೮. ಸಂಯೋಗಸುತ್ತಂ
೫೧. ‘‘ಸಂಯೋಗವಿಸಂಯೋಗಂ ವೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಧಮ್ಮಪರಿಯಾಯಂ ದೇಸೇಸ್ಸಾಮಿ. ತಂ ಸುಣಾಥ…ಪೇ… ಕತಮೋ ಚ ಸೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಂಯೋಗೋ ವಿಸಂಯೋಗೋ ಧಮ್ಮಪರಿಯಾಯೋ?
‘‘ಇತ್ಥೀ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಇತ್ಥಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ಇತ್ಥಿಕುತ್ತಂ ಇತ್ಥಾಕಪ್ಪಂ ಇತ್ಥಿವಿಧಂ ಇತ್ಥಿಚ್ಛನ್ದಂ ಇತ್ಥಿಸ್ಸರಂ ಇತ್ಥಾಲಙ್ಕಾರಂ. ಸಾ ತತ್ಥ ರಜ್ಜತಿ ತತ್ರಾಭಿರಮತಿ. ಸಾ ತತ್ಥ ರತ್ತಾ ತತ್ರಾಭಿರತಾ ಬಹಿದ್ಧಾ ಪುರಿಸಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ಪುರಿಸಕುತ್ತಂ ಪುರಿಸಾಕಪ್ಪಂ ಪುರಿಸವಿಧಂ ಪುರಿಸಚ್ಛನ್ದಂ ಪುರಿಸಸ್ಸರಂ ಪುರಿಸಾಲಙ್ಕಾರಂ. ಸಾ ತತ್ಥ ರಜ್ಜತಿ ತತ್ರಾಭಿರಮತಿ. ಸಾ ತತ್ಥ ರತ್ತಾ ತತ್ರಾಭಿರತಾ ಬಹಿದ್ಧಾ ಸಂಯೋಗಂ ಆಕಙ್ಖತಿ. ಯಞ್ಚಸ್ಸಾ ಸಂಯೋಗಪಚ್ಚಯಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಸುಖಂ ಸೋಮನಸ್ಸಂ ತಞ್ಚ ಆಕಙ್ಖತಿ. ಇತ್ಥತ್ತೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಭಿರತಾ ಸತ್ತಾ ಪುರಿಸೇಸು ಸಂಯೋಗಂ ಗತಾ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇತ್ಥೀ ಇತ್ಥತ್ತಂ ನಾತಿವತ್ತತಿ.
‘‘ಪುರಿಸೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಪುರಿಸಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ಪುರಿಸಕುತ್ತಂ ಪುರಿಸಾಕಪ್ಪಂ ಪುರಿಸವಿಧಂ ಪುರಿಸಚ್ಛನ್ದಂ ಪುರಿಸಸ್ಸರಂ ಪುರಿಸಾಲಙ್ಕಾರಂ. ಸೋ ತತ್ಥ ರಜ್ಜತಿ ತತ್ರಾಭಿರಮತಿ. ಸೋ ತತ್ಥ ರತ್ತೋ ತತ್ರಾಭಿರತೋ ಬಹಿದ್ಧಾ ಇತ್ಥಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ಇತ್ಥಿಕುತ್ತಂ ಇತ್ಥಾಕಪ್ಪಂ ಇತ್ಥಿವಿಧಂ ಇತ್ಥಿಚ್ಛನ್ದಂ ಇತ್ಥಿಸ್ಸರಂ ಇತ್ಥಾಲಙ್ಕಾರಂ. ಸೋ ತತ್ಥ ರಜ್ಜತಿ ತತ್ರಾಭಿರಮತಿ. ಸೋ ತತ್ಥ ರತ್ತೋ ತತ್ರಾಭಿರತೋ ಬಹಿದ್ಧಾ ಸಂಯೋಗಂ ಆಕಙ್ಖತಿ. ಯಞ್ಚಸ್ಸ ಸಂಯೋಗಪಚ್ಚಯಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಸುಖಂ ಸೋಮನಸ್ಸಂ ತಞ್ಚ ಆಕಙ್ಖತಿ. ಪುರಿಸತ್ತೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಭಿರತಾ ಸತ್ತಾ ಇತ್ಥೀಸು ಸಂಯೋಗಂ ಗತಾ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪುರಿಸೋ ಪುರಿಸತ್ತಂ ನಾತಿವತ್ತತಿ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಂಯೋಗೋ ಹೋತಿ.
