៥. លក្ខណហារសម្បាតវិភាវនា
៦៧. យេន យេន បទដ្ឋានហារសម្បាតេន សុត្តប្បទេសត្ថានិ បទដ្ឋានានិ អាចរិយេន និទ្ធារិតានិ, អម្ហេហិ ច ញាតានិ, សោ បទដ្ឋានហារសម្បាតោ បរិបុណ្ណោ, ‘‘កតមោ លក្ខណហារសម្បាតោ’’តិ បុច្ឆិតព្ពត្តា ‘‘តត្ថ កតមោ លក្ខណោ ហារសម្បាតោ’’តិអាទិ វុត្តំ. តត្ថ តេសុ ទេសនាហារសម្បាតាទីសុ សោឡសសុ ហារសម្បាតេសុ កតមោ សំវណ្ណនាវិសេសោ លក្ខណហារសម្បាតោ នាមាតិ បុច្ឆតិ.
‘‘កតមេហិ សុត្តត្ថេហិ សមានលក្ខណា កតមេ ធម្មា គហិតា’’តិ បុច្ឆិតព្ពត្តា ‘‘តស្មា’’តិអាទិ វុត្តំ. ‘‘តស្មា រក្ខិតចិត្តស្ស, សម្មាសង្កប្បគោចរោ’’តិ សុត្តប្បទេសេន វុត្តំ ឥទំ រក្ខណំ សតិន្ទ្រិយំ គហិតំ, សតិន្ទ្រិយេ គហិតេ សទ្ធាទិបញ្ចិន្ទ្រិយានិ គហិតានិ ភវន្តិ ឥន្ទ្រិយដ្ឋេន សមានលក្ខណត្តា. ‘‘សម្មាទិដ្ឋិបុរេក្ខារោ’’តិ សុត្តប្បទេសេន វុត្តា សម្មាទិដ្ឋិ គហិតា, សម្មាទិដ្ឋិយា គហិតាយ អរិយោ អដ្ឋង្គិកោ មគ្គោ គហិតោ ភវតិ. តំ កិស្ស ហេតូតិ ការណំ បុច្ឆតិ. បុច្ឆិត្វា ការណមាហ ‘‘សម្មាទិដ្ឋិតោ ហី’’តិអាទិនា. សម្មាទិដ្ឋិហេតុតោ សម្មាសង្កប្បោ ហិ យស្មា បភវតិ, តស្មា, សម្មាសង្កប្បតោ សម្មាវាចា ហិ យស្មា បភវតិ, តស្មា, សម្មាវាចាតោ សម្មាកម្មន្តោ ហិ យស្មា បភវតិ, តស្មា, សម្មាកម្មន្តតោ សម្មាអាជីវោ ហិ យស្មា បភវតិ, តស្មា, សម្មាអាជីវតោ សម្មាវាយាមោ ហិ យស្មា បភវតិ, តស្មា, សម្មាវាយាមតោ សម្មាសតិហិ យស្មា បភវតិ, តស្មា, សម្មាសតិតោ សម្មាសមាធិ ហិ យស្មា បភវតិ, តស្មា, សម្មាសមាធិតោ សម្មាវិមុត្តិ ហិ យស្មា បភវតិ, តស្មា, សម្មាវិមុត្តិតោ សម្មាវិមុត្តិញាណទស្សនំ ហិ យស្មា បភវតិ, តស្មា, អរិយោ អដ្ឋង្គិកោ មគ្គោ គហិតោ ភវតីតិ.
‘‘ឯត្តកោវ លក្ខណហារសម្បាតោ បរិបុណ្ណោ’’តិ វត្តព្ពត្តា ‘‘និយុត្តោ លក្ខណោ ហារសម្បាតោ’’តិ វុត្តំ. យេន យេន សំវណ្ណនាវិសេសភូតេន លក្ខណហារសម្បាតេន សុត្តប្បទេសត្ថា សមានលក្ខណេន គហិតា ភវន្តិ, សោ សោ សំវណ្ណនាវិសេសភូតោ លក្ខណហារសម្បាតោ និយុត្តោ យថារហំ និទ្ធារេត្វា យុជ្ជិតព្ពោតិ អត្ថោ គហិតោតិ.
ឥតិ លក្ខណហារសម្បាតេ សត្តិពលានុរូបា រចិតា
វិភាវនា និដ្ឋិតា.
បណ្ឌិតេហិ បន…បេ… គហេតព្ពោតិ.