២០៩. សមត្តិំសវិរេចនកថា

៣៣៦. តេន ខោ បន សមយេន ភគវតោ កាយោ ទោសាភិសន្នោ ហោតិ. អថ ខោ ភគវា អាយស្មន្តំ អានន្ទំ អាមន្តេសិ – ‘‘ទោសាភិសន្នោ ខោ, អានន្ទ, តថាគតស្ស កាយោ. ឥច្ឆតិ តថាគតោ វិរេចនំ បាតុ’’ន្តិ. អថ ខោ អាយស្មា អានន្ទោ យេន ជីវកោ កោមារភច្ចោ តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា ជីវកំ កោមារភច្ចំ ឯតទវោច – ‘‘ទោសាភិសន្នោ ខោ, អាវុសោ ជីវក, តថាគតស្ស កាយោ. ឥច្ឆតិ តថាគតោ វិរេចនំ បាតុ’’ន្តិ. ‘‘តេន ហិ, ភន្តេ អានន្ទ, ភគវតោ កាយំ កតិបាហំ សិនេហេថា’’តិ. អថ ខោ អាយស្មា អានន្ទោ ភគវតោ កាយំ កតិបាហំ សិនេហេត្វា យេន ជីវកោ កោមារភច្ចោ តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា ជីវកំ កោមារភច្ចំ ឯតទវោច – ‘‘សិនិទ្ធោ ខោ, អាវុសោ ជីវក, តថាគតស្ស កាយោ. យស្ស ទានិ កាលំ មញ្ញសី’’តិ. អថ ខោ ជីវកស្ស កោមារភច្ចស្ស ឯតទហោសិ – ‘‘ន ខោ មេតំ បតិរូបំ យោហំ ភគវតោ ឱឡារិកំ វិរេចនំ ទទេយ្យ’’ន្តិ. តីណិ ឧប្បលហត្ថានិ នានាភេសជ្ជេហិ បរិភាវេត្វា យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ, ឧបសង្កមិត្វា ឯកំ ឧប្បលហត្ថំ ភគវតោ ឧបនាមេសិ – ‘‘ឥមំ, ភន្តេ, ភគវា បឋមំ ឧប្បលហត្ថំ ឧបសិង្ឃតុ. ឥទំ ភគវន្តំ ទសក្ខត្តុំ វិរេចេស្សតី’’តិ. ទុតិយំ ឧប្បលហត្ថំ ភគវតោ ឧបនាមេសិ – ‘‘ឥមំ, ភន្តេ, ភគវា ទុតិយំ ឧប្បលហត្ថំ ឧបសិង្ឃតុ. ឥទំ ភគវន្តំ ទសក្ខត្តុំ វិរេចេស្សតី’’តិ. តតិយំ ឧប្បលហត្ថំ ភគវតោ ឧបនាមេសិ – ‘‘ឥមំ, ភន្តេ, ភគវា តតិយំ ឧប្បលហត្ថំ ឧបសិង្ឃតុ. ឥទំ ភគវន្តំ ទសក្ខត្តុំ វិរេចេស្សតី’’តិ. ឯវំ ភគវតោ សមត្តិំសាយ វិរេចនំ ភវិស្សតីតិ. អថ ខោ ជីវកោ កោមារភច្ចោ ភគវតោ សមត្តិំសាយ វិរេចនំ ទត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា បទក្ខិណំ កត្វា បក្កាមិ. អថ ខោ ជីវកស្ស កោមារភច្ចស្ស ពហិ ទ្វារកោដ្ឋកា និក្ខន្តស្ស ឯតទហោសិ – ‘‘មយា ខោ ភគវតោ សមត្តិំសាយ វិរេចនំ ទិន្នំ. ទោសាភិសន្នោ តថាគតស្ស កាយោ. ន ភគវន្តំ សមត្តិំសក្ខត្តុំ វិរេចេស្សតិ, ឯកូនត្តិំសក្ខត្តុំ ភគវន្តំ វិរេចេស្សតិ. អបិ ច, ភគវា វិរិត្តោ នហាយិស្សតិ. នហាតំ ភគវន្តំ សកិំ វិរេចេស្សតិ. ឯវំ ភគវតោ សមត្តិំសាយ វិរេចនំ ភវិស្សតី’’តិ.

