೫. ಚಾಗಾನುಸ್ಸತಿಕಥಾವಣ್ಣನಾ

೧೬೦. ಪಕತಿಯಾತಿ ಸಭಾವೇನ. ಚಾಗಾಧಿಮುತ್ತೇನಾತಿ ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮಪರಿಚ್ಚಾಗೇ ಯುತ್ತಪ್ಪಯುತ್ತೇನ ತನ್ನಿನ್ನೇನ ತಪ್ಪೋಣೇನ. ನಿಚ್ಚಂ ಸದಾ ಪವತ್ತಾ ದಾನಸಂವಿಭಾಗಾ ಯಸ್ಸ ಸೋ ನಿಚ್ಚಪವತ್ತದಾನಸಂವಿಭಾಗೋ, ತೇನ. ಇಧಾಪಿ ‘‘ಪಕತಿಯಾ’’ತಿ ಆನೇತ್ವಾ ಸಮ್ಬನ್ಧಿತಬ್ಬಂ. ಯಂ ಪರಸ್ಸ ಪಟಿಯತ್ತಂ ದಿಯ್ಯತಿ, ತಂ ದಾನಂ. ಯಂ ಅತ್ತನಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತಬ್ಬತೋ ಸಂವಿಭಜತಿ, ಸೋ ಸಂವಿಭಾಗೋ. ಇತೋ ದಾನಿ ಪಭುತೀತಿ ಇತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ದಾನಿ ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇ ಅಜ್ಜದಿವಸಂ ಆದಿಂ ಕತ್ವಾ. ಅದತ್ವಾ ನ ಭುಞ್ಜಿಸ್ಸಾಮೀತಿ ದಾನಸಮಾದಾನಂ ಕತ್ವಾ. ತಂದಿವಸನ್ತಿ ತಸ್ಮಿಂ ಭಾವನಾರಮ್ಭದಿವಸೇ. ತತ್ಥ ನಿಮಿತ್ತಂ ಗಣ್ಹಿತ್ವಾತಿ ತಸ್ಮಿಂ ದಾನೇ ಪರಿಚ್ಚಾಗಚೇತನಾಯ ಪವತ್ತಿಆಕಾರಸ್ಸ ಸಲ್ಲಕ್ಖಣವಸೇನ ನಿಮಿತ್ತಂ ಗಹೇತ್ವಾ. ವಿಗತಮಲಮಚ್ಛೇರತಾದಿಗುಣವಸೇನಾತಿ ವಿಗತಾನಿ ಮಲಮಚ್ಛೇರಾನಿ ಏತಸ್ಮಾತಿ ವಿಗತಮಲಮಚ್ಛೇರೋ, ಚಾಗೋ, ತಸ್ಸ ಭಾವೋ ವಿಗತಮಲಮಚ್ಛೇರತಾ. ತದಾದೀನಂ ಗುಣಾನಂ, ಸಮ್ಪತ್ತೀನಂ, ಆನಿಸಂಸಾನಂ ವಾ ವಸೇನ.

ಸತಂ ಧಮ್ಮಂ ಅನುಕ್ಕಮನ್ತಿ ಸಾಧೂನಂ ಬೋಧಿಸತ್ತಾನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪವೇಣಿಂ ಅನು ಅನು ಕಮನ್ತೋ ಓಕ್ಕಮನ್ತೋ, ಅವೋಕ್ಕಮನ್ತೋ ವಾ. ಯೇ ಇಮೇ ದಾಯಕಸ್ಸ ಲಾಭಾ ಆಯುವಣ್ಣಸುಖಬಲಪಟಿಭಾನಾದಯೋ, ಪಿಯಭಾವಾದಯೋ ಚ ಭಗವತಾ ಸಂವಣ್ಣಿತಾ ಪಕಿತ್ತಿತಾ. ಮನುಸ್ಸತ್ತಂ ವಾತಿ ವಾ-ಸದ್ದೋ ಅವುತ್ತವಿಕಪ್ಪತ್ಥೋ, ತೇನ ಇನ್ದ್ರಿಯಪಾಟವಭಾವಕಮ್ಮಸ್ಸಕತಾಞಾಣಾದೀನಂ ಸಙ್ಗಹೋ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ.

ಮಚ್ಛೇರಮಲೇನಾತಿ ಮಚ್ಛೇರಸಙ್ಖಾತೇನ ಮಲೇನ. ಅಥ ವಾ ಮಚ್ಛೇರಞ್ಚ ಮಲಞ್ಚ ಮಚ್ಛೇರಮಲಂ, ತೇನ ಮಚ್ಛೇರೇನ ಚೇವ ಲೋಭಾದಿಮಲೇನ ಚಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಪಜಾಯನವಸೇನಾತಿ ಯಥಾಸಕಂ ಕಮ್ಮನಿಬ್ಬತ್ತನವಸೇನ. ಕಣ್ಹಧಮ್ಮಾನನ್ತಿ ಲೋಭಾದಿಏಕನ್ತಕಾಳಕಾನಂ ಪಾಪಧಮ್ಮಾನಂ. ವಿಗತತ್ತಾತಿ ಪಹೀನತ್ತಾ. ವಿಗತಮಲಮಚ್ಛೇರೇನ ಚೇತಸಾತಿ ಇತ್ಥಮ್ಭೂತಲಕ್ಖಣೇ ಕರಣವಚನಂ. ಸೋತಾಪನ್ನಸ್ಸ ಸತೋತಿ ಗೇಹಂ ಆವಸನ್ತಸ್ಸ ಸೋತಾಪನ್ನಸ್ಸ ಸಮಾನಸ್ಸ. ನಿಸ್ಸಯವಿಹಾರನ್ತಿ ನಿಸ್ಸಾಯ ವಿಹರಿತಬ್ಬವಿಹಾರಂ, ದೇವಸಿಕಂ ವಳಞ್ಜನಕಕಮ್ಮಟ್ಠಾನನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ಅಭಿಭವಿತ್ವಾತಿ ಅಗಾರಂ ಆವಸನ್ತಾನಂ ಅಞ್ಞೇಸಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜನಕರಾಗಾದಿಉಪಕ್ಕಿಲೇಸೇ ಅಭಿಭುಯ್ಯ.

