១១. បញ្ញត្តិហារសម្បាតវិភាវនា

៧៣. យេន យេន វេវចនហារសម្បាតេន វេវចនានិ និទ្ធារិតានិ, សោ វេវចនហារសម្បាតោ បរិបុណ្ណោ, ‘‘កតមោ បញ្ញត្តិហារសម្បាតោ’’តិ បុច្ឆិតព្ពត្តា ‘‘តត្ថ កតមោ បញ្ញត្តិហារសម្បាតោ’’តិអាទិ វុត្តំ.

‘‘កតមា សុត្តប្បទេសភូតា បញ្ញត្តិ កតមេសំ ធម្មានំ បញ្ញត្តី’’តិ បុច្ឆិតព្ពត្តា ‘‘តស្មា’’តិអាទិ វុត្តំ. ‘‘តស្មា រក្ខិតចិត្តស្សា’’តិ បញ្ញត្តិ សតិយា បទដ្ឋានស្ស រក្ខិតព្ពស្ស ចិត្តស្ស បញ្ញាបនតោ សតិយា បទដ្ឋានបញ្ញត្តិ នាម. សតិយា ហិ រក្ខិតព្ពំ ចិត្តំ សតិយា បទដ្ឋានំ អធិដ្ឋានំ នាម. តេនាហ អដ្ឋកថាយំ – ‘‘អធិដ្ឋហិត្វា រក្ខន្តិយា សតិយា រក្ខិយមានំ ចិត្តំ តស្សា អធិដ្ឋានំ វិយ ហោតី’’តិ. ‘‘សម្មាសង្កប្បគោចរោ’’តិ បញ្ញត្តិ សមថស្ស ភាវនាយ បញ្ញាបនតោ សមថស្ស ភាវនាបញ្ញត្តិ នាម. ‘‘សម្មាទិដ្ឋិបុរេក្ខារោ, ញត្វាន ឧទយព្ពយ’’ន្តិ បញ្ញត្តិ ទស្សនភូមិយា និក្ខេបស្ស បញ្ញាបនតោ និក្ខេបបញ្ញត្តិ នាម. ‘‘ថិនមិទ្ធាភិភូ ភិក្ខូ’’តិ សមុទយស្ស អនវសេសប្បហានស្ស បញ្ញាបនតោ អនវសេសប្បហានបញ្ញត្តិ នាម. ‘‘សព្ពា ទុគ្គតិយោ ជហេ’’តិ បញ្ញត្តិ មគ្គស្ស អរិយមគ្គស្ស ភាវនាយ បញ្ញាបនតោ ភាវនាបញ្ញត្តិ នាម.

‘‘ឯត្តកោវ បញ្ញត្តិហារសម្បាតោ បរិបុណ្ណោ’’តិ វត្តព្ពត្តា ‘‘និយុត្តោ បញ្ញត្តិហារសម្បាតោ’’តិ វុត្តំ. យេន យេន សំវណ្ណនាវិសេសភូតេន បញ្ញត្តិហារសម្បាតេន បញ្ញត្តិប្បភេទា និទ្ធារិតា, សោ សោ សំវណ្ណនាវិសេសភូតោ បញ្ញត្តិហារសម្បាតោ និយុត្តោ យថារហំ និទ្ធារេត្វា យុជ្ជិតព្ពោតិ អត្ថោ គហេតព្ពោតិ.

ឥតិ បញ្ញត្តិហារសម្បាតេ សត្តិពលានុរូបា រចិតា

វិភាវនា និដ្ឋិតា.

បណ្ឌិតេហិ បន…បេ… គហេតព្ពោតិ.