អថ ខោ ភគវា ជីវកស្ស កោមារភច្ចស្ស ចេតសា ចេតោបរិវិតក្កមញ្ញាយ អាយស្មន្តំ អានន្ទំ អាមន្តេសិ – ‘‘ឥធានន្ទ, ជីវកស្ស កោមារភច្ចស្ស ពហិ ទ្វារកោដ្ឋកា និក្ខន្តស្ស ឯតទហោសិ – ‘មយា ខោ ភគវតោ សមត្តិំសាយ វិរេចនំ ទិន្នំ. ទោសាភិសន្នោ តថាគតស្ស កាយោ. ន ភគវន្តំ សមតិំសក្ខត្តុំ វិរេចេស្សតិ, ឯកូនតិំសក្ខត្តុំ ភគវន្តំ វិរេចេស្សតិ. អបិ ច, ភគវា វិរិត្តោ នហាយិស្សតិ. នហាតំ ភគវន្តំ សកិំ វិរេចេស្សតិ. ឯវំ ភគវតោ សមត្តិំសាយ វិរេចនំ ភវិស្សតី’តិ. តេន ហានន្ទ, ឧណ្ហោទកំ បដិយាទេហី’’តិ. ‘‘ឯវំ, ភន្តេ’’តិ ខោ អាយស្មា អានន្ទោ ភគវតោ បដិស្សុណិត្វា ឧណ្ហោទកំ បដិយាទេសិ.

អថ ខោ ជីវកោ កោមារភច្ចោ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ, ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ. ឯកមន្តំ និសិន្នោ ខោ ជីវកោ កោមារភច្ចោ ភគវន្តំ ឯតទវោច – ‘‘វិរិត្តោ, ភន្តេ, ភគវា’’តិ? ‘‘វិរិត្តោម្ហិ, ជីវកា’’តិ. ឥធ មយ្ហំ, ភន្តេ, ពហិ ទ្វារកោដ្ឋកា និក្ខន្តស្ស ឯតទហោសិ – ‘‘មយា ខោ ភគវតោ សមត្តិំសាយ វិរេចនំ ទិន្នំ. ទោសាភិសន្នោ តថាគតស្ស កាយោ. ន ភគវន្តំ សមត្តិំសក្ខត្តុំ វិរេចេស្សតិ, ឯកូនត្តិំសក្ខត្តុំ ភគវន្តំ វិរេចេស្សតិ. អបិ ច, ភគវា វិរិត្តោ នហាយិស្សតិ. នហាតំ ភគវន្តំ សកិំ វិរេចេស្សតិ. ឯវំ ភគវតោ សមត្តិំសាយ វិរេចនំ ភវិស្សតី’’តិ. នហាយតុ, ភន្តេ, ភគវា, នហាយតុ សុគតោតិ. អថ ខោ ភគវា ឧណ្ហោទកំ នហាយិ. នហាតំ ភគវន្តំ សកិំ វិរេចេសិ. ឯវំ ភគវតោ សមត្តិំសាយ វិរេចនំ អហោសិ. អថ ខោ ជីវកោ កោមារភច្ចោ ភគវន្តំ ឯតទវោច – ‘‘យាវ, ភន្តេ, ភគវតោ កាយោ បកតត្តោ ហោតិ, អលំ [អហំ តាវ យូសបិណ្ដបាតេនាតិ (សី.), អលំ យូសបិណ្ដកេនាតិ (ស្យា.)] យូសបិណ្ឌបាតេនា’’តិ.

សមត្តិំសវិរេចនកថា និដ្ឋិតា.