ಯೋ ಕಿಞ್ಚಿ ದೇನ್ತೋಪಿ ಸಾಪೇಕ್ಖೋವ ದೇತಿ, ಸೋ ಮುತ್ತಚಾಗೋ ನ ಹೋತಿ, ಅಯಂ ಪನ ನ ಏವನ್ತಿ ‘‘ಮುತ್ತಚಾಗೋ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ವಿಸ್ಸಟ್ಠಚಾಗೋತಿ ನಿರಪೇಕ್ಖಪರಿಚ್ಚಾಗೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ಯಥಾ ಪಾಣಾತಿಪಾತಬಹುಲೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ‘‘ಲೋಹಿತಪಾಣೀ’’ತಿ ವುಚ್ಚತಿ, ಏವಂ ದಾನಬಹುಲೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ‘‘ಪಯತಪಾಣೀ’’ತಿ ವುತ್ತೋತಿ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ‘‘ದಾತುಂ ಸದಾ ಧೋತಹತ್ಥೋಯೇವಾ’’ತಿ ಆಹ. ತತ್ಥ ಸದಾತಿ ನಿಚ್ಚಂ, ಅಭಿಣ್ಹನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ಪರಿಚ್ಚಾಗೋತಿ ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮಪರಿಚ್ಚಾಗೋತಿ ಅಧಿಕಾರತೋ ವಿಞ್ಞಾಯತಿ. ಯಂ ಯಂ ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮಂ ಪರೇ ಯಾಚನಕಾ. ಯಾಚನೇ ಯೋಗೋ ಯಾಚನಯೋಗೋ, ಪರೇಹಿ ಯಾಚಿತುಂ ಯುತ್ತೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ಯಾಜೇನ ಯುತ್ತೋತಿ ದಾನೇನ ಯುತ್ತೋ ಸದಾ ಪರಿಚ್ಚಜನತೋ. ಉಭಯೇತಿ ಯಥಾವುತ್ತೇ ದಾನೇ, ಸಂವಿಭಾಗೇ ಚ ರತೋ ಅಭಿರತೋ.

೧೬೧. ಯಥಾ ಪರಿಸುದ್ಧಸೀಲಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅಖಣ್ಡತಾದಿಗುಣವಸೇನ ಅತ್ತನೋ ಸೀಲಸ್ಸ ಅನುಸ್ಸರನ್ತಸ್ಸ ಸೀಲಾನುಸ್ಸತಿಭಾವನಾ ಇಜ್ಝತಿ, ಏವಂ ಪರಿಸುದ್ಧಉಳಾರಪರಿಚ್ಚಾಗಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಅನುಪಕ್ಕಿಲಿಟ್ಠಮೇವ ಅತ್ತನೋ ಪರಿಚ್ಚಾಗಂ ಅನುಸ್ಸರನ್ತಸ್ಸ ಭಾವನಾ ಇಜ್ಝತೀತಿ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ವಿಗತಮಲಮಚ್ಛೇರತಾದಿಗುಣವಸೇನಾ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ, ತಂ ವುತ್ತತ್ಥಮೇವ.

ಭಿಯ್ಯೋಸೋತಿ ಉಪರಿಪಿ. ಮತ್ತಾಯ ಪಮಾಣಸ್ಸ ಮಹತಿಯಾ ಮತ್ತಾಯ, ವಿಪುಲೇನ ಪಮಾಣೇನಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಚಾಗಾಧಿಮುತ್ತೋತಿ ಪರಿಚ್ಚಾಗೇ ಅಧಿಮುತ್ತೋ ನಿನ್ನಪೋಣಪಬ್ಭಾರೋ. ತತೋ ಏವ ಅಲೋಭಜ್ಝಾಸಯೋ ಕತ್ಥಚಿಪಿ ಅನಭಿಸಙ್ಗಚಿತ್ತೋ. ಪಟಿಗ್ಗಾಹಕೇಸು ಮೇತ್ತಾಯನವಸೇನ ಪರಿಚ್ಚಾಗೋ ಹೋತೀತಿ ಮೇತ್ತಾಯ ಮೇತ್ತಾಭಾವನಾಯ ಅನುಲೋಮಕಾರೀ ಅನುರೂಪಪಟಿಪತ್ತಿ. ವಿಸಾರದೋತಿ ವಿಸದೋ ಅತ್ತನೋವ ಗುಣೇನ ಕತ್ಥಚಿಪಿ ಅಮಙ್ಕುಭೂತೋ ಅಭಿಭುಯ್ಯ ವಿಹಾರೀ. ಸೇಸಂ ಸುವಿಞ್ಞೇಯ್ಯಮೇವ.