೬೭. ಇತ್ಥಿಯಂ ಭಾಸಿತಪುಮಿ+ತ್ಥೀ ಪುಮೇವೇ+ಕತ್ಥೇತಿ

ಭಾಸಿತಪುಮಾ ಇತ್ಥೀ ಪುಮೇವ ಹೋತೀತಿ ಪುಮ್ಭಾವಾ ಇತ್ಥಿಪಚ್ಚಯಾನಂ ನಿವತ್ತಿ ಹೋತಿ. ಏವಂ ರತ್ತಲತಾ, ದುತಿಯಭಿಕ್ಖಾ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣೀ ಚ ಸಾ ದಾರಿಕಾ ಚಾತಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣದಾರಿಕಾ, ನಾಗಮಾಣವಿಕಾ. ಇತ್ಥಿಯನ್ತಿ ಕಿಂ, ಕುಮಾರಿರತನಂ, ಸಮಣಿಪದುಮಂ. ಭಾಸಿತಪುಮಾತಿ ಕಿಂ, ಗಙ್ಗಾನದೀ, ತಣ್ಹಾನದೀ, ಪಥವೀಧಾತು. ಪುರತ್ಥಿಮೋ ಚ ಸೋ ಕಾಯೋ ಚಾತಿ ಪುರತ್ಥಿಮಕಾಯೋ. ಏತ್ಥ ಚ ಕಾಯೇಕದೇಸೇ ಕಾಯಸದ್ದೋ. ಏವಂ ಪಚ್ಛಿಮಕಾಯೋ, ಉಪರಿಮಕಾಯೋ, ಹೇಟ್ಠಿಮಕಾಯೋ, ಸಬ್ಬಕಾಯೋ, ನವಾವಾಸೋ, ಕತರನಿಕಾಯೋ, ಹೇತುಪಚ್ಚಯೋ. ಜೀವಿತಪ್ಪಧಾನಂ ನವಕಂ ಜೀವಿತನವಕ+ಮಿಚ್ಚಾದಿ.

ವಿಸೇಸನುತ್ತರಪದೇ ಥೇರಾ+ಚರಿಯ+ಪಣ್ಡಿತಾ ವಿಸೇಸನಂ ಪರಞ್ಚ ಭವತಿ. ಯಥಾ ಸಾರಿಪುತ್ತೋ ಚ ಸೋ ಥೇರೋ ಚಾತಿ ಸಾರಿಪುತ್ತತ್ಥೇರೋ, ಏವಂ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನತ್ಥೇರೋ, ಮಹಾಕಸ್ಸಪತ್ಥೇರೋ, ಬುದ್ಧಘೋಸಾಚರಿಯೋ, ಧಮ್ಮಪಾಲಾಚರಿಯೋ, ಆಚರಿಯಗುತ್ತಿಲೋ ವಾ. ಮಹೋಸಧೋ ಚ ಸೋ ಪಣ್ಡಿತೋ ಚಾತಿ ಮಹೋಸಧಪಣ್ಡಿತೋ, ಏವಂ ವಿಧುರಪಣ್ಡಿತೋ.

ವಿಸೇಸನೋಭಯಪದೇ ಯಥಾ-ಸೀತಞ್ಚ ತಂ ಉಣ್ಹಞ್ಚಾತಿ ಸೀತುಣ್ಹಂ, ಸಿನಿದ್ಧೋ ಚ ಸೋ ಉಣ್ಹೋ ಚಾತಿ ಸಿನಿದ್ಧುಣ್ಹೋ ಮಾಸೋ. ಖಞ್ಜೋ ಚ ಸೋ ಖುಜ್ಜೋ ಚಾತಿ ಖಞ್ಜಖುಜ್ಜೋ, ಏವಂ ಅನ್ಧಬಧಿರೋ, ಕತಾಕತಂ, ಛಿದ್ದಾವಛಿದ್ದಂ, ಉಚ್ಚಾವಚಂ, ಛಿನ್ನಭಿನ್ನಂ, ಗತಪಚ್ಚಾಗತಂ. ಕ್ವಚಿ ಪುಬ್ಬಕಾಲಸ್ಸಾಪಿ ಪರನಿಪಾತೋ, ವಾಸಿತೋ ಚ ಸೋ ಲಿತ್ತೋ ಚಾತಿ ಲಿತ್ತವಾಸಿತೋ, ಏವಂ ನಗ್ಗಮೂಸಿತೋ, ಸಿತ್ತಸಮ್ಮಟ್ಠೋ, ಭಟ್ಠಲುಞ್ಜಿತೋ.

ಉಪಮನುತ್ತರಪದೇ ಉಪಮಾನಭೂತಂ ವಿಸೇಸನಂ ಪರಂ ಭವತಿ, ಯಥಾ ಸೀಹೋತಿ ವುತ್ತೇ ಉಪಚರಿತಾ+ನುಪಚರಿತಸೀಹಾನಂ ಸಾಮಞ್ಞಪ್ಪತೀತಿಯಂ ಮುನಿಸದ್ದೋ ವಿಸೇಸೇತಿ. ಏತ್ಥ ಚ –

ಉಪಮಾನೋ+ಪಮೇಯ್ಯಾನಂ, ಸಧಮ್ಮತ್ತಂ ಸಿಯೋ+ಪಮಾ.

