១៦. សមារោបនហារសម្បាតវិភាវនា

៧៨. ‘‘តស្មា រក្ខិតចិត្តស្សា’’តិ បទេន យំ រក្ខិតចិត្តំ វុត្តំ, តំ រក្ខិតចិត្តំ តិណ្ណំ សុចរិតានំ កម្មានំ បទដ្ឋានំ. សម្មាទិដ្ឋិយា ភាវិតាយ អរិយោ អដ្ឋង្គិកោ មគ្គោ ភាវិតោ ភវតិ ឯកតោ ភាវិតព្ពត្តា, បទដ្ឋានការណត្តា ច. តេន វុត្តំ – ‘‘សម្មាទិដ្ឋិតោ ហី’’តិអាទិ. យស្ស អរហតោ សមាធិវិមុត្តិ ភវតិ, អយំ អរហា អនុបាទិសេសោ បុគ្គលោ, អយំ សមាធិវិមុត្តិ អនុបាទិសេសា និព្ពានធាតុ.

‘‘ទេសនាហារសម្បាតាទិកោ ហារសម្បាតោ យេន សោឡសប្បភេទភាវេន សុត្តប្បទេសត្ថេ និទ្ធារេត្វា យុជ្ជិតោ, សោឡសប្បភេទភាវោ កេន អម្ហេហិ សទ្ទហិតព្ពោ’’តិ វត្តព្ពត្តា ‘‘តេនាហា’’តិអាទិ វុត្តំ. តេន សោឡសប្បភេទភាវេន អាយស្មា មហាកច្ចានោ ‘‘សោឡស…បេ… សុត្ត’’ន្តិ យំ វចនំ អាហ, តេន វចនេន សោឡសប្បភេទភាវោ តុម្ហេហិ សទ្ទហិតព្ពោ.

‘‘ឯត្តកោវ ហារសម្បាតោ បរិបុណ្ណោ’’តិ វត្តព្ពត្តា ‘‘និយុត្តោ ហារសម្បាតោ’’តិ វុត្តំ. យេន យេន សំវណ្ណនាវិសេសភូតេន ទេសនាហារសម្បាតេន សុត្តប្បទេសត្ថា និទ្ធារិតា, សោ សោ សំវណ្ណនាវិសេសភូតោ ទេសនាហារសម្បាតាទិហារសម្បាតោ និយុត្តោ យថារហំ និទ្ធារេត្វា យុជ្ជិតព្ពោតិ អត្ថោ គហេតព្ពោ, អដ្ឋកថាយញ្ច (នេត្តិ. អដ្ឋ. ៧៣, ៧៦) តថា និទ្ធារេត្វា យុជ្ជិតោតិ.

ឥតិ ទេសនាហារសម្បាតាទិហារសម្បាតេ សត្តិពលានុរូបា

រចិតា វិភាវនា និដ្ឋិតា.

បណ្ឌិតេហិ បន អដ្ឋកថាដីកានុសារេន គម្ភីរត្ថោ វិត្ថារតោ វិភជិត្វា គហេតព្ពោតិ.