៣. ភិក្ខុនុបស្សយសិក្ខាបទំ

១៥៨. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សក្កេសុ វិហរតិ កបិលវត្ថុស្មិំ និគ្រោធារាមេ. តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខុនិយោ ឱវទន្តិ. ភិក្ខុនិយោ ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខុនិយោ ឯតទវោចុំ – ‘‘ឯថាយ្យេ, ឱវាទំ គមិស្សាមា’’តិ. ‘‘យម្បិ [យំ ហិ (ក.)] មយំ, អយ្យេ, គច្ឆេយ្យាម ឱវាទស្ស ការណា, អយ្យា ឆព្ពគ្គិយា ឥធេវ អាគន្ត្វា អម្ហេ ឱវទន្តី’’តិ. ភិក្ខុនិយោ ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា ភិក្ខុនិយោ ឱវទិស្សន្តី’’តិ [ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខុនិយោ ឱវាទំ ន គច្ឆិស្សន្តីតិ (សី.)]! អថ ខោ តា ភិក្ខុនិយោ ភិក្ខូនំ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ. យេ តេ ភិក្ខូ អប្បិច្ឆា…បេ… តេ ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា ភិក្ខុនិយោ ឱវទិស្សន្តី’’តិ…បេ… ‘‘សច្ចំ កិរ តុម្ហេ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា ភិក្ខុនិយោ ឱវទថា’’តិ? ‘‘សច្ចំ, ភគវា’’តិ. វិគរហិ ពុទ្ធោ ភគវា…បេ… កថញ្ហិ នាម តុម្ហេ, មោឃបុរិសា, ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា ភិក្ខុនិយោ ឱវទិស្សថ! នេតំ, មោឃបុរិសា, អប្បសន្នានំ វា បសាទាយ…បេ… ឯវញ្ច បន, ភិក្ខវេ, ឥមំ សិក្ខាបទំ ឧទ្ទិសេយ្យាថ –

‘‘យោ បន ភិក្ខុ ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា ភិក្ខុនិយោ ឱវទេយ្យ, បាចិត្តិយ’’ន្តិ.

ឯវញ្ចិទំ ភគវតា ភិក្ខូនំ សិក្ខាបទំ បញ្ញត្តំ ហោតិ.

១៥៩. តេន ខោ បន សមយេន មហាបជាបតិ គោតមី គិលានា ហោតិ. ថេរា ភិក្ខូ យេន មហាបជាបតិ គោតមី តេនុបសង្កមិំសុ; ឧបសង្កមិត្វា មហាបជាបតិំ គោតមិំ ឯតទវោចុំ – ‘‘កច្ចិ តេ, គោតមិ, ខមនីយំ កច្ចិ យាបនីយ’’ន្តិ? ‘‘ន មេ, អយ្យា, ខមនីយំ ន យាបនីយំ’’. ‘‘ឥង្ឃយ្យា, ធម្មំ ទេសេថា’’តិ. ‘‘ន, ភគិនិ, កប្បតិ ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា ភិក្ខុនិយោ ធម្មំ ទេសេតុ’’ន្តិ កុក្កុច្ចាយន្តា ន ទេសេសុំ. អថ ខោ ភគវា បុព្ពណ្ហសមយំ និវាសេត្វា បត្តចីវរមាទាយ យេន មហាបជាបតិ គោតមី តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា បញ្ញត្តេ អាសនេ និសីទិ. និសជ្ជ ខោ ភគវា មហាបជាបតិំ គោតមិំ ឯតទវោច – ‘‘កច្ចិ តេ, គោតមិ, ខមនីយំ កច្ចិ យាបនីយ’’ន្តិ? ‘‘បុព្ពេ មេ, ភន្តេ, ថេរា ភិក្ខូ អាគន្ត្វា ធម្មំ ទេសេន្តិ. តេន មេ ផាសុ ហោតិ. ឥទានិ បន – ‘‘ភគវតា បដិក្ខិត្ត’’ន្តិ, កុក្កុច្ចាយន្តា ន ទេសេន្តិ. តេន មេ ន ផាសុ ហោតី’’តិ. អថ ខោ ភគវា មហាបជាបតិំ គោតមិំ ធម្មិយា កថាយ សន្ទស្សេត្វា សមាទបេត្វា សមុត្តេជេត្វា សម្បហំសេត្វា ឧដ្ឋាយាសនា បក្កាមិ. អថ ខោ ភគវា ឯតស្មិំ និទានេ ឯតស្មិំ បករណេ ធម្មិំ កថំ កត្វា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘អនុជានាមិ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា គិលានំ ភិក្ខុនិំ ឱវទិតុំ. ឯវញ្ច បន, ភិក្ខវេ, ឥមំ សិក្ខាបទំ ឧទ្ទិសេយ្យាថ –

១៦០. ‘‘យោ បន ភិក្ខុ ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា ភិក្ខុនិយោ ឱវទេយ្យ, អញ្ញត្រ សមយា, បាចិត្តិយំ. តត្ថាយំ សមយោ. គិលានា ហោតិ ភិក្ខុនី – អយំ តត្ថ សមយោ’’តិ.

១៦១. យោ បនាតិ យោ យាទិសោ…បេ… ភិក្ខូតិ…បេ… អយំ ឥមស្មិំ អត្ថេ អធិប្បេតោ ភិក្ខូតិ.

ភិក្ខុនុបស្សយោ នាម យត្ថ ភិក្ខុនិយោ ឯករត្តម្បិ វសន្តិ.

ឧបសង្កមិត្វាតិ តត្ថ គន្ត្វា.

ភិក្ខុនី នាម ឧភតោសង្ឃេ ឧបសម្បន្នា.

ឱវទេយ្យាតិ អដ្ឋហិ គរុធម្មេហិ ឱវទតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.

អញ្ញត្រ សមយាតិ ឋបេត្វា សមយំ.

គិលានា នាម ភិក្ខុនី ន សក្កោតិ ឱវាទាយ វា សំវាសាយ វា គន្តុំ.

១៦២. ឧបសម្បន្នាយ ឧបសម្បន្នសញ្ញី ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា អញ្ញត្រ សមយា ឱវទតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស. ឧបសម្បន្នាយ វេមតិកោ ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា អញ្ញត្រ សមយា ឱវទតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស. ឧបសម្បន្នាយ អនុបសម្បន្នសញ្ញី ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា អញ្ញត្រ សមយា ឱវទតិ, អាបត្តិ បាចិត្តិយស្ស.

អញ្ញេន ធម្មេន ឱវទតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស. ឯកតោឧបសម្បន្នាយ ឱវទតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស. អនុបសម្បន្នាយ ឧបសម្បន្នសញ្ញី, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស. អនុបសម្បន្នាយ វេមតិកោ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស. អនុបសម្បន្នាយ អនុបសម្បន្នសញ្ញី, អនាបត្តិ.

១៦៣. អនាបត្តិ សមយេ, ឧទ្ទេសំ ទេន្តោ, បរិបុច្ឆំ ទេន្តោ, ‘‘ឱសារេហិ អយ្យា’’តិ វុច្ចមានោ ឱសារេតិ, បញ្ហំ បុច្ឆតិ, បញ្ហំ បុដ្ឋោ កថេតិ, អញ្ញស្សត្ថាយ ភណន្តំ ភិក្ខុនិយោ សុណន្តិ, សិក្ខមានាយ សាមណេរិយា, ឧម្មត្តកស្ស, អាទិកម្មិកស្សាតិ.

ភិក្ខុនុបស្សយសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ តតិយំ.