ಸಾ ಚ ವತ್ಥು+ವಣ್ಣ+ಆಕಾರಾನಂ ಸಾಮ್ಯೇನ ಹೋತಿ. ಸೀಹೋವ ಸೀಹೋ, ಮುನಿ ಚ ಸೋ ಸೀಹೋ ಚಾತಿ ಮುನಿಸೀಹೋ, ಮುನಿವಸಭೋ, ಮುನಿಪುಙ್ಗವೋ, ಬುದ್ಧನಾಗೋ, ಬುದ್ಧಾದಿಚ್ಚೋ. ರಂಸೀ ವಿಯ ರಂಸೀ, ಸದ್ಧಮ್ಮೋ ಚ ಸೋ ರಂಸೀ ಚಾತಿ ಸದ್ಧಮ್ಮರಂಸೀ, ಏವಂ ವಿನಯಸಾಗರೋ. ಪುಣ್ಡರಿಕಮಿವ ಪುಣ್ಡರಿಕೋ, ಸಮಣೋ ಚ ಸೋ ಪುಣ್ಡರಿಕೋ ಚಾತಿ ಸಮಣಪುಣ್ಡರಿಕೋ, ಸಮಣಪದುಮೋ. ಚನ್ದೋ ವಿಯ ಚನ್ದೋ, ಮುಖಞ್ಚ ತಂ ಚನ್ದೋ ಚಾತಿ ಮುಖಚನ್ದೋ, ಮುಖಪದುಮಂ ಇಚ್ಚಾದಿ.

ಸಮ್ಭಾವನಾಪುಬ್ಬಪದೇ ಯಥಾ-ಧಮ್ಮೋತಿ ಬುದ್ಧಿ ಧಮ್ಮಬುದ್ಧಿ, ಏವಂ ಧಮ್ಮಸಞ್ಞಾ, ಧಮ್ಮಸಙ್ಖಾತೋ, ಧಮ್ಮಸಮ್ಮತೋ, ಪಾಣಸಞ್ಞಿತಾ, ಅಸುಭಸಞ್ಞಾ, ಅನಿಚ್ಚಸಞ್ಞಾ, ಧಾತುಸಞ್ಞಾ, ಅತ್ತಸಞ್ಞಾ, ಅತ್ತದಿಟ್ಠಿ ಇಚ್ಚಾದಿ.

ಅವಧಾರಣಪುಬ್ಬಪದೇ ಯಥಾ-ಗುಣೋ ಏವ ಧನಂ ಗುಣಧನಂ, ಏವಂ ಸದ್ಧಾಧನಂ, ಸೀಲಧನಂ, ಪಞ್ಞಾರತನಂ, ಚಕ್ಖು ಏವ ಇನ್ದ್ರಿಯಂ ಚಕ್ಖುನ್ದ್ರಿಯಂ, ಏವಂ ಚಕ್ಖಾಯತನಂ, ಚಕ್ಖುಧಾತು, ಚಕ್ಖುದ್ವಾರಂ, ರೂಪಾರಮ್ಮಣ+ಮಿಚ್ಚಾದಿ.

ವಿಸೇಸನ+ವಿಸೇಸ್ಸೇಹಿ, ಕ್ರಿಯಾಯ ಚ ಸಹೇ+ರಿತೋ;

ತೇಸಂ ಭಾವಂ ವಿವೇಚೇತಾ, ನಿಪಾತೋ ಬ್ಯವಚ್ಛಿನ್ದತಿ.

ಅಯೋಗ+ಮಞ್ಞಯೋಗಞ್ಚ, ಅಚ್ಚನ್ತಾಯೋಗ+ಮೇವಿ+ತಿ;

ವಿವಕ್ಖಾತೋ ಪಯುತ್ತೋಪಿ, ಏವತ್ಥೋ ಞಾಯತೇ ಯತೋ.

ಬ್ಯವಚ್ಛೇದಫಲಂ ವಾಕ್ಯಂ, ತತೋ ಚಿತ್ತೋ ಧನುದ್ಧರೋ;

ಪಾತ್ಥೋ ಧನುದ್ಧರೋ ನೀಲು+ಪ್ಪಲ+ಮತ್ಥೀತಿ ತಂ ಯಥಾ.

ಏತ್ಥ ನಿಪಾತೋತಿ ಏವ-ಇತಿನಿಪಾತೋ, ಅಪ್ಪಯುತ್ತೋಪಿ ಏವಸದ್ದೋ ಏವಂ ಯೋಜೇತಬ್ಬೋ – ‘‘ಚಿತ್ತೋ ಧನುದ್ಧರೋ ಏವಾ’’ತಿ ವಿಸೇಸನೇನ ಯುತ್ತೋ ಅಯೋಗವಿವಚ್ಛೇದಕೋ, ಧನುನಾ ಯೋಗೇ ಪತಿಟ್ಠಾಪನತೋ ‘‘ಪಾತ್ಥೋ ಏವ ಧನುದ್ಧರೋ’’ತಿ ವಿಸೇಸ್ಸೇನ ಯುತ್ತೋ ಅಞ್ಞಯೋಗವಿವಚ್ಛೇದಕೋ, ಧನುದ್ಧರತ್ತಸ್ಸ ಪಾತ್ಥಸಂಖಾತಅಜ್ಜುನೇ ಏವ ಪತಿಟ್ಠಾಪನತೋ. ‘‘ನೀಲುಪ್ಪಲ+ಮತ್ಥೇವಾ’’ತಿ ಕ್ರಿಯಾಯ ಯುತ್ತೋ ಅಚ್ಚನ್ತಾಯೋಗವಿವಚ್ಛೇದಕೋ, ನೀಲುಪ್ಪಲಸ್ಸ ಸಬ್ಭಾವೇಯೇವ ಪತಿಟ್ಠಾಪನತೋ.