‘‘ಕಥಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಸಂಯೋಗೋ ಹೋತಿ? ಇತ್ಥೀ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಇತ್ಥಿನ್ದ್ರಿಯಂ ನ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ಇತ್ಥಿಕುತ್ತಂ ಇತ್ಥಾಕಪ್ಪಂ ಇತ್ಥಿವಿಧಂ ಇತ್ಥಿಚ್ಛನ್ದಂ ಇತ್ಥಿಸ್ಸರಂ ಇತ್ಥಾಲಙ್ಕಾರಂ. ಸಾ ತತ್ಥ ನ ರಜ್ಜತಿ, ಸಾ ತತ್ರ ನಾಭಿರಮತಿ. ಸಾ ತತ್ಥ ಅರತ್ತಾ ತತ್ರ ಅನಭಿರತಾ ಬಹಿದ್ಧಾ ಪುರಿಸಿನ್ದ್ರಿಯಂ ನ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ಪುರಿಸಕುತ್ತಂ ಪುರಿಸಾಕಪ್ಪಂ ಪುರಿಸವಿಧಂ ಪುರಿಸಚ್ಛನ್ದಂ ಪುರಿಸಸ್ಸರಂ ಪುರಿಸಾಲಙ್ಕಾರಂ. ಸಾ ತತ್ಥ ನ ರಜ್ಜತಿ, ತತ್ರ ನಾಭಿರಮತಿ. ಸಾ ತತ್ಥ ಅರತ್ತಾ ತತ್ರ ಅನಭಿರತಾ ಬಹಿದ್ಧಾ ಸಂಯೋಗಂ ನಾಕಙ್ಖತಿ. ಯಞ್ಚಸ್ಸಾ ಸಂಯೋಗಪಚ್ಚಯಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಸುಖಂ ಸೋಮನಸ್ಸಂ ತಞ್ಚ ನಾಕಙ್ಖತಿ. ಇತ್ಥತ್ತೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅನಭಿರತಾ ಸತ್ತಾ ಪುರಿಸೇಸು ವಿಸಂಯೋಗಂ ಗತಾ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇತ್ಥೀ ಇತ್ಥತ್ತಂ ಅತಿವತ್ತತಿ.
‘‘ಪುರಿಸೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಜ್ಝತ್ತಂ ಪುರಿಸಿನ್ದ್ರಿಯಂ ನ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ಪುರಿಸಕುತ್ತಂ ಪುರಿಸಾಕಪ್ಪಂ ಪುರಿಸವಿಧಂ ಪುರಿಸಚ್ಛನ್ದಂ ಪುರಿಸಸ್ಸರಂ ಪುರಿಸಾಲಙ್ಕಾರಂ. ಸೋ ತತ್ಥ ನ ರಜ್ಜತಿ, ಸೋ ತತ್ರ ನಾಭಿರಮತಿ. ಸೋ ತತ್ಥ ಅರತ್ತೋ ತತ್ರ ಅನಭಿರತೋ ಬಹಿದ್ಧಾ ಇತ್ಥಿನ್ದ್ರಿಯಂ ನ ಮನಸಿ ಕರೋತಿ – ಇತ್ಥಿಕುತ್ತಂ ಇತ್ಥಾಕಪ್ಪಂ ಇತ್ಥಿವಿಧಂ ಇತ್ಥಿಚ್ಛನ್ದಂ ಇತ್ಥಿಸ್ಸರಂ ಇತ್ಥಾಲಙ್ಕಾರಂ. ಸೋ ತತ್ಥ ನ ರಜ್ಜತಿ, ತತ್ರ ನಾಭಿರಮತಿ. ಸೋ ತತ್ಥ ಅರತ್ತೋ ತತ್ರ ಅನಭಿರತೋ ಬಹಿದ್ಧಾ ಸಂಯೋಗಂ ನಾಕಙ್ಖತಿ. ಯಞ್ಚಸ್ಸ ಸಂಯೋಗಪಚ್ಚಯಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಸುಖಂ ಸೋಮನಸ್ಸಂ ತಞ್ಚ ನಾಕಙ್ಖತಿ. ಪುರಿಸತ್ತೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅನಭಿರತಾ ಸತ್ತಾ ಇತ್ಥೀಸು ವಿಸಂಯೋಗಂ ಗತಾ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪುರಿಸೋ ಪುರಿಸತ್ತಂ ಅತಿವತ್ತತಿ. ಏವಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಸಂಯೋಗೋ ಹೋತಿ. ಅಯಂ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಂಯೋಗೋ ವಿಸಂಯೋಗೋ ಧಮ್ಮಪರಿಯಾಯೋ’’ತಿ. ಅಟ್ಠಮಂ.