜಾತಂ ಸಂಸಟ್ಠಂ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಂ. ತೇನ ವುಚ್ಚತಿ ‘‘ಮೇತ್ತಾಸಹಗತೇನ ಚೇತಸಾ’’ತಿ.

೬೫೦. ‘‘ವಿಪುಲೇನಾ’’ತಿ ಯಂ ವಿಪುಲಂ ತಂ ಮಹಗ್ಗತಂ, ಯಂ ಮಹಗ್ಗತಂ ತಂ ಅಪ್ಪಮಾಣಂ, ಯಂ ಅಪ್ಪಮಾಣಂ ಸೋ ಅವೇರೋ, ಯೋ ಅವೇರೋ ಸೋ ಅಬ್ಯಾಪಜ್ಜೋ [ಅಬ್ಯಾಪಜ್ಝೋ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)].

೬೫೧. ‘‘ಫರಿತ್ವಾ’’ತಿ ಫರಿತ್ವಾ ಅಧಿಮುಚ್ಚಿತ್ವಾ.

೬೫೨. ‘‘ವಿಹರತೀ’’ತಿ…ಪೇ… ತೇನ ವುಚ್ಚತಿ ‘‘ವಿಹರತೀ’’ತಿ.