៦. ឯឡកលោមសិក្ខាបទំ
៥៧១. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ. តេន ខោ បន សមយេន អញ្ញតរស្ស ភិក្ខុនោ កោសលេសុ ជនបទេ សាវត្ថិំ គច្ឆន្តស្ស អន្តរាមគ្គេ ឯឡកលោមានិ ឧប្បជ្ជិំសុ. អថ ខោ សោ ភិក្ខុ តានិ ឯឡកលោមានិ ឧត្តរាសង្គេន ភណ្ឌិកំ ពន្ធិត្វា អគមាសិ. មនុស្សា តំ ភិក្ខុំ បស្សិត្វា ឧប្បណ្ឌេសុំ – ‘‘កិត្តកេន តេ, ភន្តេ, កីតានិ? កិត្តកោ ឧទយោ ភវិស្សតី’’តិ? សោ ភិក្ខុ តេហិ មនុស្សេហិ ឧប្បណ្ឌិយមានោ មង្កុ អហោសិ. អថ ខោ សោ ភិក្ខុ សាវត្ថិំ គន្ត្វា តានិ ឯឡកលោមានិ ឋិតកោវ អាសុម្ភិ. ភិក្ខូ តំ ភិក្ខុំ ឯតទវោចុំ – ‘‘កិស្ស ត្វំ, អាវុសោ, ឥមានិ ឯឡកលោមានិ ឋិតកោវ អាសុម្ភសី’’តិ? ‘‘តថា ហិ បនាហំ, អាវុសោ, ឥមេសំ ឯឡកលោមានំ ការណា មនុស្សេហិ ឧប្បណ្ឌិតោ’’តិ. ‘‘កីវ ទូរតោ បន ត្វំ, អាវុសោ, ឥមានិ ឯឡកលោមានិ អាហរី’’តិ? ‘‘អតិរេកតិយោជនំ, អាវុសោ’’តិ. យេ តេ ភិក្ខូ អប្បិច្ឆា…បេ… តេ ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម ភិក្ខុ អតិរេកតិយោជនំ ឯឡកលោមានិ អាហរិស្សតី’’តិ! អថ ខោ តេ ភិក្ខូ តំ ភិក្ខុំ អនេកបរិយាយេន វិគរហិត្វា ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ…បេ… សច្ចំ កិរ ត្វំ, ភិក្ខុ, អតិរេកតិយោជនំ ឯឡកលោមានិ អាហរីតិ? ‘‘សច្ចំ, ភគវា’’តិ. វិគរហិ ពុទ្ធោ ភគវា…បេ… កថញ្ហិ នាម ត្វំ, មោឃបុរិស, អតិរេកតិយោជនំ ឯឡកលោមានិ អាហរិស្សសិ! នេតំ មោឃបុរិស, អប្បសន្នានំ វា បសាទាយ…បេ… ឯវញ្ច បន, ភិក្ខវេ, ឥមំ សិក្ខាបទំ ឧទ្ទិសេយ្យាថ –
៥៧២. ‘‘ភិក្ខុនោ បនេវ អទ្ធានមគ្គប្បដិបន្នស្ស ឯឡកលោមានិ ឧប្បជ្ជយ្យុំ. អាកង្ខមានេន ភិក្ខុនា បដិគ្គហេតព្ពានិ. បដិគ្គហេត្វា តិយោជនបរមំ សហត្ថា ហរិតព្ពានិ [ហារេតព្ពានិ (សី. ស្យា. ក.)], អសន្តេ ហារកេ. តតោ ចេ ឧត្តរិ ហរេយ្យ, អសន្តេបិ ហារកេ, និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយ’’ន្តិ.
៥៧៣. ភិក្ខុនោ បនេវ អទ្ធានមគ្គប្បដិបន្នស្សាតិ បន្ថំ គច្ឆន្តស្ស.
ឯឡកលោមានិ ឧប្បជ្ជេយ្យុន្តិ ឧប្បជ្ជេយ្យុំ សង្ឃតោ វា គណតោ វា ញាតិតោ វា មិត្តតោ វា បំសុកូលំ វា អត្តនោ វា ធនេន.
អាកង្ខមានេនាតិ ឥច្ឆមានេន បដិគ្គហេតព្ពានិ.
បដិគ្គហេត្វា តិយោជនបរមំ សហត្ថា ហរិតព្ពានីតិ តិយោជនបរមតា សហត្ថា ហរិតព្ពានិ.
អសន្តេ ហារកេតិ នាញ្ញោ កោចិ ហារកោ ហោតិ ឥត្ថី វា បុរិសោ វា គហដ្ឋោ វា បព្ពជិតោ វា.
តតោ ចេ ឧត្តរិ ហរេយ្យ, អសន្តេបិ ហារកេតិ បឋមំ បាទំ តិយោជនំ អតិក្កាមេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស. ទុតិយំ បាទំ អតិក្កាមេតិ, និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ [និស្សគ្គិយានិ ហោន្តិ (ស្យា.)]. អន្តោតិយោជនេ ឋិតោ ពហិតិយោជនំ បាតេតិ, និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ [និស្សគ្គិយានិ ហោន្តិ (ស្យា.)]. អញ្ញស្ស យានេ វា ភណ្ឌេ វា អជានន្តស្ស បក្ខិបិត្វា តិយោជនំ អតិក្កាមេតិ, និស្សគ្គិយានិ ហោន្តិ. និស្សជ្ជិតព្ពានិ សង្ឃស្ស វា គណស្ស វា បុគ្គលស្ស វា. ឯវញ្ច បន, ភិក្ខវេ, និស្សជ្ជិតព្ពានិ…បេ… ឥមានិ មេ, ភន្តេ, ឯឡកលោមានិ តិយោជនំ អតិក្កាមិតានិ និស្សគ្គិយានិ. ឥមានាហំ សង្ឃស្ស និស្សជ្ជាមីតិ…បេ… ទទេយ្យាតិ…បេ… ទទេយ្យុន្តិ…បេ… អាយស្មតោ ទម្មីតិ.
៥៧៤. អតិរេកតិយោជនេ អតិរេកសញ្ញី អតិក្កាមេតិ [តិយោជនំ អតិក្កាមេតិ (ស្យា.)], និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ. អតិរេកតិយោជនេ វេមតិកោ អតិក្កាមេតិ [តិយោជនំ អតិក្កាមេតិ (ស្យា.)], និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ. អតិរេកតិយោជនេ ឩនកសញ្ញី អតិក្កាមេតិ [តិយោជនំ អតិក្កាមេតិ (ស្យា.)], និស្សគ្គិយំ បាចិត្តិយំ.
ឩនកតិយោជនេ អតិរេកសញ្ញី, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស. ឩនកតិយោជនេ វេមតិកោ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស. ឩនកតិយោជនេ ឩនកសញ្ញី, អនាបត្តិ.
៥៧៥. អនាបត្តិ តិយោជនំ ហរតិ, ឩនកតិយោជនំ ហរតិ, តិយោជនំ ហរតិបិ, បច្ចាហរតិបិ, តិយោជនំ វាសាធិប្បាយោ គន្ត្វា តតោ បរំ ហរតិ, អច្ឆិន្នំ បដិលភិត្វា ហរតិ, និស្សដ្ឋំ បដិលភិត្វា ហរតិ, អញ្ញំ ហរាបេតិ កតភណ្ឌំ, ឧម្មត្តកស្ស, អាទិកម្មិកស្សាតិ.
ឯឡកលោមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ ឆដ្ឋំ.