អធម្មកម្មកថា

៥៨. អធម្មកម្មកថាយំ ន, ភិក្ខវេ…បេ… ទុក្កដស្សាតិ ឥទំ ‘‘តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ សង្ឃមជ្ឈេ អធម្មកម្មំ ករោន្តិ. ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ – ន, ភិក្ខវេ, អធម្មកម្មំ កាតព្ពំ, យោ ករេយ្យ, អាបត្តិ ទុក្កដស្សា’’តិ (មហាវ. ១៥៤) ឥមំ ឧបោសថក្ខន្ធកេ អាគតបាឋំ សន្ធាយ វុត្តំ. អនុជានាមិ…បេ… បដិក្កោសិតុន្តិ តថេវ អាគតំ ‘‘ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ – អនុជានាមិ, ភិក្ខវេ, អធម្មកម្មេ កយិរមានេ បដិក្កោសិតុ’’ន្តិ ឥមំ. តត្ថ ករោន្តិយេវាតិ បញ្ញត្តម្បិ សិក្ខាបទំ មទ្ទិត្វា អធម្មកម្មំ ករោន្តិយេវាតិ អត្ថោ. ‘‘អនុជានាមិ…បេ… បដិក្កោសិតុ’’ន្តិ ឯវំ អធម្មកម្មេ កយិរមានេ សតិ ‘‘បេសលេហិ ភិក្ខូហិ តំ អធម្មកម្មំ អកតំ, កម្មំ ទុក្កដំ កម្មំ បុន កាតព្ព’’ន្តិ ឯវំ បដិក្កោសិតព្ពំ, ន តុណ្ហីភាវេន ខមិតព្ពន្តិ អត្ថោ. ឥតិ វចនតោតិ ឥទំ បន បុព្ពបាឋំ គហេត្វា ឥតិ វចនតោ. អធម្មកម្មំ ន កាតព្ពន្តិ អបរបាឋំ គហេត្វា ឥតិ វចនតោ កយិរមានញ្ច អធម្មកម្មំ ភិក្ខូហិ និវារេតព្ពន្តិ ទ្វិធា យោជនា កាតព្ពា.

និវារេន្តេហិ ចាតិអាទិ បន ‘‘តេន ខោ បន សមយេន បេសលា ភិក្ខូ ឆព្ពគ្គិយេហិ ភិក្ខូហិ អធម្មកម្មេ កយិរមានេ បដិក្កោសន្តិ, ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ លភន្តិ អាឃាតំ, លភន្តិ អប្បច្ចយំ, វធេន តជ្ជេន្តិ. ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ – អនុជានាមិ, ភិក្ខវេ, ទិដ្ឋិម្បិ អាវិកាតុ’’ន្តិ (មហាវ. ១៥៤) បាឋញ្ច ‘‘តេសំយេវ សន្តិកេ ទិដ្ឋិំ អាវិករោន្តិ, ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ លភន្តិ អាឃាតំ, លភន្តិ អប្បច្ចយំ, វធេន តជ្ជេន្តិ. ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ – អនុជានាមិ, ភិក្ខវេ, ចតូហិ បញ្ចហិ បដិក្កោសិតុំ, ទ្វីហិ តីហិ ទិដ្ឋិំ អាវិកាតុំ, ឯកេន អធិដ្ឋាតុំ ន មេតំ ខមតី’’តិ ឥមេ បាឋេ សន្ធាយ វុត្តំ. វចនតោតិ ឥទំ បន បាឡិយំ តីណិ សម្បទានានិ គហេត្វា តីហិ កិរិយាបទេហិ វិសុំ វិសុំ យោជេតព្ពំ. សព្ពញ្ចេតំ អនុបទ្ទវត្ថាយ វុត្តំ, ន អាបត្តិសព្ភាវតោតិ យោជនា. កថំ អនុបទ្ទវសម្ភវោតិ? និគ្គហកម្មំ កាតុំ អសក្កុណេយ្យភាវតោ, អញ្ញស្ស ឧបទ្ទវស្ស ច និវារណតោ. តេន វុត្តំ វជិរពុទ្ធិដីកាយំ (វជិរ. ដី. មហាវគ្គ ១៥៤) ‘‘តេសំ អនុបទ្ទវត្ថាយាតិ សង្ឃោ សង្ឃស្ស កម្មំ ន ករោតិ, អញ្ញោបិ ឧបទ្ទវោ ពហូនំ ហោតិ, តស្មា វុត្ត’’ន្តិ.